• "ngọn gió lang thang cánh đồng miền Trung nhỏ hẹp"

• "nắng lửa bốn mùa cát trắng hanh hao"

• "biển khơi trùng trùng bão thét"

• "đôi mắt tháp Chàm mất ngủ xanh xao"

• "ca dao buồn"

• "Glơng Anak"

• "vầng trăng sương mù truyền thuyết"

• "bóng diều,hồn dế,tiếng mõ trâu"

2.BPTT: Điệp cấu trúc

Tác dụng

+Giàu nhạc tính,nhịp nhàng,tạo âm hưởng

+Nhấn mạnh,làm nổi bật tâm tư,nỗi lòng nhớ thương quê hương của tác giả

3.Mạch cảm xúc:

• Bồi hồi nhớ lại tuổi thơ ở quê hương

• Buồn bã khi phải chăm lo cho cuộc sống,rời xa quê hương khi lớn lên

• Tìm lại chính mình,trở về quê hương

  ->Nỗi niềm nhớ thương quê hương tha thiết,mong muốn trở về để cảm nhận tình yêu,thiên nhiên tươi đẹ của mảnh đất ấy.

4."Giọng mẹ xa vời dỗ giấc thiên thu"

-Dù ở xa quê hương nhưng vẫn có mong muốn được trở về với đất Mẹ,được yên nghỉ ở mảnh đất mình mong nhớ

->Tình yêu quê hương sâu sắc và dồi dào,không gì có thể sánh được với nơi mình sinh ra,nơi có cha mẹ chờ mong.

5. “Quê hương mỗi người chỉ một/ như là chỉ một mẹ thôi” (Đỗ Trung Quân)

   “Con dù lớn vẫn là con của mẹ/ Đi hết đời lòng mẹ vẫn theo con” (Chế Lan Viên)

   “Nắng mưa từ những ngày xưa/ Lặn trong đời mẹ đến giờ chưa tan” (Trần Đăng Khoa)

   “Dẫu khi tắt nghỉ cuộc đời

   Trái tim mẹ giữa đất trời còn yêu” (Lâm Thị Mỹ Dạ)

   
   

+ cánh đồng nhỏ hẹp

+ ngọn gió lang thang

+ Nắng lửa; cát trắng

+ biển khơi trùng trùng

+ bão thét

+ "đôi mắt" tháp Chàm

=> 1 vùng đất thiên nhiên trù phú nhưng khí hậu khắc nghiệt; dẫu vậy thiên nhiên quê hương trong mắt tác giả rất đẹp, rất lãng mạn

=> tháp Chàm: đời sống văn hóa dồi dào, giàu đẹp

câu2: biện pháp tu từ: lặp từ và đối

lại-lại; chợt-chợt; dù-dù

câu3: mạch cảm xúc

• Nhớ về cội nguồn, về nơi sinh ra và mọi thứ bắt đầu

• cuộc sống tác giả đến hồi cao trào, thăng trầm xảy đến và qua đi

• xây đắp lại những gì đã đánh mất, những tàn dư mà hoài bão tuổi trẻ đã đánh mất

  => tâm trạng, tâm thế sẵn sàng đón nhận thử thách, sự trưởng thành trong nhận thức của tác giả; nỗi niềm còn buồn phiền vì còn nhiều điều bỏ lỡ vì chiến tranh

câu 4: lớn lên nhờ lời ru của mẹ => tiếng ru áy sẽ theo người con lớn khôn, vang vọng mãi dẫu cho còn trẻ hay đã già, dẫu mẹ vẫn còn hay đi xa, vòng tay mẹ luôn là chốn trở về; đây cũng là lời tự nhắc nhở mình của tác giả

câu 5: "Chợt hanh lại cát - chợt buồn lại ru"'

câu 6: 1 con người trưởng thành không chỉ nhờ vào công nuôi dưỡng của cha mẹ, ông bà,...những con người xung quanh, mà còn gắn liền với biển, với đất, với núi non. Con người sẽ lớn lên và chết đi trong vòng tay của thiên nhiên bao la, của những thứ đã nuôi họ lớn, dẫu có phong ba bão táp, cội ngồn sẽ luôn là nơi ta bắt đầu lại; sẽ luôn "ngóc đầu", " trườn lên" để tìm thấy ánh nắng ban mai

