ทั้งนี้ เพื่อเป็นการสืบสานทางวัฒนธรรมประเพณีวิถีชีวิตที่งดงามของชาวไทยเชื้อสายรามัญวัดเจ็ดริ้วให้คงอยู่สืบไป และแสดงออกถึงความหลากหลายทางชาติพันธุ์ อีกทั้งยังเป็นการส่งเสริมความเข้มแข็งของชุมชนตำบลเจ็ดริ้ว ซึ่งการทำบุญตักบาตรดอกไม้นั้น ก็เป็นที่เชื่อกันว่าเป็นการสร้างอานิสงส์ที่สูงส่งอย่างยิ่ง ส่วนการล้างเท้าพระก็เชื่อกันว่าเป็นการชำระล้างร่างกายจิตใจให้สะอาดบริสุทธิ์

“เสา หงส์” สำหรับวัดมอญในเมืองไทยทุกวันนี้ก็ถือว่าเป็นเรื่องธรรมดา มีกันแทบทุกวัด ถึงแม้บางคนจะกล่าวว่า “เสาหงส์” มีแต่ในเมืองไทยเท่านั้น เพราะคนมอญในเมืองไทยสร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงเมืองหงสาวดี เมื่อต้องจากบ้านทิ้งเมืองไปอยู่เมืองไทย และเพิ่งจะมีขึ้นเมื่อราวร้อยกว่าปีมานี้เอง โดยยกเอาบทพระนิพนธ์ของสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัติวงศ์ที่ตอบถวายพระ บาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕ ถึงความเป็นมาของการสร้างเสาหงส์

“หงส์” เป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์โดยเป็นพาหนะของพระพรหมตามคติของชาวฮินดู ต่อมาเมื่อพระพุทธศาสนาเข้ามาแทนที่ ผู้คนที่นับถือศาสนาฮินดูอยู่เดิมเมื่อได้เปลี่ยนมานับถือศาสนาพุทธ จึงเอาคติเรื่องหงส์มาผนวกเข้ากับความเชื่อในพุทธศาสนา ในฐานะตัวแทนของพระพุทธเจ้า และ “หงส์” ก็เป็นสัตว์ชั้นสูงของผู้ที่นับถือศาสนาพุทธทุกชนชาติ เช่น ไทย จีน พม่า เขมร ลาว ญวน ไม่เฉพาะมอญเท่านั้น

“เสาหงส์” นั้นสืบเนื่องมาจากสมัยก่อนที่มีการสร้างเสาแขวนธงยาวแบบธงจีน เป็นสิ่งประดับตกแต่งบ้านเมืองอย่างหนึ่ง ทว่าธงนั้นงามเฉพาะเวลากลางวันครั้นยามกลางคืนก็มองไม่เห็น ต่อมาจึงมีคนคิดผนวกโคมไฟขึ้นบนเสานั้นด้วย ออกแบบให้เป็นรูปหงส์คาบโคมไฟห้อยลงมา ไม่เกี่ยวกับความเชื่อของชาวมอญ อันเป็นต้นกำเนิดของเสาหงส์ในหมู่ชาวมอญเมืองไทย และกลายเป็นประเพณีนิยมและรับรู้กันทั่วไปว่าวัดที่มี “เสาหงส์” แสดงว่าเป็นวัดมอญ

ความสัมพันธ์ระหว่างงานประเพณีลอยกระทงกับพระ มหาเถระอุปคุตตะ ในอดีตเมื่อสมัยพุทธกาลนานมาแล้ว ตำนานในพระพุทธศาสนากล่าวไว้ว่า มีหมู่บ้านชาวประมงแห่งหนึ่ง ตั้งอยู่ ณ แคว้นชมพูทวีป(ประเทศอินเดีย) ผู้คนดำรงชีวิตด้วยการหาปลา อยู่มาได้มีชาวประมงผู้หนึ่งออกเรือหาปลาและได้ปลามาตัวหนึ่ง จึงนำปลาตัวนั้นกลับมาเพื่อทำอาหาร เมื่อกลับมาถึงบ้านและผ่าท้องปลาตัวนั้นออกมากลับพบเด็กหญิงคนหนึ่งอยู่ภาย ใน ด้วยความอัศจรรย์ใจจึงนำเด็กหญิงนั้นไปถวายแด่พระเจ้ามหาราช ราชาผู้ครองแคว้นของตน พระเจ้ามหาราชได้ตั้งชื่อเด็กหญิงผู้นั้นว่า ราชบุตรีมัจฉะเทวี ทรงเลี้ยงดูมัจฉะเทวีจนกระทั่งเจริญวัยได้ ๑๘ ชันษา และปรากฏว่านางมัจฉะเทวีมีกลิ่นตัวเหม็นสาปมาก พระเจ้ามหาราชจึงนำนางลอยแพไปกลางแม่น้ำคงคา ฝ่ายมหาฤๅษีคุตฏะ ได้เห็นแพลอยมาดังนั้น ด้วยความสงสัยจึงเอาไม้เท้าที่ถืออยู่เปิดดูและพบว่านางมัจฉะเทวีนั้นตั้ง ครรภ์อยู่แล้ว มหาฤๅษีจึงนำนางมัจฉะเทวีมาชุบเลี้ยง จนนางคลอดบุตรออกมาเป็นชาย ได้ชื่อว่าอุปคุตตะ 

