Συνδέστε το με τα δύο ποιήματα της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ (Εφηβεία Ι και Εφηβεία ΙΙ) που δουλέψαμε στην τάξη.

Ερωτήματα:

1. Ποια κοινά στοιχεία και ποιες διαφορές βλέπετε στην εικόνα της εφηβείας όπως παρουσιάζεται στα δύο ποιήματα της Αγγελάκη-Ρουκ και του Ελύτη;

2.  Γράψτε ένα κείμενο 15–20 σειρών με τίτλο:
   «Η εφηβεία για μένα είναι…»

3.  Συνοδεύστε το με εικόνα/φωτογραφία/κολάζ. Ανεβάστε τη σύνθεσή σας στο padlet αναγράφοντας ως τίτλο-θέμα το ονοματεπώνυμό σας.

Δίνουν έμφαση και οι δύο στα συναισθήματα των εφήβων. Παρουσιάζουν κάποια κοινά αισθήματα, όπως τον έρωτα και την ανεξαρτητοποίηση.

Παρόλα αυτά, αποδίδουν διαφορετικά την εμπειρία της εφηβείας. Στα ποιήματα της Αγγελάκη η εφηβεία χαρακτηρίζεται από πίεση, απομόνωση και πόνο. Επιπρόσθετα, χρησιμοποιεί πρωτοπρόσωπη αφήγηση με ομοδιηγητικό αφηγητή που φαίνεται σαν να αφηγούνται τη δική τους εμπειρία. Αντίθετα το ποίημα του Ελάτη τη χαρακτηρίζει ως μια ξέγνοιαστη περίοδος, γεμάτη ελευθερία και ενθουσιασμό. Χρησιμοποιεί τριτοπρόσωπη αφήγηση, οπότε φαίνεται σαν να περιγράφει την εμπειρία κάποιου άλλου.

2)Η εφηβεία για μένα είναι μια καινούργια αρχή. Είναι μια μεταβατική περίοδος από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή με θεμελιώδεις αλλαγές σε όλα τα επίπεδα. Παρατηρείται στοιχειώδης ωρίμανση και σωματικές αλλαγές, πράγμα με το οποίο ο έφηβος έρχεται για πρώτη φορά αντιμέτωπος. Επιπρόσθετα, έχει τη δυνατότητα να ανακαλύψει τον εαυτό του, να διαμορφώσει την ταυτότητα του με βάση τι πραγματικά του ταιριάζει και έτσι να καθορίσει τη θέση του στην κοινωνία. Ακόμα, αναζητεί αποδοχή και νέες σχέσεις με συνομηλίκους με τους οποίους ταιριάζει, έχουν κοινά ενδιαφέροντα, τον υποστηρίζουν και τον βοηθούν να εμπλουτίσει την προσωπικότητα του. Αυτή η περίοδος λειτουργεί συνολικά σαν ένα νέο ξεκίνημα για τον νέο, γεμάτη εξερεύνηση απαραίτητη για το μέλλον του.

Στο ποίημα «Είσαι νέος» του Οδυσσέα Ελύτη, η εφηβεία παρουσιάζεται ως μια δύναμη με ζωή, φως και δημιουργία. Ο ποιητής βλέπει τον νέο ως εκείνον που μπορεί να ανανεώσει τον κόσμο και να του δώσει ξανά νόημα. Παρόλο που «δεν υπάρχει τίποτε» γύρω του, ο ίδιος «είναι», δηλαδή υπάρχει με την ένταση και την ενέργειά του. Ο έφηβος, για τον Ελύτη, είναι αυτός που φέρνει την άνοιξη, αυτός που κουβαλά μέσα του τη δύναμη της φύσης και το φως της ζωής. Η γλώσσα του ποιήματος είναι λυρική και αισιόδοξη, με πολλές εικόνες κίνησης, φωτός και αναγέννησης.

Αντίθετα, στα δύο ποιήματα της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ, η εφηβεία φαίνεται πιο εσωτερική και επώδυνη εμπειρία. Στην «Εφηβεία Ι» περιγράφεται τη σύγκρουση μέσα στον ίδιο τον εαυτό, την απόγνωση, τον διχασμό και τη μοναξιά που νιώθει ο έφηβος μεγαλώνοντας. Αναφέρεται στον χρόνο που περνά, στις αλλαγές του σώματος και στα συναισθήματα που μπερδεύονται. Στην «Εφηβεία ΙΙ» η εμπειρία γίνεται ακόμα πιο έντονη και συναισθηματική. Το ποιητικό υποκείμενο ανακαλύπτει τον εαυτό του μέσω σύγκρουσης ανάμεσα στην οδύνη και την αγαλλίαση, τον έρωτα και τον φόβο.

Συμπερασματικά, ενώ ο Ελύτης μιλά για την εφηβεία ως δύναμη που κινεί τον κόσμο, η Αγγελάκη-Ρουκ τη βλέπει ως μια προσωπική πορεία αυτογνωσίας, με ευαισθησία, φόβο, και πάθος για ζωή. Παρ’ όλες τις διαφορές, και οι δύο ποιητές συμφωνούν ότι η εφηβεία είναι μια περίοδος έντασης και μετάβασης.

