_{อยุธยายศล่มแล้ว     ลอยสวรรค์  ลงฤๅ
สิงหาสน์ปรางรัตน์บรร   เจิดหล้า
บุญเพรงพระหากสรรค์   ศาสน์รุ่ง เรืองแฮ
บังอบายเบิกฟ้า            ฝึกฟื้นใจเมือง}

ถอดความได้ว่า...กรุงศรีอยุธยาล่มสลายไปแล้ว กลับลอยลงมาจากสวรรค์อีกครั้งหนึ่ง  พระราชอาสน์ พระปรางค์ ประดับประดาด้วยแก้วมณีงามเด่นในโลก เป็นเพราะผลบุญของพระมหากษัตริย์ได้ทรงกระทำไว้แต่เก่าก่อน พระพุทธศาสนาจึงได้เจริญรุ่งเรือง ช่วยปิดทางแห่งความชั่ว เปิดทางสู่ความดี ฟื้นฟูจิตใจราษฎรให้พ้นจากความงมงายในบาปต่างๆ

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้ปฏิพากษ์  การใช้ถ้อยคำที่มีความหมายตรงกันข้ามหรือ ขัดแย้งกันมากล่าว อย่างกลมกลืนกัน เพื่อเพิ่มความหมายให้มีน้ำหนักมากยิ่งขึ้น เช่น ในบทนี้ใช้คำว่า "ล่ม" กับ "ลอย" และ "บังอบาย" กับ "เบิกฟ้า" เป็นต้น

ครูหนิง

ทราบสวยมภูวจักรี เกลือกใกล้

เรียมคิดจบจนตรี โลกล่วง แล้วแม่

โฉมฝากใจแม่ได้ ยิ่งด้วยใครครอง

ถอดความได้ว่า… จะฝากกับพระอุมา( ชายาพระอิศวร ) พระลักษมี ( ชายาพระนารายณ์ ) ก็เกรงสยมภูวจักรี(หมายถึงพระมหากษัตริย์ในทีนี้ตีความได้ว่าคือพระอิศวรและพระนารายณ์ ) ทราบก็จะมาชม พี่คิดจนจบสามโลก ไม่มีใครครองใจเธอได้เท่าเธอดูเเลเอง

วิเคราะห์คุณค่า วรรณศิลป์

ภาพพจน์ การเปรียบเทียบเกินจริง กล่าวเกินจริง การใช้บุคคลวัตกวีใช้การสมมติสิ่งต่างๆที่ไม่ใช่มนุษย์ให้มี กิริยาอาการความรุ้สึกเหมือนมนุษย์

นางสาว ธนัชชา วรรณประภา 25

นางสาว ฤดีรัตน์ โสพิมพ์ 35

_{เสนาะสนั่นดินครวญ ครุ่นฟ้า}

_{สารสั่งพี่กำสรวล แสนเสน่ห์ นุชเอย}

_{ควรแม่ไว้ต่างหน้า พี่พู้นภายหลัง}

ถอดความได้ว่า สิ่งที่พี่พร่ำพูดถึงความรักที่ต้องจากเธอมาแสนนานนั้น พี่คร่ำครวญบ่อยครั้งจนสนั่นฟ้าสนั่นดิน นี่คือสารความเสียใจของพี่ที่มีต่อเธอ ควรที่เธอจะเก็บไว้ดูต่างหน้าของพี่ เมื่อเวลาผ่าน พ้นไปภายหลัง

วิเคราะห์คุณค่า

มีการเล่นเสียงพยัญชนะตัว

• ร.เรือ คือ "ร่ำรักร่ำเรื่อร้าง แรมนวล"

• ส.เสือ คือ "เสนาะสนั่น , แสนเสน่ห์ , สารสั่ง"

• ค.ควาย คือ "ครวญ - ครุ่น"

• พ.พาน คือ "พี่พู้นภาย"

