Hreyfing by Karítas Björg Guðmundsdóttir - KV

Hvaða líffræðilegu ferli fara af stað þegar við hreyfum okkur? Og hvaða áhrif hefur t.d. aukið blóðflæði og endorphin framleiðsla á okkur?

karitasbjgu — 2025-03-13 14:54:22 UTC

Þegar að við hreyfum okkur þá getur hjartslátturinn okkar eykst, aukið blóðflæði á sér stað, önduninn okkar eykst en einnig verður aukin endorphin framleiðsla í líkamanum. Þegar að við hreyfum okkur þá hitnar líkaminn okkar, við verðum minna þreytt og finnum fyrir mikla orku, við verðum einbeittari og við erum líka að styrkja vöxt heilafruma hjá okkur

Hvað er hreyfing?

unnurernaa — 2025-03-13 15:11:15 UTC

Hreyfing er þegar einstaklingur hreyfir líkamann sinn með þeim jákvæðu áhrifum að hjartsláttur verður hraðari, púlsinn fer af stað, andardráttur verður meiri og er almenn góð fyrir líkamann og þol, jafnvægi og andlega heilsu.

Hreyfingarleysi = þegar einstaklingur hreyfir sig ekki. Það geta verið margar ástæður af hverju en algengast er vegna einhvers sjúkdóma eða hömlunar sem koma í veg fyrir að einstaklingur geti hreyft sig.

Regluleg hreyfing = Æskilegt er að hreyfa sig a.m.k. 15 mínútur á dag. Það þarf ekki að vera mikið meira en göngutúr eða teygjur til að ná púlsinum aðeins af stað, en má auðvitað vera einhvað sem reynir meira á líkamann.

Styrktarþjálfun = Sú hreyfing sem einblínir á það að byggja vöðva og styrk. Þessar hreyfingar snúast aðeins um að lyfta lóðum en ekki að byggja upp þol fyrir t.d. hlaup.

Þolþjálfun = Þegar tilgangur hreyfingarinnar er að byggja upp þol. Þá er oft æft hlaup, hjól, stigavél og margt fleira sem reynir á þolið.

Teygjur = Mjög mikilvægt þegar það kemur að hreyfingu að teygja á vöðvunum. Góðar teygjur koma í veg fyrir harðsperrur og eru einnig góðar fyrir hreyfanleika.

Hvernig hefur hreyfing áhrif á tilfinningar okkar? t.d. hvernig hefur hún áhrif á streitu, kvíða.

karitasbjgu — 2025-03-13 15:12:07 UTC

Hreyfing hefur mjög mikil áhrif á tilfinningar okkar. Dæmi um það er að minnkun á kvíða og streitu með því að lækka kortisólmagni.

Regluleg virkni eykur einnig svefngæði, það hefur jákvæð áhrif á streitu og kvíða.

Hvernig hefur hreyfing áhrif á tilfinningar okkar? reiði og gleði?

karitasbjgu — 2025-03-13 15:21:44 UTC

Reiði. Þegar að við verðum reið þá getur verið að adrenalínið og noradrenalínið hjá okkur sé í háu magni. þegar að við hreyfum okkur síðan þá losnar spenna og við verðum rólegri.

Gleði. Þegar að við erum glöð þá er dópamín í háu magni. Hreyfing getur gert heilann næmari fyrir gleði. Hreyfing getur hjálpað þér að sjá fyrir ánægju, finna fyrir hvatningu og viðhalda von

Útskýrðu hvernig hreyfing eykur taugamótanleika (neuroplasticity) og nám?

karitasbjgu — 2025-03-13 15:30:21 UTC

Þegar að við hreyfum okkur þá erum að virkja boðefnin okkar. Með því að stunda reglulega hreyfingu þá verður kerfin okkar meira smooth. Við erum styrkja ýmsa taugaleika í líkamanum okkar. Það hefur einni gáhrif á kerfi t.d. æðamyndun og taukavirkjun sem styðja við taugamótaleika og nám.

Hvernig hefur hreyfing áhrif á sjálfsstjórn?

unnurernaa — 2025-03-13 15:35:57 UTC

Hreyfing kallar fram ýmis gleði hormón eða boðefni eins og dópamín. Það þarf alls ekki mikla hreyfingu fyrir bætingu andlegu heilsu og maður ætti að finna mjög fljótt fyrir einhvers konar ró þegar maður hreyfir sig. Við erum líklegri til að missa stjórn á okkur þegar líkaminn er í miklu ójafnvægi eins og ef maður er að reyna fúnkera á litlum svefn eða lítilli hreyfingu. Hreyfing, sama hversu stór eða lítil, er mjög góð til að jarðtengja sig og átta sig á umhverfi sínu.

Lýstu áhrifum hreyfingar á svefn og svefngæði

karitasbjgu — 2025-03-13 15:39:49 UTC

Þegar að við stundum regulega hreyfingu þá myndum við góða svefnrútínu og svefngæðin okkar verða betri. Þegar að við erum stressuð en við núm að hreyfa okkur þá minnkar stressið og náum að sofa vel. Hreyfing vinnur gegn áhrifum streitu á miðtaugakerfið. Mikil átök stuttu fyrir svefn eru þó ekki svefnvæn. Því þá er spennan í líkamanum mikil.

Hvað er átt við þegar talað er um hreyfingu sem forvörn? hvað er hún að fyrirbyggja?

unnurernaa — 2025-03-13 15:46:39 UTC

Hreyfing hefur svo margar góðar afleiðingar. Þegar maður stundar hreyfingu er maður að minnka líkur á ýmis sjúkdómum eins og krabbameini, heilabilun, sykursýki II, kransæðasjúkdómum og mörgum öðrum. Hreyfing minnkar líkur á þunglyndi og kvíða og eykur í rauninni andlega heilsu.

Hversu mikið á maður að hreyfa sig? hvað er nóg til að sjá/finna árangur?

karitasbjgu — 2025-03-13 15:51:47 UTC

Best væri fyrir okkur að reyna að hreyfa okkur smá alla daga. Almennt séð er nóg að hreyfa sig í þrjá daga í viku í sirka 30-60 mínútur á dag.

Ef að við erum að reyna að finna fyrir mun á andlegri heilsu 30-35 mínutur 3-5 sinnum á dag þá byrjum við að finna mun á andlegri

Ef að við erum að reyna að finna fyrir líkamlegri breytingu þá þurfum við að æfa 60-75 mínutur á dag á hóflegri þolþjálfun 5 daga vikunar. Það tekur samt lengri tíma að finna mun á sér líkamlega en það fer eftir einstaklingi.

En ef mér finnst leiðinlegt að hreyfa mig eða hef ekki tíma. Hvað myndir þú ráðleggja mér að gera?

unnurernaa — 2025-03-13 15:57:09 UTC

Það er einhver hreyfing fyrir alla. Það er mikilvægt að finna sá hreyfingu sem maður finnst skemmtileg. Til að ná inn hreyfingu þegar maður hefur ekki tíma þá er hægt að reyna labba eða hjóla í skólan eða vinnuna í staðin fyrir að fara á bifreið. Annars er mjög mikilvægt að læra að skipuleggja sig vel og reyna að forgangsraða hreyfingu ef það skiptir manni máli. Svo eru litlu hlutirnir eins og að taka alltaf stigann í staðinn fyrir lyftuna, gera kálfa æfingar á meðann maður burstar tennurnar eða hoppa og skoppa mjög mikið á böllum eða staffadjömmum.