PERKAREN MERKATUA by Julen Delgado

KONTSUMOA

ikerzarate — 2014-01-28 14:15:31 UTC

Mundu osoan hedatuta dagoen arren EBean da kontsumorik handiena. Eskariak arrantzarako teknologien garapena sustatu zuen.

Handitu zen (1999-2003), arrazoiak:

Oso merkea zelako.
Urte osoan kontsumitu baitzitekeen.

Gaur egun jaitsi da, arrazoiak:

Beste kontinenteetatik datorrenez garestitu egin da
Osasunerako substantzia kaltegarriak aurkitu direlako arrainetan.

Victoria Lakuan

julendelgado — 2014-01-28 14:15:37 UTC

Tanzania, Uganda eta Kenia herrialdeetan.
Lakuko arrainak txikiegiak ziren esportaziorako, horregatik 50eko hamarkadan eraman zuten perka.
Azkar menperatu zuen lakua eta arrantza industriala martxan jarri zen.

Gehiegizo arrantza eta Arrantza industria

ikerzarate — 2014-01-28 14:17:40 UTC

Lehena arrainak kantitate onargarria ez den maila batean arrantza egitean datza, normalean helburu ekonomikoekin.

Ez zaie axola ekintzen aztarna ekologikoa edo ondorio sozialak. Teknologia berriak dituztenez arrantza industrialak tradizionala menderatzen du.

Ez da fenomeno berria, baina oraingo datuak begiratuz handitu dela ikus daiteke:

Aztarna ekologikoa

julendelgado — 2014-01-28 14:21:00 UTC

Lakuaren kontaminazioa: Bere inguruan sortutako industria- eta nekazaritza-praktikak uretara isurkin kaltegarriak botatzen dituzte. Arrasteko arrantzak hondoak suntsitzen eta kutsatzen ditu ere.
Biodibertsitate galera: Perkaren izaera harraparia lakuko espezie txikiez elikatzea erraztu zion. 200 espezie izatetik 50 mota geratzen dira.
Deforestazioa: Perkaren keztaketa egiteko egurra lortzeko edo nekazaritza- eta industria-eremuak sortzeko zuhaitzak mozten direlako.

1

ikerzarate — 2014-01-28 14:26:46 UTC

Ondorio sozialak

rubenibarrondo — 2014-01-28 16:49:33 UTC

Arrantza industriala tradizionala menperatzne du ikusi dugunez, gainera helburu ekonomikoak ditu eragin sozialak baztertuz. Hau da, Victoria lakuaren inguruko biztanleak haietaz arduratzen ez diren entitate hauen kontrolpean daude.

Enpresa hauek dirua lortzeko harrapatutakoa atzerrira daramate. Gosetea biztanleriaren erdiari eragiten dio, 31 mila pertsona ingururi.
Bertako askok lana galdu dute, batez ere emakumeek. Lehen arrainak garbitzen zituzten, baina orain enpresek egiten dutenez prostituzioan dabiltza, egoerak gaixotasunen transmisioa errazten du.

KONTSUMO arduratsua:

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:00:28 UTC

Erosten diren produktuen jatorria ezagutzea eta kontuan hartzea zer kontsumituko den erabakitzeko.
Etiketa begiratuz, produktua ekoiztu den lekutik saltzen den lekura dagoen distantziaz ohartzea.

0

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:14:34 UTC

SARRERA

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:15:20 UTC

Arrain honen ekoizpena Afrikako Victoria Lakuan hasten da. Arrantza tradizionalaren gainbehera azalduko da, baita sortu den esportaziorako arrantza industria. Honek lakuaren inguruko biztanleak haien lakuaren baliabideak ustiatzea galarazten du. Arazo sozialak sortzeaz gain ekosisteman ere ondorio suntsitzaileak izan ditu.

Konponbideen bila kontsumo arduratsua nola egin eta nazioarteko erakundeen jarrera aurkeztuko da.

2

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:18:53 UTC

3

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:21:47 UTC

4

iraiaegiguren — 2014-01-30 12:25:59 UTC

Nazio-arteko erakundeak

rubenibarrondo — 2014-01-30 19:47:29 UTC

2013an izandako jarrera suntsigarria gerta zitekeen industria handiei laguntza emanez. Zorte honez Europako arrain populazioa handitzea proposatu da, horrela inportazioak murrizteko eta gain-arrantza hobeto kontrolatzeko.

2013an EBko parlamentuak ontzi berrien subentzioak onartu zituzten, gain-arrantza sustatuz.
2014an FEMP (Itsasorako eta Arrantzarako Europar Funtsa) EBko itsas politikan inbertituko du. Helburua gain-arrantza ahultzea eta EBeko arrain populazioa handitzea da.

Erakundeek egin beharko luketea

rubenibarrondo — 2014-01-30 19:48:19 UTC

Arrantza tradizionala indartzea:

Gehiegizko arrantza mugatzean, bertakoei baliabideen ustiapena utziz.

2. Tokiko merkataritza sustatzea, gizartearekin eta ekosistemarekin errespetutsuagoa delako:

Etiketak hobetuz. Arrantza mota eta bertako zonaldearen funtsezko datuekin.

rubenibarrondo — 2014-02-01 10:15:05 UTC

Eskubide urratuak

rubenibarrondo — 2014-02-01 10:33:00 UTC

Ondorio sozialen atal garrantzitsua da. Ikusitakoan oinarrituz eskubide hauek nabariki urratzen direla baiezta dezakegu.

Bizi maila egokirako, osasunerako eta elikatze onerako duten eskubidea.
Menpekotasun egoerak ez onartzeko eskubidea, ondorioz lan-eskubideak.
Jendaurrean entzunda izateko eta laguntza jasotzeko eskubidea.

5

rubenibarrondo — 2014-02-01 11:36:11 UTC

6

rubenibarrondo — 2014-02-01 11:36:48 UTC

rubenibarrondo — 2014-02-01 12:45:53 UTC