นายกรณรง มูลสุวรรณ เลขที่ ๑๐

นางสาวชิชญา เทียนประชา เลขที่ ๒๓

ต่อให้ขุนเขา (ในจักรวาล) ทลายลงรักพี่จะไม่หายไปไหน แม้ว่าสวรรค์ทั้ง 6 ชั้นจะสลายไป พระอาทิตย์และพระจันทร์จะกระจายจากโลกนี้ไป ไฟไหม้มหาทวีปทั้ง 4 จนหมดสิ้นแต่ก็ไม่สามารถล้างความรักความอาลัยที่มีต่อนางอันเป็นที่รักได้เลย

วิเคราะห์คุณค่า

โคลงบทนี้เป็นตัวอย่างของการใช้โวหารเปรียบเทียบ อีกบทหนึ่ง ใช้ภาพพจน์อธิพจน์ ซึ่งเป็นการกล่าวเกินจริงเพื่อสร้างอารมณ์และความรู้สึกในที่นี้เมื่ออ่านแล้วจะเห็นโอกาสที่กวีจะสิ้นอาลัยนางเป็นไปได้เลย เพราะกว่าที่ขุนเขา สวรรค์ทั้งหกชั้น จะสูญสลาย ไปจากโลกนั้น คงนานจนกำหนดนับไม่ได้และกว่าจะมีไฟบรรลัยกัลป์ มาทำลายโลกทั้ง 4 นั้นก็จะต้องใช้ระยะเวลานาน ดังนั้นโคลงบทนี้จึงเป็นเป็นโคลงปิดฉากการคร่ำครวญของกวีได้อย่างงดงาม

น.ส.นัทธมน พรมสวัสดิ์ 26

น.ส.ปฐมพร บุญถิว 27

^{จำใจจากแม่เปลื้อง ปลิดอก อรเอย}

^{เยียวว่าแดเดียวยก แยกได้}

^{สองซีกแล่งทรวงตก แตกภาค ออกแม่}

^{ภาคพี่ไปหนึ่งไว้ แนบเนื้อนวลถนอม}

ถอดความได้ว่า...จำใจจากนางอันเป็นที่รัก ราวกับต้องปลิดเปลื้องแยกใจออกมาจากนาง หากว่าสามารถแยกดวงใจออกเป็นสองซีกได้ จะเก็บไว้กับตัวซีกหนึ่ง อีกซีกหนึ่งจะแนบไว้กับเนื้อตัวของนางอันเป็นที่รัก

วิเคราะห์คุณค่า

มีการเล่นเรียงสัมผัสอักษรภายในวรรคและระหว่างวรรค เพื่อเพิ่มความไพเราะ เช่น

• สัมผัสอักษร จำ-ใจ-จาก อก-อร-เอย แด-เดียว แนบ-เนื้อ-นวล

• สัมผัสระหว่างวรรค เปลื้อง-ปลิด ยก-แยก ตก-แตก

นางสาวประภัสสร สองเมือง ม.๔/๘ เลขที่ ๒๙

นางสาวปรีชญาน์ ช่างถม ม.๔/๘ เลขที่ ๓๐

_{บาปแบ่งสองทำทัน เท่าสร้าง}

_{เพรงพรากสัตว์จำผัน พลัดคู่เขาฤา}

_{บุญร่วมบาปจำร้าง นุชร้างเรียมไกล}

ถอดความ

ชะลอยว่าในชาติเก่าเราได้ทำบุญและะบาปมาด้วยกัน บุญจึงชักนำให้เราได้มาเป็นคู่กัน แล้วบาปที่เราทำได้ตามมาทันจึงทำให้เราต้องพลัดพรากกัน แต่ก่อนนเราคงจะได้ทำสัตว์ให้พลัดคู่กัน ชาตินี้จึงได้เป็นดังนี้บุญนำให้มาร่วมกันฉันใด บาปที่เราร่วมกันมาก็ทำให้น้องและพี่จำต้องร้างกันไปไกล ฉันนั้น

