a) Ai tưởng tượng ra đầu tiên hình dáng các hòn núi nớ hẳn là mắt tiên, cha nhể?

b) Đền ni thờ một ông quan đời nhà Lý đó, con ạ.

Câu 4 trang 15 SBT Ngữ Văn lớp 7 Tập 1: Tìm biện pháp tu từ so sánh trong câu dưới đây. Chỉ ra nét tương đồng giữa các sự vật được so sánh với nhau

Ba cha con Phó bảng lại thủng thẳng bước trên con đường mà sông núi mây trời đẹp như bức gấm thêu. (Sơn Tùng)

-  Giải thích:

+ Tía – cha

+ Má – mẹ

+ Giùm – giúp

+ bả - bà ấy

-  Các từ địa phương đó thường được dùng ở vùng miền sau:

  | Từ địa phương | Vùng miền
a | Tía | Nam Bộ
b | Má | Nam Bộ
c | Giùm | Nam Bộ
d | bả | Nam Bộ

 - Tác dụng:

+ Làm rõ hoàn cảnh, không gian diễn ra sự việc.

+ Tô đậm màu sắc địa phương, tầng lớp xã hội cũng như tính cách nhân 

-  Giải thích:

+ Tía – cha

+ Má – mẹ

+ Giùm – giúp

+ bả - bà ấy

-  Các từ địa phương đó thường được dùng ở vùng miền sau:

  | Từ địa phương | Vùng miền
a | Tía | Nam Bộ
b | Má | Nam Bộ
c | Giùm | Nam Bộ
d | bả | Nam Bộ

 - Tác dụng:

+ Làm rõ hoàn cảnh, không gian diễn ra sự việc.

+ Tô đậm màu sắc địa phương, tầng lớp xã hội cũng như tính cách nhân 

-  Giải thích:

+ Tía – cha

+ Má – mẹ

+ Giùm – giúp

+ bả - bà ấy

-  Các từ địa phương đó thường được dùng ở vùng miền sau:

  | Từ địa phương | Vùng miền
a | Tía | Nam Bộ
b | Má | Nam Bộ
c | Giùm | Nam Bộ
d | bả | Nam Bộ

 - Tác dụng:

+ Làm rõ hoàn cảnh, không gian diễn ra sự việc.

+ Tô đậm màu sắc địa phương, tầng lớp xã hội cũng như tính cách nhân 

a) Ai tưởng tượng ra đầu tiên hình dáng các hòn núi nớ hẳn là mắt tiên, cha nhể?

b) Đền ni thờ một ông quan đời nhà Lý đó, con ạ.

c) Việc đời đã dớ dận, mi lại "thông minh" dớ dận nốt.

- Xác định từ ngữ địa phương:

  | Từ địa phương | Vùng miền | Nghĩa
a | nớ | Nghệ An | kia
  | nhể | Nghệ An | nhỉ
b | ni | Nghệ An | này
c | dớ dận | Nghệ An | vớ vẩn
  | mi | Nghệ An | mày

- Tác dụng:

+ Tăng giá trị biểu đạt cho nội dung văn bản.

+ Tô đậm màu sắc địa phương, tầng lớp xã hội cũng như tính cách nhân vật.

a.

b.

c.

- Các từ ngữ địa phương: bầm, ruồng, răng

- Giải thích nghĩa của các từ địa phương.

+ bầm – mẹ

+ ruồng bố – khủng bố

+ Bây chừ: bây giờ

+ Cớ răng – làm chi

- Xác định vùng miền thường sử dụng các từ địa phương trên.

  | Từ ngữ địa phương | Vùng miền
a | Bầm | Bắc bộ
b | Ruồng bố | Nam bộ
c | Bây chừ | Trung bộ
  |   |  

a) Ai tưởng tượng ra đầu tiên hình dáng các hòn núi nớ hẳn là mắt tiên, cha nhể?

b) Đền ni thờ một ông quan đời nhà Lý đó, con ạ.

c) Việc đời đã dớ dận, mi lại "thông minh" dớ dận nốt.

