Podobnie jak w przypadku popytu, także podaż jest rozpatrywana w różnych ujęciach – wyróżnia się następujące rodzaje podaży:

Krzywe popytu oraz podaży wyznaczają równowagę rynkową (prawo popytu i podaży) – punktem równowagi rynkowej jest punkt, w którym krzywe popytu oraz podaży przecinają się. Równowaga rynkowa jest sytuacją optymalną z punktu widzenia rynku, wówczas bowiem wielkość popytu na dane dobro równa się wielkości jego podaży. Taki rynek, na którym występuje stan równowagi, określa się jako rynek stabilny. Jest to jednak sytuacja czysto teoretyczna, w rzeczywistości gospodarczej mamy bowiem najczęściej do czynienia z jedną z następujących sytuacji:

Podobnie jak w przypadku popytu, także w przypadku podaży występuje wiele czynników wpływających na jej poziom. Są to m.in.:

Cena rynkowa to cena, która ustalana jest na giełdzie, na rynku pozagiełdowym lub rynku transakcji prywatnych. W przypadku giełdy cena rynkowa ustalana jest na codziennych sesjach giełdowych i zależy od popytu i podaży. Określana jest w procentach wartości nominalnej.

Cena rynkowa to najwyższa cena, po jakiej kupujący chce i jest w stanie nabyć określone dobro, a także najniższą, na jaką może zgodzić się sprzedający. Mówiąc ogólnie, jest to najbardziej prawdopodobna cena, jaką za dane dobro można by otrzymać na zorganizowanym rynku.

Rynkowa cena akcji/produktu/usługi rośnie, gdy popyt jest wyższy niż podaż.
Cena rynkowa może również zależeć od różnych czynników. Może na nią mieć wpływ sytuacja polityczna, preferencje kupujących lub sprzedających, a także koniunktura.

Zysk większości sklepów wynika z różnicy pomiędzy ceną hurtową a detaliczną.

Sklepy kupują większą ilość towaru po niższej cenie i sprzedają go detalicznie po cenie wyższej, zyskując różnicę.

Podstawą ustalenia ceny jest kalkulacja uwzględniająca przewidywane koszty lub techniczny koszt wytworzenia, odzwierciedlający koszty faktycznie poniesione przez producenta. Poziom ten to minimum, poniżej którego ustalona cena traktowana jest jako dumping i postrzegana jako przejaw nieuczciwej konkurencji.

W specjalistycznych źródłach marketing mix – nazywany także kompozycją marketingową – określany jest jako szereg zróżnicowanych metod i procesów, które wpływają zarówno na klientów marki, jak i na jej konkurentów.  To oficjalna, ale w praktyce niezbyt zrozumiała definicja, która dotyczy działań stosowanych na wszystkich etapach lejka sprzedażowego. Przełóżmy ją zatem na polski:  Marketing mix to nic innego, jak działania jakie może podejmować firma, aby zwiększyć sprzedaż swoich produktów lub usług oraz skuteczniej oddziaływać na konsumentów. Wyróżniamy kilka koncepcji marketingu mix – najpopularniejsze to 4P i 7P. W kolejnych akapitach wyjaśniamy, co oznaczają te enigmatyczne skróty.

Kompozycja marketingowa – czym różni się 4P od 7P?

W czasach „Mad Men” (czyli w latach 60. XX wieku) marketerzy posługiwali się koncepcją 4P, w której poszczególne “P” oznaczały produkt, cenę, dystrybucję i promocję. Jej autorem był Edmund Jerome McCarthy, czyli jeden z pierwszych teoretyków marketingu. Tworząc model 4P miał na celu stworzenie formuły, która pozwoliłaby przedsiębiorstwom dokładniej analizować i tym samym ulepszać sposób ich działania. Od lat 60. zmienił się jednak nie tylko otaczający nas świat, ale także marketing, w efekcie czego powstało wiele alternatywnych koncepcji dla 4P. Jedna z nich to koncepcja marketingu 7P. Jak nietrudno się domyślić rozbudowuje ona koncepcję 4P o kolejne komponenty. Przyjrzyjmy się bliżej każdemu z nich: 