2/

Biện pháp tu từ: Điệp cấu trúc “Lại…trong tôi – dù … đã…”, “ chợt…lại…”

Tác dụng: Cấu trúc được điệp làm cho câu thơ thêm giàu nhạc tính, sinh động, biểu cảm, tăng giá trị biểu đạt.

3/

Mạch cảm xúc trữ tình: Được phát triển theo khung cảnh thiên nhiên của miền Trung nước ta, bắt đầu bằng hình ảnh kí ức trẻ thơ của tác giả bên người thân, nơi đất miền Trung, rồi đến cảnh vật chiến tranh, cảm xúc bồi hồi, rung động khi nhân vật “tôi” có cảm giác yêu, và cuối cùng là những năm tháng chữa lành đi quá khứ, bước tiếp đến tương lai.

4/…

5/

Lúc con nằm ấm áp
Lời ru là tấm chăn
Trong giấc ngủ êm đềm
Lời ru thành giấc mộng

Trích “Lời ru của mẹ” (Xuân Quỳnh)

 Bầu sữa mẹ, nuôi con khôn lớn

Tháng năm dài, chồng chất ngất cao

Vòng tay Mẹ bao la biển rộng

Con lớn dần tuổi mộng trăng sao

Trích “Bầu sữa mẹ” (Kiều Oanh Trịnh)

6/…

Hình ảnh:

• ngọn gió lang thang

• cánh đồng miền Trung nhỏ hẹp

• biển khơi trùng trùng bão thét

• tháp chàm xanh xao

Câu 2:

Điệp cấu trúc "lại... trong", "dù...đã", "chợt...lai"

Tác dụng:

• làm cho câu thơ giàu nhạc tính

• thể hiện nỗi nhớ của tác giả

Câu 3:

Hồi tưởng về qúa khứ sau đó tìm lại bản thân mình

Câu 4:

-mặc dù ở nơi đất khách quê người nhưng nỗi niềm khắc khoải về ngày trở về nơi cố quốc vẫn luôn trực trào

-> tình yêu sâu sắc dành cho đất mẹ

- ngọn gió lang thang cánh đồng miền Trung nhỏ hẹp

- nắng lửa bốn mùa cát trắng hanh hao

- biển khơi trùng trùng bão thét

- tháp Chàm mất ngủ xanh xao

 Qua những dòng hồi tưởng của chủ thể trữ tình đã khắc họa lại rõ khung cảnh thiên nhiên thơ mộng, trữ tình len lỏi vào đó những

2. Biện pháp tu từ: Lại…trong, dù…đã, chợt…lại

à tác dụng: tạo nhạc tính cho câu thơ, gây ấn tượng cho người đọc

- cho thấy được sự sâu sắc, nỗi nhớ mãnh liệt và những ấn tượng đẹp đẽ của quê hương vẫn mãi đọng lại trong tâm trí ông dù cho những điều đó không còn

3. hồi tưởng về quê hương, mảnh đất sinh ra ông – hồi tưởng về gia đình, cái nôi đã nuôi ông khôn lớn – hiện thực cuộc đời của chủ thể trữ tình

4. Quả thật, một câu thơ hay là câu thơ giàu sức gợi. Chỉ một câu “ Giọng mẹ xa vời dỗ giấc thiên thu” đã tái hiện chân thật từng cảm xúc dâng trào của người mẹ dành cho con. “Giọng mẹ xa vời” hay chính lời ru êm ả vang vọng cả một bầu trời rộng lớn hay thấm đượm vào cả không gian bao la, chính lời ru ấy đã nhẹ nhàng đưa con vào giấc ngủ bình yên, vào giấc ngủ với những hành trình đang chờ con khám phá. Qua đó ta thấy được tình mẹ bao lao, vĩ đại đã thể hiện rất rõ chỉ qua lời ru ấm êm, dịu dàng.

