-Yoksunluk belirtisi

Uyku sorunu

-Sinirini, öfkesini kontrol edememesi

-Kilo kaybı

-Sosyal ortamda yapılan ani değişiklikler.

-Arkadaş ilişkilerinde bozulmalar.

-Aile ilişkilerinin bozulması

-Bulantı ve kusma.

-Aşırı terleme, ellerin titremesi

-Halüsilasyon görmek

 Uyuşturucu, uçucu ve zararlı maddeler olarak sınırlandırmaya çalıştığımız, bağımlılık yapan maddeler algısı günümüz dünyasında yıkılmaya başlanmıştır. Sonunda ödül olan her şey bağımlılık yapabilmektedir. Örneğin ; İnternet bağımlılığı gittikçe artan bir bağımlılık türüdür. Özellikle ergen ve genç yetişkinler arasında yaygındır. Bahis ve kumar eskiden beri  var olan bağımlılık çeşitleri iken, buna çevrimiçi bahis oynama da eklenmiştir. Aynı zamanda bilgisayar oyunları, sanal alışveriş bağımlılığı da tedavi edilmesi gereken bağımlılık türlerindendir. Teknoloji ve dünya geliştikçe bağımlılık türleri evrilmiş yeni bir boyuta kavuşmuştur.

• Benlik saygısının düşüklüğü

• Sağlıksız arkadaş ortamı

• Merak

• Kişilik problemleri

• Sağlıksız aile ortamı

• Sorunlardan kaçış isteği

• Dayanıksız ve güçsüz kişilik yapısı

• Duygusal yoksunluk gibi faktörlerin madde kullanımına ittiği görülmektedir

  
  

  
  

Hayatında en az bir kere madde kullananların yaş gruplarına göre dağılımı incelendiğinde;

 15-24 yaş grubu %35,4,

 25-34 yaş grubu %30,

 35-44 yaş grubu %18,3,

 45-54 yaş grubu %7,8,

 55-64 yaş grubu %8,5 olduğu görülmüştür.

Hayatında en az bir kere madde kullananların %20’si ilkokul mezunu, %18,3’ü ortaokul mezunu, %29,9’u ise lise mezunudur. En yoğun kullanım lise mezunu olan gruptadır. Arkadaş ortamının etkileri bu gruplarda yüksektir. Öğrencilerin birbirlerine karşı özenmeleri bu duruma onları sürüklediği görülmektedir. Madde kullanıcılarından halen lise öğrencisi olanların oranı %4,5 iken, halen üniversite öğrencisi olanlar %9,7’dir.

Hayatında en az bir kere madde kullananlar hane gelirine göre incelendiğinde en yüksek oran 2000-3000 TL (%25,2) arasında olduğu görülmektedir. En yoğun kullanımın hane geliri 1500 ile 4000 TL arasındadır (%61). Madde kullanımı ve ekonomik gelir arasında yoğun bir ilişki kurmamız mümkündür. Ekonomik sıkıntılar da madde bağımlılığına teşvik edebilmektedir.

ise mezunudur.

DSM-5 Tanı Ölçütleri Başvuru El Kitabı’na göre madde yoksunluğu şu şekilde tanımlanmaktadır:
A. Aşırı ölçüde ve uzun süreli (genellikle, en az birkaç ay süresince, her gün ya da neredeyse her gün kullanım) madde kullanımının bırakılması.
B. Tanı ölçütünde tanımlanan madde kullanımının bırakılmasının ardından, yaklaşık bir hafta geçtikten sonra, aşağıdaki üç (ya da daha çok) belirti ya da bulgunun gelişmesi:

1. Kolay kızma, öfke ya da saldırganlık

2. Sinirlilik ya da bunaltı

3. Uyku sorunu (Örneğin; uykusuzluk, rahatsız edici düşler)

4. Yeme isteğinde azalma ya da kilo verme

5. Huzursuzluk

6. Çökmek

7. Belirgin rahatsızlığa neden olan, şu bedensel belirtilerden en az biri: Karın ağrısı, sarsılma/titremeler, terleme, ateş, ürperme ya da baş ağrısı.

C. Tanı ölçütündeki belirtiler ve bulgular klinik açıdan belirgin bir sıkıntıya; toplumsal, işle ilgili alanlarda ya da önemli diğer işlevsellik alanlarında düşmeye neden olur.
D. Bu belirtiler ve bulgular başka bir sağlık durumuna bağlanamaz; başka bir madde zehirlenmesi ya da yoksunluğu olmak üzere, başka bir ruhsal bozuklukla daha iyi açıklanamaz.