Wspominaliśmy, że marketing mix to teoretyczne podstawy współczesnego marketingu oraz że przez lata powstało wiele alternatywnych koncepcji. Kolejna formuła, którą warto znać to 4C Roberta Lauterborna. Czym charakteryzuje się ta koncepcja? Na pewno jest bardziej “klientocentryczna” – na proces sprzedaży patrzymy z perspektywy konsumenta, a nie firmy. Do składników marketingu 4C należą: 

Koncepcja 4C to zatem nic innego jak klasyczny Marketing Mix widziany oczyma klienta. Najlepsze efekty przynosi stosowanie jej równolegle z opisanymi wcześniej metodami – raczej nie należy koncentrować się wyłącznie na samym marketingu 4C, ponieważ to firma, nie klienci tworzy swoje produkty i usługi. Potrzeby klientów oczywiście są ważne, jednak nie mogą nam one przesłaniać naszej wizji. 

Marketing mix 7P w praktyce– przykłady z różnych branż 

Wyjaśniliśmy już co znaczą skróty 4P, 4C i 7P, ale dla czytelnika, który dopiero zaczyna przygodę z marketingiem wciąż mogą być one niewystarczająco zrozumiałe. Zobaczmy, jak marketing mix wygląda w praktyce, jeszcze raz opisując wszystkie 7P – tym razem posiłkując się konkretnymi przykładami:

Omawiając właściwości marketingu mix 7P, warto zwrócić uwagę na jeszcze jedną kwestię. W wyniku ewolucji mediów społecznościowych i pojawienia się stron z opiniami, na temat produktów powinna panować pełna transparentność. To z jednej strony utrudnienie, ponieważ wszystko jest jawne, a z drugiej szansa dla marketerów. Warto ją wykorzystać, zyskując tym samym przewagę nad konkurencją.

Reklama, pomimo tego, że jest zjawiskiem znanym i bardzo powszechnym oraz ma zdecydowanie znaczącą rolę, nie doczekała się jednej i podstawowej definicji. Mianowicie, jest pojęciem niejednoznacznym i szeroko definiowanym przez różnych specjalistów marketingowych, ekonomistów czy handlowców. Problem z jej określeniem wynika po pierwsze z powodu tego, że jest to zagadnienie bardzo szerokie i jest przedmiotem zainteresowania wielu dyscyplin naukowych, które interpretują ją na różne sposoby. Po drugie zaś wewnętrzne zróżnicowanie reklamy nie daje jej zamknąć w jedną uniwersalną formułę.

Według "Innego słownika języka polskiego" pod pojęciem reklamy rozumie się informowanie ludzi na temat usług, towarów oraz podkreślanie ich zalet w taki sposób, by klienci chcieli za nie zapłacić.

W literaturze z dziedziny marketingu najczęściej używa się definicji reklamy sformułowanej przez American Marketing Assocation, według której reklama to każda płatna forma nieosobistej prezentacji oraz popierania idei, dóbr i usług przez ściśle określoną, zainteresowaną osobę.

Z kolei w "Encyklopedii promocji i reklamy" definiuje ją jako zaprogramowane działanie za pomocą zespołów różnorodnych środków przekazu, w celu zjednania swobodnej decyzji odbiorców.

Prawo interpretuje natomiast reklamę jako przedstawienie w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej bądź rzemieślniczej w celu wspierania zbytu towarów lub usług, w tym nieruchomości, praw i zobowiązań.

Dzisiaj reklamę można określić jako zespół działań dążących do skomunikowania się z odbiorcą poprzez różne techniki (w tym retorykę, perswazję, przekonywanie przez zróżnicowane kanały przekazu) w celu zwrócenia jego uwagi na produkt, usługę a nawet skonkretyzowaną ideę. Efektem finalnym komunikacji ma być pozytywna decyzja odbiorcy co do skorzystania z oferty - a co za tym idzie - doprowadzenie do transakcji, w której sprzedawca (producent, usługodawca itd.) otrzyma określoną sumę pieniędzy (rzadziej ekwiwalent) w zamian za zaoferowany produkt czy

