https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui Grettir og handritin sem brunnu en-us 2018-05-16 17:52:53 UTC 2023-02-12 21:58:39 UTC hello@padlet.com manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261330258 Grettissaga var ein vinsælasta Íslendingasagan, við vitum það því það voru til svo mörg eintök af henni. Hún var varðveitt í skinnhandritum (og brotum) og pappírshandritum. Sagan er talin skrifuð í byrjun 13.aldar en sumir fræðimenn telja hana skrifaða í byrjun 14.aldar en höfundur hennar er ókunnur. Grettissögu er oft skipt í 3 þætti. Fyrsti þáttur fjallar um forfeður Grettis í Noregi, annar þáttur fjallar um lífssögu Grettis og þriðji þáttur fjallar um Spes, Þorstein og hefnd Grettis í Miklagarði. Grettissaga byggist á munnmælasögum og þjóðsögum. 

]]> 2018-05-16 17:56:38 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261330258 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261343977 Ásmundur og Ásdís tóku við búinu á Bjargi eftir að Þorgrímur faðir Ásmundar andaðist. Þau áttu börnin; Atla sem var elstur, hann var mjög rólyndur, blíður og góður. Allir líkuðu vel við hann. Annar sonur þeirra var Grettir og verður fjallað um hann betur seinna. Illugi hét þriðji sonur þeirra og var hann manna efnilegastur. Þórdís hét dóttir þeirra, hún var gift Glúmi Óspakssyni og áttu þau son sem hét Óspakur. Önnur dóttir þeirra hét Rannveig og var hún gift Gamla Þórhallssyni Vínlendings. Þau bjuggu á Melum í Hrútafirði og áttu þau son sem hét Grímur. Áður en Ásmundur og Ásdís kynntust átti Ásmundur son með Rannveigu, sonur þeirra hét Þorsteinn drómund, hann var garðsbóndi í bænum Túnsbergi. 

]]> 2018-05-16 18:25:45 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261343977 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261349889 Grettir var mjög erfiður í uppeldi, talaði lítið, kuldalegur og hrekkjóttur í orðum og gerðum, hann var mjög ofbeldisfullur og hann hafði ekki mikla sjálfsstjórn. Hann var fallegur, með breitt og stutt andlit, rauðhærður og með freknur.                    Grettir ólst upp á Bjargi þar til hann var 10 ára gamall. Faðir hans unni honum ekki mikið en móðir hans gerði það. Það eru til mörg dæmi afhverju Ásmundi líkaði ekki mikið við hann. T.d þegar hann bað um hans aðstoð var Grettir ekkert á því að segja já, hann var mjög latur og í eitt skipti þegar Ásmundur biður Gretti að gæta heimagæsanna þeirra þá drap hann alla fuglana. Næst þegar Ásmundur bað Gretti um að strjúka á sér bakið á kvöldin með sérstakri hrífu strauk Grettir svo fast að húðin flagnaði af baki hans. Grettir átti í eitt skipti að passa hesta Ásmundar og sérstaklega þá bleika hryssu sem gat sagt til um veður og hét hún Kengála. Hún reyndist Gretti erfið og þá fékk hann nóg af henni og fláði skinnið af bakinu á henni.
Þegar Grettir var 14 ára var haldinn knattleikur á Miðfjarðarvatni og mættu margir á þann viðburð sem voru úr sveitum í kring. Grettir keppti í glímu og keppti hann við Auðunn sem var nokkrum árum eldri en hann. Þeir kepptu lengi og fólk vissi ekki alveg hvor þeirra væri að fara að vinna þetta en svo féll Grettir. Auðunn lét illa við Gretti. Þeir ætluðu svo að fara án þess að sættast en þá vildu Kálfur og Þorvaldur bræður sem voru frá Ásgeirsá að Grettir og Auðunn myndu sættast og gerðu þeir það. Þorkell krafla fer í heimsókn til Ásmundar, voru þeir æskuvinir, og spyr hann Ásmund um Atla og Gretti, framtíð þeirra. Ásmundur segir að Atli yrði ,,búmaður mikill, forsjáll og fémaður“ og segir að Grettir yrði ,,sterkur maður og óstýrilátur, þykkjumikill og þungur.“  