Β' Ερώτημα: «Η εφηβεία για μένα είναι…»

Η εφηβεία για μένα είναι μια περίοδος γεμάτη αντιφάσεις. Από τη μια νιώθω ότι μεγαλώνω, ότι αρχίζω να καταλαβαίνω τον κόσμο και τον εαυτό μου καλύτερα. Από την άλλη, υπάρχουν στιγμές που νιώθω χαμένη. Είναι σαν να ζεις σε ένα συνεχές «ενδιάμεσο».

Κάθε μέρα μοιάζει διαφορετική. Μια στιγμή γελάς χωρίς λόγο και την επόμενη θυμώνεις με τα πάντα. Αμφιβάλλεις για τους άλλους, αλλά πιο πολύ για τον εαυτό σου. Ψάχνεις να βρεις ποιος είσαι, τι θέλεις να κάνεις, πού ανήκεις. Κι όσο προσπαθείς να το καταλάβεις, τόσο περισσότερο αλλάζεις. 

Υπάρχουν και οι δύσκολες στιγμές. Νιώθεις πως κανείς δεν σε καταλαβαίνει, κι όμως, έχεις την ανάγκη να σε πιστέψουν και να σε αφήσουν να δοκιμάσεις μόνος σου. 

Η εφηβεία για μένα είναι μία περίοδος ανακάλυψης και αυτογνωσίας. Είναι ο καιρός που αρχίζεις να χτίζεις τον εαυτό σου από την αρχή.

2) Η εφηβεία για μένα είναι μάλλον ο συνδυασμός των παραπάνω ποιημάτων. Καμιά φορά νιώθω μόνη και μοναξιά, την άλλη θα βρίσκομαι κάπου έξω με τους φίλους μου χωρίς καμία έγνοια για τίποτα. Υπάρχουν στιγμές που δεν μπορώ να εκφραστώ αλλά και στιγμές που δεν μου φτάνουν οι λέξεις για να μιλήσω, να υπερασπιστώ, να εκφραστώ, να καταφέρω. Η εφηβεία για μένα είναι να νιώθεις την ανάγκη για την αλλαγή και την μετάβαση και όμως να κρατιέσαι από ότι σου έχει μείνει από την παιδικότητά σου. Ο έφηβος πρέπει να πράξει, να μετανιώσει, να καταλάβει, να κάνει λάθη και να αλλάξει ώσπου να δημιουργήσει μία ταυτότητα μοναδική για αυτόν. Μέσα από αυτή την διαδικασία θα καταφέρει να προετοιμαστεί για να αντιμετωπίσει την ενήλικη ζωή.

2) Η εφηβεία για μένα είναι ένα ταξίδι γεμάτο αντιφάσεις. Είναι η στιγμή που αρχίζεις να ψάχνεις ποιος είσαι, τι θέλεις και προς τα πού πας. Μοιάζει με θάλασσα που άλλοτε είναι γαλήνια κι άλλοτε φουρτουνιασμένη. Υπάρχουν στιγμές ελευθερίας, γέλιου και ονείρων, αλλά και στιγμές μοναξιάς και αμφιβολίας.
Μαθαίνεις να αγαπάς, να απογοητεύεσαι, να σηκώνεσαι ξανά. Το σώμα αλλάζει, το μυαλό γεμίζει ερωτήματα και όλα γύρω σου φαίνονται πιο έντονα.
Η εφηβεία είναι το πέρασμα προς τον κόσμο των ενηλίκων, αλλά με τα μάτια ακόμα στραμμένα στο φως, όπως στον Ελύτη. Είναι η ηλικία που πονάς όπως στην Αγγελάκη-Ρουκ, αλλά και η ηλικία που ελπίζεις.
Γι’ αυτό την εφηβεία τη βλέπω σαν ένα πρωινό γεμάτο ήλιο μετά από μια μεγάλη νύχτα· δύσκολη, μα όμορφη, γεμάτη υποσχέσεις για ζωή.

Ο Οδυσσέας Ελύτης στο ποίημα "Είσαι νέος", παρουσιάζει την εφηβεία ως μια ξέγοιαστη περίοδο, γεμάτη όνειρα, φαντασία, ελπίδες και έρωτα. Περιγράφει τους νέους ως αυτούς που μπορούν να αλλάξουν τον κόσμο, αγνοώντας όλους τους περιορισμούς και τα "ΠΡΕΠΕΙ" που έχει θέσει η κοινωνία. Τους παροτρύνει να ακολουθήσουν την δικιά τους λογική και τα όνειρα αφού από αυτούς "η άνοιξη εξαρτάται". Συνοπτικά ο Ελύτης τους προσδίδει δυναμικότητα και σιγουριά και πιστεύει πως μπορούν να καταφέρουν τα πάντα αφού δεν εγκλωβίζονται από συγκεκριμένα δικαιώματα και ελευθερίες όπως οι ενήλικοι.

Η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ παρουσίαζει την εφηβεία ως μια επώδυνη και μοναχική περίοδο γαι τον νέο, γεμάτη με μπερδεμένα και έντονα , κυρίως αρνητικά συναισθήματα, όπως η απόγνωση, ο διχασμός και το άγχος. Και στα δυο ποιήματα της Αγγελάκη, ο ευατός των εφήβων διχάζεται και η ασταθής ταυτότητας τους, τους βάζει σε σκέψεις και προβληματισμούς. Ενώ ο Ελύτης πιστεύει πως οι νέοι έχουν την δύναμη και την σιγουριά να αλλάξουν τον κόσμο, η Αγγελάκη στα ποιήματά της περιγράφει δυο καταπιεσμένους έφηβους που προσπαθούν να κατανοήσουν και να ανακαλύψουν τι φταίει στην δυσάρεστη ζωή τους.

