Tôi cố ghi nhớ mọi vật xung quanh tôi, khao khát được nhìn thấy chú Minh, nhưng lại không có gì thay đổi. Những ngọn lúa non trải ra tấm thảm xanh mướt của chúng. Những lùm cây rậm rạp và những ngôi làng xa tít tận chân trời. Cách đó không xa, một dòng suối đang chảy róc rách.

Nó thật sự nhìn không đúng. Những nông dân vùng tôi được biết đến nhờ sự siêng năng, chăm chỉ, họ luôn bắt đầu làm việc ở cánh đồng từ khi mặt trời còn chưa nhô lên từ cuối đường chân trời. Sáng hôm đấy, cho dù mặt trời đã mọc, cánh đồng vẫn trống trơn, không một bóng người. Hẳn là Cải Cách Ruộng Đất đã buộc mọi người phải từ bỏ công việc của mình. 

Đêm hôm trước, chúng tôi đã chạy thoát để cứu lấy mạng sống của chúng tôi. Chúng tôi nghe thấy những tiếng gào thét thất thanh hòa lẫn với những tiếng khóc đầy sự bi thương của những ngôi làng mà chúng tôi đi qua. Những ngọn đuốc và đốm lửa thắp sáng bầu trời trông như những chiếc lưỡi của ma quỷ. Chúng tôi đã chạy, vấp ngã, rồi lại đứng dậy và tiếp tục chạy, chạy cho tới khi chân khuỵu xuống và gục xuống bãi cỏ này.

Quay lại hiện tại, cơn đói đã kéo tôi theo tiếng róc rách của dòng nước. Tôi quỳ xuống, úp mặt tôi vào dòng sông, và uống. Cơn đau ở đôi chân của tôi nhói lên. Tôi đã bị kéo đi một cách đột ngột và không mang một đôi giày nào. Những chiếc gai nhọn đã cắm sâu vào lòng bàn chân của tôi. May mắn là bọn nhỏ, ngoại trừ Sáng, đều đã mang dép.

Một cây chuối dại mọc ở bên kia bờ suối, nhưng nó không có trái. Tôi đã cố gắng tìm kiếm, nhưng không có khoai lang, sắn hay bất kỳ loại rau củ khác gần đó. Tuy nhiên, tôi nhớ từ Nạn Đói rằng cây chuối có thể giúp chúng ta sống sót: bóc vỏ bên ngoài, tôi sẽ tìm thấy lõi trắng của nó. Thức ăn cho con tôi.

Một thứ gì đó đã di chuyển, một con cua đồng to bằng nửa lòng bàn tay tôi. Nó trèo lên một tảng đá để tắm nắng. Im ắng như một con mèo, tôi rón rén đến gần, bắt nó và bẻ nó ra thành nhiều mảnh.

Sáng bú ngấu nghiến, tôi mở bịch vải bà Tú đã cho chúng tôi. Một buồng chuối, ba quả na chín và một nắm kẹo vừng. Nó có mùi thơm của loài hoa, như tình yêu thương mà bà ấy dành cho chúng tôi. Chúng tôi phải cố gắng sống sót trở về với bà.

Tôi huých bọn trẻ. Thuận và Hạnh quay đi, Ngọc và Đạt ngồi dậy chậm rãi, dụi mắt. Tôi dẫn chúng đến bờ suối: “ Rửa và uống chút nước trước đi”

Trên sân cỏ, tôi đưa cho bọn nhỏ cái thân cây chuối.

“Nhưng đấy là đồ ăn cho lợn mà.” Đạt nó.

“Nếu lợn ăn được, chúng ta cũng ăn được.” Tôi cười và cắn vào thân cây.”

 Mọng nước và giòn, nó giúp tôi hết khát nước.

Ngọc cắn một miếng và gật đầu. “Ngon thật.”

Đạt lắc đầu nhưng cuối cùng cũng chịu thua và cúi xuống cắn một miếng.

Tôi nhặt cái chân cua, và bỏ nó vào mồm tôi. “Thử đi” Tôi nói với bọn nhỏ. Sẽ là một chuyến đi

 dài đó .”

“Chúng ta đi đâu đó, mẹ?” Đạt hỏi.

“Đến Hà Nội.” Tôi đã nghĩ kĩ và dài về chuyện này. Trong thành phố thủ đô, tôi sẽ tìm thầy cũ của tôi

tôi và thầy Thịnh  gia đinh. Có thể tôi sẽ tìm được một nghề nghiệp phù hợp với mình.

“Nhưng chỗ đó xa lắm ạ,” Ngọc nói.

