+Đồng hoá: tổng hợp các chất, tích luỹ năng lượng

+Dị hoá: phân giải các chất, giải phóng năng lượng

-Trao đổi chất ở tế bào là quá trình vận chuyển các chất ra, vào tế bào qua màng tế bào.

• Đồng hoá: là tổng hợp các chất, tích lũy năng lượng

• Dị hoá: là phân giải các chất, giải phóng năng lượng

+Đồng hóa : tổng hợp các chất dự trữ năng lượng

+Dị hóa : phần giải các chất giải phóng năng lượng

• chuyển hoá vật chất và năng lượng là tập hợp các phản ứng sinh hoá

• đồng hoá là tổng hợp các chất và tích lũy năng lượng

• dị hoá là phân giải các chất và giải phóng năng lượng

Đồng hóa : tổng hợp các chất tích lũy năng lượng

Dị hóa : phân giải các chất giải phóng năng lượng trao đổi chất qua màng sinh chất gồm : vận chuyển chủ động và vận chuyển thụ động , xuất- nhập bào

Chuyển hóa vật chất và năng lượng là tập hộ các phản ứng sinh hóa trong tế bào . Gồm :

+ Đồng hóa : tổng hợp các chất , tích lũy năng lượng

+ Dị hóa : phân giải các chất , giải phóng năng lượng

- Trao đổi chất qua màng sinh chất gồm : vận chuyển thụ động , vận chuyển chủ động , xuất - nhập bào

-Trai đổi chất ở tế bào có quá trình chuyển hoá vật chất và năng lượng trong tế bào và quá trình trao đổi chất qua màng sinh chất

• Vận chuyển chủ động:

• Khái niệm: là vẩn chuyển các chất từ nơi có nồng cao đến nơi có nồng độ thấp, cùng chiều gradien nồng độ và không tiêu tốn năng lượng

• Cơ chế:

+Khuếch tán: chất tan đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

+Thẩm thấu: nước đi từ nơi có thế nước cao( ít chất tan) đến nơi có thế nước thấp( nhiều chất tan)

Vận chuyển chủ động là :

Kiểu vận chuyển các chất từ nô có nồng độ chất tan thấp đến nơi có nồng độ chất tan cao ( ngược chiều gradien nồng độ) tiếu tốn năng lượng ATP

• Khái niệm: là vận chuyển các chất từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp, cùng chiều gradien, không tiêu tốn năng lượng

• Cơ chế:

+Khuếch tán: chất tan đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

+Thẩm thấu: nước đi từ nơi có thế nước cao( ít chất tan) đến nơi có thế nước thấp( ít chất tan)

Cơ chế:

• Khuếch tán ( đối với chất tan): chất tan đi từ nồng độ chất cao đến nồng độ chất thấp

• Thẩm thấu ( đối với nước): nước đi từ nồng độ chất cao ( ít chất tan) đến nồng độ chất thấp (nhiều chất tan)

  Cơ chế vận chuyển :

• Qua lớp photpholipid: chất có kích thước nhỏ không phân cực, tan trong lipid ví dụ: O2,CO2

• Qua kênh protein: chất có kích thước lớn, phân cự, tan trong nước,ipn. Ví dụ: glucose, H2O

  Điều kiện vận chuyển

• Không cần tiêu tốn năng lượng

• Phụ thuộc vào sự chênh lệch của nồng độ

• Các loại môi trường: ưu trương, nhược trương, đẳng trương

• Ví dụ: Hấp thụ dinh dưỡng nước ở rễ, trao đổi O2-CO2 ở phổi

+Vận chuyển các chất từ nơi có thế nước cao xuống nơi có thế nước thấp+ - cơ chế :

Khuếch tán : chất tan đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

Thẩm thấu: đi từ nơi có thế nước cao đến nơi có thế nước thấp

• Con đường vận chuyển:

• + Qua phospholipid : chất có kích thước nhỏ ,không phân cực, tan trong lipid

• +Qua kênh protein : chất có kích thước lớn , phân cực, tan trong nước,ion.