Παρ'όλα αυτά και στις δύο περιπτώσεις η εφηβεία είναι μια περίοδος ανακάλυψης και αλλαγής για τον νέο: στο πρώτο ποίημα η ανακάληψη φαίνεται στην προσπάθεια του νέου να ξεφύγει από τους κανόνες της κοινωνίας και να εκμεταλλευτεί τις ελευθερίες του για να αλλάξει τον κόσμο και στα άλλα δύο ποιήματα η αλλαγή είναι ξεκάθαρη στα συναισθήματα και τους προβληματισμούς που βιώνουν σε αυτήν την περίοδο οι νέοι.

2ο ερώτημα:  «Η εφηβεία για μένα είναι…»

Η εφηβεία για εμένα είναι μια περίοδος ανακάλυψης και ασφάλειας. Σε αυτά τα χρόνια της ζωής του, ένας έφηβος έχει την ευκαιρία να εξερευνήσει και να ανακαλύψει τον κόσμο με την δικιά του οπτική χωρίς κανέναν περιορισμό. Πολλές συμπεριφορές του δικαιολογούνται: όλα τα έντονα συναισθήματα, οι προβληματισμοί για το μέλλον και οι λάθος επιλογές αντιμετωπίζονται με επιείκεια, αφού ο νέος "είναι στην εφηβεία". Οπότε τον περιβάλλει αυτή η ασφάλεια, πως αν κατι πάει στραβά στους στόχους του, στις σχέσεις του κτλ. μπορεί να πάρει συμβουλές χωρίς έντονη κατάκριση από τους ενήλικες. Όμως καθώς μεγαλώνει πρέπει να υπολογίζει την κάθε του κίνηση, να λαμβάνει ευθύνες και πρωτοβουλίες και να έχει ένα σταθερό όραμα και στόχο για το μέλλον που πρέπει οπωσδήποτε να πετύχει. Η εφηβεία είναι λοιπόν η περίοδος που ο νέος έχει περιθώριο να κάνει λάθη για να χτίσει τον εαυτό του και να ανακαλύψει τον κόσμο γύρω του.

Στα ποιήματα "Είσαι Νέος" του Οδυσσέα Ελύτη, "Εφηβεία Ι" και "Εφηβεία ΙΙ" της Αγγελάκη Ρουκ, διακρίνονται πολλές ομοιότητες αλλά συνάμα πολλές διαφορές για το τρόπο που παρουσιάζουν την εικόνα της εφηβείας. Στο ποίημα του Ελύτη η εφηβεία παρουσιάζεται σαν μία κρυμμένη δύναμη των εφήβων που τους δίνει την δυνατότητα να αλλάξουν τόσο τον δικό τους κόσμο όσο και των άλλων. Είναι μία περίοδος γεμάτη έρωτα, έλπιδες και όνειρα παρόλο που λείπει η ελευθερία και και η υποστήριξη από τους ανθρώπους γύρω τους. Σύμφωνα με τον Ελύτη, ο έφηβος έχει την δύναμη να αλλάξει τον μονότονο και σταθερό κόσμο στον οποίο ζούμε ("δεν υπάρχει τίποτα"). Μπορεί να νιώθει ασήμαντος αλλά ο ποιητής παρομοιάζει τον έφηβο με τον θεό Διά, με την άνθηση των λουλουδιών την άνοιξη με το μόνο πράγμα που "είναι" σε αυτόν τον κόσμο. Η γλώσσα του ποιήματος είναι λυρική με πολλές εικόνες και μεταφορές ενώ καταλαβαίνουμε ότι ο στόχος του Ελύτη είναι να δώσει θάρρος στους νέους και στις νέες να ανακαλύψουν αυτή την δύναμη μέσα τους.

Από την άλλη, τα ποιήματα της Αγγελάκης- Ρουκ προσδίδουν την εφηβεία με μια πιο μελαγχολική ματιά. Αποδίδεται περισσότερο ως η περίοδος αβεβαιότητας και αλλαγών όπου ο έφηβος είναι χωρισμένος ανάμεσα στον κόσμο τις ενηλικίωσης και της παιδική ηλικίας. Μέσα από εικόνες και σύμβολα συγγραφέας μεταφέρει στον αναγνώστη συναισθήματα νοσταλγίας, ευαισθησίας και απόγνωσης όπως για παράδειγμα "η κίτρινες πατημένες γλαδιόλες στην βροχή" ή την Μπλανς Ντιμπουά ώς σύμβολο τραγικότητας. Χρησημοποιηεί επίσης πολλές αντιθέσεις όπως "οδύνη και αγαλλίαση" ή μισώντας και αγαπώντας" για να δείξει ότι η εφηβεία είναι μία περίοδος διχασμού και ανασφάλειας. Ειδικά το ποίημα Εφηβεία ΙΙ, εστιάζει στην ερωτική έλξη της έφηβης και τις σκέψης "ωριμότητας" που κάνει πριν "φορέσει πάλι τον κοριτσίστικο εαυτό", δηλαδή στον αίσθημα χάος και ανικανότητας έκφρασης του εαυτού της. Η γλώσσα είναι λυρική και έντονα συναισθηματικά καθώς είναι γεμάτη εκφράστηκα μέσα, εικόνες, αντιθέσεις, υπερβολές και συμβολισμούς.