- Xác định từ ngữ địa phương:

  | Từ địa phương | Vùng miền | Nghĩa
a | nớ | Nghệ An | kia
  | nhể | Nghệ An | nhỉ
b | ni | Nghệ An | này
c | dớ dận | Nghệ An | vớ vẩn
  | mi | Nghệ An | mày

- Tác dụng:

+ Tăng giá trị biểu đạt cho nội dung văn bản.

+ Tô đậm màu sắc địa phương, tầng lớp xã hội cũng như tính cách nhân vật.

a.

b.

c.

- Các từ ngữ địa phương: bầm, ruồng, răng

- Giải thích nghĩa của các từ địa phương.

+ bầm – mẹ

+ ruồng bố – khủng bố

+ Bây chừ: bây giờ

+ Cớ răng – làm chi

- Xác định vùng miền thường sử dụng các từ địa phương trên.

  | Từ ngữ địa phương | Vùng miền
a | Bầm | Bắc bộ
b | Ruồng bố | Nam bộ
c | Bây chừ | Trung bộ
  |   |  

a. Nêu cách ngắt nhịp của từng dòng thơ trong khổ thơ trên.

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ gì? Tác dụng của biện pháp đó là gì?

c. Hai dòng thơ sau có gì đặc sắc về nghệ thuật? Em hình dung như thế nào về tâm trạng của nhân vật trữ tình trong hai dòng thơ này?

Câu hỏi 4 (trang 28)

    Ở hai dòng thơ cuối, vì sao nhà thơ lại “hoảng sợ” khi nghĩ mình vẫn còn là “một thứ quả non xanh”? (Gợi ý: “Quả non xanh” chỉ điều gì? Tại sao điều ấy làm tác giả “hoảng sợ”?. Bài thơ thể hiện được vẻ đẹp gì trong suy nghĩ, tình cảm của nhà thơ?
Câu 6 trang 21 SBT Ngữ Văn lớp 7 Tập 2: Cảm xúc của nhân vật trữ tình trong khổ cuối của bài thơ Mẹ và quả (Nguyễn Khoa Điềm) có gì giống và khác với cảm xúc của nhân vật trữ tình trong khổ cuối của bài thơ Mẹ (Đỗ Trung Lai)?

a. Cách ngắt nhịp như sau:

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ tương phản, đối lập qua hai từ “lớn lên” – “lớn xuống”. Biện pháp tu từ đó cho thấy sự liên tưởng thú vị của tác giả về “hướng” phát triển của “chúng tôi” với “bí và bầu”. “Chúng tôi” ngày càng cao lên, còn những quả bí và quả bầu ở trên giàn thì ngày càng dài ra theo chiều hướng xuống mặt đất. Cả “chúng tôi” cùng “bí và bầu” đều “lớn” nhờ bàn tay của mẹ. Mặc dù mẹ trồng “bí và bầu” để nuôi “chúng tôi” nhưng dường như chúng đều là những đứa “con” của mẹ, hay “chúng tôi” cũng chính là một thứ “quả” mẹ “trồng”. Qua đó, tác giả nhấn mạnh công lao của mẹ.

c. Hai dòng thơ sau sử dụng phép so sánh: “chúng: (bí và bầu) có hình dáng giống như những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống mỗi khi vất vả, nhưng đó là những giọt mồ hôi rơi trong thầm lặng, không phải lúc nào những đứa con cũng nhìn thấy điều đó. “Chúng” là thành quả mà mẹ vun trồng được, nhưng cũng tượng trưng cho những nhọc nhằn, gian khổ, hi sinh mà mẹ phải trải qua và chịu đựng. Qua đó, tác giả cho thấy sự thấu hiểu của người con với những gian truân của mẹ, thương và xót xa cho mẹ; đồng thời, gián tiếp cho thấy sự day dứt khi mẹ phải vất vả vì mình.

