Δημήτρης Γουλής,

επίκουρος καθηγητής ΠΤΔΕ ΑΠΘ

Βίκυ Τοπούζα,

εκπαιδευτικός ΠΕ 70, Υποψήφια διδακτόρισσα ΠΤΔΕ ΑΠΘ

Εισήγηση δια ζώσης σεμιναρίου 20ης ΙΑΝ 2026 στην Έδεσσα

Δρ. Ιστορίας και Διδακτικής της Ιστορίας

Μεταδιδακτορική ερευνήτρια Ε.Μ.Π. 

Ε.ΔΙ.Π, Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Φλώρινας

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Συντονιστής Δικτύου Τοπικής Ιστορίας - Γεωγραφίας

Σύμβουλος Εκπαίδευσης 1ης Θέσης Πέλλας

Διευθυντής Δ.Σ. Σεβαστιανών Σκύδρας, Υποψήφιος διδάκτορας Παν/μιου Αιγαίου

Ειρήνη Δελιδάκη,

Υπεύθυνη Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Μουσείου Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Εκπαιδευτικός  Σχεδιασμός  -­‐  Σύνταξη:  Μένης  Θεοδωρίδης  

Κριτική  και  Δημιουργική  Συνεργασία:  Μαρία  Λεωνίδα

Σκίτσα:  Δημήτρης  Παπαδόπουλος Επιμέλεια  σελίδων:  Λουίζα  Σταθοπούλου

Μαρία Λαγογιάννη, Δρ Αρχαιολόγος Σουζάνα Χούλια-Καπελώνη, Αρχαιολόγος

Σχεδιασμός περιεχομένου - γενική επιμέλεια: Έλενα Μπαζίνη, Αρχαιολόγος Γραφιστική - καλλιτεχνική επιμέλεια: Σπήλιος Πίστας, Γραφίστας

Κείμενα - παιδαγωγική επιμέλεια:

Χρύσα Αθιανού, Εκπαιδευτικός Εβίτα Τσιώλη, Αρχαιολόγος - Μουσειολόγος

Γενική επιµέλεια: Στέλλα Χρυσουλάκη, αρχαιολόγος

Κείµενα - εικονογράφηση: Αλεξάνδρα Σέλελη, αρχαιολόγος-µουσειολόγος

(http://para‐mythou.blogspot.com , http://grafourgeio.blogspot.com )   Δημιουργική Γραφή – Παιδική Λογοτεχνία 

© 2021, Συμβούλιο της Ευρώπης

Γεωργίου Παναγιώτα

Θεοδώρου Αθανάσιος

Νόση Ευγενία(εικαστικά)

Διαχείριση - Συντονισμός:

Μαρία Αθανασιάδου((Διευθύντρια)

των Αναστασίας Χρυσοστόμου και Μαρίας Τριανταφυλλίδου

Περιοδικό ΦΙΛΙΠΠΟΣ - ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ «Ο ΦΙΛΙΠΠΟΣ» - ΤΕΥΧΟΣ 111 ΜΑΪΟΣ - ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2023 ΓΙΑΝΝΙΤΣΑ

Όμιλος για την Ιστορική Εκπαίδευση στην Ελλάδα

Δημήτριος Γουλής, Επίκουρος Καθηγητής Παιδικής Λογοτεχνίας, ΠΤΔΕ ΑΠΘ

Συντονιστής προγράμματος: Ηλίας Κάρτας, Δάσκαλος, ΔΠΕ Πέλλας

Συμμετείχαν 17 παιδιά και οι Νηπιαγωγοί τους.

Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί:

Αργυρώ Παπαδάκη

Γεωργία Μπαλδάρη

Μαρία Λαγογιάννη, Δρ Αρχαιολόγος Σουζάνα Χούλια-Καπελώνη, Αρχαιολόγος

Σχεδιασμός περιεχομένου - γενική επιμέλεια: Έλενα Μπαζίνη, Αρχαιολόγος Γραφιστική - καλλιτεχνική επιμέλεια: Σπήλιος Πίστας, Γραφίστας

Κείμενα - παιδαγωγική επιμέλεια:

Χρύσα Αθιανού, Εκπαιδευτικός Εβίτα Τσιώλη, Αρχαιολόγος - Μουσειολόγος

Συντονίστριες δασκάλες:

Τσιγγενοπούλου Ευαγγελία

Χατζή Αναστασία

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Στέλλα Δαναβασίλη

∆ηµήτριος Κουρσαράκος

Αλέξανδρος Χαβδούλας

Κατερίνα Γεωργιάδου

https://bravo-schools.inactionforabetterworld.com/schools-practices/dhmioyrgia-tainias-mikroy-mhkoys-quotkoykoyliquot.6518.html

Συμμετέχοντες εκπαιδευτικοί:

Ναστογιάννη Αθανασία, Καρονίδη Ευστρατία, Μπουρατζή Μαρία, Cozma Dana, Εκίζογλου Σταύρος, Μιχαηλίδου Συμέλα

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Ιωάννα Μανιτάρη

Κείμενα και ζωγραφιές.