Συμπερασματικά, παρόλο που ο Ελύτης παρουσιάζει την εφηβεία ως μία περίοδο δυναμική που μπορεί να αλλάξει τον κόσμο ενώ η Αγγελάκη- Ρουκ ως μία προσωπική περίοδο για τον έφηβο γεμάτο αυτογνωσία, φαντασία και μελαγχολία, συμφωνούν ότι είναι μία περίοδος καθοριστική στην ζωή του ανθρώπου.

Ερώτημα 2ο: Η εφηβεία και εμένα είναι...

Η εφηβεία για εμένα είναι μία περίοδος γεμάτη αντιφάσεις και αβεβαιότητα, είναι μία περίοδος μετάβασης από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή καθώς ανακαλύπτω τον εαυτό μου. Στην εφηβεία ζεις το παράδοξο: είσαι αρκετά μεγάλος για να έχεις γνώμη, αλλά πολύ μικρός για να σε παίρνουν στα σοβαρά. Έχεις απέραντες ελευθερίες για να εκφραστείς και να δημιουργήσεις μέχρι που ένας ενήλικας σου τις απομακρύνει σαν να μην έχουν καμία βαρύτητα. Πολλές φορές οι έφηβοι το βρίσκουν δύσκολο να εκφραστούν και όχι επειδή "βρίκονται στην εφηβεία". Πως να το εκφραστούν αν δεν τους παίρνουμε στα σοβαρά; Αν θα αγνοήσουμε το πρόβλημα τους σαν να είναι μικρά παιδία; Παρόλα αυτά, η εφηβεία είναι ένα πολύ όμορφο κομμάτι της ζωής όπου κανείς κάνει ισχυρούς δεσμούς με νέους ανθρώπους, ανακαλύπτει νέα πράγματα για τον εαυτό του και κάνει μεγάλα όνειρα και το μέλλον. Τελικά, η εφηβεία για μένα είναι το πρώτο βήμα για να αφήσω πίσω το παιδί που ήμουν και να γίνω ο άνθρωπος που θέλω να είμαι.

2) Η εφηβεία για μένα είναι μια μεταβατική περίοδος από την παιδική στην ενήλικη ζωή.Κάποιες μέρες είναι γεμάτες ζωντάνια χαρά και φαντασία με μια παιδικότητα να κυριαρχεί.Γελάς, περνάς καλά με τις παρέες σου και ζεις την κάθε στιγμή.Δεν υπάρχουν εμπόδια να σε σταματάνε, υπάρχει ξεγνοιασιά και ηρεμία.Άλλες μέρες όμως περνούν πιο δύσκολα με φόβο και ανησυχία.Το άγχος για παράδειγμα είναι σύνηθες συναίσθημα στην εφηβεία και το οποίο θέτει περιορισμούς και οδηγεί σε καταστάσεις απόγνωσης.Νιώθεις σαν να είσαι μόνος σου και ένα αίσθημα πνιγμού και καταπίεσης.Η εφηβεία ωστόσο αποτελεί μια περίοδο μοναδική με τις χαρές και λύπες της.Ξαναχτίζεις μια καινούρια ταυτότητα, σταθεροποιούνται οι παρέες σου, κοινωνικοποιείσαι και κάνεις πράγματα που ως παιδί δεν είχες τη δυνατότητα.Ακόμη και το σχολείο διαφέρει, λειτουργεί με διαφορετικό τρόπο, αποδίδοντας ελευθερίες και δικαιώματα στους μαθητές, ενώ κανείς πλέον δεν αμελεί για τις απόψεις τους, τις συμπεριλαμβάνει.Έτσι, θεωρώ πως η εφηβεία είναι ξεχωριστή γεμάτη εμπειρίες, φιλίες και αναμνήσεις που θα κρατήσουν για μια ζωή.

Οι δύο ποιητές μιλούν για την εφηβεία κι όμως προσεγγίζουν την περίοδο αυτή με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Η Αγγελάκη Ρουκ εστιάζει στην συναισθηματική κατάσταση του εφήβου μιλώντας για αστάθεια, χάος και προσπάθεια να χαθεί ο έφηβος στον δικό του κόσμο αγνοώντας την πραγματικότητα. Από την άλλη, ο Ελύτης κάνει λόγο για το σώμα του εφήβου που είναι νέο δυνατό και έχει πολλές αντοχές δημιουργώντας την εικόνα ενός χαρούμενου εφήβου με ενέργεια, έτοιμος να αποκτήσει νέες εμπειρίες.

Χαρακτηριστικό του ποιήματος “Είσαι νέος” αποτελεί η όρεξη για ζωή, για δράση και εκτόνωση ενέργειας. Στα ποιήματα, όμως, “Εφηβεία Ι και ΙΙ” τα ποιητικά υποκείμενα αγανακτούν με την κατάσταση που βιώνουν-δηλαδή την εφηβεία. Η Αγγελάκη-Ρουκ, παρουσιάζει την εφηβεία ως μια περίοδο εσωτερικού διχασμού και απόγνωσης, ενώ ο Ελύτης ως μια περίοδο γεμάτη ενέργεια, ένταση και χαρά

Γίνεται κατανοητό, λοιπόν, ότι η εφηβεία μπορεί να προσεγγιστεί από διάφορες πτυχές, ενώ μπορεί να θεωρηθεί και ευχάριστη και δυσάρεστη από άνθρωπο σε άνθρωπο

