Lestraráhugahvöt íslenskra nemenda í upphafi miðstigs grunnskóla haldist nokkuð stöðugt milli ára hjá báðum kynjunum.

Hluta lestraráhugahvatar hjá nemendum á miðstigi má rekja til markmiða sem tengjast verkefnisbundinni frammistöðu (e. task orientation/mastery goal orientation) þar sem meðaltöl bæði kynja í 5. og 6. bekk voru hæst á þeim undirþáttum lestraráhugahvatar sem tengjast markmiðum um lestrarleikni og áhuga á lesefninu.

Frammistöðumarkmið sem byggjast á sjálfmiðaðri afstöðu (e. ego orientation/performance orientation) virðast ekki vera eins mikilvægur hluti lestraráhugahvatar hjá nemendum á þessum aldri þar sem meðaltöl voru lægri fyrir þá tvo undirþætti sem falla undir slíka afstöðu, það er lestrarsjálf og lestrarfælni

Stúlkur meta þau markmið sem tengjast lestraráhuga og lestrarleikni marktækt meira en drengirnir og virðist vera að stúlkur hafa samkvæmt því sterkari markmið hvað varðar verkefnisbundinni frammistöðu í lestri en drengir.

Drengir virðast líklegri en stúlkur til að forðast lesturinn samkvæmt niðurstöðum í bæði í 5. og 6. bekk.

Marktæk fylgni var á milli lestraráhuga og lestrarleikni en aftur á móti neikvæð marktæk fylgni við lestrarfælni. Þessi tengsl héldust marktæk, jafnvel eftir að áhrifum fyrri frammistöðu í lesskilningi var haldið stöðugum.

Undirþátturinn lestrarsjálf var aftur á móti ótengdur frammistöðu í lesskilningi ári síðar.

Eini undirþátturinn sem jókst á milli ára var lestrarfælni.

neikvæð tengsl á milli lestrarfælni og lesskilnings

Rannsóknin var langtímarannsókn og fóru mælingarnar fram einu sinni á ári í tvö ár

Til að mæla lesskilning var notuð lesskilnigsmælingin orðskilningur frá menntamálastofnun. Mælingin er byggð á samræmdum prófum í íslensku og fjölsvarsspurningum úr tveimur mismunandi textategundum, frásagnartexta annars vegar og upplýsingatexta hins vegar. Nemendurnir svöruðu alls tíu krossaspurningum með þremur svarmöguleikum hver.

Til þess að meta lestraráhugahvöt voru notuð tvennskonar mælitæki. Fyrra mælitækið var spurningalisti byggður á mælingu á trú nemenda á eigin getu til sjálfstjórnunar í námi. Spurningalistinn er settur saman úr sex spurningum sem nemendur svara á fimm punkta Likertkvarða. Hitt mælitækið var spurning um lestrarmagn úr PISA-könnuninni frá árinu 2000. Spurningin var „hversu miklum tíma verðu í lestur þér til gamans á hverjum degi?“ og fengu nemendur fimm svarmöguleika.

Við úrvinnslu gagnanna var notast við tölfræðiforritið SPSS (útgáfa 24) sem hér segir. „Lýsandi tölfræði fyrir úrtakið var sett fram til að svara rannsóknarspurningum og fylgni (Pearson) mæld með til að kanna réttmæti. Forsendur aðhvarfsgreiningar voru kannaðar, fylgni milli frumbreyta, VIF og Klien‘s Rule, og voru forsendur fullnægjandi. Tengsl lestraráhugahvatar við lesskilning voru einnig skoðuð með aðhvarfsgreiningu í SPSS.“