https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8 Samet Demir 9/D 136 en-us 2022-09-18 13:03:36 UTC 2022-09-20 18:32:35 UTC hello@padlet.com sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301571984 Empedokles M.Ö. 494 ila M.Ö. 434 yılları arasında, Sicilya adasının güney kıyılarında Akragas şehrinin sözü geçen ailelerinden birine mensup bir filozof ve bilim adamıdır.

Doğa filozoflarından biri olan Empedokles, kendinden önceki doğa filozoflarının temel töz (arkhe) olarak belirlediği su, ateş ve havaya, toprağı da ekleyerek hepsini bir arada kullanan ilk düşünür olmuştur.

Empedokles’e göre bu dört temel eleman, sevgi ve uyuşmazlık (iticilik) gücü ile birleşip ayrılırlar. Bir başka deyişle sevgi ve uyuşmazlık da maddeyi meydana getiren asal tözlerdendir ve değişimleri açıklamak için kullanılmışlardır.]]> 2022-09-18 13:09:55 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301571984 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301577729 Demokritos, Trakya'nın Abdera kentinde MÖ 460 civarında doğdu, ancak tam olarak hangi yıl olduğu hakkında anlaşmazlıklar vardır. Metinlerde sıklıkla birlikte bahsedildiği için, tam katkılarını akıl hocası Leucippus'un katkılarından ayırmak zordur. Leucippus'tan alınan atomlar hakkındaki kuramsal düşünceleri, bazılarının Demokritos'u diğer Yunan filozoflarından daha çok bir bilim insanı olarak görmesine neden olan 19. yüzyıl atomik yapı anlayışına geçici ve kısmi bir benzerlik taşır; ancak fikirleri çok farklı temellere dayanıyordu.Antik Atina'da büyük ölçüde görmezden gelinen Demokritos'un Platon tarafından o kadar beğenilmediği söylenir ki, Platon tüm kitaplarının yanmasını diledi.Yine de, kuzey doğumlu filozof Aristo tarafından iyi biliniyordu ve Protagoras'ın öğretmeniydi.

Çoğu kişi Demokritos'u "Modern Bilimin Babası" olarak görür.Yazılarının hiçbiri günümüze ulaşmamıştır; onun engin eserlerinden sadece parçalar bilinmektedir.

Hocası Leukippos'un ortaya koyduğu teoriyi büyük ölçüde geliştirerek ünlenmiştir. Parmenides'in temsil ettiği tekçilik (monism) ile Empedokles'in çokçuluğu (pluralism) karşısındaki aracılık girişimleri sonucu, "Atom veya bölünmeyen öz" teorisi ile ünlenmiştir.]]> 2022-09-18 13:18:48 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301577729 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301582365 Platon ile düşünce tarihinin en önemli filozoflarından biri olan Aristo, mantık, fizik, biyoloji, zooloji, astronomi, metafizik, etik, estetik, ruh, psikoloji, dilbilim, ekonomi, siyaset ve retorik gibi pek çok disiplinde çoğu o disiplinin kurucusu olan eserler vermiş, eserleri 16. ve 17. yüzyılda modern bilim gelişene kadar Avrupa ve İslam coğrafyasındaki bilimsel faaliyetin temelini oluşturmuştur. Günümüzde kullanılan pek çok bilimsel terim ve araştırma metodu kendisine dayanan Aristo, tarih boyunca özgün felsefi düşüncelerin ve tartışmaların, bilimsel görüşlerin ve araştırmaların kaynağı olmuş ve olmaya da devam etmektedir.

Hayatı hakkında çok az şey bilinmektedir. Kuzey Yunanistan’daki antik Stagira şehrinde doğmuş, Makedon Kralı II. Filip‘in doktoru olan babası Nicomachus, Aristo çocukken ölmüş ve Makedonya sarayında hocalar tarafından büyütülmüştür. 17-18 yaşlarında Atina‘daki Platon'un Akademisine katılmış ve yirmi yıl kadar orada kalmıştır. Platon öldükten kısa zaman sonra, MÖ 343‘te Makedon II. Filip‘in isteğiyle Makedonya sarayında Büyük İskender‘e hocalık yapmıştır.

