1. Sztuczna Inteligencja (AI) i Data Science

W miarę jak AI staje się fundamentem firm, poszukiwani są specjaliści, którzy potrafią ją tworzyć i kontrolować.

• Inżynierowie Prompt (Prompt Engineers): Osoby specjalizujące się w efektywnym komunikowaniu się z modelami AI.

• Specjalista ds. etyki AI: Ekspert dbający o odpowiedzialne i zgodne z prawem działanie algorytmów.

• Analityk Big Data / Data Scientist: Osoba przetwarzająca ogromne ilości danych w celu optymalizacji decyzji biznesowych.

• Specjalista ds. automatyzacji procesów (RPA): Inżynier wdrążający roboty programowe do powtarzalnych zadań.

2. IT i Cyberbezpieczeństwo

Technologia rozwija się najszybciej, dlatego specjaliści IT pozostają najbardziej rozchwytywani na rynku.

• Specjalista ds. cyberbezpieczeństwa: Wraz z cyfryzacją rośnie zapotrzebowanie na ochronę danych.

• Inżynier DevOps: Łączy rozwój oprogramowania z działaniami operacyjnymi, usprawniając pracę.

• Programista/Deweloper (specjalizacje: AI, Cloud): Ekspert tworzący oprogramowanie i aplikacje chmurowe.

• Architekt chmury: Projektant infrastruktury IT opartej na rozwiązaniach chmurowych.

3. Medycyna i Opieka Zdrowotna

Starzejące się społeczeństwo oraz cyfryzacja medycyny generują nowe role.

• Analityk danych medycznych: Osoba interpretująca wyniki badań przy użyciu AI.

• Telemedyk / Lekarz telemedycyny: Specjalista świadczący porady zdalne.

• Biotechnolog / Inżynier biomedyczny: Twórca nowoczesnych leków i protez.

• Opiekun osób starszych / Geriatra: Ze względu na zmiany demograficzne.

4. Zielona Energia i Ekologia

Transformacja energetyczna wymusza zatrudnienie specjalistów od odnawialnych źródeł energii (OZE).

• Inżynier ds. energii odnawialnej: Projektant instalacji solarnych, wiatrowych.

• Audytor energetyczny: Specjalista ds. oceny efektywności energetycznej budynków i firm.

• Konsultant ds. zrównoważonego rozwoju (ESG): Ekspert pomagający firmom działać zgodnie z zasadami ekologii.

• Technik instalacji systemów solarnych/fotowoltaicznych: Monter i serwisant nowoczesnych źródeł ciepła.

Kluczowe kompetencje

Według raportów, w przyszłości oprócz umiejętności technicznych, bardzo wysokie znaczenie będą miały kompetencje miękkie, takie jak: zdolność do uczenia się, myślenie krytyczne oraz umiejętność obsługi narzędzi AI.

Studia medyczne - jak się dosrać?

https://indekswkieszeni.pl/jak-dostac-sie-na-studia-na-kierunku-lekarskim/?utm_source=google&utm_campaign=PMAXOlimpiady&utm_medium=cpc&gad_source=1&gad_campaignid=21058060225&gbraid=0AAAAAC9hEIYlhZ2-zDkSTJgBz3_aZgVUg&gclid=CjwKCAjwjtTNBhB0EiwAuswYhsUj32HqsYJQvkl9Rf8alyta1zoit09Hd1F-xw3UUdZGkZdOMhqFkhoCHgsQAvD_BwE

Kariera w IT

https://kompetencjecyfrowe.gov.pl/cyfrowa-forma?utm_source=google-search&utm_medium=cpc&utm_campaign=cyfrowa-forma-luty-marzec&utm_content=search&gad_source=1&gad_campaignid=23603569184&gbraid=0AAAAA-sjM9ORB4Nc3v7RvIsOQqVsI-FuS&gclid=CjwKCAjwjtTNBhB0EiwAuswYhnhALyW8t06sUh1xrvxc3vPXgYafwPzyiHOkppnqIthiVbg2K263phoCdlwQAvD_BwE