วิเคราะห์คุณค่า

เสาวรจนีย์ คือการเล่าชมความงามของตัวละครในเรื่อง

นายพุฒิเมธ นพกูลวงศ์ เลขที่4

นายศรัณย์ภัทร มณีกาญจน์ เลขที่6

รินรสพระธรรมแสดง      ค่ำเช้า

เจดีย์ระดะแซง          เสียดยอด

ยลยิ่งแสงแก้วเก้า      แก่นหล้าหลาก

ถอดความได้ว่า....แสงสีทองของพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ งามจับตามยิ่งกว่าแสงขอพระอาทิตย์ได้ยินเสียงพระธรรมเทศนาทุเช้าค่ำ เจดีย์อันเป็นสัญลักษณ์ความเชื่อทางพระพุทธศาสนา เกลื่อนกล่น ยอดเจดีย์จำนวนมากที่เรียงรายชิดกัน มองดูสวยงามยิ่งกว่าแสงของแก้วนพรัตน์ งามเป็นจุดเด่นของแผ่นดินเป็นที่ใจของเทวดาบนสวรรค์

วิเคราะห์คุณค่า

คุณค่าด้านวรรณศิลป์: มีการเล่นคำซ้ำและเล่นเสียงพยัญชนะ มีการใชรสวรรณคดีคือ เสาวรจนีในการชมความงามของสถานที่

ด้านสังคม: วัฒนธรรมและจริยธรรม บทนี้มการกล่าวถึงความงดงามของเจดีย์และวัด ซึ่งทำให้เห็นถึงความรุ่งเรืองในทางพระพุทธศาสนา

น.ส.ธญิดา ใจสุทธิ เลขที่ 24

น.ส.อินธิรา ชีวะเจริญ เลขที่ 40

เดือนตำหนิวงกลาง ต่ายแต้ม

พิมพ์พักตร์แม่เพ็ญปราง จักเปรียบ ใดเลย

ขำกว่าแขไขแย้ม ยิ่งยิ้มอัปสร

ถอดคำประพันธ์

ดูดวงจันทร์อย่างไรก็ไม่สวยเท่าหน้าน้องพี่เพราะดวงจันทร์มีรูปรอยกระต่ายเป็นตำหนิอยู่ตรงกลางไม่เหมือนหน้าน้องพี่ที่สวยนวลกระจ่างไร้รอยตำหนิน้องพี่ยิ้มสวยกว่าดวงจันทร์และนางฟ้าใดๆ

วิเคราะห์คุณค่า

มีการเปรียบใบหน้าของนางผู้เป็นที่รักกับดวงจันทร์ที่มีลักษณะกลมมน มีความสว่างผุดผ่อง เปล่งปลั่ง น่ามอง แต่ดวงจันทร์มีตำหนิเพราะมีรูปกระต่ายอยู่ตรงกลางดวงจันทร์

มีการใช้อติพจน์ส่วนที่เป็น“ขำกว่าแขไขยิ่งยิ้มอัปสร”

พรภัสสรณ์ นิสสัยซื่อ เลขที่31

เสริมศิริ ใยทองคำ เลขที่38

พระผู้มีพันตานั้น ตั้งตาคอยระวังใครอยู่

พระผู้มีสี่พักตร์แปดโสต ก็ฟังแต่เสียงอื่นเสียหมด

พระนารายณ์ ก็บรรทมหลับเหนือพระยานาคหรืออย่างไร

ท่านเหล่านั้นจึงได้เมินเฉยต่อความโศกเศร้า ร่ำร้องของเราทั้ง

สอง

วิ้เคราะห์คุณค่าได้ว่า

การใช้โวหารอุปมาและสัญลักษณ์: ในบทนี้มีการอุปมาเทพเจ้าและสัญลักษณ์ เช่น "พันเนตรภูวนาถ" ซึ่งเป็นการกล่าวถึงพระอินทร์ผู้มีพันตา คอยเฝ้าระวังสิ่งต่าง ๆ แต่กลับมองข้ามความทุกข์ของผู้แต่ง และ "พักตร์สี่แปดโสตฟัง" ซึ่งเป็นการกล่าวถึงพระพรหมผู้มีหลายหน้าและหูที่ได้ยินทุกอย่าง แต่ยังเพิกเฉยต่อความทุกข์ของผู้แต่ง