MÖ 323'te Büyük İskender'in ölmesi sonrası Atina'da Makedon karşıtı bir tepki dalgası oluşunca Makedon olan Aristoteles'e karşı, dine saygısızlık davası açılması söz konusu olur. Bir ölümlüyü anısına bir ilâhi yazarak ölümsüzleştirmekle itham edilir. Bunun üzerine Aristoteles, Sokrates'in yazgısını paylaşmak yerine Atina'yı terk etmeyi seçer: kendi deyişiyle, Atinalılar'a "Felsefeye karşı ikinci bir suç işlemeleri" fırsatını tanımak istemez.Annesinin memleketi olan Eğriboz adasındaki Helke'ye sığınır. Ertesi yıl MÖ 322'de, altmış iki yaşında hayatını kaybeder.]]> 2022-09-18 13:25:37 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301582365 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301621492 Câbir bin Hayyan, tüm bilim insanları tarafından kimyanın tartışmasız babası olarak tanınır. Hayatı 722 ve 815 yılları arasında geçen ve bir eczacının oğlu olan Câbir, ömrünün büyük bir kısmını Irak'ın Kufe şehrinde geçirdi ve burada kimyayı bilimsel olarak sistemleştirdi. Sürekli laboratuarda çalışan Câbir, süblimleştirme, sıvılaştırma, kristalleştirme, damıtma, saflaştırma, cıvayla karıştırma, oksitleme, buharlaştırma ve filtrasyon gibi işlemleri geliştirip mükemmelleştirdi; şapı damıtmak suretiyle sülfürik asit üretti ve maddeleri gazlar, metaller ve minareler olarak sınıflandırmaya başladı. Kimyasalların özelliklerini yitirmeksizin birleşerek, gözle görülmeyen element bileşikleri oluşturması hakkında da yazdı. Tüm bunlar bugün herkesin bilebileceği bir şey gibi görünse de, bundan bin iki yüz elli yıl öncesi için Câbir, zamanının çok ilerisinde bir kişiydi.

Câbir, Müslüman alimlerin çoğu gibi topluma faydalı olmak istediğinden, kimyanın gündelik uygulamalarına ilgi duyuyordu. İnanılmaz derecede meraklı olan Câbir, kumaşı su geçirmez yapan ve demiri koruyan cilalar yapma, cam üretiminde kullanılan manganezdioksit, altın renginde yazı yazmak için demir pirit, çini ve seramiği sırlamak için tuzlar ve asetik asidi yoğunlaştırmak için sirkenin damıtılması gibi konularda araştırmalar yaptı. Yangında yanmayan bir tür kâğıt ile gece okunabilen mürekkep dahi geliştirmiştir.

Cabir Bin Hayyan, 815 yılında Irak’ın Kufe şehrinde 94 yaşında ölmüştür.

]]> 2022-09-18 14:17:48 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301621492 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301624861 Râzî ya da tam adıyla Ebû Bekr Muhammed bin Zekeriyyâ er-Râzî, Fars simyacı, hekim ve filozof.Gençlik yıllarında edebiyat ve musikî ile ilgilenmiştir ve geçimini kuyumculuk yaparak sağlamıştır. Râzî doğduğu şehir olan Rey'de felsefe, matematik, doğa bilimleri ve astronomi eğitimi aldıktan sonra Bağdat ve başka İslam şehirlerinde öğrenimini tamamladı. Daha sonrasında da tıp öğrenimi gördü. Rey ve Bağdat hastanelerinde başhekim olarak çalışan Râzî'nin eserlerinin hemen hemen hepsi Latinceye çevrilmiştir. Tıp alanında yazdığı Hâvî adlı ansiklopedi 17. yüzyıla kadar alanında en önemli başvuru kaynağı olmuştur. Râzî'nin tıp bilimine yaptığı en önemli katkılardan biri de ilk defa kimyayı tıbbın hizmetine sunmuş olmasıdır.

