เอกลักษ์ในศิลปะกรรมสุโขทัยคือ ด้านสถาปัตยกรรม ผังการสร้างพระพุธสถานคือมีการสร้างวิหารไว้ด้านหน้าเจดีย์ ส่วนอุโบสถจะมีเเค่เพียงวัดใหญ่หรือวัดสำคัญเท่านั้นเนื่องจากสุโขทัยเป็นอณาจักรที่ค่อนข้างเล็ก จึงทำให้มีจำนวนพระน้อย มีเจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์หรือเจดีย์ทรงดอกบัวตูมที่เป็นเอกลักษณ์ของสุโขทัย เเละพบเจดีย์อีกหลายรูปเเบบเช่น เจดีย์ทรงปราสาทเเบบสุโขทัย ที่ได้รับอิธิพลจากศิลปะขอม เจดีย์ทรงปราสาทยอด ได้รับอิธิพลจากศิลปะล้านนาที่ได้รับจากพุกามมาอีกที เเละยังมีการสร้างมณฑปที่ประดับด้วยพระพุทธรูป4อริยาบท ที่ได้รับอิธิพลจากศิลปะพุกามอีกด้วย ด้านปติมากรรม คือ พระพุทธรูปสมัยสุโขทัย ที่สามารถเเบ่งได้เป็น4หมวด โดยพระพุทธรูปหมวดที่2 คือพระพุทธรูปหมวดใหญ่จะเป็นพระพุทธรูปที่มีความสวยงามมากที่สุดซึ่งพัฒนามาตากช่างสกุลต่างๆของไทยเเละลังกาโดยมีพุทธลักษณะดังนี้ ทรงมีพระพักตรรูปไข่ มีขมวดเกษาเล็ก ประดับด้วยเปลวพระเพลิง พระนาสิกเเหลมปลายงุ้ม พระโอษบาง ครงจีวรห่มเฉียงมีริ้ว ปลายสังขติยาวจรดพระนาภี มีปลายเป็นลักษณะเขี้ยวตะขาบ ส่วนใหญ่จะพบอยู่ในพระพุทธรูปปางลีลา 

 

สถาปัตยากรรมเอกลักษณ์ของสุโขสทัย คือเจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์ หรือเจดีย์ทรงดอกบัวตูม ที่ได้รับแรงบัดาลให้จากหลายอิทธิพล จนมาเป็นศิลปกรรมของตนเอง  

ประติมากรรมพรุพุทธรูป ที่มีพระรัศมีเปลวเพลิง พระพักตร์รูุปไข่ พระศกขมวดก้นหอย พระขนงโก่ง พระนาสิกงุ้ม มีชายผ้าสังฆาฏิยยาวถึงพระนาภี และพระพุทธรูปสี่อิริยา

ส่วนฐาน ประกอบไปด้วยชั้นเขียง 4-5 ชั้น ซ้อนลดหลั่นกัน รองรับฐานบัวลูกแก้วอกไก่

ส่วนกลาง คือ ฐานบัวลูกฟัก 2 ฐาน ซ้อนกันรับกับแท่ง 4 เหลี่ยมเพิ่มมุม ประดับกลับขนุนตอนบนของเรือนธาตุ

ส่วนยอดเป็นดดอกบัวตูม ซึ่งส่วนบนจะมีกรวยครอบอยู่ มีวงแหวนซ้อนเรียงกันขึ้นไปเรียกว่า ปล้องไฉน และต่อจากปลายยอดคือ ปลี

 

ปะติมากรรม เช่น พระพุทธรูปปางลีลาที่ประดิษฐานที่วัดเบญจมบพิตร มีลวดลายอ่อนช้อยงดงามและมีทรวงทรงองค์เอว

เป็นสถาปัตยกรรมเอกลักษณ์ของศิลปะสุโขทัย รับอิทธิพลมาจากศิลปะเขมร ต่อมาได้พัฒนาเป็นศิลปกรรมของตนเอง ปรากกฎอยู่ตามวัดสำคัญต่างๆ เช่น เจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์วัดมหาธาตุ เมืองเก่าสุโขทัย อำเภอเมืองสุโขทัย จังหวัดสุโขทัย เจดีย์ทรงพุ่มข้าวบิณฑ์เจดีย์เจ็ดแถว เมืองศรีสัชนาลัย อำเภอศรีสัชนาลัย จังหวัดสุโขทัย เป็นต้น 

