_{อยุธยายศล่มแล้ว     ลอยสวรรค์  ลงฤๅ
สิงหาสน์ปรางรัตน์บรร   เจิดหล้า
บุญเพรงพระหากสรรค์   ศาสน์รุ่ง เรืองแฮ
บังอบายเบิกฟ้า            ฝึกฟื้นใจเมือง}

ถอดความได้ว่า...กรุงศรีอยุธยาล่มสลายไปแล้ว กลับลอยลงมาจากสวรรค์อีกครั้งหนึ่ง  พระราชอาสน์ พระปรางค์ ประดับประดาด้วยแก้วมณีงามเด่นในโลก เป็นเพราะผลบุญของพระมหากษัตริย์ได้ทรงกระทำไว้แต่เก่าก่อน พระพุทธศาสนาจึงได้เจริญรุ่งเรือง ช่วยปิดทางแห่งความชั่ว เปิดทางสู่ความดี ฟื้นฟูจิตใจราษฎรให้พ้นจากความงมงายในบาปต่างๆ

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้ปฏิพากษ์  การใช้ถ้อยคำที่มีความหมายตรงกันข้ามหรือ ขัดแย้งกันมากล่าว อย่างกลมกลืนกัน เพื่อเพิ่มความหมายให้มีน้ำหนักมากยิ่งขึ้น เช่น ในบทนี้ใช้คำว่า "ล่ม" กับ "ลอย" และ "บังอบาย" กับ "เบิกฟ้า" เป็นต้น

ครูหนิง

เดือนตำหนิวงกลาง ต่ายแต้ม

พิมพ์พักตร์แม่เพ็ญปราง จักเปรียบ ใดเลย

ขำกว่าแขไขแย้ม ยิ่งยิ้มอัปสร

ถอดความได้ว่า มองพระจันทร์สวยงามเท่าใดก็ยังไม่งามเท่ากับหน้าของน้องนางเพราะยังมีตำหนิเป็นรูปกระต่าย

ส่วนน้องนางของพี่นั้นงามจนหาสิ่งเปรียบไม่ได้เลยเพราะ

เวลายิ้มนั้นนางอัปสรยังด้อยกว่า

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้ภ้อยคำที่สละสลวย มีการใช้สัมผัสพยัญชนะ

เช่น “พิมพ์ - พักตร์”เพื่อให้โคลงมีความสละสลวย มีการใช้พรรณาโวหารเพื่อกล่าวชมนางอันเป็นที่รัก

นายนภัทร แก้วกำเนิด ม.4/2 เลขที่14

นายอธิเมศร์ อมรนิยมพงศ์ ม.4/2 เลขที่11

บางยี่เรือราพลาง พี่พร้อง

เรือแผงช่วยพานาง เมียงม่าน มานา

บางบ่รับคำคล้อง คล่าวน้ำตาคลอ

ถอดความได้ว่า

ล่องเรือมาตามลำคลองไกลออกไปทุกที จนผ่านตำบลบางยี่เรือ เมื่อจะจากบางยี่เรือ ได้ยินคำ เรือๆ ก็เลยนึกว่าที่นี่คงมีเรือ จึงบอกกับบางยี่เรือ ช่วยให้เอาเรือแผงไปรับนางมาทีเถิด แต่บางยี่เรือก็ไม่รับคำ จึงต้องนั่งน้ำตาคลอ

วิเคราะห์คุณค่า

เป็นการพรรณนาการเดินทางในนิราศนรินทร์คำโคลง มีการพรรณนาการเดินทางของกวีว่า จำต้องจากนางอันเป็นที่รัก ทำให้กวีเศร้าโศกเมื่อพบสิ่งใดก็จะคร่ำครวญถึงนาง และยังมีการเล่นเสียงพยัญชนะ,มีการเล่นคำซ้ำ และมีรสวรรณคดีคือ สัลลาปังคพิสัย

นางสาวจิรภิญญา ชันสงวนสุข เลขที่ 19 ม.4/2

นางสาวธนิษฐา ปราศราคิน เลขที่ 20 ม.4/2

ธรรมาสน์ศาลาลาน...........พระแผ้ว

หอไตรระฆังขาน..............ภายค่ำ

ไขประทีปโคมแก้ว...........ก่ำฟ้าเฟือนจันทร์

บทนี้พูดถึง

ระเบียงโบสถ์พื้นมณฑปและวิหารของศาสนสถานหรือวัดนั่นเอง เป็นการพรรณนาโวหารถึงวัตถุธรรมที่เป็นหลักยึดเหนี่ยวจิตใจคนในสังคม