การใช้โครงสร้างซ้ำ: โครงสร้างคำที่ถูกนำมาใช้ซ้ำ เช่น "ตาระวัง ใดฮา" และ "อื่นอื้อ" เพื่อเน้นย้ำถึงความรู้สึกของการถูกละเลยและความเจ็บปวดที่ไม่ได้รับการช่วยเหลือ

นายกฤตภาส สายทอง เลขที่ 2

นายนนทพัทธ์ สัตรักษ์ เลขที่ 12

_{บายี่เรือราพลาง พี่พร้อง}

_{เรือเเผงช่วยพานาง เมียงม่าน มานา}

_{บาง บ่ รับคำคล้อง คล่าวน้ำตาคลอ}

ถอดความ...

ความหมายของโคลงบทนี้ ว่า ล่องเรือมาตามลำคลองไกลออกไปทุกที จนผ่านตำบลบางยี่เรือ (หมู่บ้าน)เมื่อจะออกจากบางยี่เรือ ได้ยินคำ เรือๆ ก็เลยนึกว่าที่นี่คงมีเรือ จึงบอกกับบางยี่เรือ ช่วยให้เอาเรือแผง(เรือผู้หญิง)ไปรับนางมาทีเถิด แต่บางยี่เรือก็ไม่รับคำ จึงต้องนั่งน้ำตาคลอ

คุณค่าทางวรรณศิลป์

ใช้บุคลาธิษฐาน เพราะตรงบทนี้เป็นการกล่าวคุยกับเรือให้พาไปหาคนรัก

ใช้อธิพจน์ เพราะเป็นบทที่กล่าวเกินจริง

น.ส.รัชปภา เเดงกลับ ม4/8 เลขที่33

น.ส.ลักษณ์นารา ทรัพย์ประเสริฐ ม4/8 เลขที่34

จรศึกโศกมานาน                         เนิ่นช้า

เดินดงท่งทางละหาน                   หิมเวศ

สารสั่งทุกหย่อมหญ้า                   ย่านน้ำลานาง

ถอดความได้ว่า…ถึงเมืองตระนาว (ปัจจุบันคือเมืองตระนาวศรี เป็นส่วนหนึ่งของประเทศพม่า) ก็ยิ่งความสงสารนางอันเป็นที่รักก็ยิ่งกระหน่ำเพราะต้องจากมาทำศึกเป็นเวลานานไม่ว่าเดินผ่านทุ่ง เขาห้วยละหาน(ห้วงน้ำ)หรือป่าก็ได้แต่สั่งลานางกับสิ่งที่พบทุกหย่อมหญ้ำและย่านน้ำ

วิเคราะห์คุณค่าด้านวรรณศิลป์ มีการใช้คำหรือข้อความที่ทำให้รู้สึกเกิดอารมณ์ร่วม เช่นคำว่า สงสาร อรเอย คุณค่าด้านสังคมคือมีการพูดถึงสถานที่ที่มีความสำคัญกับคนไทยก็คือเทือกเขาตระนาวศรีที่ซึ่งเป็นพรมแดนธรรมชาติระหว่างประเทศพม่ากับประเทศไทย

นายพีรวัศ พวงแก้ว เลขที่ 13

น.ส.มณฑณัช ภิญโญ เลขที่ 1฿

เอาปากเป็นกวี ขล่อยคล้อย

หากหาญแต่วาที เฉลยกล่าว ไฉนนา

ดุจหนึ่งแสงหิ่งห้อย ส่องก้นตนเอง

ถอดความได้ว่า…..

