Lanak libreago edo esklaboago egiten gaitu? by Oihana Ameskua https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco Byung Chull Hanen entrebista irakurri ondoren, eman zuen iritzia. Ez ahaztu izena jartzeaz! en-us 2016-11-18 10:53:12 UTC 2023-02-13 07:51:28 UTC hello@padlet.com Alexandriako Hepatia https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/467967810 Aratz González
Hipatia (Alexandria, Egipto, 370 - 415) zientzialari, filosofo, neoplatoniko eta irakaslea izan zen, bere jakinduria eta ikasketekin matematikaren eta astronomiaren garapenean lagundu zuena. Alexandriako museoko zuzendaria bezala  bilakatu zen noiz emakumeentzako hezkuntza eta boterea lortzeko aukera gutxi zeuden. Bere aita Alexandro Theon filosofoa zen, eta horri esker txikitatik : arteak, zientziak eta musika landu zituen. Erromara eta Atenasera bidaiatu zuen non filosofia, astronomia, matematika, fisika eta logikaren ikasketak jorratu zituen.
391. urtean kristautasuna, erromatar inperioaren erlijio ofizial eta bakarra bihurtu zen.
Hipatia paganoa zenez eta eragin handiko emakumea ere bihurtu zela kontuan izanda,(ez bakarrik zientzia arloan, baita politikan ere) , monje
Kristau fanatiko batzuk: jipoitu, bortxatu, laurdendu eta hil zuten.
Socrates horrela narratzen du bere erailketa:
Los hombres (…) a los que conducía Pedro, un conocido, vigilaron a la mujer cuando iba a casa. Y bajándola del carro, en la iglesia donde se reúnen en torno al epónimo Cesarión, tras quitarle la ropa, la mataron con piedras. Y habiendo despedazado sus miembros, los recogieron y los destruyeron con fuego en el llamado Cinarón

Gaur egun , Hepatia izugarrizko Emakume femimista famatu bat bihurtu da, hain zuzen ere,  lehengo emakume matematikaria historian izan zelako eta bere laurdunketaren ondorioz jasa duen ikuskizungaitik baitaere.

]]> 2020-03-20 15:00:33 UTC https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/467967810 Sojourner Truth (AEB, 1797-1883) https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/469551305 Ainhoa Uriarte
Uste denez, Isabella Bomefree, bere benetako izena, 1797an jaio zen. Baina data ez dago argi. Esklaboak jaiotzen zirenean ez ziren miatzen. Beltza zen, esklaboen emaztea eta alaba: 9 urterekin New Yorkeko lurjabe bati ardi sorta baten "gehigarri" gisa saldu zioten. 
Truth abolizionista izan zen, eta emakumearen eskubideen alde borrokatu zuen. Bere ugazabarengandik ihes eginez askatu zen 1826an, eta 1851n, Ohion antolatutako Emakumeen Konbentzio baten aurrean, historian geratu zen hitzaldi bat eman zuen: "Ez al naiz emakumea? Begiratu niri! Begira nire besoak! Goldatu eta erein dut, eta ukuiluetan lan egin, eta inork ez du inoiz nik baino hobeto egin!


]]> 2020-03-22 11:26:59 UTC https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/469551305 Sor Juana Inés de la Cruz (México, 1651-1695) https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/470605226 Aitor Álvarez
Octavio Paz poeta eta Nobel saridunak Sor Juana Inés de la Cruz monja bihurtu zela "pentsatu ahal izateko" idatzi zuen. Ez da 1649 eta 1651 urteen artean jaiotako emakume hau Mexikoko San Migant de Nepantla hirian, eta historiako feministetako bat da, edo agian, lehenengoa.

"Sor Juana, azkenean, konturatu gabe, beste lurraren zientziak irakatsi ditzaketen emakumeak egon daitezela eskatzen duen emakume feminista da, zeruetara sartzeko", dio Pazek. De la Cruzek bere aitonaren liburuekin eta amarengandik ezkutuan irakurtzen ikasi zuen, garai hartan hezkuntza intelektuala gizonezkoentzako bakarrik zegoen.

Sor Juana-k bere lan lirikoan, adibidez, emakumezko fluidoak erakartzen ditu, hilekoaren eta fluxuaren kasuan adibidez, bizitzaren zikloan emakumeei garrantzia emateko ideia.



 

]]> 2020-03-23 09:41:30 UTC https://padlet.com/ameskuaoihana/q4hktcvsbgco/wish/470605226