Sinh năm 1942 – 1988, tên đầy đủ là Nguyễn Thị Xuân Quỳnh.

Quê quán: La Khê, thành phố Hà Đông - Hà Tây (nay thuộc Hà Nội).

Xuất thân trong một gia đình công chức, mẹ mất sớm, bố thường xuyên công tác xa gia đình, bà được bà nội nuôi dạy từ nhỏ đến khi trưởng thành. Sau khi học xong, bà làm việc tại báo Văn nghệ, báo Phụ nữ Việt nam.

Năm 1973, Xuân Quỳnh kết hôn với nhà viết kịch, nhà thơ Lưu Quang Vũ, trước đó, Xuân Quỳnh kết hôn lần đầu tiên với một nhạc công của Đoàn Văn công nhân dân Trung ương và đã ly hôn.

“Không còn phân biệt được sóng tạo nên Xuân Quỳnh, hay Xuân Quỳnh đã tạo nên sóng. Chỉ biết rằng chị sinh ra là để dành cho thơ. Dù đầu đời, vốn học vấn còn chưa cao, nhưng hồn thơ ở người con gái đất La Khê – Hà Đông ấy đã luôn dồi dào và dạt dào sức sống”. (T.S Chu Văn Sơn)

“Xuân Quỳnh – một cô gái mồ côi nghèo khổ: lớn lên giữa một thời kì đất nước phải đương đầu với vô vàn khó khăn về kinh tế, về chiến tranh… Nhưng Xuân Quỳnh chẳng khác nào một cây xương rồng kiên cường và kì diệu trên sa mạc, đã vắt kiệt sức mình để nở những bông hoa quý cho cuộc đời.” (Nguyễn Thu Phương)

Xuân Quỳnh không chỉ là nhà thơ tài năng mà đối với bà, quê hương và gia đình luôn chiếm vị trí quan trọng. Từ đời thực, xung phong rải truyền đơn hay trong thơ ca, bằng sự linh hoạt mà thể thơ tự do đã giúp bà tôn lên những khát vọng về hòa bình đất nước.  

Chất liệu thi ca của Xuân Quỳnh nằm trong chính đời sống của bà. Thời gian phải chống chọi với căn bệnh đau tim trong chuyến công tác cũng là lúc những vần thơ tự do giúp bà trút dần nỗi lòng.