]]> 2018-05-16 18:41:32 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261349889 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261351095 Árið 1728 var mesti eldsvoði í sögu Íslands og Kaupmannahafnar. Eldurinn hófst þann 20. október, um kvöldið, og var fram að morgni 23. októbers. Eldurinn lagði u.þ.b. 28% borgarinnar í rúst. Í lesbók Morgunblaðsins árið 1928 var sagt frá brunanum. Bruninn var á miðvikudegi að sumri til. Það kviknaði í fyrsta húsi kl. 19:00. Það var mikill vindur og ringdi mikið líka. Slökkviliðið gat ekki slökkt eldinn því að næstum allir liðsmennirnir höfðu verið að skemmta sér og voru mjög ölvaðir. Lögreglustjórinn fannst þetta svo mikið að hann fór um morguninn, þá 21. október, og drakk sig fullann. Um miðnætti á fimmtudagsnóttina kviknaði í ölgerðarhúsi annars staðar í borginni og var það ekki minni eldur. Fimmtudaginn, 21. október, brann meðal annars ráðhúsið, munaðarleysingjahúsið, Frúarkirkja, biskupssetur Sjálandsbiskups, háskólabyggingn, Frúarskóli, stúdentaheimili Borchs, Garður stúdentaheimili Elers og Þrenningarkirkja. En á föstudaginn, 22. október, minnkaði eldurinn og var stöðvaður snemma á laugardagsmorguninn, 23. október. Eldurinn hafði þá brennt 1670 hús niður og 69 götur eða 2/5 hluta borgarinnar. 

Byggingar sem brunnu eru sýndar gular á þessu korti frá árinu 1728, gert af Joachim Hassing ]]> 2018-05-16 18:44:36 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261351095 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261563888 Mörg skjöl og handrit frá og um Ísland brunnu í brunanum árið 1728 og var það mikill missir fyrir Íslendinga því þau eru svo mikilvæg fyrir sögu Íslands. Þegar við fengum heimastjórnina aftur árið 1904 vildu íslenskir fræðimenn og ráðamenn að skjölin og handritin yrðu flutt til Íslands. Við fengum þó ekki allt en árið 1928 fengum við mörg opinber skjöl m.a. manntalið (1703) og fornra bréfa frá Árna Magnússyni. Íslendingar börðust mikið fyrir að fá öll handritin en fengum við þau ekki fyrr en árið 1954 þegar hlutirnir fóru fyrst að gerast en þá lagði danski menntamálaráðherrann fram málamiðlunartillögu sem fól í sér skiptingu handritanna á milli sérstakra stofnana í Kaupmannahöfn og Reykjavík. Samkeppni milli Íslendinga og Dana byrjaði um hverjir væru betri að rannsaka handritin. Snemma á árinu 1961 lagði íslensk nefnd fram ítarlega beiðni um handrit og að þau handrit væru miðuð við þjóðerni skrifara. Danir fundust það of mikið því meirihlutinn af handritunum voru eftir íslenskann skrifara en um vorið náðist samkomulag og fengum við öll okkar handrit. Árið 1971 þann 21. apríl komu fyrstu handritin til Íslands. Síðustu handritin voru afhent við athöfn í hátíðarsal Háskólans 20. júní 1997. 1666 handrit og handritahlutar eru varðveittir í handritasafni Árna Magnússonar auk 1345 íslenskra fornbréfa í frumriti og 5942 fornbréfauppskrifta. 

]]> 2018-05-17 13:03:21 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261563888 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261571024 Ekki er vitað hver skrifaði Grettissögu og hvort að hún sé sönn saga eða skálduð en við vitum að hún var fræg saga og vitum við það vegna þess að það voru til mörg handrit af henni hvort sem fólk skrifaði uppúr bók frá öðrum eða létu aðra skrifa fyrir sig. Það eru örugglega til mörg handrit af Íslendingasögum sem enn hefur ekki fundist. Handritin og sögurnar eru svo mikill partur af því hvernig við túlkum Ísland hér áður fyrr. 

]]> 2018-05-17 13:20:12 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261571024 manibjarna https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261584938 http://www.arnastofnun.is/page/handritasafn
http://visindavefur.is/svar.php?id=5859.
Notaði líka bókina "Grettissaga" sem var birt af Mál og Menningu.
Og bókina "Handritin" eftir Gísla Sigurðsson og Steinþór Sigurðsson. ]]> 2018-05-17 13:47:50 UTC https://padlet.com/manibjarna/vlgh3x8y95ui/wish/261584938