A  | Activating Event  | Situatie
B  | Beliefs  | Gedachten
C  | Consequences  | Gedrag en/of Emoties

Je hebt dus een situatie A en in die situatie heb je gedrag of emoties waar je last van hebt C. Voor jou zijn je gedrag en emoties een logisch gevolg op de situatie, maar een ander persoon kan heel anders reageren op de situatie. Er zit dus nog een stap tussen,
namelijk jouw gedachten B in en over de situatie. Die gedachten veroorzaken het gedrag en de emoties. Deze tussenstap van gedachten vindt razendsnel en voor een groot gedeelte onbewust plaats. Vandaar dat je vaak niet doorhebt dat je in die situatie allerlei gedachten hebt. Laat staan dat die gedachten het ongewenste gedrag veroorzaken. Je zult je van deze gedachten bewust moeten worden, wil je de veroorzaker van je ongewenste gedrag of gevoel op het spoor komen.

Casus/praktijkvoorbeeld:

Uitgewerkt in het A-B-C-schema ziet het er als volgt uit:

Jijzelf:

 | A:  | Je moet volgende week een presentatie houden (op je opleiding of op je werk)
| B:  | O jee, straks weet ik niet meer wat ik moet zeggen en dan ga ik af als een gieter!
Als ik me ga voorbereiden dan word ik zenuwachtig en daar kan ik niet tegen.
Ik doe net of ik die presentatie niet hoef te houden, dan hoef ik me er ook niet druk over te maken.
Stel dat ik het niet goed doe, dan lacht iedereen me uit.
| C:  | Emotie: zenuwen, spanning
Gedrag: uitstelgedrag. Je gaat het niet voorbereiden, maar bent er ondertussen wel voortdurend tegenaan aan het hikken.

Je collega/medestudent:

 | A:  | Je moet volgende week een presentatie houden (op je opleiding of op je werk)
| B:  | Spannend, een presentatie. Maar met een goede voorbereiding ga ik er wat van maken!
Leuk om eens te vertellen wat mijn bevindingen zijn.
Ik vind het ook wel een beetje eng, maar dat mag toch ook?
Als ik het even niet meer weet, dan is dat vervelend maar daar kom ik wel uit.
| C:  | Emotie: gespannen verwachting
   Gedrag: goed voorbereiden

Je ziet hier in schema dat in dezelfde situatie A verschillende soorten gedrag en emoties C mogelijk zijn. En dat die worden veroorzaakt door de gedachten B. 

Als iemand zich dus bewust kan worden van de gedachten B en deze kan veranderen dan kunnen het gedrag of de emoties ook veranderd worden tot gedrag en emoties die effectiever/gewenst zijn.  

Het is geen psychologische model, maar een model die uitlegt wanneer vernieuwingen een grotere kans van slagen heeft. 

o  De wijze waarop vernieuwingen hun weg vinden in (een deel van) de samenleving. 

o  Innovaties = vernieuwingen 

o  Introductie en acceptatie van iets wat concreet en praktisch is 

 

Om een goede kans van slagen te hebben, moeten vernieuwingen aan een aantal kenmerken voldoen: 

-  Relatief voordeel, verbetering (problemen die er door worden opgelost) 

-  Compatibel met het bestaande / verenigbaar met wat er al is 

-  Eenvoud (zo laag mogelijke complexiteit) 

-  Testbaarheid  

-  Waarneembaarheid van het effect

Bij de theorie gepland gedrag zijn er drie belangrijke variabele die de sterkte van de intentie om het gedrag uit te voeren beïnvloeden. Deze variabele zijn attitude, sociale/subjectieve norm en waargenomen gedragscontrole. De intentie van het gedrag is dan de uiteindelijke voorspeller van het gedrag zelf. 

 

Een attitude is een houding of mening die je hebt tegenover iets. Je kan bijvoorbeeld over roken een negatieve of positieve houding hebben. Vind je het vies dan is de houding tegenover roken negatief en zul je dus minder snel roken, vind je roken stoer dan heb je een positieve houding tegenover roken en dan is de kans dus groter dat je zult gaan roken. De sterkte van de attitude wordt dus bepaald door verschillende onderdelen van die attitude. 

 

De mens wil graag ergens bij horen. Daarom zijn gedragingen en meningen van andere belangrijk voor ons en kijken we vaak ook naar wat andere doen of niet doen. Het kan bijvoorbeeld zo zijn dat je hele vriendengroep rookt. Dit kan door iemand die nieuw komt in de vriendengroep worden ervaren als sociale norm(of terwijl normaal). De mate waarin iemand er graag bij wil horen kan hierbij een grote rol spelen. 