5. Con dù lớn vẫn là con của mẹ

Đi hết đời lòng mẹ vẫn theo con

Những ngôi sao thức ngoài kia

Chẳng bằng mẹ đã thức vì chúng con

5. "lời ru của mẹ là dòng sữa mát nuôi lớn con thơ" _ Con cò của Chế Lan Viên

2/ tác giả đã sử dụng phép điệp cấu trúc ( lại ... trong tôi - dù ... đã...) nhằm tạp nhịp điệu cho câu thơ, khiến cho bài thơ thêm giàu nhạc tính, đồng thời nhấn mạnh thông điệp dù có thiên tai, có bão lũ, có như thế nào đi chăng nữa thì vẫn kh dập tắt được ý chí của người dân nơi đây.

3/

"Nắng lửa bốn mùa cát trắng hanh hao"; "biển khơi trùng trùng bão thét"; "bầu sữa ca dao buồn"; "Cánh tay săn Glơng Anak"; "vầng trăng sương mù truyền thuyết"; "bóng diều, hồn dế, tiếng mõ trâu"

-> nhân vật trữ tình đã lớn lên cùng với cái nắng gió khắt nghiệt của miền Trung, đồng thời người dân ở đây cũng có đời sống văn hóa rất phong phú. Không quá cầu kỳ, họ tạo nên bản sắc riêng từ những câu chuyện, bài hát, văn chương và thiên nhiên xung quanh họ.

2

Biện pháp tu từ là điệp cấu trúc (Lại..trong..-dù..đã..; chợt...lại..)

Làm cho câu thơ giàu tính nhạc, gây ấn tượng mạnh về mặt âm thanh

3

"Mẹ nuôi tôi...tiêng mỏ trâu"-> tuổi thơ của chủ thể trữ tình

"Lớn lên...trụi lá mùa xanh"-> chủ thể lớn lên và bắt đầu bị cuốn vào vòng xoáy cuộc sống, dần đánh mất chính mình

"Rồi...lại tháp"-> quá trình chiêm nghiệm và thay đổi của chủ thể

Mạch cảm xúc ấy thể hiện tâm trạng u buồn, nhớ về quá khứ khi còn được gia đình chở che, bao bọc và bây giờ đã không còn được như vậy nữa

4

"Giọng mẹ xa vời dỗ giấc thiên thu"-> Ý chỉ mẹ của chủ thể đã mất, một câu thơ nhẹ nhàng nhưng trong lòng đã quặn thắt lại, cảm giác đau buồn khi không còn được nghe tiếng nói của mẹ mỗi ngày nữa. Cảm thấy có chút tiếc nuối từ chủ thể vì đã không dành nhiều thời gian cho mẹ hơn.

5

Mẹ là dòng sông

Cho tôi tắm mát

Mẹ là khúc hát

Ru tôi lớn khôn.

Cho con dòng sữa ngọt đường

Mẹ là ánh sáng vầng dương diệu kỳ

Nhớ hoài giọng hát ca dao

Thương hoài điệu lý ngày nao ngọt bùi

Đôi tay bồng bế chẳng rời

Con say uống trọn từng lời mẹ ru

Cái cò, cái vạc, cái nông ….

Lời ru của mẹ nao lòng người ơi!

Dưới vòm xanh, giữa ồn ào phố thị

Rằm trăng nghiêng bầu sữa mẹ căng tròn

Chúm chím môi hồng giọt nắng thần tiên

Bức tranh ngàn đời xao lòng nhân thế

Nhựa sống tuôn trào dù mưa nguồn chớp bể

Mặc dòng đời trong đục bủa vây

Sữa mẹ trao con thơm mát ánh ngày

Xoá hết ưu phiền lo toan mệt mỏi

2/

-Điệp cấu trúc

Tác dụng

-Giàu nhạc tính,nhịp nhàng.