“Đúng, ba trăm cây số.” tôi nhai con cua “Chúng ta đến đấy kiểu gì ạ?” Đạt ngừng nhai.

“Chúng ta đi theo đường cao tốc quốc gia.”

“Như thế nào ạ?” Lông mày của Đạt đã trở thành hai dấu hỏi chấm.

“Chúng ta sẽ đi bộ”  Nó sẽ rất mạo hiểm nếu xin đi nhờ xe, vả lại tôi cũng không mang tiền theo người tôi.  Tất cả đều đã mất, bị cướp bởi bọn du côn.

Tôi đã tuyệt vọng xem chúng rương tiền của tôi đi xa. Chúng giống như một lũ sói, cấu xé nhau vì đống tiền đó.

“Đi bộ?  Ba trăm kilômét?” Cả hai đứa trẻ reo lên.

“Chỉ hơn một ngày và đêm thôi Mẹ.”

“Xin đừng bao giờ làm thế nữa. Nó xa và nguy hiểm.”

“Mẹ từng đi bộ hơn ba trăm cây số, nhớ không mẹ?”

Lúc chúng tôi lại gần cái hố bom, họ hàng dừng chúng tôi lại để hỏi bác Hạnh nhiều câu hỏi.

Tôi không nghe thấy họ nói gì vì tôi đứng phía sau để nhìn bà.  Bà nhìn giống y hệt mẹ, với mái tóc mượt mà chảy xuống eo thon. Oh tôi khao khát được luồn những ngón tay vào tóc mẹ một lần nữa biết bao. Lúc nào mẹ cũng sẽ gội đầu với tôi, ở dưới cái bóng của cây bàng. Những ngày đó dường như là một giấc mơ; ngay cả cái cây thân yêu của chúng tôi giờ chỉ còn là kỉ niệm. “Ai đang chăm sóc con của cô, Hạnh? Thanh và Châu có khoẻ không?” Bà hỏi khi chúng tôi lại đứng một mình.

“Họ tự chăm sóc bản thân được rồi. Mẹ nên xem họ cao thế nào”

Chúng tôi đến đống đổ nát đã từng là nhà của chúng tôi.

Bác Hạnh tựa chiếc xe đạp vào thân cây bàng gãy. Bà đã trồng nó lúc đang xây nhà. Cây bàng đã tô điểm cho cửa trước của chúng tôi vào mỗi mùa xuân bằng những búp ngọc, mỗi mùa hạ bằng trái thơm, mỗi mùa thu bằng những chiếc lá đỏ lửa và mỗi mùa đông bằng một mạng lưới cành mảnh mai. Bây giờ rễ của nó nhô lên không trung như những bàn tay bị đốt cháy. “Oh, cây của tôi. Nhà tôi.” Bác Hạnh vuốt ve vỏ cây bị rách.

Tôi và bà khuỵ xuống trước thềm ngôi nhà đã bị phá hỏng, 

gom những viên gạch và đặt vào trong đôi giỏ tre. 4 bàn tay của chúng tôi nhanh chóng chuyển thành màu của những viên gạch ; và quần áo chúng tôi cũng y hệt . Ở gần đó, tôi chợt nhìn thấy 1 cái hố bom đang nằm trên mặt đất và ở trong đó có 1 quả bom, dường như là nó đang nhìn chằm chằm vào tôi. 

Tôi nhớ đến phi công người Mỹ, có lẽ ông ấy đã làm rơi chăng?

Chuyện gì đã xảy ra với ông ấy và liệu có 1 người con gái giống như tôi?

Những chiếc giỏ đều đã đầy, Bà ngoại liền với lấy cái sào tre và cân bằng trên vai của bản thân. Bà bẻ, móc cái sào vào trong những sợi dây thừng dày cộm mà dùng để giữ mấy cái giỏ. 

Tôi khẽ nhăn mặt khì Bà kéo mấy cái giỏ lên chiếc khung gầy,  sửng sốt tiến đến hố bom ở vài bước gần đó, bàn chân cùng với các ngón chân đều xoè ra. Tôi đuổi kịp được bà và nhanh nhẹn giúp bà đổ mấy cái giỏ vào trong cái hố bom âm u. Nước bắn hết lên người chúng tôi. 
Ở xung quanh, đàn ông, đàn bà, trẻ con cùng với quần áo rách rưới và khuôn mặt vô hồn cũng đang làm những hành động y hệt, lấp đầy hố bom từ địa ngục với gia quyến của họ.

“Mẹ Diệu Lan ơi, Hương ơi!”