 Waargenomen gedragscontrole/eigen effectiviteit
Dit is de mate waarin iemand denkt in staat te zijn het gedrag daadwerkelijk te kunnen vertonen. Hierbij gaat het er dus niet om of iemand het kan maar of iemand denkt dat hij/zij het kan. Hierbij spelen eerdere ervaringen een belangrijke rol.  

 

1.     Wat is de theorie. Geef een toelichting + model

De basis van de consistentie theorie is evenwicht. De theorie zegt dat er drie attitudes zijn: verstand, gevoel en gedrag. Wanneer deze drie attitudes in evenwicht zijn zal er geen verandering plaats vinden. Wanneer er bij 1 van de attitudes verandering plaats vindt dan geeft dit een drang tot algemene verandering. Dit kan cognitieve dissonantie veroorzaken. 

Voorbeeld: Wanneer je meer kennis krijgt over een onderwerp/vakgebied (kennis) dan kan dit je gevoel en gedrag beïnvloeden waardoor er een verandering plaatsvindt. 

 

* Cognitieve dissonantie = mensen zoeken evenwicht in verschillende delen van hun wereld. Cognitie: alles wat iemand vindt, weet of denkt. Cognitieve dissonantie: als twee of meerdere cognities in strijd zijn met elkaar. 

 

Mensen hebben consistentie nodig: dingen moeten samenhangen en kloppen. Als dat niet zo is dan hebben we een probleem die we willen oplossen. 

 

Stap 1: Mensen verwachten consistentie. 

Bijna een wet van de menselijke natuur. Mensen willen dat dingen elke keer dat ze gebeuren op de zelfde manier gaan. Iedere ochtend wakker worden, met de blote voeten op de vloer en een gevuld kopje koffie (fysieke consistentie). Mensen verwachten ook psychologische consistentie: Als je gister nog getrouwd was, een gezin had en een baan, dan verwachten we dat die dingen vandaag ongeveer in dezelfde toestand zijn. 

Mentale wereld: onze verwachtingen van de wereld, de mensen en de relaties met de wereld en andere mensen. Consistentie houdt deze dingen bij elkaar. Waarom verwachten we dat onze partner morgen nog steeds van ons houdt à omdat dit consistent is. Menselijke zwaartekracht. 

 

Stap 2: Inconsistentie veroorzaakt een toestand van dissonantie. 

Er zijn veel situaties waarin dingen op een verassende en onverwachte manier gebeuren à inconsistentie tussen wat we verwachten en krijgen. Je viert je zoveelste verjaardag en verwacht een speciaal cadeau: Je krijgt uiteindelijk een elektrische tandenborstel. 

Toestand die volgt op inconsistentie is dissonantie à ervaren geestestoestand van belemmering en lichte verwarring. We proberen uit te vinden wat we gemist hebben. Mensen beginnen zich dan enigszins van streek en van slag te voelen met fysieke dissonantie als gevolg: verhoogde hartslag, zweethanden en een stijgende bloeddruk. Dissonantie is oncomfortabel. 

 

Stap 3: Dissonantie maakt dat we consistentie herstellen. 

Omdat dissonantie een vervelend gevoel is willen we het direct kwijt. We willen terug naar de toestand van consistentie. Om de dissonantie kwijt te raken moeten we onze manier van denken veranderen. Een aantal mogelijkheden hoe: 

-        Ontkenning: Doe net alsof het niet is gebeurd. Het is er niet, het is er nooit geweest en het zal nooit komen. 

-        Overstem de dissonantie: Misschien liep het deze keer niet zoals verwacht, maar de andere keren toch wel? Slechte dissonantie overladen met positieve dingen. 

-        Stel je verwachtingen bij: Er zijn nog meer dagen!

-        Je oordeel over een gebeurtenis aanpassen: in plaats van negatief op een situatie reageren de positieve dingen er van inzien. Stel je krijgt een cadeau waarvan je denkt wat moet ik daar nou mee? Zie dan in dat iemand juist de moeite heeft gedaan om een cadeautje te zoeken. 

 

2.     Beschrijf een casus.. 

Voor de agoog streven naar verandering in: 

Attitudes: Gevoel, gedrag en kennis (cognitie) 

Gevoel: Mensen laten ervaren dat ze plezier kunnen hebben tijdens bewegen door sociale contacten te maken. 

Gedrag: Er voor zorgen dat de mensen gezonder gaan leven, zich bewuster gaan gedragen. 