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ tương phản, đối lập qua hai từ “lớn lên” – “lớn xuống”. Biện pháp tu từ đó cho thấy sự liên tưởng thú vụ của tác giả về “hướng” phát triển của “chúng tôi” với “bí và bầu”. “Chúng tôi” ngày càng cao lên, còn những quả bí và quả bầu ở trên giàn thì ngày càng dài ra theo chiều hướng xuống mặt đất. Cả “chúng tôi” cùng “bí và bầu” đều “lớn” nhờ bàn tay của mẹ. Mặc dù mẹ trồng “bí và bầu” để nuôi “chúng tôi” nhưng dường như chúng đều là những đứa “con” của mẹ, hay “chúng tôi” cũng chính là một thứ “quả” mẹ “trồng”. Qua đó, tác giả nhấn mạnh công lao của mẹ.

c. Hai dòng thơ sau sử dụng phép so sánh: “chúng: (bí và bầu) có hình dáng giống như những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống mỗi khi vất vả, nhưng đó là những giọt mồ hôi rơi trong thầm lặng, không phải lúc nào những đứa con cũng nhìn thấy điều đó. “Chúng” là thành quả mà mẹ vun trồng được, nhưng cũng tượng trưng cho những nhọc nhằn, gian khổ, hi sinh mà mẹ phải trải qua và chịu đựng. Qua đó, tác giả cho thấy sự thấu hiểu của người con với những gian truân của mẹ, thương và xót xa cho mẹ; đồng thời, gián tiếp cho thấy sự day dứt khi mẹ phải vất vả vì mình.

 

a. Cách ngắt nhịp như sau:

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ tương phản, đối lập qua hai từ “lớn lên” – “lớn xuống”. Biện pháp tu từ đó cho thấy sự liên tưởng thú vụ của tác giả về “hướng” phát triển của “chúng tôi” với “bí và bầu”. “Chúng tôi” ngày càng cao lên, còn những quả bí và quả bầu ở trên giàn thì ngày càng dài ra theo chiều hướng xuống mặt đất. Cả “chúng tôi” cùng “bí và bầu” đều “lớn” nhờ bàn tay của mẹ. Mặc dù mẹ trồng “bí và bầu” để nuôi “chúng tôi” nhưng dường như chúng đều là những đứa “con” của mẹ, hay “chúng tôi” cũng chính là một thứ “quả” mẹ “trồng”. Qua đó, tác giả nhấn mạnh công lao của mẹ.

c. Hai dòng thơ sau sử dụng phép so sánh: “chúng: (bí và bầu) có hình dáng giống như những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống mỗi khi vất vả, nhưng đó là những giọt mồ hôi rơi trong thầm lặng, không phải lúc nào những đứa con cũng nhìn thấy điều đó. “Chúng” là thành quả mà mẹ vun trồng được, nhưng cũng tượng trưng cho những nhọc nhằn, gian khổ, hi sinh mà mẹ phải trải qua và chịu đựng. Qua đó, tác giả cho thấy sự thấu hiểu của người con với những gian truân của mẹ, thương và xót xa cho mẹ; đồng thời, gián tiếp cho thấy sự day dứt khi mẹ phải vất vả vì mình.

 

a. Cách ngắt nhịp như sau:

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ tương phản, đối lập qua hai từ “lớn lên” – “lớn xuống”. Biện pháp tu từ đó cho thấy sự liên tưởng thú vụ của tác giả về “hướng” phát triển của “chúng tôi” với “bí và bầu”. “Chúng tôi” ngày càng cao lên, còn những quả bí và quả bầu ở trên giàn thì ngày càng dài ra theo chiều hướng xuống mặt đất. Cả “chúng tôi” cùng “bí và bầu” đều “lớn” nhờ bàn tay của mẹ. Mặc dù mẹ trồng “bí và bầu” để nuôi “chúng tôi” nhưng dường như chúng đều là những đứa “con” của mẹ, hay “chúng tôi” cũng chính là một thứ “quả” mẹ “trồng”. Qua đó, tác giả nhấn mạnh công lao của mẹ.

c. Hai dòng thơ sau sử dụng phép so sánh: “chúng: (bí và bầu) có hình dáng giống như những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống mỗi khi vất vả, nhưng đó là những giọt mồ hôi rơi trong thầm lặng, không phải lúc nào những đứa con cũng nhìn thấy điều đó. “Chúng” là thành quả mà mẹ vun trồng được, nhưng cũng tượng trưng cho những nhọc nhằn, gian khổ, hi sinh mà mẹ phải trải qua và chịu đựng. Qua đó, tác giả cho thấy sự thấu hiểu của người con với những gian truân của mẹ, thương và xót xa cho mẹ; đồng thời, gián tiếp cho thấy sự day dứt khi mẹ phải vất vả vì mình.