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Χρυσαυγή Κιλίκη

Μαρία Καϊτάση

Ευδοξία Γουβεδάρη

Δανάη Στεργίου

Μαρία Τσικρικώνη

Βαΐτσα Μορδαβάνη

Ευδοξία Ρούση

Ζωγραφιά Παναγιωτίδου

Όλγα Ρέντζου

Γεωργία Δέκου

Κατερίνα Αγγελίδου

Ηλίας Κάρτας

Γεωργία Δέκου

Άννα Γεωργίου

Γώγου Ιορδάνα

Γεωργιάδου Σωτηρία

Ξηρού Μαρία

Γεωργίου Παναγιώτα

Παπαμπουζίνου Ελένη

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Στέλλα Δαναβασίλη

Καρονίδη Ευστρατία

Μπουρατζή Μαρία

Σκηνοθεσία:

Καρονίδη Ευστρατία

Πράσσα Σοφία

• Ξιφιανής - Αλώρου

• Πολυκάρπης

• Λουτρακίου

Λίαση Φωτεινή

Η ταινία αυτή υλοποιήθηκε στο πλαίσιο της συμμετοχής μας στον 3ο Μαθητικό Διαγωνισμό «Ιστορίες για ν’ ακουστούν!» (Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων 2025-2026). Τα 9 παιδιά της ομάδας μας έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό: συνεργάστηκαν άψογα, λερώθηκαν με τις λάσπες στο πεδίο των γυρισμάτων, έγιναν αφηγητές, ερευνητές και πρωταγωνιστές, λειτουργώντας σαν ένα πραγματικό, επαγγελματικό συνεργείο!  Αυτό που μας γεμίζει, όμως, με τη μεγαλύτερη ικανοποίηση είναι το πόσο πολύ το ευχαριστήθηκαν οι ίδιοι οι μαθητές. Μέσα από αυτή τη δημιουργική διαδικασία, τα παιδιά έμαθαν βιωματικά μια σημαντική ιστορία του τόπου τους. Ήρθαν σε επαφή με το παρελθόν του χωριού μας όχι στεγνά, μέσα από τις σελίδες ενός βιβλίου, αλλά ζωντανεύοντάς το. Είναι μια εμπειρία και μια βαθιά γνώση της τοπικής μας κληρονομιάς που είμαστε σίγουροι πως θα τους ακολουθεί για μια ζωή και θα τους μείνει αξέχαστη.

Υπεύθυνες εκπαιδευτικοί: Σταματία Μήλια – Μαρία Κουρτελή

Πανελλήνια Διάκριση για το 2ο Δημοτικό Σχολείο Γιαννιτσών «Αλεξάνδρειο» για την εργασία με τίτλο:

«ΜΝΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟΠΟΣΗΜΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΤΩΝ ΓΙΑΝΝΙΤΣΩΝ», ΣΤ` τάξη (2025 - 2026)

Υπεύθυνοι Εκπαιδευτικοί:

Πίνδη Βασιλική, Τσίκου Δήμητρα, Μανωλάκογλου Τσαλαμπούνης Χρύσανθος

 Μπορείτε να περιηγηθείτε στη γεωαφήγηση ακολουθώντας τον σύνδεσμο:

https://storymaps.arcgis.com/stories/e34087166db840db8d849b0bc08101ca

Πίνδη Βασιλική, Τσίκου Δήμητρα, Μανωλάκογλου-Τσαλαμπούνης Χρύσανθος

Σε αυτή την πρώτη θεατρική απόπειρα, πρωταγωνιστές ήταν οι μαθητές της Ε’ και ΣΤ’ τάξης, έχοντας στο πλευρό τους και πολύτιμους βοηθούς από τη Β’, Γ’ και Δ’ τάξη. Όλοι μαζί συνεργάστηκαν υποδειγματικά, αφήνοντας τις καλύτερες εντυπώσεις.