• Uyuşturucuyla mücadelede kesin ve kalıcı çözümlerin, farkındalık ile mümkün olacağını vurgulamaktadır. Bu konuda da ciddi projelere imza atmıştır. Bunların yanında bağımlı bireyleri topluma kazandırmak ve onların da sosyal hayatta bir rolü olduğunu hissettirmek için Yeşilay Bağımlılıkla Mücadele Destek Programını açıklamıştır.

TBM

• Bu bilincin eğitimle aşılanacağına inanan Yeşilay, anaokulundan başlayarak liseye kadar bütün öğrencilere ve toplumun diğer üyelerine eğitim seminerleri düzenlemektedir. Hedef kitlesine bakıldığında şu ana kadar Türkiye’de faaliyete geçmiş en kapsamlı projedir. Formatör, farkındalık ve uygulayıcı olmak üzere üç çeşit eğitim modeli vardır

YEDAM

• Bu süreçte bağımlılara ve ailelerine uzman kişiler tarafından psikolojik yardım sağlamak amacıyla da Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ile birlikte Yeşilay Danışmanlık Merkezi YEDAM’ı kurmuştur. Bilişsel davranışçı terapi, motivasyonel görüşme tekniği ve farkındalık terapisi olmak üzere üç çeşit tedavi biçimi vardır. Yatılı tedavi hizmeti yoktur, hizmetler ayaktan yürütülmektedir. Madde bağımlılığıyla alakalı yardımda bulunmak isteyen ve 12 yaş üzeri olan kişilere bünyesinde eğitimler de düzenlemektedir

UMUDDER

• Amacı diğer dernekler gibi madde bağımlılarına yardım sağlamakla beraber, onları bu yola iten faktörleri ortadan kaldırmak, bu çözümleri hukuki alanda takip edip desteklemektir

Temiz Toplum Derneği

• Kendi adına çıkardığı dergi ve kurduğu radyo kanalıyla da daha büyük kitlelere ulaşmayı hedeflemiştir. Rehabilitasyon Evleri projesiyle de tedavi olan bireylerin tekrardan uyuşturucuya başlamamaları için kalacak yer temin etmektedir

UYUMDER

• Kurulan bu merkezde bağımlıları meşgul edecek sosyal aktiviteler düzenlemektedirler. Yaklaşık 6 ay süren bu eğitimin amacı, bireyleri maddeden uzak tutmak ve onları yeniden hayata kazandırmaktır.

GADEM

• Bağımlı olmasa bile her gencin bu risk altında olduğunun farkında olup gençleri bu bağımlılığa karşı bilgilendirmektedir. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ve Emniyet’in işbirliği ile ilçelerde muhtarlar gibi yetkili kişilerle beraber bu projeyi yürütmektedir. “Bir genci bile kurtarsak kârdır” ilkesini benimsemişlerdir.

BAYDER

• Kurulan derneğin amacı madde bağımlılarına maddi ve manevi yardım sağlamaktır. Bu hedefler doğrultusunda bağımlılara uzmanlar eşliğinde ücretsiz yatılı rehabilitasyon desteği sağlıyor.

KAMED

• Dernek, topluma farkındalık ve duyarlılık kazandırmayı hedeflemektedir.

Hayatın Renkleri Solmasın Derneği

• Amaç toplumsal bağı güçlendirmek, bağımlılık riski taşıyan bireylere psikolojik destek yardımında bulunmak, bağımlı bireylerin ailelerinin motivasyonunu sağlamak, halkı buna karşı bilinçlendirmektedir.

Yeşil Yıldız Bağımlılıkla Mücadele Derneği

Toplumsal kimlik gözetmeksizin bütün bağımlılara yurt içinde ve yurt dışında yardım etmektedir. Ayrıca Yeşil Yıldız Akademisi ile birlikte uzman kişiler tarafından yayınlar yapmaktadır. “Sen bir YILDIZ’sın, bağımlılık seni yörüngenden kaydırmasın.” sloganıyla yola çıkmıştır

MERBADER

• Uyuşturucunun kolay elde edilmesi, kullanılma yaşının düşmesi, ailelerin çocuklara yeteri kadar ilgi göstermemesi, madde kullanımının özendirilmesi gibi nedenlerden yola çıkarak bu konuda yetkili kurum ve kuruluşları bilgilendirmeye çalışan, farkındalık yaratmayı hedefleyen, eğitimler düzenleyen bir kurumdur

Nisa Değirmenci- B2209.050026