1 giọng nói vang lên gọi chúng tôi

Chiếc giỏ đựng gạch rơi ra từ tay tôi, mẹ tôi. Bà ấy đã quay lại.

                    Cải Cách ruộng đất

 Ổi, một biểu chiều nọ vào tháng 3 năm 1955, ông vào nhà với một cơ thể bị say , ông phải tựa vào cửa , cố gắng cởi giầy ra. Bạn anh ép anh uống bao nhiêu chén rượu rồi hả anh Hùng?” Tôi hỏi, cởi giày cho anh ấy. Một số người bạn của Hùng tự nấu rượu nhưng anh không phải là người uống rượu. “Không có bạn... Tôi đã được mời đến một cuộc họp.” Hùng đi về phía phòng ngủ. Cách anh ấy nói, tôi biết cuộc họp nó không liên quan gì đến trường học mà anh ta làm việc ở. Đó liên quan với hoạt động chính trị của mình. Mười năm trước, sau khi bộ đội Việt Minh đã cứu chúng ta khỏi cơn đói lớn, Hùng đã trở thành một dưới lòng đất Việt Minh thành viên, viết tờ rơi và các tài liệu, kêu gọi các đồng bào của chúng tôi đoàn kết trong hỗ trợ quân đội Việt Minh. Tôi đi theo anh ấy vào phong ngủ và giúp anh ấy vào giường. Anh ấy rùng mình dưới chăn; chán anh âý bị cảm lạnh vì sốt. Nếu anh ấy không uống rượu, có lẽ anh ấy đã không  bị trúng gió. Tôi hỏi anh :“Quộc họp về gì hả anh?” Tôi liền cho một gói mềm hơn dưới đầu anh.

Anh ấy bảo : “Họ không đồng ý với cái gì anh  nói. Thì  tôi lại phải giải thích sao mình cần nền dân chủ. Tại sao nhiều chính trị đảng nên được cho phép để chúng ta có thể tổ chức các cuộc bầu cử thực sự”.

  Hùng đã không giấu ý kiến của mình khỏi bất cứ ai. Anh đã quyết tâm giúp khôi phục quê hương của anh  ta từ những tàn dư của chiến tranh. Việt Minh đã trở nên nổi tiếng bằng cách giải phóng Bắc và buộc Hoàng đế Bảo Đại thoái vị  ở kinh thành Huế , và sau đó Chiến thắng trước Pháp năm 1954, tại Mặt Trận Điện Biên Phủ , nhưng Hùng không quan tâm rằng Việt Minh đã theo  con đường của các cộng sản do Trung Quốc và Liên-Xô bằng cách  về tư tưởng về Đảng chúng ta bắt đầu theo  một đảng chính trị duy nhất. Trong thời gian đó, người Nga

Nhà lãnh đạo cộng sản, Stalin, đã gửi hàng triệu người Nga đến

Trại lao động. Ông đã giết hàng triệu người khác để củng cố quyền lực của mình.

Tôi nghĩ :

“Tôi cược rằng họ không giống như những gì anh nói với họ đâu” Tôi nhăn mặt

“Họ gọi tôi là kẻ phản bội” Anh ấy ôm bụng, cuộn tròn con tôm của mình

“Ai làm cơ ?”

“Anh nhắm mặt lại, nói “Không vấn đề gì hết”

Tôi chạm vào bụng anh. “Bạn đã uống hay ăn gì,

anh?”

“Họ phục vụ chúng tôi nước trái cây tự làm.” Anh nhăn mặt. “Tôi không thể

cho biết đó là gì.”

“Mẹ!”

 Tôi khóc, gọi bà

Chúng tôi đã lại gần, mắt của tôi cuối cùng cũng đã nhìn được mặt của mẹ và chân của tôi khựng lại.

Đó là dì của tôi, Hạnh, chứ không phải mẹ tôi. 

Dì Hạnh tựa chiếc xe đạp lên đống cao su và chạy đến chỗ tôi. Quỳ xuống, dì ôm tôi vào lòng. Nước mắt của dì chạm vào mặt của tôi, "Ôi, Hương bé bỏng, mẹ cháu vẫn chưa về à?"
Tôi lắc đầu, vùi mặt vào lồng ngực của dì tôi, tìm kiếm sự ấm áp mà tôi thường tìm thấy từ mẹ. Dì Hạnh là người con thứ năm của bà ngoại, trẻ hơn mẹ tôi 8 tuổi. Dì ấy sống xa lắm, ở tận Thành Phố Thanh Hoá, nơi mà chồng dì ấy ở. 