ผู้ใดก็ตามที่อวดโอ่ว่าเก่งสามารถ

พูดฟุ้งเฟ้อไปว่าเป็นกวี แต่งกาพย์กลอนได้

ถ้าแม้กล้าพูดแต่ปากแล้ว (ไม่แต่ง) จะพูดอวดไปทำไม ก็เหมือนหิ่งห้อยที่มีแสงวาวๆ สำหรับส่องก้นมันเองเท่านั้น (คือไม่ให้ความสว่างแก่ใคร เปรียบได้กับคนที่โอ้อวดตัวเอง)

วิเคราะห์คุณค่า……

มีการใช้ภาพพจน์อุปมา เป็นการเปรียบเทียบตัวคนกับสัตว์ มีการเล่นเสียง คำว่า ขล่อย กับ คล้อย มีการเล่นคำซ้ำ ใดใด และมีสัมผัสพยัญชนะ โอษฐ์โอ่อ้าง หากหาญ หิ่งห้อย

นายพศิน ธีรชัยธัญญศักดิ์ เลขที่5

นางสาวกานต์พิชชา กุลฉวะ เลขที่21

เมรุชุบสมุทรดินลง เลขแต้ม

อากาศจักจารผจง จารึก พอฤๅ

โฉมแม่หยาดฟ้าแย้ม อยู่ร้อนฤๅเห็น

ถอดคำประพันธ์...

ความรักและความอาลัยที่มีต่อนางนั้นมากเกินกว่าจะบรรยายด้วยคำพูดหรือสิ่งของใด

1. วิเคราะห์คุณค่า....

การเล่นเสียงพยัญชนะ

เป็นการเลือกคําที่มีเสียงพยัญชนะเดียวกันหรือเสียงพยัญชนะใกล้เคียงกันมาใส้ไว้ในวรรคหรือบทเดียวกัน ทําให้เวลาอ่านออกเสียงเกิดความไพเราะ เช่น เล่นเสียง(อ) เอียงอกเทออกอ้าง อวดองค์อรเอย

น.ส.วรรณญาณีย์ จันทเลิศ 36 4/8

น.ส.อชิรญา วชิรหัตถ์ 39 4/8

^{นทีสี่สมุทรม้วย หมดสาย}

^{ติมิงคล์มังการนาคผาย ผาดส้อน}

^{หยาดเหมพิรุณหาย เหือดโลก แล้งแม่}

^{แรมราคแสร้อยร้อน ฤเถ้าเรียมทน}

ถอดความได้ว่า น้ำในมหาสมุทรที่ล้อมอบเขาพระสุเมรุเหือดแห้งหายไปหมด ปลาติมงคล์ มังการ นาค ได้หนีหายซ่อนตัวกันหมด หยาดฝนทงามดุจทองคำหายไปจากโลก การต้องจกความรัก ทำให้มความทุกข์เป็นร้อยๆเท่า ทั้งหมดกล่าวมานี้ไม่เท่ากับความทุกข์ของพี่ที่ต้องจากนางอันเป็นที่รัก

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้อติพจน์ เป็นการกล่าวเกินจริงเพื่อสร้างอารมณ์และเน้นความรู้สึกที่ลึกซึ้ง ว่าน้ำในมหาสมุทรแห้งเหือดไปหมด มีการใช้สัมผัสพยัญชนะเพื่อสร้างความไพเราะ เช่น แรม-ราค และ ร้อย-ร้อน เป็นการสัมผัส ร.เรือ และมีรสวรรณคดีที่แสดงอาการเศร้าโศกเสียใจ คือสัลลาปัคพิสัย

น.ส.กวิศสรา สมคิด เลขที่19ม.4/8

น.ส.ปณัฎฐ์ชยา นิลบดี เลขที่28 ม.4/8

ถอดความได้ว่า ระเบียงโบสถ์พื้นมณฑปและวิหารของศาสนสถานหรือ เป็นการพรรณนาโวหารถึงวัตถุธรรมที่เป็นหลักยึดเหนี่ยวจิตใจของคนในสังคม ธรรมมาสน์ที่พระนั่งเทศนาสั่งสอนธรรมแก่ประชาชนรวมทั้งองค์พระพุทธรูปที่เหลืองอร่ามผ่องแผ้วตั้งเป็นประธานอยู่ในโบสถ์หรือศาลาการเปรียญ หอไตรที่เก็บคัมภีร์พระไตรปิฎก หอระฆังสำหรับตีบอกเวลาทำวัตรแก่พระภิกษุ และพูดถึงยามค่ำคืนในสมัยที่ไม่มีไฟฟ้าใช้ก็ใช้โคมไฟตะเกียงที่มีไส้และน้ำมันเป็นเชื้อเพลิง ตามระยะแนวระเบียงทางเดินสว่างไสวไปทั้งทั่วถึงขนาดข่มแสงของพระจันทร์ที่สว่างไสว