Prawo i administracja

https://www.umcs.pl/pl/aktualnosci,33,co-zrobie-po-studiach-perspektywy-zawodowe-po-ukonczeniu-wydzialu-prawa-i-administracji-umcs,146397.chtm

Studia zagranicą

https://www.cdzdm.pl/PL-H5/aktualnosci/1389/studia-za-granica-w-kilku-krokach.html

https://mapakarier.org/

Testy kariery - przykłady

https://zawodometr.pl/2-quiz.php

https://www.cdzdm.pl/PL-H488/wykonaj-testy-predyspozycji-zawodowych.html

Barometr zawodów - sprawdź jak to jest z wybranym zawodem na rynku pracy

https://barometrzawodow.pl/

Informator o studiach

https://perspektywy.pl/informator2026/

Urząd Pracy Miasta Stołecznego Warszawy

https://warszawa.praca.gov.pl/

Pracuje indywidulanie z uczniem według jego aktualnych i indywidualnych potrzeb.

lub @ MichalKowalczyk@eduwarszawa.pl

Doradztwo zawodowe to nie tylko wybór szkoły – to planowanie przyszłości.

• Jak odkryć swoje predyspozycje zawodowe
  https://mapakarier.org/blog/article/58/doradztwo-zawodowe-w-szkole-ponadpodstawowej-cz-ii-bank-pomyslow-dla-ciebie-i-twoich-uczniow

• Jak znaleźć swoje zainteresowania zawodowe
  https://mapakarier.org/blog

• Jak odkryć swoje mocne strony
  https://mlodziwpracy.gov.pl

• Jak wybrać zawód zgodny z osobowością
  https://kariera.pracuj.pl

• Jak planować karierę już w liceum
  https://www.mlodziez.info

• Jak podejmować dobre decyzje edukacyjne
  https://doradztwo.ore.edu.pl

• Jak wybrać kierunek studiów
  https://www.otouczelnie.pl/artykul/799/Jak-wybrac-kierunek-studiow

• Jak sprawdzić czy kierunek studiów ma przyszłość
  https://www.perspektywy.pl

• Jak wygląda rekrutacja na studia
  https://www.gov.pl/web/edukacja

• Czy warto iść na studia
  https://kariera.pracuj.pl

• Jak planować karierę edukacyjną
  https://doradztwo.ore.edu.pl/materialy

• Jak budować swoją ścieżkę kariery
  https://mlodziwpracy.gov.pl

Artykuły dla rodziców

Jak wspierać dziecko w wyborze przyszłości

Jak rozmawiać z dzieckiem o przyszłości zawodowej
https://doradztwo.zsz1brzeg.edu.pl

Jak wspierać nastolatka w wyborze kariery
https://portal.librus.pl/rodzina

Jak pomóc dziecku odkryć jego mocne strony
https://rodzice.pl

Jak nie narzucać dziecku wyboru zawodu
https://psychologia.edu.pl

Rola rodziny w planowaniu kariery młodych ludzi
https://cejsh.icm.edu.pl/cejsh/element/bwmeta1.element.ojs-doi-10_5604_01_3001_0054_6572

Dlaczego rozmowa o przyszłości jest ważna
https://doradztwoszkolne.pl

Jak wybrać kierunek studiów

https://www.otouczelnie.pl/artykul/799/Jak-wybrac-kierunek-studiow

Ranking uczelni wyższych
https://www.perspektywy.pl

Jak wygląda rekrutacja na studia
https://www.gov.pl/web/edukacja

Jak planować ścieżkę kariery
https://kariera.pracuj.pl

Czy warto studiować za granicą
https://www.eurodesk.pl

Jak przygotować się do studiów
https://www.perspektywy.pl/portal/index.php?option=com_content&view=article&id=210

Kalkulator punktów na studia

https://www.otouczelnie.pl/kalkulator-maturalny

Te pytania pomagają dziecku zrozumieć, kim jest:

• Co najbardziej lubisz robić w wolnym czasie — i dlaczego?

• Jakie zajęcia w szkole sprawiają Ci największą satysfakcję?