บรรยายถึงธรรมมะที่พระนั่งเทศนาสั่งสอนธรรมแก่ประชาชนรวมทั้งองค์พระพุทธรูปที่เหลืองอร่ามผ่องแผ้วตั้งเป็นประธานอยู่ในโบสถ์หรือศาลาการเปรียญนั้นต่อมา

บรรยายถึงหอไตรที่เก็บคัมภีร์พระไตรปิฎกรวมถึงหอระฆังสำหรับตีบอกเวลาทำวัตรแก่พระภิกษุที่จำพรรษาอยู่ในวัดทั้งเช้า สาย บ่าย เย็น

ยามค่ำคืนในสมัยที่ไม่มีไฟฟ้าใช้...ก็ใช้โคมไฟตะเกียงที่มีไส้และน้ำมันเป็นเชื้อเพลิง ตามระยะแนวระเบียงทางเดิน โดยอุปมาอุปไมยถึงขนาดว่าแสงจากโคมนี้สว่างรุ่งเรืองจนถึงท้องฟ้าแทบกลบแสงจันทร์เสียสิ้น ซึ่งตรงนี้ออกจะเป็นอติพจน์คือคำพูดเกินจริงอยู่มากแต่ในอีกความหมายหนึ่งที่แฝงอยู่ก็คือแสงแห่งพุทธธรรมนั้นส่องโลกนี้(สอนสัตว์โลก)ให้สว่างไสวไปทั้งโลกถึงขนาดข่มแสงจันทร์เสียสิ้น

ศัพท์ยาก

1.มรฑป-เดิมแปลว่าห้องโถง เราใช้หมายถึงสิ่งที่สร้างเป็นสี่เหลี่ยมยอดแหลม

2.ไพหาร-พิหาร วิหาร วัด ที่ประดิษฐานพระพุทธรูปคู่กับโบสถ์

3.ธรรมมาสน์-ธรรม + อาสน์ = ที่นั่งแสดงธรรม

4.หอไตร-หอไตรปิฎก กุฏิสำหรับเก็บพระธรรม

พักตร์สี่แปดโสตฟัง อื่นอื้อ

กฤษณนิทรเลอหลัง นาคหลับ ฤาพ่อ

สองพิโยคร่ำรื้อ เทพท้าวทำเมิน

แปล

บาท ๑ พระผู้มีพันตานั้น ตั้งตาคอยระวังใครอยู่

บาท ๒ พระผู้มีสี่พักตร์แปดโสต ก็ฟังแต่เสียงอื่นเสียหมด

บาท ๓ พระนารายณ์ ก็บรรทมหลับเหนือพระยานาคหรืออย่างไร

บาท ๔ ท่านเหล่านั้นจึงได้เมินเฉยต่อความโศกเศร้า ร่ำร้องของเราทั้งสอง

ศัพท์

- พันเนตร ;สหัสนัยน์ พระอินทร์ เจ้าแห่งอากาศเป็นเทพซึ่งคอยช่วยเหลือมนุษย์ที่ตกยาก มีชื่ออย่างอื่นเช่นเพชรปาณี สวรรคบดี เมฆวาหน

- พักตร์สี่แปดโสต ;พระพรหม

- กฤษณะ ;พระนารายณ์

- นาค ;พญาอนันตนาคราช ที่พระนารายณ์บรรทม

น.ส.จิดาภา เรือนแสน เลขที่ 18 4/2

น.ส.ดวงรัตน์ คงเพ็ชร เลขที่ 26 4/2

เมรุชุบสมุทรดินลง เลขแต้ม

อากาศจักจารผจง จารึก พอฤา

โฉมแม่หยาดฟ้าแย้ม อยู่ร้อนฤาเห็น

ถอดความ

กวีมีความปรารถนาที่จะเอียงอกเพื่อเทความรักที่มีอยู่ข้างในออกมาให้นางที่รักเห็นเป็นที่ประจักษ์ ความรักที่กวีมีต่อนางนั้นมหาศาลจนยากที่จะบรรยายออกมาได้หมดสิ้น แม้จะเอาเขาพระสุเมรุเป็นปากกา เอาปรพีและน้ำในมหาสมุทรแทนหมึก เอาอากาศแทนกระดาษ ก็ไม่เพียงพอที่จะจารึกความรักของกวีที่มีต่อนางได้หมด เนื่องจากกวีไม่อาจเห็นนางได้ กวีจึงเฝ้าแต่ห่วงใยนางผู้ที่มีความงดงามดุจลอยมาจากสรวงสวรรค์ว่าจะทุกข์ร้อนมากเพียงใด