Ερώτημα Δεύτερο: Η εφηβεία για εμένα είναι μια εποχή αναζήτησης, όπου όλα όσα ήταν κάποτε δεδομένα αμφισβητούνται και όλα όσα έχουν χτιστεί στην παιδική ηλικία γκρεμίζονται για να χτιστεί κάτι άλλο. Κάτι άλλο που επιβάλλεται να είναι καλύτερο, ομορφότερο, εξυπνότερο, κοινωνικότερο, ωριμότερο και να εξελίσσεται συνεχώς. Εφηβεία για εμένα είναι μια περίοδος γεμάτη απαιτήσεις από όλους, τις οποίες απαιτήσεις δεν εκφράζει κανείς γιατί θεωρούνται αυτονόητες και θα έπρεπε να τις γνωρίζω. Εφηβεία για εμένα, είναι μια περίοδος φόβου. Ξαφνικά, φοβόμουν μην με παρατήσουν οι φίλοι μου, φοβόμουν τους καθηγητές μου, φοβόμουν να είμαι αδιάβαστη, φοβόμουν το σχολείο και όταν πίστεψα πως βρήκα επιτέλους μια ισορροπία μέσα στο χάος έτρεμα την ώρα και την στιγμή που η ισορροπία αυτή θα αποτελούσε ένα παρελθόν. Το μεγαλύτερο μάθημα που έχω πάρει μέχρι στιγμής ως έφηβη είναι να μη θεωρώ τίποτα δεδομένο και να είμαι ευγνώμων για όσα έχω γιατί δεν ξέρω αν την επόμενη μέρα θα βρίσκονται εκεί ή αν την επόμενη μέρα θα ξυπνήσω. Έμαθα να απολαμβάνω την κάθε στιγμή, να εκτιμώ τους ανθρώπους γύρω μου και να λέω "ευχαριστώ" στον Θεό για όσα έχω καταφέρει. Η εφηβεία, τελικά, δεν είναι τόσο άσχημη. Είναι, απλά, μια περίοδος αναζήτησης της πραγματικής μας ταυτότητας. Η εφηβεία δεν θα γυρίσει ποτέ πίσω γι αυτό το μόνο που έχουμε να κάνουμε είναι να ακολουθούμε την ροή ων πραγμάτων και να την ευχαριστηθούμε όσο περισσότερο γίνεται.

Στα τρία ποιήματα <<Εφηβεία Ι>>,<< Εφηβεία ΙΙ>> της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ και <<Είσαι Νέος>>  του Οδυσσέα Ελύτη μπορούμε να διακρίνουμε πολλά κοινά στοιχεία για τα χαρακτηριστικά της εφηβείας αλλά και πολλά διαφορές και σε ό,τι έχει να κάνει με τον τρόπο παρουσίασης αυτής της περιόδου. Αρχικά, και οι δύο ποιητές αναγνωρίζουν το γεγονός ότι η εφηβεία είναι ένα μεταβατικό κομμάτι της ζωής του κάθε ανθρώπου. Οι έφηβοι στην διάρκεια αυτή έχουν πολλά και έντονα συναισθήματα και προσπαθούν σιγά σιγά να βρουν τα πατήματά τους στην ενήλικη ζωή. Στα ποιήματα παρουσιάζεται ως μια μεταβατική εποχή από την παιδική ανωριμότητα στην πλήρης ανεξαρτητοποίηση και προσωπική αντίληψη. Οι δύο ποιητές θαυμάζουν το πόσο ζωντανή, δημιουργική και δυναμική είναι αυτή η ηλικία. Ο Οδυσσέας Ελύτης την παρουσιάζει ως μία περίοδο γεμάτη αισιοδοξία και όνειρα. Ένα ιδανικό περιβάλλον που μπορείς να αναπτυχθείς και να εξελιχθείς. Χρησιμοποιηθεί μια πιο ποιητική και συμβολική γλώσσα στο ποίημα του. Αντιθέτως, η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ προωθεί μια πιο ρεαλιστική και προσωπική εικόνα αυτής της περιόδου. Αναδεικνύει τις συναισθηματικές δυσκολίες, την αβεβαιότητα που επικρατεί αλλά και τις ψυχολογικές και σωματικές αλλαγές. Δείχνει ότι η εφηβεία δεν είναι ένας ιδανικός κόσμος, αντιθέτως είναι μια περίοδος που βοηθάει τους ανθρώπους να καταλάβουν τις δυσκολίες της ανθρώπινης ζωής. Αντίθετα από τον Ελύτη, η Αγγελάκη-Ρουκ έχει ένα πιο άμεσο και προσωπικό τρόπο για να περιγράψει αυτην την περίοδο. Αναμφίβολα όμως, και οι δύο ποιητές θεωρούν πως η εφηβεία είναι ένας καιρό για ελπίδα, δημιουργία και καλλιέργεια του ανθρώπου που θέλει να γίνει ο καθένας.