“Hạnh.” Bà ngoại đến nơi, ôm lấy cả 2 chúng tôi

"Dì sắp điên lên vì lo lắng rồi" Dì Hạnh nói trong khi sờ lấy tay chân, mặt, của Bà để chắc chắn là không có gì đang thiếu.

"Trời ơi cái con bé này, sao mà bà già này có thể dễ ăn thua được? Bà còn trẻ như trâu ý!"

Bà cười, giọng của bà ấy cao lên, trong trẻo. Tôi phát hiện thấy bản thân cũng đang cười cùng.

Giúp đỡ dì Hạnh đẩy cái xe về phía trước, tôi nhìn thấy cái bao màu nâu trên yên xe sau. Sự đói bụng làm bụng tôi cồn cào, nhưng mà tôi đâu có trông chờ vào dì tôi sẽ mang đồ ăn. Chồng dì, chú Tuấn đã ra chiến trường.

Her husband,

Uncle Tuấn, had gone to war. She taught at a primary school

and worked alone in her paddy field; whatever she earned had

to stretch thin since her children were young and her parents-

in-law sick.

Bác Hạnh lau mắt với tay áo. “Vậy, con đã được ngủ ở đâu?”

Tôi chỉ đến đống đất, một chỗ đã từng là khu vườn.

Bạn bè của bà đã cắt đi một số cành bàng, đóng chúng xuống đất như cọc lều. Các cành cây bây giờ mang các góc của một tấm nhựa, để làm mái nhà cho nơi trú ẩn của chúng tôi. Một chiếc chiếu rơm rách nát làm nền nhà, ba viên gạch nguyên vẹn làm bếp nấu ăn của chúng tôi, một cái xô thiếc làm nồi nấu ăn của chúng tôi. Tôi đã thu thập cành cây và lá khô để làm nhiên liệu. Bác Hạnh lắc đầu. Bác tháo dây cao su buộc chiếc bao tải màu nâu vào chiếc xe đạp của bác ấy. 
“Chỉ cần một ít gạo và khoai lang." Tôi giúp bác gỡ cái bọc ra, miệng tôi chảy nước miếng khi nghĩ đến đồ ăn. Bà ngoại nói: “Mày có nhiều miệng ăn lắm đấy Hạnh ạ."
“Hương và tôi, chúng tôi có phiếu thực phẩm.”

“Nhưng mẹ ơi, người ta nói nhiều cửa hàng chính phủ đã
bị phá hủy, đến mức không còn nhiều thức ăn để mua.’’
“Chà, còn con cái và bố mẹ chồng phải nuôi. Đừng mang theo bất cứ thứ gì vào lần tới." 
Tôi liếc trộm bà ngoại. Mỗi sáng cô thức dậy trước mặt trời, đứng thành hàng dài trước chính phủ cửa hàng. Chủ yếu là cô trở về nhà tay không. Mếu chúng ta là may mắn thay, cô ấy đã trở lại với một nắm sắn. Hiếm khi Bà có thể lấy cho chúng tôi một chén cơm chưa nấu không, và thậm chí sau đó, nó thường bị thiu và đầy côn trùng.

ao yên tĩnh một con ếch nhảy vào âm thanh của nước

Bạn nghĩ nó đẹp?Tôi cũng làm như vậy.Bài thơ là một bài haiku được viết bởi một nhà thơ nổi tiếng ở Nhật Bản tên là Matsuo Basho,người sống ở thế kỷ XVI. Tôi tìm thấy những bài thơ của ông Bashô.vài năm trước, khi tôi trở thành giáo viên và quyết định học về người Nhật. Tôi muốn hiểu tại sao người Nhật ,những người lính đã làm những gì họ đã làm ở đất nước của chúng tôi. Những cuốn sách tôi đọc nói với tôi rằng nhiều người Nhật là Phật tử

như chúng tôi. Họ thờ cúng tổ tiên và yêu gia đình của họ. Cũng như chúng tôi, họ thích nấu ăn và ăn uống, nhảy múa và ca hát.Trước khi tôi đọc những cuốn sách đó, tôi đã quan sát người đàn ông Nhật Bản—

Mắt Đen—vào mùa đông năm 1942. Tôi đã cố tin rằng anh ta

có một số lòng tốt bên trong anh ấy và anh ấy sẽ để tôi

cha đi.

Bạn có thực sự muốn biết những gì đã xảy ra với tuyệt vời của bạn-

ông nội? Được rồi. Nắm tay tôi khi tôi đi tiếp.