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้อติพจน์ กล่าวเกินจริงเพื่อให้ได้คุณค่าด้านอารมณ์เป็นสำคัญ คือ ใช้ เอียงอกเท แทนสิ่งที่อยู่ในใจของกวี ใช้เขาพระสุเมรุเป็นปากกาเอามาจุ่มน้ำหมึก(น้ำในมหาสมุทร)แล้วเขียนข้อความบนอากาศ ซึ่งล้วนเป็นลักษณะที่เกินไปจากความจริงและมีการใช้สัมผัสอักษรในบาทที่1 ยิ่งทำให้มีความไพเราะมากขึ้น

สมาชิก

น.ส.กัญญณัช สวัสดิภาพ เลขที่ 23 ม.4/2

น.ส.ญาธิดา มณีรัตน์ เลขที่ 24 ม.4/2

ลมพัดคือพิษต้อง ตากทรวง
หนาวอกรุมในดวง จิตช้ำ
โฉมแม่พิมลพวง มาเลศ กูเอย
มือแม่วีเดียวล้ำ ยิ่งล้ำลมพาน

ถอดความได้ว่า : ลมพัดดังพิษต้องหัวใจ หนาวทั้งภายนอกและภายในก็เจ็บช้ำ คิดถึงตอนที่น้องพัดวีให้เพียงครั้งเดียวก็เย็นชื่นใจกว่าลมพัด

คำศัพท์

วี=พัด

พาน=พบ ต้อง ถูก

มาเลศ= มาลา(ดอกไม้)+อิศ

รุม=กรุ่นอยู่ภายใน

วิเคราะห์คุณค่า

ด้านวรรณศิลป์:มีการใช้ภาพพจน์อุปลักษณ์เปรียบลมที่พัดมาว่าคือพิษที่ทำให้คิดถึงน้อง

นางสาวหทัยกาญจน์ จาดแจ่ม เลขที่28

นางสาวไอศิมา แจ่มแจ้ง เลขที่ 29

ถนัดระกำกรรมจำ      จากช้า

บาปใดที่โททำ         แทนเท่าราแม่

จากแต่คาบนี้หน้า  พี่น้องคงถนอม

ถอดความได้ว่า...เห็นต้นจาก ต้นระกำแตกกิ่งก้าน คิดถึงกรรมที่ต้องจากน้องมา เราทั้งสองคงทำ บาปไว้ จึงตามสนองเราให้จากกัน ในวันหน้าเราทั้งสองคงได้สมหวัง

วิเคราะห์คุณค่า

กวีเล่นคำที่ออกเสียงว่า จาก ซึ่งหมายถึง ต้นจากและการจากน้องมากับคำที่ออกเสียงพ้องกันว่า กำ ซึ่งหมายถึง ต้นระกำ ความระกำซ้ำใจ และเวรกรรม

นายกฤษกร เพ็งประโคน เลขที่3

นายอัครวินท์ ชัยชารี เลขที่9

และ อติพจน์ การใช้โวหารนี้ทำให้บทกลอน เต็มไปด้วยความรู้สึก และความหมาย ที่ลึกซึ้ง

นาย ปุญญพัฒน์ วงค์แหลมสิงห์ ม.4/2 เลขที่ 1

นาย สิรภพ เเช่มล้วน ม.4/2 เลขที่ 2

เสนาะสนั่นดินครวญ ครุ่นฟ้า

สารสั่งพี่กำสรวล แสนเสน่ห์ นุชเอย

ควรแม่ไว้ต่างหน้า พี่พู้นภายหลัง

ถอดความได้ว่า.....พี่ได้คร่ำครวญถึงความรักของพี่จนสั่นกึกก้องไปทั้งแผ่นดินและท้องฟ้า เป็นข้อความที่บรรยายถึงความโศกเศร้าของพี่ ข้อความเหล่านั้นขอให้น้องรับไว้เป็นต่างหน้าให้นึกถึงอดีตระหว่างเรา

วิเคราะห์คุณค่า

มีการเล่นเสียงพยัญชนะ หรือการสัมผัสพยัญชนะภายในวรรคและระหว่างวรรคเพื่อเพิ่มความไพเราะเช่น ร่ำรักร่ำเรื่องร้าง -แรม ,เสนาะสนั่น, สารสั่ง ,แสนเสน่ห์ ,พี่พุ้นภาย