2.  Γράψτε ένα κείμενο 15–20 σειρών με τίτλο:
«Η εφηβεία για μένα είναι…»

Η εφηβεία για μένα είναι μια μεταβατική περίοδος για όλους τους ανθρώπους. Από την παιδική αθωότητα και ανωριμότητα που βιώνεις, σιγά σιγά αναπτύσσεσαι και προσαρμόζεσαι στην ενηλικη ζωή και στις δυσκολίες της. Δεν αλλάζεις μόνο εξωτερικά αλλά και εσωτερικά. Νιώθεις την ανάγκη να βρεις μια νέα ταυτότητα και νέους τρόπους για να απασχολείσαι και να περνάς ωραία. Ανακαλύπτεις τα αληθινά σου ενδιαφέροντα και το τι θέλεις να γίνεις, όχι μόνο ως επάγγελμα αλλά και το πως θα γίνεις ως άνθρωπος. Είναι μια περίοδος γεμάτη αβεβαιότητα και έντονα συναισθήματα που άλλοτε νιώθεις χαρά αλλά μπορεί μέσα σε ένα δευτερόλεπτο να είσαι λυπημένος/η. Μαθαίνεις να σκεφτεσαι πιο ωριμα, να αντιλαμβάνεσαι τι γίνεται γύρω σου και να παίρνεις αποφάσεις. Αναζητάς κάτι καινούργιο και διαφορετικό. Θέλεις να γνωρίσεις καινούργια άτομα, να δοκιμάσεις πράγματα και να δημιουργήσεις τις δικές σου αντιλήψεις. Μπορείς να εμπιστεύεσαι τον εαυτό σου, να κάνεις λάθη και να μαθαίνεις από αυτά. Η εφηβεία είναι μία ηλικία στην οποία καταφέρνεις να ανεξαρτητοποιήσαι και να γίνεσαι ένα άνθρωπος που παίρνει δικές του αποφάσεις με ωριμότητα και συνέπεια.

1. Ποια κοινά στοιχεία και ποιες διαφορές βλέπετε στην εικόνα της εφηβείας όπως παρουσιάζεται στα δύο ποιήματα της Αγγελάκη-Ρουκ και του Ελύτη; 

2.  Γράψτε ένα κείμενο 15–20 σειρών με τίτλο:
   «Η εφηβεία για μένα είναι…»

3.  Συνοδεύστε το με εικόνα/φωτογραφία/κολάζ. 

Νο.1

Τα ποιήματα της Αγγελάκη-Ρουκ, εφηβεία 1,2 και του Οδυσσέα Ελύτη παρουσιάζουν αρκετές ομοιότητες. Αρχικά,ως προς το θέμα και τα δύο στρέφονται γύρω απο την νεότητα και την εφηβεία. Επίσης, και τα δύο δίνουν έμφαση στην ένταση της νεότητας, η νεότητα παρουσιάζεται ως περίοδος έντονων αναζητήσεων συναισθημάτων και εσωτερικών συγκρούσεων. Τέλος, και τα δύο ποιήματα αναφέρονται στην ελευθερία και την ανατροπή. Ο Ελυτης υμνεί την ελευθερία του εφήβου που δέν υπολογίζει όρια, ενώ η Ρούκ παρουσιάζει την εφηβεία ως δύναμη που φέρνει την ενηλικίωση. Στα ποιήματα της Αγγελάκη-Ρούκ και του Ελύτη παρουσιάζονται μερικές διαφορές. Ο Ελύτης βλέπει τον νέο ως φορέα φωτός επανάστασης και ομορφιάς, ενώ η Ρούκ παρουσιάζει την εφηβεία ως μια κρίσιμη περίοδο αλλαγών που συγκρούονται το σώμα και η συνειδηση. Ο Ελύτης εξιδανικεύει, υμνεί την εφηβεία ,ενώ η Ρούκ εμβαθύνει στα υπαρξιακά ζητήματα. Το ποίημα του Ελύτη είναι λυρικό και πανυγηρικό ,ενώ της Ρούκ, στοχαστικό και φιλοσοφικό

Νο.2

Η εφηβεία για εμένα είναι είναι μια περίοδος γεμάτη αλλαγές, σκέψεις και συναισθήματα. Νιώθω ότι σιγά σιγά αφήνω πίσω μου την παιδική ηλικία και αρχίζω να διαμορφώνω τη δική μου προσωπικότητα και άποψη για τον κόσμο. Είναι σαν ένα ταξίδι όπου κάθε μέρα μαθαίνω κάτι καινούργιο για τον εαυτό μου, αλλά και για τους άλλους.

Κατά την εφηβεία, νιώθω έντονα συναισθήματα, άλλοτε χαρά και ενθουσιασμό, κι άλλοτε άγχος ή ανασφάλεια.Κάποτε νιώθω ισχυρή θέληση και πάθος, θάρρος και τόλμη, αγωνιστηκότητα και πείσμα και άλλοτε μένω παθητικός και αδιάφορος. Οι σχέσεις με την οικογένεια και τους φίλους μου αλλάζουν, καθώς προσπαθώ να βρω τη θέση μου στην κοινωνία και να εκφράσω τις σκέψεις μου με τρόπο δικό μου.Θέλω να αλλάξω τον κόσμο, να είναι όμορφος, πλασμένος για τους ανθρώπους. Παράλληλα, υπάρχουν και πολλές ευθύνες, κυρίως στο σχολείο, που με βοηθούν να ωριμάσω.

Παρόλο που η εφηβεία είναι μερικές φορές δύσκολη, την θεωρώ μια σημαντική και πολύτιμη φάση της ζωής μου. Είναι το στάδιο στο οποίο «χτίζω» το μέλλον μου και ανακαλύπτω ποιος πραγματικά είμαι. Γι’ αυτό και προσπαθώ να τη ζω με αλήθεια, σεβασμό και αισιοδοξία.