Khái niệm : là kiểu vận chuyển các chất từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp ( cùng chiều gradien nồng độ ) , không tiêu tốn năng lượng

Cơ chế

- Khuếch tán ( với chất tan ) : chất tan đi từ nơi có nồng độ cai đến nơi có nồng độ thấp

- Thẩm thấu ( đói với nước ): nước đi từ nơi có thế nước cao ( ít chất tan ) đến nơi có thế nước thấp ( nhiều chất tan )

Con đường vận chuyển

- Qua lớp photspholipit : chất có kích thước nhỏ , không phân cực , tan trong lipit

- Qua kênh protein : chất có kích thước lớn , phân cực , tan trong nước , ion

Điều kiện vận chuyển

- Không tiêu tốn năng lượng

- Phụ thuộc sự chênh lệch chất tan

- Các loại môi trường : Ưu trương , nhược trương

• Khái niệm : là nơi có nồng độ thấp đến nơi có nồng độ cao ( cùng chiều grandien)

• Cơ chế

  +khuếch tán : chất tan đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

  +thẩm thấu : nước đi từ nơi có thế nước cao đến nơi có thế nước thấp

• Vận chuyển

+qua lớp phospholipid : kích thước nhỏ,không phân cực, tan trong lipid

+qua kênh protein : kích thước lớn, phân cực, tan trong nước

• Điều kiện

+không tiêu tốn năng lượng

+các loại môi trường : ưu trương, nhược trương, đẳng trương

2. Vận chuyển chủ động

• Khái niệm : là nơi có nồng độ chất tan thấp sang nơi có nồng độ chất tan cao ( ngược chiều grandien)

• Cơ chế : ATP cung cấp năng lượng cho các protein đặc hiệu

• Vận chuyển : nhờ các protein đặc hiệu trên màng sinh chất

• Điều kiện

  +tiêu tốn năng lượng ATP

+cần protein đặc hiệu vận chuyển cho từng chất

+K tiêu tốn năng lượng

+Phụ thuộc vào sự chênh lệch nồng độ

+Các loại môi trường ương Trương, nhược trương, đẳng trương

Cơ chế

-ATP cung cấp năng lượng cho các bơm protein để chúng vận chuyển

Con đường vận chuyển

-Nhờ bơm protein đặc hiệu trên màng sinh chất

Điều kiện vận chuyển

-Cần tiêu tốn năng lượng ATP

-Cần protein vận chuyển (bơm protein ) đặc hiệu để vận chuyển cho các chất

• Khái niệm : đưa các chất ra ngoài tế bào

• Đặc điểm :

  + xuất các chất thải, chất độc

+xuất để tiết enzyme

2. Nhập bào

• Khái niệm : đưa các chất vào bên trong tế bào

• Đặc điểm : có thực bào và ẩm bào

Cơ chế:

• Sự khuếch tán các chất đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp ( gradien nồng độ)

• Sự khuếch tán của các phân tử nước qua màng sinh chất của tế bào gọi là sự thẩm thấu.

  -Các kiểu vận chuyển:

• Khuếch tán trực tiếp qua lớp photpholipit kép: Các chất không có phân cực và có kích thước nhỏ như O2, CO2…

• Khuếch tán qua các protein xuyên màng: Các lớp có tính phận cực, các ion hoặc các chất có kích thức lớn như glucose,…

  
  

Khái niệm : là kiểu vận chuyển các chất có nồng độ chất tan thấp sang nơi có nồng độ cao ( ngược chiều gradien ) tiêu tốn năng lượng

Cơ chế : cung cấp năng lượng cho các bơm protein đặc hiệu để chúng vận chuyển các chất

Con đường vận chuyển : nhờ các bơm protein đặc hiệu

Điều kiện vận chuyển :

- Tiêu tốn năng lượng

- Cần protein vận chuyển đặc hiệu cho từng chất

+Qua lớp phospholipid: chất có kích thước nhỏ, không phân cực, tan trong lipid

+Qua kênh protein: chất có kích thước lớn, phân cực, tan trong nước

• Điều kiện vận chuyển:

+Không tiêu tốn năng lượng

+Phụ thuộc vào sự chênh lệch nồng độ chất tan

+Các loại môi trường: ưu trương, nhược trương, đẳng trương

*Vận chuyển chủ động:

• Khái niệm: Là vận chuyển các chất từ nơi có nồng độ chất tan thấp đến nơi có nồng độ chất tan cao, ngược chiều gradien, tiêu tốn năng lượng ATP

• Cơ chế: ATP cung cấp năng lượng cho các bơm protein đặc hiệu để chúng vận chuyển các chất

• Con đường vận chuyển: Nhờ các bơm protein đặc hiệu trên màng sinh chất

• Điều kiện vận chuyển:

+Cần tiêu tốn năng lượng ATP

+ Cần protein vận chuyển( bơm protein) đặc hiệu cho từng chất

Nhập bào :

• Đưa các chất vào bên trong tế bào

• Gồm thực bào ( chất rắn ), ẩm bào ( dịch lỏng)

+Vận chuyển các chất từ nơi có nồng độ thấp đến nơi có nồng cao

Cơ chế

+ATP cũng cấp năng lượng cho các bơm protein đặc hiệu để chúng chuyển hóa các chất

Con đường vận chuyển

+Nhờ các bơm protein đặc hiệu trên màng sinh chất

Điều kiện vận chuyển

+Cần tiêu tốn ATP

+Cần protein vận chuyển đặc hiệu cho từng chất

- đưa các chất ra ngoài tế bào

- xuất bào các chất thải , chất độc

-Khái niệm: là cách thức vận chuyển các chất qua màng sinh chất không tiếu tốn năng lượng, cùng chiều gradient nồng độ

-Cơ chế:

+Khuếch tán: chất tan đi từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ thấp

+Thẩm thấu: nước đi từ nơi có thế nước cao đến nơi có thế nước thấp

-Con đường vận chuyển:

+Qua lớp phospholipid kép: các chất không phân cực, tan trong lipid, có kích thước nhỏ

+Qua kênh protein: các chất có tính phân cực, ion, k tan trong nước

-Điều kiện vận chuyển:

+Không tiêu tốn năng lượng

+Có kích thước nhỏ, có sự chênh lệch về nồng độ

+Các loại môi trường vận chuyển: ưu trương, nhược trương, đẳng trương

VẬN CHUYỂN CHỦ ĐỘNG

-Khái niệm: là cách thức vận chuyển các chất qua màng sinh chất cần tiêu tốn năng lượng, ngược chiều gradient nồng độ

-Cơ chế: cung cấp năng lượng cho các bơm protein đặc hiệu để chúng vận chuyển các chất

-Con đường vận chuyển: nhờ các bơm protein đặc hiệu trên màng sinh chất

-Điều kiện vận chuyển:

+Tiêu tốn năng lượng

+Cần protein vận chuyển đặc hiệu cho từng chất

Cơ chế:

• ATP cung cấp năng lượng cho bơm protein đặc hiệu để chúng vận chuyển các chất

• Nhờ các bơm protein đặc hiệu trên màng sinh chất

• Cần tiêu tốn năng lượng ATP

• Cần protein vận chuyển ( bơm protein) đặc hiệu cho từng chất

• Nhập bào:

*Khái niệm: đưa các chất vào bên trong tế bào

*Đặc điểm: Gồm thực bào(chất rắn), ẩm bào(dịch lỏng)

• Xuất bào:

*Khái niệm: đưa các chất ra ngoài tế bào

*Đặc điểm:+ xuất bào các chất thải, chất độc hại,...

+xuất bào để tiết enzyme, hormone,...

4. Các loại môi trường

• Ưu trương:

*Khái niệm: nồng độ chất tan bên ngoài cao hơn bên trong tế bào

*Đặc điểm: tế bào bị mất nước => sảy ra hiện co nguyên sinh

• Nhược trương:

*Khái niệm: nồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

*Đặc điểm: tế bào bị vào nước => phình to ra( sẽ bị vỡ ra ở tế bào động vật)

• Đẳng trương:

*Khái niệm: nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong tế bào

*Đặc điểm: tế bào không thấy đổi

-Là đưa các chất vào bên trong tế bào

-Đặc điểm:

+Gồm Thực bào( chất rắn), Ẩm bảo(dịch lỏng)