Mắt đen nâng cao. Anh thò tay vào trong xe, và ném một

bao tải khoai tây trên đường. Những người lính đã mở cửa

bao, cắt khoai tây thành miếng. tôi đã xem cha tôi

sát khi anh đặt tấm gỗ trở lại xe đẩy. Ồ, tôi

nhìn anh ấy - đôi bàn tay rám nắng đã giữ tôi dựa vào anh ấy

cằm, đôi mắt sáng lên mỗi khi họ nhìn thấy nụ cười của tôi,

đôi môi đã kể cho tôi vô số truyền thuyết và truyện cổ tích của tôi

làng bản.

Một số người đàn ông từ hai nhóm binh sĩ đang nói chuyện với

nhau bằng một ngôn ngữ mà tôi không thể hiểu được. Nghe có vẻ nhẹ nhàng và trữ tình. Chắc chắn, những người nắm giữ một ngôn ngữ như vậy trên lưỡi của họ không thể tàn bạo với người khác.Những người phụ nữ bị đẩy về phía trước. Họ tranh giành điên cuồng vào xe như chuột bị đuổi vào lỗ,vội vã bởi những lưỡi lê lấp lánh. Cha tôi đứng bên, giúp đỡ chúng lên, nỗi buồn trĩu nặng trên khuôn mặt.

“Nhìn tôi tím thấy cái gì cho con nè.” 
Một quyển sách! Tô Hoài’s 
Dế Mèn Phiêu Liu Ký.

“Một trong những quyển tôi thích nhất.” Bác Hạnh cười. 
"Nó rất tuyệt vời, ít nhất không phải là một công việc tuyên truyền,” Bà bảo.

Tôi định bắt đầu đọc ngay, nhưng dì
Hạnh lôi trong bao ra một gói khác đưa cho tôi.
“Bánh quy?” Tôi há hốc mồm, muốn xé nó ra nhưng không dám. Tôi tự dặn mình không được cho dì thấy tôi đói.
“Chú Tuấn của con mang mấy thứ này về cho chúng ta.” Dì Hạnh duỗi chân. “Bánh quy từ Nga, bạn có tin được không?”
“Tuấn về thăm nhà à? Anh ấy như thế nào?" bà hỏi khi hy vọng phình to trong lồng ngực tôi. Có lẽ cha mẹ và chú của tôi cũng sẽ sớm quay lại gặp chúng tôi.
“Gầy như một que củi, nhưng anh ấy đã mang lại những điều tốt đẹp tin tức. Ông nói rằng chúng tôi đang đàm phán với người Mỹ, để khôi phục lại hòa bình cho đất nước của chúng tôi. Má . . . trên đường đến đây, tôi đã nghe nói về Hiệp định Hòa bình Paris từ đài phát thanh công cộng."
“Vâng,” bà nội nói. “Thật tuyệt, nhưng . . .”
"Nhưng cái gì?"
“Chiến tranh sẽ chỉ kết thúc khi tất cả những người thân yêu của chúng ta được trang chủ."

“Ah, Guava.” Bác Hạnh cù tôi. “Không chia sẻ?” Bác nhìn cái túi trong tay tôi. Tôi bóc vỏ. Những chiếc bánh xếp thành hàng ngay ngắn, từng chiếc bánh được chạm khắc hoa văn tinh xảo. Tôi mời dì và bà trước, sau đó ăn chậm nhất có thể, để từng miếng tan ra trên lưỡi. Nhiều năm sau, khi một người bạn hỏi tôi thích ăn đồ ngọt như thế nào, tôi đã nghĩ về những chiếc bánh quy đó và nói: Hạnh phúc. Trong ngôi nhà tạm của chúng tôi, bà và dì dường như quên đi những lo toan. Họ trò chuyện về những ngày xưa cũ, cười khúc khích với nhau. Xung quanh chúng tôi, những làn khói bốc lên từ nơi trú ẩn của những người hàng xóm, quyện vào ánh hoàng hôn đỏ rực. Ngoài ngõ xóm, vài người bạn của tôi đang rượt đuổi nhau, tiếng cười của họ bay vèo vèo trong làn khói. Họ mời tôi chơi cùng, nhưng tôi từ chối. Có dì Hạnh bên cạnh, tôi có cảm giác như mẹ đã về. Đêm đó, tôi ngủ giữa hai người phụ nữ, giọng nói nhẹ nhàng của họ đưa tôi vào giấc mơ. Trong đó, mẹ tôi đang chạy về phía tôi, bố tôi chạy theo bà. Khi tôi gọi tên chúng, mẹ tôi cúi xuống, bế tôi lên. Cô có mùi giống dì Hạnh. Cha tôi ôm lấy cả hai chúng tôi, cười và nói rằng ông sẽ không bao giờ để chúng tôi rời khỏi tầm mắt của ông nữa.