Müşfik, cömert ve çalışkan bir insan olan Râzî, öğrencileri ve hastaları ile ilgilenmediği zamanlarını hep okuyup yazarak geçirmiştir. Muhtemel olarak yoğun çalışma performansının bir sonucu olarak hayatının sonlarına doğru parkinson hastalığına yakalanmış gözlerine katarakt inmiştir. Hastalıkları sebebi ile doğduğu yer olan Rey'de 925 yılında ölmüştür.]]> 2022-09-18 14:22:56 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301624861 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301655720 25 Ocak 1627’de İrlanda’da, Lismore’da doğmuştur. Robert Boyle’un henüz altı aylıkken konuşmaya başladığı ve bir buçuk yaşını doldurduğunda da okumayı ve yazmayı öğrendiği rivayet edilmektedir. Ardından çocukluk yıllarında ana dili olan İngilizcenin yanında Latince, Yunanca ve Fransızca öğrenen Boyle, eğitim hayatında da her daim yükselen bir yıldız olarak okuduğu okulların gözde öğrencisi olmuştur. Üniversitede kimya eğitimi almış ve alanında dünyanın önde gelen isimlerinden birisi olarak adını tarihe yazdırmıştır.

Robert Boyle, yaşadığı dönemde kimya bilimini o dönemde girdiği çıkmazdan kurtaran bilim insanı olarak bilinmektedir. Gaz basıncının hacimle olan ilişkisini ortaya koyarak vakum altında sesin değil elektrik kuvvetlerinin iletildiğini keşfetmiştir. Boyle, elementler, bileşikler ve karışımları tanımlayan bilim insanıdır ve yeni bir “kimyasal analiz” kavramı geliştirmiştir. Gaz kanunlarının ilki olan Boyle Yasası’nı bulmuştur. Kendisinin bulduğu yasadan sonra ikinci gaz yasasının bulunması kendisinden yüz yıldan daha fazla süre sonra, 1787’de gerçekleşmiştir. Bunların yanında parçacık hareketinin ısıyla da ilişkili olduğunu ortaya koymuştur.

31 Aralık 1691 yılında hayatını kaybetmiştir]]> 2022-09-18 15:04:57 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301655720 sd041431 https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301672550 Parisli zengin bir ailede dünyaya gelen Lavoisier, küçük yaşlarında annesini yitirmiştir. Babasının yakın ilgisi ile büyür. İlk başlarda Hukuk alanına merak salan Lavoisier daha sonra deneylerle ilgilenmeye başlar. 20’li yaşlarında Fransız Bilim Akademisi tarafından altın madalya ile ödüllendirilen bir aydınlatma projesi geliştirir. 25 yaşına eriştiğinde kimya ile ilgili çalışmaları onu akademi üyesi seçilmesini sağlar. Fransa’nın jeolojik haritasının oluşturulması, tarımın iyileştirilmesi, metrik sistemin oluşturulması gibi pek çok çalışma içinde görevlendirilir. Ayrıca Fransa için barut üretimi sorumluluğu da yine Lavoisier’e verilir.

Modern kimyanın babası olarak anılan Antoine Lavoisier, modern kimya biliminin kurulmasında önemli adımlar atmıştır. Lavoisier’ın yaklaşımına kadar olan süreçte maddeler ve reaksiyonlar “simya” olarak ele alınıyordu ve antik dönemlerden kalan bilgilere dayanıyordu.“Simya” olarak ele alınan maddelerle ilgili dağınık çalışmaları belli bir bütünlükle ele almıştır. Bunlardan en önemlisi ise kütlenin korunumu kanunu ortaya çıkarmasıdır. Antoine Lavoisier ayrıca 1789 Fransız İhtilali’ni de yaşamıştır.

Modern kimyanın babası olarak anılan Lavoisier devrimsel bilimsel yaklaşımlara ve Fransa için çalışmalar sürdürmüş olmasına rağmen devrim mahkemesi tarafından idama mahkum edilir. İdam sebebi devrim karşıtı aristokrasiyle olan ilişkileri ve bunun yanı sıra topladığı vergilerle gerçekleştirdiği bir takım bilimsel çalışmalar olmuştur. Durumu gören günün seçkinleri, Lavoisier’in Fransa’ya olan katkılarını ortaya sererek bağışlanmasını talep ederler. Ancak Yargıcın verdiği cevap günümüzde hala dikkat çekicidir. Yargıç “Cumhuriyet’in bilginlere ihtiyacı yoktur.” cevabını vermiştir ve 51 yaşında Antoine Lavoisier idam edilmiştir]]> 2022-09-18 15:27:45 UTC https://padlet.com/sd041431/oj7irixrks2786t8/wish/2301672550