Με βάση τα δύο ποιήματα της Αγγελάκη Ρουκ και του Ελύτη, παρατηρούμε πως εστιάζουν στο ίδιο θέμα, την εφηβεία, απλώς την παρουσιάζουν εντελώς διαφορετικά. Ο Ελύτης, τονίζει με άλλο τρόπο την καθημερινή ζωή ενός εφήβου, όπως ότι συχνά ο έφηβος βιώνει μια κρίση ταυτότητας και κυρίαρχος στη ζωή του είναι η αμφισβήτηση. Πέρα από αυτά, ο νέος κρύβει μέσα του την εσωτερική δύναμη και την επανάσταση, και είναι γεμάτος ζωή, αντιφάσεις, λάθη, πόνο και ένταση. Η λέξη που κάνει έντονα όλα αυτά είναι ''ερωτοφωτοχυσόστομος'' που συνδυάζει όλα τα αναπάντεχα, που παν και έρχονται όπως τον έρωτα, το φως και την έκρηξη στη ζωή ενός παιδιού. Ο Ελύτης έχει δημιουργήσει έναν διαφορετικό τρόπο για να εκφράσει τι σημαίνει εφηβεία. Ο νέος είναι γεμάτος πάθος και επαναστατικότητα, νιώθει πως έχει τη δύναμη να αλλάξει τον κόσμο και μπαίνει σταδιακά σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον, στο οποίο πρέπει να επιβιώσει μόνος του. Στα ποιήματα της Αγγελάκη, παρατηρούμε, πως η ίδια περιγράφει μέσα από τις λέξεις τον τρόπο που βίωσε την εφηβεία. Πολλές λέξεις περιβάλλονται. Πόνος, νοσταλγία, μοναξιά, καταπίεση. Παρουσιάζει το κομμάτι της εφηβείας ως έναν αρνητικό παράγοντα, χωρίς ίχνος ελπίδας. Κάνουμε στο μυαλό μας εικόνες που μας ραγίζουν και εύκολα μπορούμε να ταυτιστούμε κι ας είναι δύσκολο να το εκφράσουμε. Έτσι λοιπόν, και τα δύο ποιήματα συμπίπτουν στο μυαλό ενός εφήβου. Στη μία μεριά μας υπάρχει ελπίδα, και στην άλλη χάος και προβλήματα. Η αλήθεια είναι όμως, πως όλα μπορούν να αλλάξουν αναπάσα στιγμή φέρνοντας άλλες σκέψεις για το πως θα συνεχιστεί η ζωή μας.

Ερώτημα 2ο:

Η εφηβεία για μένα είναι ένα σύνολο επιλογών που κάνουμε χωρίς να γνωρίζουμε το αντίκτυπο που έχουν τις περισσότερες φορές. Πάντα δικαιολογούμαστε γι αυτό και δεν παίρνουμε την ευθύνη για κάτι. Όταν έρθει η στιγμή να χαράξουμε τη δική μας πορεία, τότε συνειδητοποιούμε πως πρέπει να κάνουμε την ολοκληρωτική αλλαγή, και να αλλάξουμε για πάντα. Να ξεχάσουμε τον παλιό εαυτό μας και να αποδεχτούμε τον καινούριο. Στο τέλος πάντα θα θυμόμαστε πως τα καλύτερα χρόνια θα είναι τα εφηβικά. Ακούμε καθημερινά πως η ενήλικη ζωή είναι ανεξέλεγκτη και σκεφτόμαστε πως πρέπει να μαστε ευγνώμων που ακόμα δεν έχει εισβάλλει στη ζωή μας. Κάνουμε ένα πρόωρο χτίσιμο για το μέλλον μας, κάνοντας λάθη που μας είναι απαραίτητα για να μάθουμε πως θα επηρέαζαν την ενήλικη ζωή μας. Ζούμε στο χάος και στην αμφισβήτηση γιατί έρχονται όλα ξαφνικά χωρίς να τα περιμένουμε. Η εφηβεία δεν είναι κακή, απλώς μας 'πετάει' και μας ανοίγει τα μάτια για να δούμε τι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε στο τελευταίο και μόνιμο στάδιο της ζωής μας.

2) Η εφηβεία για μένα είναι μια μεταβατική περίοδος από την παιδική στην ενήλικη ζωή.Κάποιες μέρες είναι γεμάτες ζωντάνια χαρά και φαντασία με μια παιδικότητα να κυριαρχεί.Γελάς, περνάς καλά με τις παρέες σου και ζεις την κάθε στιγμή.Δεν υπάρχουν εμπόδια να σε σταματάνε, υπάρχει ξεγνοιασιά και ηρεμία.Άλλες μέρες όμως περνούν πιο δύσκολα με φόβο και ανησυχία.Το άγχος για παράδειγμα είναι σύνηθες συναίσθημα στην εφηβεία και το οποίο θέτει περιορισμούς και οδηγεί σε καταστάσεις απόγνωσης.Νιώθεις σαν να είσαι μόνος σου και ένα αίσθημα πνιγμού και καταπίεσης.Η εφηβεία ωστόσο αποτελεί μια περίοδο μοναδική με τις χαρές και λύπες της.Ξαναχτίζεις μια καινούρια ταυτότητα, σταθεροποιούνται οι παρέες σου, κοινωνικοποιείσαι και κάνεις πράγματα που ως παιδί δεν είχες τη δυνατότητα.Ακόμη και το σχολείο διαφέρει, λειτουργεί με διαφορετικό τρόπο, αποδίδοντας ελευθερίες και δικαιώματα στους μαθητές, ενώ κανείς πλέον δεν αμελεί για τις απόψεις τους, τις συμπεριλαμβάνει.Έτσι, θεωρώ πως η εφηβεία είναι ξεχωριστή γεμάτη εμπειρίες, φιλίες και αναμνήσεις που θα κρατήσουν για μια ζωή.