Ở ngoài trời đang lạnh; mặt trăng đã lên, núp sau những ngọn sương. 

Bà ngoại và dì Hạnh đang dọn dẹp đống đổ nát. Họ đang ngâm nga 1 bài hát, giọng của họ giống như mùa hè trên mặt tôi.

Hằng ngày, Bà đều thúc giục dì Hạnh về nhà, nhưng dì vẫn ở lại và làm việc. Vì dì ấy làm việc nên tôi đã quay lại trường và Bà quay lại lớp. 

Dì làm việc cho đến

been cleared away and our shack built. Thanks to the kindness

of those we knew and those we didn’t, we now had a better

shelter: rusty tin sheets over bamboo poles. We no longer had

to sleep outside in the whipping rain of winter.

Once my aunt was sure Grandma and I would be all right,

she wiped her tears, leading her bike out to the dirt path. To

prepare 

for her journey, Grandma had stayed up the night

before, cooking a small bucket of rice, pressing the rice into

balls, sprinkling them with crushed peanuts and salt. I didn’t

know how Grandma managed to find those peanuts; they were

as rare and valuable as gold.

We watched Auntie Hạnh cycle away.

“Be careful, Daughter,” Grandma murmured, only for her

and me to hear. She lifted her face up to the sky, as if fearing

bombs would be dropped onto the roads where her daughter

would be traveling.

I lost myself in 

Adventures of a Cricket

. I wished I could be

Mèn the cricket, leaving his nest to venture out into the world,

to see the vastness of nature, meet all types of people, have a

taste of independence, cause mischief, and make new friends.

In the world of Mèn, there was no war. It seemed only humans

waged wars on each other, making each other suffer.

“Bà Diệu Lan,” someone called Grandma’s name. I turned

to see our neighbor Mr. Tập waving at us. “Two soldiers came looking for you,” he said. “I sent them to your house. I thought you were home.”

Grandma thanked the man, gripped my hand tighter, and

hurried forward. In front of us stood a yard—our communal washing area—the only place in our neighborhood where we could collect clean water that dripped from a slimy tap. Kids and their empty buckets made up a  long line. As we approached, the children sprang up. Abandoning the buckets and jostling each other, they hurtled toward us.

Sơn, the boy who won most of our racing games, pulled at

Grandma’s shirt. “Grandma, the soldiers asked about you. They—”

“They said they wanted to wait for you,” my friend Thủy

interrupted. Several voices buzzed up around us like bees.

“Wait. One person at a time, please,” said Grandma. “Now,

where are the soldiers?”

“Over there. Over there!” Several hands pointed at Mrs.

Như’s shack, which sat across from ours.

 tai nhưng tôi không nghe thấy tiếng chim hót, tôi đi tìm hoa nhưng không có bông nào trên đường cả. Tôi còn không thấy một ngọn cỏ nào, chỉ có đống sắt vụn và gạch.

“Ổi, cẩn thận.” bà tôi kéo tôi ra khỏi hố bom. Bà gọi tôi bằng biệt danh để linh hồn xấu không đến với tôi, bà tin là những linh hồn ở trên trời tìm những đứa trẻ xinh đẹp, đẹp trai để bắt cóc. Bà gọi tôi với cái tên Hương, tức là hương thơm có thể làm họ chú ý.” khi nào con về nhà, bà sẽ cho con món con thích, ổi ạ ” bà bảo tôi “Con thích phở ạ” tôi nói một cách vui vẻ “ Được… những cuộc thả bom đã dừng việc nấu ăn của bà. Nhưng bây giờ đã ổn hơn, hôm nay chúng ta sẽ ăn mừng” Trước khi tôi có thể trả lời, một chiếc loa phá những lúc bình yên của tôi. Giọng nữ vang đến cái cây.

“Mọi người chú ý  máy bay thả bom của mỹ đang đến hà nội. Cách 100 kilômét.

“Ôi trời đất ơi” bà nội kêu trời kêu đất. Bà chạy, kéo tôi đi cùng. Hàng đống người chạy khỏi nhà họ như kiến chạy khỏi tổ bị sập của chúng. Cách xa đây, trên Nhà nhạc kịch hà nội, có tiếng loa báo động. 

“Chỗ kia.” Bà tôi chạy vào hầm tránh bom được xây vào bên đường. Bà nâng lên cái cửa vào hầm làm từ xi măng rất nặng. “Hết chỗ rồi!” một người hét lên ở dưới. Ở trong đó chỉ có đủ chỗ cho một người và một người nửa quỳ nửa đứng. Nước bùn dâng lên ngực của ông. Bà vội vàng đóng cửa hầm và kéo tôi đến một chỗ trú ẩn khác. 