วิเคราะห์คุณค่า มีการใช้ภาพพจน์โวหารแบบอติพจน์ คือ การใช้คำพูดเกินจริงในบาทที่ ๔ ไขประทีปโคมแก้ว ก่ำฟ้าเฟือนจันทร์

แสงจากตะเกียงสว่างไสวจนกลบแสงของพระจันทร์

นางสาวกชพรรณ เกษสุวรรณ เลขที่ 17 ม. 4/8

นางสาววริศรา พูลเงิน เลขที่ 37 ม.4/8

ถอดคำประพันธ์​

มาถึงตำบลโพธิ์สลับ พอมาถึงตำบลนี้ ก็นึกถึงพระโพธิ์เทพารักษ์ในเรื่องสมุทรโฆษ เนื้อเรื่องนั้นว่า พระสมุทรโฆษไปประพาสป่า ไปประทับแรมใต้ต้นโพธิ์ ก่อนบรรทมได้กล่าวบวงสรวงพระโพธิ์เทพารักษ์ พระโพธิ์ได้ยินคำบวงสรวงก็เกิดเมตตา ครั้นพระสมุทรโฆษบรรทมหลับ ก็อุ้มพระสมุทรโฆษไปสมนางพินทุมดี ธิดาแห่งกรุงรมยนคร ครั้นถึงเวลาใกล้รุ่ง พระโพธิ์เทพารักษ์ก็กลับไปอุ้มพระสมุทรโฆษซึ่งกำลังหลับอยู่บนแท่ กลับมาไว้ที่รถตรงใต้ต้นโพธิ์ ครั้นเวลารุ่งเช้า นางพินทุมดี และพระสมุทรโฆษต่างก็คร่ำครวญหากัน นางพินทุมดีนั้นมีพี่เลี้ยงชื่อ ธารี เป็นหญิงมีฤทธิ์ ครั้นทราบว่านางพินทุมดีโศกเศร้าเรื่องอะไร ก็เหาะไปพาพระสมุทรโฆษมาให้ได้พบกับนาง

วิเคราะห์​คุณ​ค่า

เป็นคุณค่าด้านวรรณศิลป์​กาาเล่นเสียงพยัญชนะ​ "โพธิ์สลับโพธิ์เทพไท้" เป็นการเล่ยเสียงพยัญชนะ​ "พ" และ​ "ท"

นาย​ ดวิน​ช​์​ธีร์​ แพทย์​สุวรรณ​์ เลขที่3 ม.4/8

นายกิตติ​ภั​ค​ เตชะรัตน์​ เลขที่1 ม.4/8

วิเคราะห์คุณค่า…

การเล่นคำ เช่น (ตระนาว,ตระหน่ำ)

มีการใช้คำที่ทำให้รู้สึกเช่นสงสาร

นายเมธาสิทธิ์ ธนอุดมนาน เลขที่14

บ่อเนตรคงขังเป็น เลือดไล้

อ้าโฉมแม่แบบเบญ- จลักษณ์ เรียมเอย

มาซับอัสสุชลให้ พี่แล้วจักลา

ถอดความได้ว่า…… เดินทางถึงหมู่บ้านบ่อ แต่หมู่บ้านนี้กับบกแห้งจนมองไม่เห็น แต่บ่อน้ำตาของพี่ขังด้วยเลือด แม่เบญจกัลยาณีของพี่

โปรดช่วยมาซับน้ำตาแล้วจากไป

วิเคราะห์คุณค่า….

