Urie Bronfenbrenner - kenningar by https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar Eyrún, Kristín, Sveinbjörg en-us 2017-01-27 10:37:16 UTC 2023-01-20 21:58:43 UTC hello@padlet.com https://padlet-assets.s3.amazonaws.com/icons/Dartstarget.png Kenningar Urie Bronfenbrenner eyrun78 https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149835547 Vistfræðikenningin - ecological model
Meginstef kenninga hans er að þróunarferli og þroskabraut einstaklinga mótast af samspili einstaklinga og umhverfis. Kenning hans gerir ráð fyrir að mörg stig af umhverfislegum áhrifum geti haft áhrif á þroska barns, allt frá fólki og stofnunum í nánasta umhverfi til menningarafla sem ná yfir heila þjóð. Hann bætti síðar í kenningu sína áhrifum tíma, tímamótaviðburða og sérstakra atburða og breytinga í menningu með því að bæta Chronosystem í kenninguna. Einnig endurnefndi hann kenningu sína og kallaði lífvistfræðikenningu (bioecological model) til að leggja áherslu á þátt lífrænna ferla í þroska. Hann leit hins vegar svo á að líffræði segði til um þroskamöguleika en félagsleg og umhverfisleg öfl réðu því hvort einstaklingurinn næði þeim þroska.

Kenningin miðar að því að skoða barn í samhengi við umhverfi sitt, reynslu og sérkenni. Samfélagið er byggt upp af kerfum í umhverfi einstaklings en þessi kerfi ásamt líffræðilegum þáttum móta þroska hans og þróun. Bronfenbrenner lýsir þessum kerfum eins og fjögur lög sem tengjast og einstaklingurinn og horfir á einstakling út frá heildrænu samhengi sem er félagslegt, sögulegt, menningarlegt og umhverfislegt. Hann líkir kerfunum við babúskudúkku þar sem einstaklingurinn er innsti kjarninn. (Sjá mynd)

Umhverfi barnsins skiptist með eftirfarandi hætti samkvæmt kenningum hans:
  •  Microsystem (allra nánasta umhverfi): Heimili, fjölskylda, kennslustofa, leikskóli. Í þessu umhverfi lærir barnið grunnreglur samskipta, hegðunar og félagslegra gilda.
  • Mesosystem (nærumhverfi): tengsl á milli míkrókerfa svo sem tengsl barns við stórfjölskyldu eða tengsl í hverfi eða grenndarsamfélagi eða tengsl fullorðins milli heimilis og vinnu.
  • Exosystem (stofnanakerfi): kerfi sem styður við grenndarsamfélag félagslegar aðstæður og umhverfi.
  • Macrosystem (ytra umhverfi): lög, reglur, viðmið og gildi samfélags.
]]> 2017-01-27 10:38:36 UTC https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149835547 eyrun78 https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836004 2017-01-27 10:41:12 UTC https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836004 eyrun78 https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836130 2017-01-27 10:41:49 UTC https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836130 eyrun78 https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836248 2017-01-27 10:42:36 UTC https://padlet.com/eyrun78/UBkenningar/wish/149836248