Την πλήρη επιμέλεια, τη σκηνοθεσία και τον συντονισμό της παράστασης είχε ο δάσκαλος του σχολείου μας, Νίκος Γιολτσικνός, ο οποίος βρισκόταν τότε

ακόμη εν ενεργεία στο δυναμικό του σχολείου μας. Με το γνωστό του μεράκι και την αγάπη του για το θέατρο, έβαλε τα θεμέλια για τη θεατρική παράδοση του σχολείου

μας, καθοδηγώντας τους μαθητές με απόλυτη επιτυχία.

Μια υπέροχη ανάμνηση που αξίζει να θυμηθούμε!

Γιώργος Χρυσοστομάκης

Αστέριος Πόπης

Αλεξάνδρα Πιλάτου

Μια βαλίτσα γεμάτη βιβλία έφτασε στο σχολείο μας χαρίζοντας στους μαθητές μας ένα μοναδικό ταξίδι στον κόσμο της φαντασίας. Οι μεγάλοι μας μαθητές, είτε ατομικά είτε σε ομάδες, δανείστηκαν βιβλία και βυθίστηκαν στις σελίδες τους, προσπαθώντας να διαβάσουν όσο το δυνατόν περισσότερες ιστορίες. Και όταν τα βιβλία «έκλεισαν», η δημιουργία άνοιξε! Άλλοι μαθητές εμπνεύστηκαν από όσα διάβασαν και ζωγράφισαν αγαπημένες σκηνές ή ήρωες που τους έκαναν εντύπωση. Κάποιοι έγιναν μικροί συγγραφείς, γράφοντας τα δικά τους παραμύθια, ενώ άλλοι άφησαν τη φαντασία τους ελεύθερη δημιουργώντας τις πιο πρωτότυπες «παραμυθοσαλάτες», μπλέκοντας ήρωες και ιστορίες σε νέες, απρόβλεπτες περιπέτειες!

Οι μικρότεροι μαθητές της Α τάξης ταξίδεψαν με το βιβλίο «Ο Ραφτάκος των λέξεων» και ανακάλυψαν τη δύναμη των λέξεων. Συζήτησαν για τη σημασία των «ζεστών» λέξεων και πώς αυτές μπορούν να αλλάξουν τη διάθεσή μας και να κάνουν τον κόσμο πιο όμορφο. Μέσα από δημιουργικές δραστηριότητες έγραψαν μηνύματα καλοσύνης για τους συμμαθητές τους και δημιούργησαν αφίσες με λέξεις που δίνουν χαρά και δύναμη. Γιατί τελικά, μια βαλίτσα με βιβλία δεν κουβαλά μόνο ιστορίες αλλά και συναισθήματα, ιδέες και αμέτρητα χαμόγελα!

Τσιγγενοπούλου Ευαγγελία

Χατζή Αναστασία

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Χριστίνα Πέσιου(Καθηγήτρια Αγγλικών)

The English Suitcase: Γεμάτη με αγγλικά βιβλία. Μας έμαθε λέξεις-κλειδιά όπως masterpiece (αριστούργημα), imagination (φαντασία) και creativity (δημιουργικότητα)

.Η Ελληνική Βαλίτσα: Γεμάτη με ελληνικά βιβλία. Μας σύνδεσε με την ιστορία, το θέατρο και τους μεγάλους Έλληνες ζωγράφους.Οι ρόδες αυτών των αποσκευών δεν μετέφεραν απλώς χαρτί, αλλά πολιτισμό. Μέσα από τις σελίδες τους, η τέχνη έγινε η κοινή μας γλώσσα. Μας απέδειξε ότι είτε διαβάζουμε στα ελληνικά είτε στα αγγλικά, η δημιουργικότητα δεν έχει σύνορα.

Με αφορμή τη βαλίτσα με ρόδες που παραλάβαμε στο σχολείο μας, η οποία ήταν αφιερωμένη στην τέχνη, η Α+Β τάξη επέλεξε να δουλέψει πάνω στο βιβλίο "Κλασική Μεγάλη διαδρομή".

Μετά την ανάγνωση του παραμυθιού κάναμε ερωτήσεις κατανόησης για να επεξεργαστούμε την ιστορία με τα παιδιά και να συζητήσαμε για τη δύναμη των χρωμάτων και τη φαντασία.

Καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι ένα μικρό σαλιγκαράκι μας θυμίζει ότι η ομορφιά είναι παντού αρκεί να σταθούμε και να την παρατηρήσουμε. Επίσης και η τέχνη είναι παντού και ομορφαίνει τις διαδρομές της ζωής μας.