ด.ญ.โปรดปราน คชาบาล เลขที่ 17

ด.ญ.ภคพร แจ้งอรุณ เลขที่ 22

ม.4/2

ถอดความได้ว่า:

ฉันรู้สึกสงสารและเป็นห่วงเธอมาก ขอให้เธอมีขวัญและกำลังใจที่ดี แม่เปรียบเสมือนแสงจันทร์ที่สมบูรณ์งดงาม ผมของเธอดำขลับและเป็นประกายสวยงาม เหมือนหางนกยูงที่งดงามบนท้องฟ้า ขอให้เธอปลอดภัยและมีความสุขดีเสมอไป

วิเคราะห์คุณค่า:

บทกลอนนี้แสดงถึงความงดงามของภาษาและความรู้สึกห่วงใยผ่านการเปรียบเทียบอย่างสละสลวย เช่น "สมบูรณ์จันทร์แจ่มหน้า" เปรียบความงามของผู้หญิงกับแสงจันทร์ที่สมบูรณ์ และ "เกศีนี่นิลพรรณ" ที่เปรียบผมดำเงางามเหมือนสีนิล สื่อถึงความละเอียดอ่อนและงามสง่า นอกจากนี้ยังแสดงความปรารถนาดีให้ผู้ที่รักและห่วงใยผ่านคำว่า "ฝากเจ้าจงดี"

12 นายณัฐธนนท์ โชติบัญชา

15 นายพัชยุทธ แสงสว่าง

จำใจจากแม่เปลื้อง ปลิดอก อรเอย

เยียวว่าแดเดียวยก แยกได้

สองซีกแล่งทรวงตก แตกภาค ออกแม่

ภาคพี่ไปหนึ่งไว้ แนบเนื้อนวลถนอม

ถอดความได้ว่า…จำใจต้องจากนางอันเป็นที่รัก ราวกับว่าหัวใจของพี่ถูกพรากไปจากนาง ถ้าหากว่าดวงใจของพี่สามารถแบ่งแยกได้ หากแบ่งใจของพี่ออกเป็นสองดวงได้ ก็ขอแบ่งดวงหนึ่งเอาไว้กับตัวพี่ขณะเดินทาง ส่วนอีกดวงหนึ่งฝากไว้ให้น้องเก็บแนบใจ

วิเคราะห์คุณค่า

บทประพันธ์นี้ปรากฏรสวรรณคดีสัลลาปังคพิสัย

มีการใช้อติพจน์ เพื่อกล่าวถึงแบบเกินจริงถึงการจะแยกหัวใจเป็นสองซีกให้ความรู้สึกสะเทือนและเน้นการมองเห็นภาพความลึกซึ้งของอารมณ์ที่ปรากฏในห้วงของความรักและต้องมีการพลัดพรากจากนางอันเป็นที่รัก

เกร็ดความรู้จากบท

เปลื้องปลิดอก หมายถึง การเอาหัวใจออกจากตัว

เยียว หมายถึง หากว่า

สมาชิก

1. นางสาวจิรัชญา จิตรวัฒนะ เลขที่25 4/2

2. นางสาวศศิภา เชาว์รัตน์ เลขที่27 4/2

เกรงเทพไท้ธรณินทร์ ลอบกลํา

ฝากลมเลื่อนโฉมบิน บนเล่า นะเเม่

ลมจะชายชักช้ำ ชอกเนื้อเรียมสงวน

ถอดความได้ว่า...จะฝากนางไว้กับฟากฟ้าหรือผืนดินดี เพราะกลัวว่าพระเจ้าแผ่นดินจะมาลอบเชยชมนาง จะฝากนางไว้กับสายลมช่วยพัดพานางบินหนีไปบนฟ้า แต่ก็กลัวลมพัดทำให้ผิวนางมีรอยช้ำ

วิเคราะห์คุณค่า...มีการใช้โวหารอติพจน์หรือโวหารที่กล่าวเกินความจริง เพื่อสร้างและ เน้นความรู้สึกและอารมณ์ทาให้ผู้ฟังเกิดความรู้สึกที่ลึกซึ้ง ภาพพจน์ชนิดนี้ นิยมใช้กันมากแม้ในภาษาพูด เพราะเป็นการกล่าวที่ทาให้เห็นภาพได้ง่ายและ แสดงความรู้สึกของกวีได้อย่างชัดเจน

