1. mutual exclusion – sumber tak boleh kongsi (satu proses je boleh guna)

2. hold and wait – proses pegang satu sumber sambil tunggu sumber lain

3. no preemption – sumber tak boleh dirampas paksa

4. circular wait – proses tunggu secara bulat (A tunggu B, B tunggu C, C tunggu A)

Contoh mudah

Bayangkan dalam komputer:

• Proses A pegang Printer dan tunggu Scanner

• Proses B pegang Scanner dan tunggu Printer

• prevention – buang salah satu syarat deadlock

• avoidance – elak deadlock sebelum berlaku (contoh: banker’s algorithm)

• detection & recovery – kesan deadlock dan hentikan proses

• ignore – biarkan (sesetengah OS buat cara ni)

Contoh senang faham 👇

Bayangkan:

• Proses A pegang Resource 1, nak Resource 2

• Proses B pegang Resource 2, nak Resource 1

Dua-dua tunggu, dua-dua tak lepas → terkunci terus. Itulah deadlock.

Dalam IT / OS / rangkaian:

Deadlock berlaku bila:

• Setiap proses pegang sesuatu

• Dan tunggu sesuatu yang dipegang proses lain

• Tiada siapa lepaskan resource

Contoh real life 😂

Dua kereta sempit:

• Kereta A tak nak undur

• Kereta B pun tak nak undur
  → jalan jem, tak bergerak langsung

Maksud dan Ciri-ciri Utama:

• Definisi: Keadaan di mana sekumpulan proses tidak dapat berjalan semula kerana berebut sumber daya.

• Situasi: Proses A memegang Data 1 dan menunggu Data 2, manakala Proses B memegang Data 2 dan menunggu Data 1, menghasilkan situasi "saling menunggu".

• Kesan: Aplikasi atau sistem akan hang (terhenti) atau berhenti berfungsi (stalemate).

• Punca: Terjadi apabila terdapat saling eksklusi, pegang-dan-tunggu, tiada pra-pampasan (preemption), dan menunggu secara kitaran.

Deadlock memerlukan pengesanan dan pemulihan, seperti menetapkan timeout dalam pangkalan data untuk mengelakkan sistem terhenti secara kekal.

. Bagaimana Deadlock Terjadi?Untuk membolehkan deadlock berlaku, empat syarat ini (digelar Coffman Conditions) mesti dipenuhi secara serentak:Mutual Exclusion: Sumber tersebut tidak boleh dikongsi. Hanya satu proses boleh gunakannya pada satu masa (contoh: pemacu rakaman atau pencetak).Hold and Wait: Proses sudah memegang sekurang-kurangnya satu sumber dan sedang menunggu untuk mendapatkan sumber tambahan yang dipegang oleh proses lain.No Preemption: OS tidak boleh merampas sumber daripada proses secara paksa. Sumber hanya dilepaskan secara sukarela oleh proses yang memegangnya.Circular Wait: Wujud rantaian proses yang menunggu dalam bentuk bulatan. Proses A tunggu B, B tunggu C, dan C tunggu A.tersebut.

Apa itu Deadlock?

Deadlock ialah situasi di mana dua atau lebih proses tidak dapat meneruskan operasi kerana setiap satu menunggu sumber (resource) yang sedang digunakan oleh yang lain. Hasilnya, proses-proses itu “terkunci” selamanya.

Contoh mudah:

• Proses A pegang sumber X, nak guna sumber Y.

• Proses B pegang sumber Y, nak guna sumber X.

• Kedua-duanya menunggu, tapi tiada yang boleh maju → deadlock.

Ciri-ciri Deadlock

1. Mutual Exclusion: Sumber hanya boleh digunakan oleh satu proses pada satu masa.

2. Hold and Wait: Proses pegang satu sumber sambil menunggu sumber lain.

3. No Preemption: Sumber tidak boleh diambil paksa dari proses.

4. Circular Wait: Ada rantaian proses yang saling menunggu antara satu sama lain.

Cara Atasi Deadlock

Terdapat beberapa pendekatan:

1. Pencegahan Deadlock (Prevention)

• Elakkan salah satu syarat deadlock berlaku, contohnya:
  

  • Jangan benarkan “hold and wait” → proses mesti minta semua sumber sekaligus.

  • Benarkan preemption → ambil sumber daripada proses jika perlu.

• 
  

Deadlock can arise if the following four conditions hold simultaneously (Necessary Conditions) 

1. Mutual Exclusion: Only one process can use a resource at any given time i.e. the resources are non-sharable.

2. Hold and Wait: A process is holding at least one resource at a time and is waiting to acquire other resources held by some other process.

3. No Preemption: A resource cannot be taken from a process unless the process releases the resource. 

4. Circular Wait:  set of processes are waiting for each other in a circular fashion. For example, imagine four processes P1, P2, P3, and P4 and four resources R1, R2, R3, and R4.

1️⃣ Mutual Exclusion (Pengecualian Bersama)

➡️ Sumber hanya boleh digunakan oleh satu proses pada satu masa

Contoh: Printer hanya boleh digunakan oleh satu proses, proses lain kena tunggu

2️⃣ Hold and Wait (Pegang dan Tunggu)

➡️ Proses sedang pegang satu sumber, sambil menunggu sumber lain

Contoh:

Proses A pegang Printer, tunggu Scanner

Proses B pegang Scanner, tunggu Printer

3️⃣ No Preemption (Tiada Rampasan)

➡️ Sumber tak boleh dirampas secara paksa

Proses mesti lepaskan sumber secara sukarela selepas siap

4️⃣ Circular Wait (Tunggu Berpusing)

➡️ Wujud kitaran proses yang saling menunggu

Contoh:

A tunggu sumber B

B tunggu sumber C

C tunggu sumber A 🔁

Ringkasnya:

👉 semua tunggu, tiada siapa bergerak.

Contoh mudah

Bayangkan:

• Proses A pegang Printer

• Proses B pegang Scanner

Situasi:

• A nak Scanner (yang B pegang)

• B nak Printer (yang A pegang)

😵‍💫 Dua-dua tunggu → deadlock berlaku

4 Syarat Deadlock (wajib ada semua)

1. Mutual Exclusion
   Sumber hanya boleh digunakan satu proses pada satu masa

2. Hold and Wait
   Proses pegang satu sumber sambil tunggu sumber lain

3. No Preemption
   Sumber tak boleh dirampas, mesti dilepaskan sendiri

4. Circular Wait
   Proses menunggu dalam bentuk bulatan

Kalau satu syarat tiada → deadlock tak berlaku.

Dalam dunia sebenar 🌍

• Persimpangan jalan tanpa lampu isyarat
  Semua kereta berhenti sebab tunggu antara satu sama lain → deadlock 🚗🚙🚕

Cara OS atasi deadlock

• Prevention: elak salah satu syarat

• Avoidance: pastikan sistem kekal selamat (contoh: Banker’s Algorithm)

• Detection & Recovery: kesan deadlock dan tamatkan proses

• Ignore: buat tak tahu (macam Windows/Linux kebanyakannya

contohnya, Ada 2 orang dan 2 benda Ali pegang pen, Abu pegang kertas Ali nak kertas , Abu nak pen. Ali tak nak lepaskan pen. Abu tak nak lepaskan kertas

Dua-dua tunggu. Tak jalan apa-apa. Itulah deadlock.