Στη συνέχεια περάσαμε στο δημιουργικό κομμάτι. Ζωγραφίσαμε το σπίτι του σαλιγκαριού και για κέλυφος κάθε παιδί έφτιαξε τη δική του μικρή ζωγραφιά πάνω στο καβούκι του. Έτσι το σαλιγκαράκι μας απέκτησε ένα μοναδικό συλλογικό κέλυφος γεμάτο από την τέχνη των ίδιων των παιδιών.

Μέσα από συνεργατικές δραστηριότητες, πειράματα και δημιουργικές προκλήσεις, οι μαθητές εξερευνούν νέες ιδέες, συνεργάζονται με συμμαθητές από άλλες χώρες και μαθαίνουν να σκέφτονται καινοτόμα. Το έργο καλλιεργεί τη φαντασία, την ομαδικότητα και τη χαρά της μάθησης, προετοιμάζοντας τους μαθητές για τις προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου. Φτιάξαμε ηλιακούς φούρνους, παρουσιάσαμε στα αγγλικά το βίο του Πυθαγόρα, γνωρίσαμε τις αρχές του STEAM, δημιουργήσαμε με καθημερινά υλικά τη μακέτα μιας βιώσιμης πόλης του 2130 με τεχνική scamper, κάναμε φίλους από άλλες χώρες!

Δ' τάξη, Δημοτικό Σχολείο Πολυκάρπης

Ξιφιανής Αλώρου, Πολυκάρπης, Λουτρακίου

Almopoetry ----> μαθητές, -τριες των τάξεων Ε και Στ  πάντρεψαν τον ποιητικό με τον οπτικοακουστικό γραμματισμό και ανέπτυξαν δεξιότητες πολυγραμματισμών.  Συνέθεσαν χαϊκού που αφορούν στην σχολική ζωή, τα μετασχημάτισαν σε καλλιγράμματα και αυτά έπειτα πήραν πνοή σε μία οπτικοακουστική αναπαράσταση σε ένα συλλογικό βίντεο stop motion. 

Χριστίνα Πέσιου, ΠΕ 06

Το πρόγραμμα αποτελεί μια εκπαιδευτική γέφυρα ανάμεσα στην πολιτιστική μας κληρονομιά και την τεχνολογία αιχμής. Στόχος είναι τα παιδιά του νηπιαγωγείου να γνωρίσουν τη δομή του λαϊκού παραμυθιού και, στη συνέχεια, να πειραματιστούν με εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), μετατρέποντας τους εαυτούς τους από απλούς αναγνώστες σε «συγγραφείς» και «προγραμματιστές» περιεχομένου.

Στόχος Δράσης :

Ψηφιακός Γραμματισμός: Εκμάθηση βασικών εντολών (prompts) για τον έλεγχο εργαλείων ΤΝ (Gemini, AI Image Generators).Κριτική Σκέψη: Σύγκριση του παραγόμενου κειμένου της ΤΝ με την ανθρώπινη εκδοχή. Δημιουργικότητα: Μεταφορά των πολιτισμικών στοιχείων του παραμυθιού σε μια σύγχρονη ψηφιακή μορφή (e-book).Συνεργασία: Ομαδική διαμόρφωση οδηγιών για την επίτευξη ενός κοινού ψηφιακού αποτελέσματος.

1. Η Ανθρώπινη Δημιουργία: Ξεκινάμε με την επιλογή και ανάλυση ενός παραδοσιακού παραμυθιού. Τα παιδιά συνεργάζονται για να γράψουν μια δική τους, πρωτότυπη ιστορία, την οποία εικονογραφούν και ψηφιοποιούν σε μορφή e-book μέσω της εφαρμογής Book Creator.

2.  Η Συν-δημιουργία με την Τεχνητή Νοημοσύνη: Στη συνέχεια, τα παιδιά μαθαίνουν να δίνουν σαφείς εντολές (prompts) στο μοντέλο Gemini. Ζητούν από την ΤΝ να δημιουργήσει μια νέα εκδοχή της ιστορίας τους και χρησιμοποιούν AI Image Generators για να παράγουν την εικονογράφηση.