Reklama pierwotnie spełniała wyłącznie funkcję informacyjną, związaną z dotarciem do klienta w celu nakłonienia go do kupienia towaru czy skorzystania z usługi. Dziś funkcji reklamy jest znacznie więcej, a nawet podstawowa funkcja związana z przekazywaniem informacji uległa sporej przemianie. Jest to związane nie tylko z rozwojem technologicznym i ogromną konkurencją na rynku, ale także z procesami globalizacyjnymi, które zmuszają reklamodawców do zintensyfikowania wysiłków w celu "przebicia się" do głównego nurtu. Wśród najważniejszych funkcji reklamy można wyróżnić w szczególności:

O sukcesie reklamy decyduje więc dotarcie do świadomości konsumenta oraz sprawienie by poczuł on chęć posiadania danego produktu. Są to podstawowe funkcje reklamy, dobrze znane i wykorzystywane przez wiele agencji reklamowych oferujących przeprowadzenie profesjonalnych kampanii. Bez ich znajomości i sprawnego wykorzystania nie byłoby możliwe osiągnięcie dużej skuteczności i dobrego efektu końcowego kampanii.

Bardzo ważną sprawą w procesie planowania reklamy jest odpowiednie określenie celów. Cel reklamy jest to cel marketingowy, polegający na stworzeniu świadomości i wiedzy na temat produktów oraz usług oferowanych przez dane przedsiębiorstwo.

Cele reklamy mają następujące cechy:

Przy określaniu celów reklamy przydatne są wszelkie informacje dotyczące zachowań konsumenta na potencjalnym rynku zbytu. Wiedza na temat tych czynników wpływa na decyzje nabywcze i pozwala podejmować skuteczne decyzje odnośnie konstrukcji reklamy. Zachowania nabywcze pomagają także wybrać odpowiednie media do reklamy i zaprojektować jej treść. Najlepiej spełniają tą funkcję przekazujące komunikat firmy na konkretnie działającym już rynku.

Reklama wiąże się z obecnością produktów na rynku. Jej funkcjonowanie podtrzymuje proces sprzedaży i wspiera go na poszczególnych etapach. Reklama posiada grono odbiorców, którzy reprezentują różne środowiska - handlowców, konsumentów, producentów. Do każdej z tych grup adresuje się inny rodzaj reklamy, w taki sposób by była ona adekwatna do wykonywanych przez nich funkcji. W literaturze przedmiotu można znaleźć bardzo wiele różnych rodzajów i kryteriów podziału reklamy. 

Gwarancja to dokument wydawany dobrowolnie przez producenta, zapewniający o jakości produktu. Zazwyczaj gwarancja wydawana jest równocześnie ze sprzedażą danego towaru, bez względu na to, czy producent jest równocześnie sprzedawcą, czy też nie. Dokument ten określa czas, w jakim obowiązuje gwarancja jakości oraz warunki konieczne do jej uwzględnienia. Znajduje się w nim nazwa i adres gwaranta lub jego przedstawiciela w kraju. Dodatkowo powinien znaleźć się w nim zapis o nie wyłączeniu, nieograniczeniu i nie zawieszeniu gwarancji w przypadku niezgodności towaru z umową. Producent nie ma obowiązku wystawienia gwarancji. Udziela jej dobrowolnie i sam określa warunki i zakres uprawnień konsumenta oraz termin obowiązywania.

Zgodnie z kodeksem cywilnym sprzedawca jest odpowiedzialny względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę fizyczną lub prawną. Rękojmia kc obejmuje niezgodność rzeczy sprzedanej z umową. Jeżeli przedmiot nie posiada właściwości wynikających z umowy, nie nadaje się do celu, o którym kupujący poinformował sprzedawcę przy zawarciu zakupu lub klient otrzymał przedmiot niekompletny, mający wadę fizyczną, wtedy ma prawo skorzystać z rękojmi. Domniemywa się, że wada fizyczna stwierdzona przed upływem roku od dnia wydania rzeczy powstała przed jej wydaniem lub już wtedy istniała przyczyna jej wystąpienia. Sprzedawca odpowiada za wydaną rzecz przez okres dwóch lat. Rękojmia za wady daje klientowi prawo domagania się bezpłatnej naprawy, wymiany towaru na nowy, obniżenia lub zwrotu ceny.