มีการใช้อติพจน์ การกล่าวเกินจริง คือ น้ำตาของพี่ไหลเป็นเลือด

มีการเล่นเสียงพยัญชนะ บ.ใบไม้ คือ “บ้านบ่อ”

มีการใช้โวหารเปรียบเทียบคือ หมู่บ้านแม่น้ำเนี่ยแห้งไปเสียหมดเปรียบกับน้ำตาของพี่นั้นขังไปด้วยเลือด

มีการใช้คำแทนผู้ชาย/ผู้หญิง คือ เบญจลักษณ์ คือนางอันเป็นที่รักที่เป็นผู้หญิง เรียม คือ ตัวของผู้ชาย

นางสาวกัญชพร เจริญงาม เลขที่20

นางสาวกฤติกานต์ ลัดลอย เลขที่18

เกรงเทพไท้ธรณินทร์ ลอบกล้ำ

ฝากลมเลื่อนโฉมบิน บนเล่า นะแม่

ลมจะชายชักช้ำ ชอกเนื้อเรียมสงวน

ถอดใจความว่า.....ควรนำเธอไปฝากไว้กับฟ้าหรือดินดี หากฝากฟ้าก็เกรงเทวดา หากฝากดินพระเจ้า แผ่นดิน (ธรณินทร์, ธรณี+อินทร์) มาลักลอบมายุ่งกับนาง จะฝากกับลมก็เกรงว่าลมจะพัดมา ทำให้เนื้อของนางที่พี่อุตส่าห์เฝ้าถนอมต้องชอกช้ำ

วิเคราะห์ บทที่ ๑๐ โคลงบทนี้มีการเล่นพยัญชนะ เช่น ชาย,ชัก เทพ,ไท้ ลม,เลื่อน การเล่นคำซ้ำ เช่น ฤาดิน ดีฤา มีการใช้ภาพพจน์คือ บุคคลวัต

ว่าฝากนางไว้กับฟ้าหรือดิน

นายปัณณธร ยอดสุข เลขที่ 7 ม.4/8

น.ส.กุลนันท์ เขมะคาม เลขที่ 22 ม.4/8

หนาวนอกรุมในดวงใจ จิตช้ำ

โฉมเเม่พิมลพวง มาเลศ กูเอย

มือเเม่วีเดียวล้ำ ยิ่งล้ำลมพาน

ถอดบทประพันธ์…

ลมที่พัดมาโดนร่างกายเหมือนกับพิษที่มาโดนร่างกาย ไม่เหมือนกับน้องนางของพี่ที่พัดเพียงเบาๆก็เย็นนัก

วิเคราะห์คุณค่า…

คุณค่าด้านวรรณศิลป์ ความไพเราะของบทประพันธ์ ซึ่งอาจทำให้ผู้อ่านเกิดอารมณ์ ความรู้สึกและจินตนาการตามรส ความหมายของถ้อยคำและภาษาที่ผู้แต่งเลือกใช้

นางสาว ภัทธิรา หอมสวัสดิ์ เลขที่15 ม.4/8

แม้ว่ามีกิ่งโพยม...............ยื่นหล้า

แขวนขวัญนุชชูโฉม..........แมกเมฆ ไว้แม่

กีดบ่มีกิ่งฟ้า....................ฝากน้องนางเดียว

บทนี้ก็เขียนโดยความสะเทือนใจกวี ซึ่งหมายถึงความรู้สึกอันเต็มตื้น จะนึกจะคิดอย่างไร ก็มีลักษณะเลิศลอยพิสดาร ไม่ต้องคำนึงถึงเหตุผล คือคิดไปโดยทางจินตนาการอันฟุ้งซ่าน ในที่นี้ต้องเข้าใจว่า นายนรินทร์ ไม่อยากให้เมียอยู่บนพื้นดินเลย (ในขณะที่ตัวจากไป) เพราะนางนั้นงามเป็นขวัญตาของโลก จึงคิดจะเอานางไปแขวนไว้เสียในท้องฟ้า แต่ฟ้าก็ไม่มีกิ่ง (เหมือนกิ่งไม้) จึงคิดไปไม่สำเร็จ คำว่ากิ่งโพยม (กิ่งฟ้า) นั้นเป็นจินตนาการอย่างหนึ่ง