“Cảnh báo! Cảnh báo! Máy bay Mỹ đang bay đến hà nội. Lực lượng quân đội hãy sẵn sàng để chiến đấu.” 

Giọng của người thông báo càng ngày 

Cấp bách, chiếc loa nói làm mọi người chói tai

Nơi trú ẩn này đã đầy người, mọi người vẫn cố lấn và. Chim với cánh gãy, xe đạp không ai dùng, thùng, túi đeo vai bị bỏ lại. Một cô gái nhỏ ngào khóc vì bố mẹ cô ấy. Loa lại kêu “đồng bào chú ý, đồng bào chú ý, giặc Mỹ đang thả bom ở Hà Nội, Cách đây 30 km. Tôi hậu đậu và ngã ra đất. Bà tôi kéo tôi dậy và quẳng cái túi sang vỉa hè, bà cúi xuống chuẩn bị cõng tôi đi, bà vừa chạy, vừa cõng tôi, tay bà quặp vào chân tôi, tiếng sấm kéo đến, tôi cố giữ lấy vai bà bằng bàn tay dính đầy mồ hôi.

“Đồng bào chú ý, có thêm máy bay mỹ đang đến hà nội. 100 kilomet từ đây.

“Chạy đến trường, họ sẽ không thả bom chỗ ấy.” Bà hét đến những người phụ nữ đang chở trẻ nhỏ trên tay và lưng hối hả tìm chỗ trú ẩn. 

Ở tuổi 52, bà tôi rất khỏe. Bà chạy qua những người phụ nữ, bắt kịp với những người đang chạy phía trước. Người tôi lúc la lúc lắc trên lưng bà, tôi ấn mặt mình vào những sợi tóc dài, đen có mùi giống như mẹ tôi. Miễn là tôi ngửi được mùi của bà, tôi sẽ được an toàn. “Hương, chạy theo bà!” Bà tôi đã ngồi xổm ở ngoài trường, bà kéo tôi vào trong sân trường. Gần một lớp học, bà nhảy vào một chỗ trú ẩn bỏ trống. Trong khi tôi trượt đến gần bà, nước dâng lên eo tôi, nắm chặt tôi và bàn tay lạnh giá của tôi. Ở ngoài rất lạnh và hôm nay là ngày đầu mùa đông. Bà tôi với lấy và đóng nắp hộp lại. Bà ôm tôi,tiếng tim tôi nhói qua tim tôi, cảm ơn phật cho cái nơi chú ẩn này. Nó đủ để bà tôi và tôi trốn. Tôi lo rằng bố mẹ tôi đang ở trên chiến trường, tôi tự hỏi không biết họ sẽ quay lại hay không? Tôi còn chưa biết họ đã gặp chú Thuận, chú đạt và cậu Sáng chưa. Tiếng bom đến gần hơn nữa. Mặt đất bắt đầu rung chuyển như tôi ở trên cái võng. Tôi lấy tay bịt chặt tai, tiếng nước bắn tung tóe làm ướt mặt tội, bụi bay vào mắt tôi khiến tôi không nhìn được. Giọt mưa đá rơi vào đầu tôi. Đội chống máy bay địch bắt đầu bắn,Hà Nội bắt đầu đánh trả, loa nói ầm ý, mùi khói thì khét. Bà tội bắt dầu cầu trời cầu phật “Nam Mô A Di Đà Phật, Nam Mô Quan Thế Âm Bồ Tát.”Những lời cầu nguyện, nước mắt rơi ra từ mắt bà ấy. Tiếng bom tiếp tục, một phút của yên lặng. Rồi một tiếng rít chói tai. Tôi co rúm lại. Một vụ nổ to ném tôi và bà tôi sát cửa hầm. Nỗi đau làm tối mắt tôi. Tôi lỡ tiếp đất vào bụng của bà tôi. Mắt bà đang nhắm, bà cầm một hoa sen mới nở trước ngực. Bà Cầu giống nhưng tiếng sấm biến mất, tiếng khóc bay lên không trung.