Kennis: Kennis vergaren over bepaald gedrag: zoals ongezond eten of roken. Daarnaast positieve kennis vergaren over gezond gedrag, zoals genoeg bewegen en gezond eten. 

 

Andere voorbeelden: 

Kennis als ingang: reclame wordt overgebracht met behulp van een folder. Men probeert kennis over te dragen. Voorbeeld: vervolgen (kennis) drugs en roken à willen ook angst (gevoel) opjagen en het uiteindelijke doel is dat ze het niet gebruiken (gedrag)

Gevoel als ingang: reclame focust zich steeds meer op het gevoel van een product en minder op de kennis. Associaties zoals vrijheid, plezier en erotiek.  

Gedrag als ingang: bijvoorbeeld een opdracht bij bepaald gedrag: zitten en een taakstraf voor crimineel gedrag. 

 

3.     3 tentamenvragen (liefst 4-keuze vragen)

 

Wat is cognitieve dissonantie? Wanneer er sprake is van:

a.     Als 1 cognitie in strijd is met de anderen. 

b.     Als 1 of 2 cognities in strijd zijn met elkaar. 

c.      Als 2 of 3 cognities in strijd zijn met elkaar. 

d.     Als er geen cognities in strijd zijn met elkaar. 

 

Wat is de basis van de consistentie theorie? 

a.     Gelijkheid

b.     Evenwicht 

c.      Disbalans 

d.     Overeenkomsten 

 

Om welke drie attitudes gaat het bij de consistentie theorie? 

a.     Gedrag, cognitie en gevoel. 

b.     Kennis, gedrag en waarneming. 

c.      Gevoel, kennis en oordelen.

d.     Emotie, gevoel en gedrag.  

 

 

A) Back and forth
 B) Be different 
 C) Beliefs
 D) Blame 

A) Door je achteraf schuldig te voelen.
 B) Door je bewust te worden van de gedachten die je hebt in bepaalde situaties.
 C) Door onbewust je gedrag te ervaren in de situatie.
 D) Door naar het gedrag van andere mensen te kijken in bepaalde situaties. 

A) Een situatie
 B) Een sportevenement
 C) Het vergroten van de sportparticipatie
 D) Het motiveren van anderen

Het doel van neurolinguïstisch programmeren is om vaardigheden waarover een ervaren en succesvol persoon (expert) door jarenlange ervaring beschikt snel en efficiënt over te dragen. Iemand die door ervaring over bepaalde vermogens beschikt is zich daarvan vaak niet meer bewust; deze vermogens worden als individuele eigenschappen gezien. Volgens aanhangers daagt NLP cliënten uit vaardigheden van zo'n expert in kaart te brengen als volgorde van handelingen, lichaamstaal, cognitieve schema's enzovoort, en over te nemen.

https://www.youtube.com/watch?v=M5ZcXm3HvtA

Casus 

Docent is een ‘expert’ in zijn vak en moet informatie door middel van bv. handelingen en lichaamstaal de informatie overbrengen naar zijn/ haar studenten. 

3 tentamenvragen 

1. Uit hoeveel onderdelen bestaat NLP: 

a. 2

b. 3

c. 4 

2. Bij de NLP theorie heeft tijd geen rol, als de informatie maar overgedragen wordt

a. juist 

b. onjuist 

3. Vermogen waar iemand zich niet meer bewust van is door ervaring worden ook wel als individuele eigenschappen gezien. 

a. juist 

b. onjuist 

A: verbreding
 B: verdieping
 C: vernieuwing
 D: verplaatsing 

Vraag 2:Om een goede kans van slagen te hebben, blijken innovaties aan een aantal kenmerken te moeten voldoen; de slagingskans is groter naarmate een innovatie meer…

A: relatief meer voordeel bied en meer compatibel, minder complex, beter te testen en beter waarneembaar is. 
 B: economische inzichten bied, meer compatibel is , minder complex, beter te testen en beter waarneembaar is. 
 C. inspeelt op het beleid, meer compatibel is, minder complex, beter te testen en beter waarneembaar is. 
 D: Ruimtelijk inzicht heeft, meer compatibel is, minder complex, beter te testen en beter waarneembaar is. 

Vraag 3: wat betekend compatibiliteit?

A: vertrouwd en bekend
 B: de mogelijkheid krijgen om eens iets nieuws te proberen
 C: de cliënt in contact te brengen met andere innovaties
 D: een goede uitleg geven, waarbij kleine overzichtelijke stappen worden gezet.