นอกจากนี้ยังมีการใช้โวหารนารีปราโมทย์หรือโวหารที่ใช้การแต่งบทร้อยกรองให้มีเนื้อความและ ท่วงทำนอง ฝากรักและแสดงความรักต่อนางอันเป็นที่ต้องใจ บทโอ้โลม เกี้ยวพาราสี การแสดงความรัก รวมถึงบทสังวาส

นายอภิรักษ์ รัตนเมธาประศาสน์ เลขที่ 8 ม4/2

นายวิรัล วงศ์อยู่ เลขที่ 16 ม.4/2

สิงหาสน์ปรางรัตน์บรร- เจิดหล้า

บุญเพรงพระหากสรรค์ ศาสน์รุ่ง เรืองเเฮ

บังบายเบิกฟ้า ฝึกฟื้นใจเมือง

ถอดได้ว่า: ผู้แต่งคำประพันธ์มีความรู้สึกชื่นชมในบุญบารมีของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก มหาราช ที่พระองค์ทรงทำนุบำรุงบ้านเมืองให้กลับมาเจริญรุ่งเรือง กรุงเทพมหานครจึงงดงามดุจ จำลองกรุงศรีอยุธยาลงมาจากสวรรค์ และทรงทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ ฟื้นฟู ขวัญและกำลังใจให้กับอาณาประชาราษฎร์

วิเคราะห์คุณค่า: ใช้คำในลักษณะขัดแย้งกันมีการเลือกใช้คำที่งดงามทั้งรูปและะความหมายมีเนื้อหาสาระที่จรรโลงวัฒนธรรมของสังคงโดยพูดถึงความ

เจริญรุ่งเรืองหลังจากการทำนุบำรุง

บ้านเมืองศาสนา และะฟื้นฟูขวัญกำลังใจให้กับ

ราษฎร์ของรัชการ2

นายทรงภูมิ กองเเก้ว ม.4/2 เลขที่4

นายวิชญ์ธรรม ฟูเฟื่อง ม.4/2 เลขที่7

บ้านบ่อน้ำบกแห้ง ไป่เห็น

บ่อเนตรคงขังเป็น เลือดไล้

อ้าโฉมแม่แบบเบญ- จลักษณ์ เรียมเอย

มาซับอัสสุชลให้ พี่แล้วจักลา

ถอดความว่า: ถึงบ้านบ่อน้ำแต่น้ำแห้งจนไม่เห็นน้ำ มีแต่บ่อน้ำตาของพี่ที่ล้นจนเป็นเลือด ให้หญิงงามทั้ง 5 ประการมาซับน้ำตาให้แล้วพี่ก็จะจากลา

วิเคราะห์คุณค่า: มีการใช้อติพจน์โวหารคือการกล่าวเกินจริง ตรงที่น้ำตาไหลเป็นเลือดไปทั่ว ซึ่งไม่ได้หมายถึงว่าน้ำตาออกเป็นเลือดจริงๆ แต่เศร้ามากๆ

คำศัพท์:

บก- แห้ง

ไล้-ลูบ

เบญจลักษณ์- ลักษณะงดงาม 5 ประการของผู้หญิง

ผมงาม เนื้องาม ฟันงาม ผิวงาม วัยงาม

นายพงศ์ปณต ปราบโจร เลขที่ 6 ม.4/2

นายเจตน์ นามสุโพธิ์ เลขที่ 13 ม.4/2

เดินทางมาถึงตะนาวศรีความโศกเศร้าก็กระหน่ำซ้ำเติมเข้ามา ความโศกเศร้าที่จากนางไม่ว่าจะเดินผ่านทุ่งนา ป่า ท้องน้ำ หรือสถานที่ใด ไม่ว่าจะเป็นทางบกผ่านทุ่งผ่านป่าหรือผ่านห้วงน้ำ ก็สามารถสั่งความไปถึงนางได้ตลอด

วิเคราะห์คุณค่า

คุณค่าด้านกลวิธีการแต่ง

มีการเรียงสัมผัสทั้งสัมผัสสระและสัมผัสอักษรภายในวรรค และ ระหว่างวรรค เพื่อเพิ่มความไพเราะ

เช่นสัมผัสสระ

หน่ำ-ซ้ำ ,ดง-ทุ่ง

สัมผัสอักษร

ตระนาว-ตระหน่ำ ,อร-เอย ,ศึก-โศก,เดิน-ดง

สัมผัสระหว่างวรรค

ซ้ำ-สง (สาร) ,นาน-เนิ่น ,

หญ้า-ย่าน

สมาชิก

น.ส.ปุณณภา เถาธรรมพิทักษ์ เลขที่ 21 ม.4/2