Η εφηβεία για μένα είναι μια δύσκολη αλλά ευχάριστη περίοδος εξέλιξης, δημιουργικότητας και εξερεύνισης. Στη διάρκεια αυτής της περιόδου αλλάζει ο χαρακτήρας μας και μπορούν να αλλάξουν εντελώς τα ενδιαφέρονται και οι ασχολίες μας. Δοκιμάζουμε νέα πράγματα, είτε είναι αθλήματα, μουσικά όργανα ή άλλες εξωσχολικές δραστηριότητες και ασχολίες, μέχρι να βρούμε κάτι που μας αρέσει πραγματικά και αποκτάμε έτσι πολλές εμπειρίες. Κάνουμε καινούργιους φίλους, εντασσόμαστε σε διαφορετικές παρέες και διαμορφώνουμε τη ζωή μας όπως τη θέλουμε εμείς. Ενώ όταν ήμασταν παιδιά οι γονείς μας έπαιρναν αποφάσεις για εμάς, στην εφηβεία μπορούμε να αλλάξουμε και να διαμορφώσουμε όπως θέλουμε την ταυτότητά μας. Καλλιεργούμε συνέχεια νέες δεξιότητες, και ανοίγουμε τα μάτια μας σε έναν καινούργιο, πιο περίπλοκο αλλά ελεύθερο κόσμο. Ήμαστε πιο ανεξάρτητοι και αρχίζουμε να παίρνουμε αποφάσεις για το μέλλον μας και για τη ζωή που θέλουμε να έχουμε. Παρόλο που είναι γεμάτη προκλήσεις, για μένα η εφηβεία είναι μια ευχάριστη περίοδος, όπου μπορούμε από τα λάθη και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε να εξελιχθούμε και να χτίσουμε τις προσωπικότητες που θέλουμε.

Στο ποίημα του Οδυσσέα Ελύτη «Είσαι νέος» και στα δύο ποιήματα της Κατερίνας Αγγελάκη-Ρουκ «Εφηβεία Ι» και «Εφηβεία ΙΙ», η εφηβεία παρουσιάζεται ως μια περίοδος έντονων αλλαγών και εσωτερικής δύναμης. Και οι δύο ποιητές αναγνωρίζουν την ένταση αυτής της ηλικίας, τη σύγκρουση ανάμεσα στο παλιό και το καινούργιο, αλλά και την ανάγκη για αυτογνωσία και έκφραση.

Ωστόσο, υπάρχουν σημαντικές διαφορές στην οπτική τους. Ο Ελύτης δίνει έμφαση στο όραμα, τη φλόγα και την ελπίδα που κρύβει η νιότη. Για εκείνον, ο νέος είναι γεμάτος πίστη, έτοιμος να αλλάξει τον κόσμο με καθαρή καρδιά και ανοιχτό πνεύμα. Η προσέγγισή του είναι φωτεινή και ιδεαλιστική.

Αντίθετα, η Αγγελάκη-Ρουκ εστιάζει στο βίωμα της εφηβείας μέσα από το σώμα και την ψυχολογία. Αναδεικνύει την αμηχανία, την απορία και την εσωτερική πάλη του εφήβου. Η εφηβεία εμφανίζεται ως μια πιο δύσκολη, μοναχική και μεταβατική εμπειρία, χωρίς βεβαιότητες.

Συνολικά, οι δύο ποιητικές φωνές δείχνουν δύο όψεις της ίδιας ηλικίας: την εξωτερική δύναμη και την εσωτερική αναζήτηση.

Ερωτημα 2o:

Η εφηβεία για μένα είναι μια περίοδος γεμάτη αλλαγές. Είναι η φάση που αρχίζω να καταλαβαίνω καλύτερα τον εαυτό μου, αλλά ταυτόχρονα έχω πολλές απορίες και αβεβαιότητες. Αλλάζει το σώμα μου, αλλάζει ο τρόπος που σκέφτομαι, και πολλές φορές αλλάζει και η διάθεσή μου χωρίς λόγο.

Νιώθω ότι απομακρύνομαι λίγο από την παιδική ηλικία και προσπαθώ να γίνω πιο ανεξάρτητος. Θέλω να πάρω αποφάσεις μόνος μου, αλλά μερικές φορές δεν είμαι σίγουρος τι είναι σωστό και τι όχι. Υπάρχει και η πίεση από το σχολείο, οι προσδοκίες των γονιών, και οι σχέσεις με φίλους που μερικές φορές γίνονται δύσκολες.

Παρόλα αυτά, είναι και μια περίοδος με ωραίες εμπειρίες. Μαθαίνω νέα πράγματα, δοκιμάζω ενδιαφέροντα, κάνω σχέδια για το μέλλον και αρχίζω να βρίσκω τι μου αρέσει πραγματικά. Μπορεί να έχει δυσκολίες, αλλά είναι και μια ευκαιρία να εξελιχθώ και να μάθω ποιος είμαι.