+Ví dụ Thực bào vi khuẩn, thức ăn

Xuất bào

-Là đưa các chất ra bên ngoài tế bào

-Đặc điểm:

+Xuất bào các chất thải, chất độc

+Xuất bào đè tiết enzyme, hormone

Đặc điểm:

• Gồm thực bào ( chất rắn), ẩm bào ( dịch lỏng)

  - Nhập bào:

  Đưa các chất ra ngoài tế bào

  Đặc điểm:

• Xuất bào các chất thải, chất độc,…

• Xuất bào để tiết enzyme, hormone,…

  
  

-Khái niệm: đưa các chất vào trong tế bào

-Đặc điểm: gồm thực bào(chất rắn), ẩm bào( dịch lỏng)

THỰC BÀO

-Khái niệm: đưa các chất ra ngoài tế bào

-Đặc điểm:

+Xuất bào các chất thải, chất độc

+Xuất bào tiết các enzyme, hormon

• Khái niệm : nồng độ chất tan bên ngoài cao hơn bên trong tế bào

• Đặc điểm : tế bào mất nước-> co nguyên sinh

2. Nhược trương

• Khái niệm : nồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

• Đặc điểm : tế bào vào nước-> phình to

3. Đẳng trương

• Khái niệm : nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong tế bào

• Đặc điểm : hình dạng tế bào không đổi

-Tế bào bị mất nước - co nguyên sinh

*Nhược trương

-Là nồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

thế bào bị vào nước - phình to ( bị vỡ nếu là tế bào động vật)

*Đẳng trương

-Là nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong tế bào

-Hình dạng tế bào không đổi

G2 nhập bào

K/n đưa các chất vào bên trong tế bào

Đặc điểm

Gồm thực bào,ẩm bào

K/n đưa các chất ra ngoài tế bào

Đặc điểm

Xuất bào các chất thải, chất độc...

Xuất bào để tiết enzyme, hormone...

Đặc điểm:

• Tế bào mất nước -> co nguyên sinh

  -Môi trường nhược trương

  Nồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

  Đặc điểm:

• Tế bào bị vào nước-> phình to ( bị vỡ nếu là tế bào động vật)

  - Đẳng trương

  Nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong tế bào

  Đặc điểm:

• Hình dạng tế bào không đổi

K/n nồng độ chất tan bên ngoài cao hơn bên trong tế bào

Đặc điểm

Tế bào mất nước - có nguyên sinh

Môi trường nhược trương

Nồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

Tế bào bị vào nước phình to

Đẳng trương

Nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong

Hình dạng của tế bào k bị thay đổi

-Khái niệm: nồng độ chất tan bên ngoài cao hơn so với bên trong tế bào

-Đặc điểm: tế bào mất nước dẫn đến hiện tượng co nguyên sinh

NHƯỢC TRƯƠNG

-Khái niệm: nồng độ chất tan bên trong tế bào cao hơn so với môi trường ngoài

-Đặc điểm: tế bào bị vào nước dẫn đến hiện tượng phình to(tế bào động vật bị vỡ)

ĐẲNG TRƯƠNG

-Khái niệm: nồng độ chất tan bên trong tế bào bằng nồng độ chất tan bên ngoài môi trường

-Đặc điểm: kích thước tế bào k đổi

Đưa các chất vào bên trong tế bào

Đặc điểm

• Gồm thực bào ( chất rắn) ẩm bào ( dịch lỏng)

• VD thực bào vi khuẩn , thức ăn.

  NHẬP BÀO

• Đưa các chất ra ngoài tế bào

• Xuất bào các chất thải , chất độc

• Xuất bào để tiết enzyme , hocmone

– Nồng độ chất tan bên ngoài cao hơn bên trong tế bào

Đặc điểm

– Tế bào mất nước co nguyên sinh

MÔI TRƯỜNG NHƯỢC TRƯƠNG

– N ồng độ chất tan bên ngoài thấp hơn bên trong tế bào

Đặc điểm

– Tế bào bị vào nước phình to ( bị vỡ nếu là tế bào động vật )

Đẳng trương

– Nồng độ chất tan bên ngoài bằng bên trong tế bài

Đặc điểm

– Hình dạng tế bào ko đổi