เมื่อเจริญวัย ขึ้นมหาฤๅษีจึงนำเด็กชายอุปคุตตะไปถวายแด่พระเจ้ามหาราช พระเจ้ามหาราชต้องการให้อุปคุตตะขึ้นครองราชสมบัติแต่นางมัจฉะเทวีไม่ยินยอม จึงเกิดการแย่งชิงอุปคุตตะกุมารกันขึ้นอย่างรุนแรงระหว่างนางมัจฉะเทวีกับ พระเจ้ามหาราช เมื่อพระอินทร์ทรงทอดพระเนตรเห็นเหตุการณ์ดังกล่าว จึงได้คว้าเอาตัวอุปคุตตะกุมารไป และตัดสินด้วยการทิ้งตัวอุปคุตตะกุมารลงกลางแม่น้ำคงคา แต่ด้วยอานุภาพและบุญญาธิการของกุมาร จึงบังเกิดปราสาทราชบัลลังก์ท่ามกลางมหานทีรองรับตัวกุมารไว้ เมื่อมหาชนทั้งหลายได้พบเหตุมหัศจรรย์ดังกล่าวจึงเกิดศรัทธาเลื่อมใสและกราบ นมัสการ กระทำอามิสบูชา เพื่อความหมดจดจากเคราะห์ร้ายนานาประการ อันคำว่ามหาเถระอุปคุตตะนั้น แปลว่าเป็นผู้มีฤทธิ์ ชนะภูติผีปีศาจทั้งปวง สามารถปกป้องคุ้มครองผู้คนได้ มหาชนทั้งหลายจึงออกนามกันว่า “เรือจิตะนาคะ” หรือวันลอยกระทง และได้ยึดถือเป็นหลักสำคัญในการบูชาพระมหาเถระอุปคุตตะ จนสืบทอดเป็นประเพณีมาจนทุกวันนี้

  เชื่อกันว่าผู้ริเริ่มความคิดทำกระทงสายคือ หลวงพ่ออุตตะมะ อดีตเจ้าอาวาสวัดวังก์วิเวการาม อ. สังขละบุรี จ. กาญจนบุรี พระสงฆ์ที่ชาวมอญเคารพนับถืออย่างมาก หลวงพ่ออุตตะมะมีเชื้อสายมอญ ท่านเห็นว่าญาติโยมเสียเวลาทำกระทงใบตองจำนวนมาก ค่าใบตองก็แพง ทำล่วงหน้าก็เหี่ยวแห้ง ยิ่งใกล้วันลอยกระทงยิ่งต้องเร่งทำทั้งวันทั้งคืน ท่านพิจารณาเห็นว่าชาวมอญมีภูมิปัญญาในการพับกระดาษเป็นงานศิลปะได้หลากรูปแบบ จึงดำริให้ชาวมอญทำกระทงจากกระดาษแทนใบตอง เพราะสามารถทำได้ง่าย ทำได้เป็นจำนวนมากในเวลารวดเร็ว เก็บได้นาน และประหยัดเงิน

  ความนิยมลอยกระทงสาย แพร่หลายในกลุ่มชุมชนชาวมอญลุ่มแม่น้ำแควและแม่น้ำแม่กลองมานานหลายสิบปี พระครูวรธรรมพิทักษ์ หรือหลวงพ่อลม อดีตเจ้าอาวาส เป็นผู้นำมาใช้ในงานลอยกระทงของวัดม่วง เดิมใช้กระดาษสาสีขาว ภายหลังจึงเปลี่ยนเป็นกระดาษสีเพื่อความสวยงาม ปัจจุบันประเพณีลอยกระทงสายลักษณะนี้เหลือไม่มากแล้ว

  ใครที่มาวัดม่วงตั้งแต่ช่วงบ่าย จะเห็นภาพชาวบ้านทั้งเด็กและผู้ใหญ่มาช่วยทำกระทงกันมือเป็นระวิง คนหนึ่งตัดกระดาษ คนหนึ่งพับ จับมุม กลับด้าน ยกกลีบจนกระดานแผ่นเล็กๆ อย่างคล่องแคล่วจนกลายเป็นกระทงสีสวย อีกคนหยิบเชือกกระสอบชุบน้ำมันก๊าดมาควั่นรวมกันแล้วตัดเป็นท่อนเล็กๆ ฉีกออกเป็น 3 ขา เรียกว่า “ตีนกา” หรือ “ตีนไก่” ใช้สำหรับจุดไฟ อีกคนจับกระทงเรียงลงในถาด บางคนถือถาดใส่กระทงมาสบทบจากบ้าน ระหว่างนั้นก็พูดคุยสรวญเสเฮฮา มีเสียงหัวเราะดังอยู่เรื่อยๆ ดูเหมือนว่าความกลมเกลียวในชุมชนถูกกระชับขึ้นอีกครั้งในวันลอยกระทงนี้เอง

  พอถึงตอนเย็น ดวงอาทิตย์ใกล้ลับขอบฟ้า ชาวบ้านก็ใส่น้ำมันพืชลงในถาดเล็กน้อย จากนั้นถือถาดมาที่ท่าริมน้ำแม่กลอง จุดไฟซึ่งจะทำให้กระทงสว่างเป็นสีต่างๆ ราวกับโคมไฟหลากสีสัน แล้วยกถาดขึ้นเหนือหัวกล่าวขอขมาพระแม่คงคาและคำอธิษฐาน หยิบกระทงทีละใบลอยไปกับสายน้ำ จากถาดหนึ่งสู่อีกถาด จากคนหนึ่งสู่อีกคน กระทงน้อยหลายร้อยกระทงก็ทยอยลอยไปตามน้ำเป็นสายยาวต่อเนื่องกันไป