 

a. Cách ngắt nhịp như sau:

b. Trong hai dòng thơ đầu, tác giả sử dụng biện pháp tu từ tương phản, đối lập qua hai từ “lớn lên” – “lớn xuống”. Biện pháp tu từ đó cho thấy sự liên tưởng thú vụ của tác giả về “hướng” phát triển của “chúng tôi” với “bí và bầu”. “Chúng tôi” ngày càng cao lên, còn những quả bí và quả bầu ở trên giàn thì ngày càng dài ra theo chiều hướng xuống mặt đất. Cả “chúng tôi” cùng “bí và bầu” đều “lớn” nhờ bàn tay của mẹ. Mặc dù mẹ trồng “bí và bầu” để nuôi “chúng tôi” nhưng dường như chúng đều là những đứa “con” của mẹ, hay “chúng tôi” cũng chính là một thứ “quả” mẹ “trồng”. Qua đó, tác giả nhấn mạnh công lao của mẹ.

c. Hai dòng thơ sau sử dụng phép so sánh: “chúng: (bí và bầu) có hình dáng giống như những giọt mồ hôi của mẹ rơi xuống mỗi khi vất vả, nhưng đó là những giọt mồ hôi rơi trong thầm lặng, không phải lúc nào những đứa con cũng nhìn thấy điều đó. “Chúng” là thành quả mà mẹ vun trồng được, nhưng cũng tượng trưng cho những nhọc nhằn, gian khổ, hi sinh mà mẹ phải trải qua và chịu đựng. Qua đó, tác giả cho thấy sự thấu hiểu của người con với những gian truân của mẹ, thương và xót xa cho mẹ; đồng thời, gián tiếp cho thấy sự day dứt khi mẹ phải vất vả vì mình.

 

Trả lời:  Cảm xúc của nhân vật trữ tình tỏng khổ cuối của bài thơ Mẹ và quả (Nguyễn Khoa Điềm) có những điểm giống và khác với cảm xúc của nhân vật trữ tình trong khổ cuối của bài thơ Mẹ (Đỗ Trung Lai).

- Giống nhau: Cả hai nhân vật trữ tình đều thể hiện sự thảng thốt, lo lắng khi nhận ra hoặc nghĩ đến lúc mẹ đã về già.

- Khác nhau: Trong bài Mẹ (Đỗ Trung Lai), nhân vật trữ tình dường như không muốn tin vào sự thực là mẹ đã già, đã gần đất xa trời; nhân vật trữ tình trong bài Mẹ và quả (Nguyễn Khoa Điềm) lại day dứt khi nghĩ đến lúc mẹ già mà mình chưa đủ chín chắn, trưởng thành, chưa trở thành chỗ dựa cho mẹ hoặc làm cho mẹ được an lòng.

Trả lời:  Cảm xúc của nhân vật trữ tình tỏng khổ cuối của bài thơ Mẹ và quả (Nguyễn Khoa Điềm) có những điểm giống và khác với cảm xúc của nhân vật trữ tình trong khổ cuối của bài thơ Mẹ (Đỗ Trung Lai).

- Giống nhau: Cả hai nhân vật trữ tình đều thể hiện sự thảng thốt, lo lắng khi nhận ra hoặc nghĩ đến lúc mẹ đã về già.

- Khác nhau: Trong bài Mẹ (Đỗ Trung Lai), nhân vật trữ tình dường như không muốn tin vào sự thực là mẹ đã già, đã gần đất xa trời; nhân vật trữ tình trong bài Mẹ và quả (Nguyễn Khoa Điềm) lại day dứt khi nghĩ đến lúc mẹ già mà mình chưa đủ chín chắn, trưởng thành, chưa trở thành chỗ dựa cho mẹ hoặc làm cho mẹ được an lòng.