• Kiedy czujesz, że „czas szybko leci”?

• W czym czujesz się naprawdę dobry/a?

• Za co inni Cię chwalą?

• Jakie zadania przychodzą Ci łatwiej niż innym?

• Co Cię najbardziej ciekawi w świecie?

👉 Jeśli dziecko nie wie — to normalne. Wtedy warto szukać przez doświadczenia, nie deklaracje.

🌍 2. Wartości i styl życia

Bez tego wybór zawodu często jest nietrafiony:

• Co jest dla Ciebie ważniejsze: stabilność czy zmienność?

• Wolisz pracować z ludźmi, danymi czy rzeczami?

• Jak wyobrażasz sobie swój dzień pracy?

• Czy ważne są dla Ciebie wysokie zarobki, czy raczej satysfakcja?

• Czy chcesz pracować w jednym miejscu, czy być w ruchu?

• Jak ważny jest dla Ciebie czas wolny?

👉 To pytania, które często zmieniają kierunek wyboru bardziej niż oceny.

🔍 3. Eksploracja zawodów i świata pracy

Pomagają wyjść poza „znam tylko kilka zawodów”:

• Jakie zawody przychodzą Ci do głowy — i skąd je znasz?

• Czy jest ktoś, kogo praca wydaje Ci się ciekawa?

• Co dokładnie robi taka osoba na co dzień?

• Jak myślisz, jakie umiejętności są potrzebne w tym zawodzie?

• Czy chciał(a)byś spróbować czegoś podobnego (np. praktyki, wolontariat)?

👉 Ważne: dzieci często wybierają zawody na podstawie wyobrażeń — warto je weryfikować.

🎓 4. Edukacja i wybory szkolne

Łączą marzenia z realnymi krokami:

• Jakie przedmioty chcesz rozwijać bardziej?

• Jakie kierunki studiów lub szkół Cię interesują (choćby wstępnie)?

• Czy sprawdzałeś/aś, jakie są wymagania na te kierunki?

• Jakie masz alternatywy, jeśli plan A się nie uda?

• Czy wiesz, jakie są inne drogi dojścia do tego samego celu?

👉 Tu warto wprowadzać myślenie: „więcej niż jedna droga”.

💪 5. Kompetencje i rozwój

Pomagają przejść od „kim jestem” do „co mogę zrobić”:

• Jakich umiejętności chciał(a)byś się nauczyć?

• Co możesz zacząć robić już teraz, żeby się rozwinąć?

• Czy jest coś, co Cię blokuje (np. brak pewności siebie)?

• Jak reagujesz na trudności — i co Ci pomaga je pokonywać?

• Jakie masz już doświadczenia (projekty, konkursy, hobby)?

🚧 6. Obawy i wątpliwości

Bardzo ważne, często pomijane:

• Czego najbardziej się obawiasz przy wyborze przyszłości?

• Co by się stało, gdybyś podjął/podjęła „złą decyzję”?

• Czy boisz się rozczarować kogoś (np. rodziców)?

• Co pomaga Ci podejmować trudne decyzje?

👉 Te pytania budują zaufanie — nie tylko „plan kariery”.

🔄 7. Myślenie długofalowe (ale realistyczne)

Nie chodzi o „plan na całe życie”, tylko kierunek:

• Gdzie widzisz siebie za 5 lat?

• Co chciał(a)byś wtedy umieć?

• Jak wyobrażasz sobie swoje życie (nie tylko pracę)?

• Co daje Ci poczucie sensu?

🧩 Jak z tego korzystać (ważniejsze niż same pytania)

• Nie zadawaj wszystkiego naraz — wybierz 2–3 pytania na rozmowę

• Słuchaj więcej niż mów

• Nie poprawiaj od razu („to się nie opłaca”)

• Traktuj odpowiedzi jako punkt wyjścia, nie ostateczną prawdę

• Wracaj do rozmowy co jakiś czas — odpowiedzi się zmieniają

✔️ Najważniejsza zasada

Najlepsze pytanie to nie to „idealne”, tylko takie, po którym dziecko zaczyna myśleć samodzielnie.