-Nhấn mạnh, cho thấy tình yêu quê hương cùng sự vươn lên trước số phận của tác giả

1/

Qua đó mà ta liên tưởng đến khung cảnh thiên nhiên mộc mạc bình dị in sâu vào hồi ức tuổi thơ của ta, những"cây tràm", bờ cát trắng bao la, hay những tinh hoa văn hóa tuyệt đẹp nào là "bầu sữa ca dao", nào là những câu truyện truyền thuyết vấn vương với vầng trăng mỗi khi đêm về. Tất cả đều góp phần nuôi lớn một người con khôn ngoan mạnh mẽ, kiên cường đối mặt với hiện thực cùng trái tim cháy bỏng mãi hướng về nguồn cội.

6/

Thi phẩm " Đứa con của đất" không khoắc lên mình lớp vỏ hào nhoáng, sang trọng xuyên suốt bài thơ chỉ là những ngôn từ mộc mạc bình dị nhưng lại hàm súc vô cùng. Người đọc như thấy được tấm gương phản chiếu của bản thân qua cttt. Bài thơ cho thấy dòng đời của một con người từ khi là một đứa trẻ vô lo vô nghĩ, ngủ cùng ánh trăng truyền thuyết, sống bởi dòng sưa yêu thương, theo bánh lăn của dòng thời gian rồi cũng sẽ khôn lớn. Cuộc đời của người trưởng thành vốn rất gian lao ta bị cuốn vào hiện thực xã hội tàn ác, vô tâm và bị đắm chìm trong mối tình sâu đậm.

Những hình ảnh giúp em hình dung tuổi thơ của chủ thể trữ tình: " Tôi... mất ngủ xanh xao" và " Mẹ nuôi tôi... tiếng mõ trầu".

Em thấy khung cảnh thiên nhiên vô cùng tươi đẹp, không gian mênh mông, cảnh sắc ngập tràn vô vàng những màu sắc của cây cỏ. Đời sống văn hóa gặp nhiều khó khăn, gian nan, thách thứ do chiến tranh.

Câu 2:

Biện pháp tu từ: Điệp ngữ ( " Lại...- dù...")

Tác dụng về mặt nghệ thuật: Tăng sức gợi hình, gợi cảm cho câu văn.

Tác dụng về mặt nội dung: Cho ta thấy tình yêu quê hương sâu đậm cùng với sức sống mãnh liệt của chủ thể trữ tình.

Câu 3:

Mạch cảm xúc: Tự hào -> Vui vẻ -> Khó khăn

Mạch cảm xúc ấy cho ta thấy tác giả đã có tuổi thơ vô cùng hạnh phúc, trọn vẹn cũng như trải qua giai đoạn phải đương đầu với những cơn sóng to của đời.

Câu 4:

Qua câu thơ " Giọng mẹ xa vời dỗ giấc thiên thu", ta có thể thấy được rằng tuy chỉ là một câu thơ ngắn ngủi nhưng lại chất chứa cả một bầu trời nghệ thuật trong đó. Ta có thể thấy rằng hình ảnh " dỗ giấc thiên thu" cho ta thấy rằng khi con người đã trưởng thành thì ai cũng phải rời xa tổ ấm của mình và bước vào đời, và người mẹ năm tháng ấy ta cũng không thể nhìn lại được nữa bởi đã đúc lên con người phải bước ra ánh sáng.

Câu 5:

Những hình ảnh giúp em hình dung về một quê hương miền trung gắn với ký ức tuổi thơ của nhân vật trữ tình:

+ “Ngọn gió lang thang”

+ “bốn mùa cát trắng”

+ “biển khơi”

+ “tháp Chàm”

+ “vầng trăng sương mù truyền thuyết”

+ "bóng diều, hồn dế, tiếng mõ trâu"

2

BPTT: Điệp cấu trúc

3

Mạch cảm xúc

• Nhớ lại tuổi thơ ở quê

• +Tìm lại chính mình, trở về quê hương.

2- Ý kiến cá nhân

3- Phân tích câu hỏi