To nabywca określa, czy dany przedmiot ma zostać naprawiony, czy wymieniony na inny. Wybór klienta jest wiążący dla sprzedawcy. Zwrot ceny zakupu jest rozwiązaniem ostatecznym, przysługującym wyłącznie wtedy, gdy nie ma możliwości naprawy lub wymiany. Sprzedawca z mocy prawa jest zobowiązany do odpowiedzialności za sprzedany, wadliwy produkt. Zwolniony z odpowiedzialności jest wtedy, gdy klient wiedział o wadzie w momencie kupna towaru. Dzieje się tak zazwyczaj wtedy, gdy cena produktu zostaje obniżona ze względu na jego wadę. Zwolnienie z odpowiedzialności obejmuje wyłącznie wadę, o której klient został poinformowany. Jeżeli wystąpi inna, sprzedawca musi uwzględnić reklamację.

Różnica pomiędzy gwarancją a rękojmią

W ramach rękojmi za wadliwy towar odpowiada sprzedawca, natomiast w ramach gwarancji odpowiedzialność ponosi producent. Producent nie ma obowiązku wystawiania gwarancji, natomiast sprzedawca zawsze odpowiada za wydany towar z mocy prawa. Klient może skorzystać z rękojmi w ciągu 2 lat od momentu odbioru przedmiotu.

Gwarancja obowiązuje do terminu w niej ustalonego. Przy rękojmi klient ma prawo żądać wymiany towaru na nowy lub jego bezpłatną naprawę, a nawet zwrot pieniędzy. Gwarancja obejmuje zakres określony w dokumencie. Bardzo ważną różnicą pomiędzy gwarancją a rękojmią jest termin ich ważności po wymianie wadliwej rzeczy. Rękojmia nie ulega wydłużeniu, jeżeli przedmiot zostanie wymieniony na nowy. Natomiast gwarancja w takim przypadku powoduje, że czas zostaje liczony od początku, od momentu wydania nowej rzeczy.

Gwarancja a rękojmia – jak i kiedy jej dochodzić?

W sytuacji, gdy reklamację do producenta składa kontrahent, kwestię wyboru sposobu powinna regulować umowa zawarta pomiędzy nimi. W przypadku klienta indywidualnego sprzedawca odpowiada z mocy prawa. Producent może spełnić roszczenia klienta wyłącznie w zakresie dobrowolnie dołączonej gwarancji i warunków w niej zawartych. Podstawą do reklamacji jest faktura, paragon lub umowa. Jednak sprzedawca nie może uzależniać jej przyjęcia od posiadania paragonu. Również oryginalne opakowanie nie jest warunkiem uwzględnienia reklamacji. Nabywca ma prawo skorzystać rękojmi bez względu na uprawnienia z tytułu gwarancji. Musi to zrobić w ciągu roku od wykrycia wady. Sprzedawca ma 14 dni na rozpatrzenie reklamacji i poinformowanie o sposobie jej rozwiązania. Jeżeli klient nie otrzyma odpowiedzi w tym terminie, reklamację uznaje się za przyjętą.

Zazwyczaj konsumenci korzystają z gwarancji producenta. Wynika to z krótszego czasu uwzględnienia i realizacji reklamacji. Producent znający doskonale swój produkt szybko go naprawi, gdyż posiada odpowiednie sprzęty i materiały. Brak pośredników sprawia, że usterka naprawiana jest w krótkim czasie. Nie bez znaczenia jest także wydłużenie czasu gwarancji z powodu wymiany towaru na nowy. W przypadku, gdy gwarant nie jest w stanie spełnić oczekiwania klienta, ten ma prawo skorzystać z rękojmi. To, z której formy reklamacji klient skorzysta, zależy wyłącznie od niego. Nawet wymiana przedmiotu przez gwaranta na nowy nie zwalnia sprzedawcy z obowiązku rękojmi w przypadku wad, które mogą wystąpić w przyszłości w wymienionej rzeczy. Termin ważności rękojmi zostaje zawieszony z dniem poinformowania sprzedawcy o wadzie, aż do czasu otrzymania przez klienta nowego produktu.

Przed złożeniem reklamacji konsument powinien zastanowić się i przeanalizować, czy korzystniejsza dla niego będzie gwarancja, czy też rękojmia. Różnice pomiędzy nimi są istotne i warto o nich pamiętać.