“Bà ơi, con sợ lắm” môi bà chuyển sang màu xanh lam,  run sợ trong giá lạnh “Bà cũng sợ, ổi ạ” bà nói“Bà ơi, nếu họ thả bom vào trường thì chỗ trú ẩn này có sập không ạ?” bà kéo tôi và lòng bà “ Bà cũng không biết, con gái ạ” Bà nói “ nếu mà chúng ta chết thì sao ạ” tôi khóc nhỏ, bà ôm tôi chặt hơn “Ổi à, nếu chúng thả bom vào trường học, nơi ta ở sẽ đổ sập nhưng nếu phật chưa cho ta chết, thì ta chưa được chết” chúng tôi chưa chết, vào tháng 11 1972. Sau khi loa thông báo giặc đi, tôi và bà tôi và tôi xuất hiện, có vài ngôi nhà đổ, đống đổ nát cảng bọn tôi nên bọn tôi phải bò qua, khói bụi làm bỏng mắt tôi, tôi hợp ly tay bà tôi, xem những người khác quỳ xuống và ngồi cạnh những xác chết. 

Một cái chân với một cái giày hồng lủng lẳng trên. Một bé gái khoảng tuổi tôi đã chết. 

Ướt súng và lầy lội, bà tôi kéo tôi đi, đi càng ngày càng nhanh qua những bộ phận cơ thể rải rác, đi qua những ngôi nhà đã bị phá hủy.

Dưới cây bàng, nhà chúng tôi vẫn đang đứng ở trong ánh sáng mặt trời phi lý. Nó đã kỳ diệu thoát khỏi sự phá hủy.

Tôi chạy đến cửa và ôm nó.

Bà nhanh chóng giúp tôi thay đồ và đưa tôi vào giường. “Ở nhà ngoan nhé ổi, nhảy xuống nếu máy bay địch đến nhé cháu” bà chỉ thẳng đến nơi chú ẩn, chỗ mà bố tố tôi đã đào tầng đất nhung cạnh chỗ vào phòng ngủ. Chỗ trú ẩn đủ to để cho chúng tôi trống, mỗi tội nó hơi khô. Tôi thấy trốn ở đây ổn hơn dưới sự quản lý của tổ tiên, những sự hiện diện tỏa ra từ bàn thờ, đặt trước cái kệ sách. “Nhưng bà đi đâu đấy bà?” tôi hỏi. “Đến trường của bà xem có học sinh nào cần giúp không.” bà lấy cái trăn đắp lên tôi “bà ơn nhưng ở đó nguy hiểm lắm”. “Chỉ cách 2 tòa nhà thôi, ổi ạ. Bà sẽ về nhà sớm nhất có thể khi con nghe thấy tiếng loa. Nhưng con phải hứa con ở yên đây.” tôi gật đầu bà tôi đi đến cửa nhưng bà lại quay lại vì lí do gì đó. Bà vuốt má tôi. “Con sẽ không lang thang ở ngoài chứ?” “cháu hứa” tôi mỉm cười. Bà tôi sẽ không để tôi đi đâu 1 mình kể cả 1 tháng không có động tĩnh của địch. Bà luôn luôn sợ là tôi có thể bị lạc một cách nào đó. Nó có thật không tôi tự hỏi, thứ mà dì và chú tôi đã nói, về bà tôi đang bảo vệ tôi quá mức vì nhiều thứ kinh khủng đã xảy ra với con của chính bà? Trong khi cửa đóng sau bà, tôi đứng dậy và lấy vở của tôi. Tôi cho đầu bút vào hộp mực và viết - 

“Mẹ và bố yêu quý,” Tôi viết, trong một chiếc thư mới cho bố mẹ tôi, và tự hỏi liệu nó có đến được họ không. Họ đang duy chuyển với binh lính của họ và không có vị trí cố định.

Tôi đọc lại truyện

Bạch Tuyết và bảy chú lùn

, immersed

Thế giới ma thuật của bạch tuyết và bạn cô ấy, 7 chú lùn. Khi về nhà, bà tôi Tay chảy máu, bị thương vì cứu người dưới đống sắt vụn. Bà tôi để tôi vào lòng bà, bà ôm tôi chặt hơn. Tối đó, tôi bò ra khỏi chiếc chăn ấm áp, nghe lời cầu nguyện của bà và tiếng chuông gỗ của bà. Bà cầu trời cầu phật giúp kết thúc cuộc chiến này. Bà cầu cho bố mẹ, cô gì chú bác của tôi. Tôi nhắm mắt và nhậm hội cầu nguyện, chẳng biết bố mẹ tôi còn sống không nữa. Chẳng biết họ có nhớ tôi không. Bọn tôi chỉ muốn ở nhà nhưng vì tiếng loa nên mọi người sơ tán đi, bà tôi quản lý học sinh của bà và nhà của họ, bà tiếp tục những lớp học của bà trên núi để không bị địch phát hiện. Tôi hỏi “bà đi đâu đấy ạ?” “bà đến làng hòa bình, giặc không đến đấy đâu, ổi ạ.”