3.  Κριτική Σκέψη & Σύγκριση: Το πιο σημαντικό στάδιο είναι η αντιπαράθεση των δύο αποτελεσμάτων. Τα παιδιά συγκρίνουν την «ανθρώπινη» με την «αλγοριθμική» αφήγηση, συζητούν για το τι τους άρεσε περισσότερο και αναπτύσσουν κριτική στάση απέναντι στις δυνατότητες και τους περιορισμούς της τεχνολογίας.

   
   

   Η καινοτομία έγκειται στην εισαγωγή της Πληροφορικής Σκέψης και του Ψηφιακού Γραμματισμού με τρόπο βιωματικό και δημιουργικό. Αντί για μια παθητική χρήση οθόνης, τα παιδιά κατανοούν πώς λειτουργούν οι αλγόριθμοι παραγωγής κειμένου και εικόνας, καλλιεργώντας δεξιότητες που θα είναι καθοριστικές στον 21ο αιώνα.

   Το έργο ολοκληρώνεται με τη δημιουργία μιας Ψηφιακής Έκθεσης στο ιστολόγιο του σχολείου, όπου παρουσιάζονται τα δύο e-books (το ανθρώπινο και το ψηφιακό), αναδεικνύοντας τη δύναμη της συνεργασίας και της τεχνολογικής εξέλιξης.

   
   

   
   

   Τα links για τα ψηφιακά παραμύθια είναι:

   https://drive.google.com/file/d/1uCvxF6QNP9v3xBymVktBNJSvp8UjaK45/view?usp=drive_link

   https://drive.google.com/file/d/15hLsbfRGeTJrf7zpCrtz5hcp5ys19F3O/view?usp=drive_link

   https://drive.google.com/file/d/1JhvmgwNKFfZ5vz5KR_10h2lJdyLYV6A5/view?usp=drive_link

   https://drive.google.com/file/d/1iQPPnVkarvEsYelpKsGzhwbb6XCJ_l6P/view?usp=drive_link

   https://drive.google.com/file/d/1qrjUSA7I395pZU5Y0rWpWof_OaBSPUyt/view?usp=drive_link

   
   

   Η σύνδεση του προγράμματος με τον Παγκόσμιο Στόχο 4_Ποιοτική Εκπαίδευση τεκμηριώνεται μέσω των παρακάτω αξόνων:

   • Προαγωγή του Ψηφιακού Γραμματισμού: Το πρόγραμμα εκσυγχρονίζει τη μαθησιακή διαδικασία εισάγοντας την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) όχι ως παθητικό εργαλείο, αλλά ως μέσο δημιουργίας. Τα παιδιά εξοικειώνονται με τη διαδικασία του "prompting" (διατύπωση εντολών), αποκτώντας θεμελιώδεις δεξιότητες που απαιτούνται στον 21ο αιώνα.

   • Καλλιέργεια Κριτικής Σκέψης: Μέσα από τη σύγκριση της ανθρώπινης αφήγησης με το αποτέλεσμα της ΤΝ, οι μαθητές/τριες δεν καταναλώνουν απλώς ψηφιακό περιεχόμενο, αλλά μαθαίνουν να το αξιολογούν κριτικά, να εντοπίζουν διαφορές και να αναγνωρίζουν τη σημασία της ανθρώπινης δημιουργικότητας.

   • Συμπεριληπτική & Ενεργός Μάθηση: Η χρήση της μεθόδου Project και της ομαδοσυνεργατικής διδασκαλίας διασφαλίζει ότι όλοι οι μαθητές συμμετέχουν ενεργά στη συν-διαμόρφωση του τελικού ψηφιακού προϊόντος (e-book), ενισχύοντας την ισότιμη πρόσβαση σε καινοτόμες εκπαιδευτικές εμπειρίες.

   • Πολιτισμική Εμβάθυνση: Το πρόγραμμα συνδέει την παράδοση (λαϊκό παραμύθι) με τη σύγχρονη τεχνολογία, διασφαλίζοντας ότι η ποιοτική εκπαίδευση περιλαμβάνει και την εκτίμηση της πολιτιστικής κληρονομιάς μέσα από ένα σύγχρονο, ελκυστικό πρίσμα.

   • Το πρόγραμμα καλλιεργεί τις 4 δεξιότητες του 21ου αιώνα (4Cs): Κριτική σκέψη (Critical Thinking), Επικοινωνία (Communication), Συνεργασία (Collaboration) και Δημιουργικότητα (Creativity).

Τσιγγενοπούλου Ευαγγελία

Χατζή Αναστασία

Τσιγγενοπούλου Ευαγγελία

Χατζή Αναστασία

Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:

Χριστίνα Πέσιου