-เจดีย์ทรงระฆังแบบลังกา ซึ่งบางองค์ทำช้างล้อมไว้ที่ฐาน มีลักษณะที่ลอกเลียนมาจากลังกาโดยตรง แต่เป็นแบบที่ศิลปินสุโขทัยประดิษฐ์ขึ้นจากการผสมผสานแต่งเติมจนมีสัดส่นกลมกลืน และมีรูปทรงสูงสวยงาม อันเป็นอิทธิพลที่ได้มาจากคติมหายานแบบอย่างของเจดีย์แบบปาละ และโจฬะ เช่น การประดิษฐ์ฐานสูงซ้อนกันหลายชั้น การประดิษฐ์บัวปากระฆัง การทำรูปทรงระฆังให้พองออกในตอนบนและคอดในส่วนที่เป็นปากระฆัง  

-เจดีย์ทรงปราสาทยอด ซึ่งได้รับอิทธิพลมาจากศิลปะศรีวิชัยและศิลปะพม่าแบบพุกาม 

-สถาปัตยกรรมพิเศษอีกอย่างหนึ่งของสุโขทัย คือมณฑปที่ประดิษฐานพระพุทธรูป  

ประติมากรรม ที่เป็นเอกลักษณ์ของสุโขทัยคือหมวดใหญ่ซึ่งเป็นพระพุทธรูปที่งดงามที่สุด ลักษณะที่พระพักตร์เป็นรูปไข่ พระขนงโก่ง พระนาสิกงุ้ม ชายจีวรริ้วเป็นธรรมชาติ พระอังศาใหญ่ พระบั้นทรงเล็ก พระวรกายสมส่วนเเละสวยงาม ซึ่งองค์ที่สวยท่สุดในไทยประดิษฐานอยู่ทีวัดเบญจมบพิตร 

มีลักษณะเด่น มีการได้รับรับอิทธพลมาจากที่อื่นๆบ้าง แต่ก็มีการพัฒนาจนมีลักษณะเฉพาะของตนเอง สร้างขึ้นจากพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะสถูปเจดีย์ สามารถแบ่งได้ตามการได้รับจากอิทธิพลแบ่งเป็น 3 แบบได้แก่  -เจดีย์ทรงดอกบัวตูมหรือทรงพุ่มข้าวบิณฑ์ เป็นเจดีย์ทรงสุโขทัยแท้  -เจดีย์ทรงกลมแบบลังกา โดยมีพระพุทธศาสนาลัทธิลังกาวงศ์เข้ามาอีกด้วย นอกจากนี้ยังมี เจดีย์แบบศรีวิชัยที่มีฐานและองค์ระฆังสูงทำเป็นสี่เหลี่ยม  -เจดีย์แบบศรีวิชัย หรือพระปรางค์ มีการเลียนแบบจากศิลปะลพบุรีเป็นปรางค์แบบเขมรซึ่ง แต่ถูกดัดแปลงเป็นปรางค์แบบไทย มีลักษณะ ทรงสูงชะลูดขึ้นกว่าเดิม มียอดเรียวแหลมเพิ่มลวดลายตกแต่งแบบสุโขทัย 

-ประติมากรรม  
 พระพุทธรูปสุโขทัยจัดเป็นพระพุทธรูปที่มีลักษณะสวยงามที่สุดในศิลปกรรมไทย โดยนิยม สร้าง 4 อิริยาบถ คือ นั่ง นอน ยืน เดิน หรือ ปางลีลา โดยพระพุทธรูปมีลักษณะเฉพาะของสุโขทัยที่งดงามที่สุดอีกทั้ง ยังมีประติมากรรมที่งดงามอีกประเภทหนึ่ง ได้แก่ ลวดลายปูนปั้นประดับตกแต่งอาคารและเทวรูปหล่อสำริด โดยมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวและโดดเด่น คือ พระเกศมีรัศมีเป็นเปลว ขมวดพระเกศาเล็กน้อย พระพักตร์รูปไข่ พระโขนงโก่ง พระนาสิกงุ้ม พระโอษฐ์ยิ้มเล็กน้อย พระอังสะใหญ่ บั้นพระองค์เล็ก ครองจีวรห่อเฉียงชายจีวรยาวลงมาถึงพระนาคีคล้ายเป็นลายเขี้ยวตะขาบ ซึ่งนำมาสร้างเป็นปางต่างๆ เช่น ปางมารวิชัยประทับขัดสมาธิราบ เป็นต้น  และสมัยสุโขทัยยังมีการทำเครื่องเคลือบดินเผาที่เรียกว่าเครื่องสังคโลก นำแบบมาจากจีนหรือช่างไทยเป็นผู้ค้นคิดและพัฒนาขึ้นเอง ส่วนมากเป็นเครื่อง ถ้วยชาม เป็นเครื่องเคลือบเซลาดอนสีเขียวไข่กาผลิตเพื่อใช้ในราชอาณาจักรและส่งเป็นสินค้าส่งออก นอกจากนี้ยังการทำตุ๊กตาเป็นส่วนประกอบตกแต่งอาคารสถาปัตยกรรมพระพุทธศาสนาด้วย