- Được sáng tác dựa trên cảm hứng từ mối tình của Hàn Mặc Tử với một cô gái vốn quê ở thôn Vĩ Dạ, bài thơ cũng là niềm mặc cảm đau thương của nhà thơ. 

- "xanh như ngọc": trong trẻo, tươi mát, long lánh, thanh nhẹ, mang lại cảm giác dễ chịu. Nghệ thuật so sánh diễn tả sự xanh mướt được ánh nắng mặt trời của buổi sớm mai chiếu xuyên qua làm bừng sáng cả khu vườn nơi thôn Vĩ

2. Tác giả hỏi để bày tỏ tâm trạng
+ Khổ 1: Câu hỏi "Sao anh không về chơi thôn Vĩ?”. Có thể là câu hỏi của cô gái Huế mang hàm ý trách móc, hờn dỗi nhẹ nhàng; nhắc nhở, mời mọc duyên dáng. Cũng có thể hiểu chủ thể câu hỏi là chính tác giả tự chất vấn mình.

+ Khổ 2: Câu hỏi “Thuyền ai đậu bến sông trăng đó/Có chở trăng về kịp tối nay?” toát lên niềm hi vọng đầy khắc khoải. Đó là khát khao, là ước vọng được giao duyên, được hội ngộ của nhà thơ gửi gắm qua chữ "kịp".

+ Khổ 3. Câu hỏi “Ai biết tình ai có đậm đà?” hỏi “Khách đường xa” hay cũng là tự hỏi mình, thể hiện tâm trạng hoài nghi. Đó là nỗi trăn trở của thi sĩ về tình người, tình đời.

3. 
“Đây thôn Vĩ Dạ” là sự kết hợp về cảm xúc trong sáng và cảm xúc chia li. Bài thơ là bức tranh khắc họa cảnh và người của một miền quê đất nước qua tâm hồn thơ mộng, giàu trí tưởng tượng và đầy yêu thương của một nhà thơ đa tình đa cảm. Tác giả Hàn Mặc Tử đã phác họa ra trước mắt ta một khung cảnh nên thơ, đầy sức sống và ẩn trong đấy là nỗi lòng của chính nhà thơ: nỗi đau đớn trước sự cô đơn, buồn chán, đau cho số phận ngắn ngủi của mình. Dầu vậy, ông không buông thả mình trong dòng sông số phận mà luôn cố gắng vượt lên nó để khi xa lìa cõi đời sẽ không còn gì phải hối tiếc. “Tình yêu trong ước mơ của con người đau đớn ấy có sức bay bổng kì lạ” nhưng nó cũng giản dị, trong sáng và tươi đẹp như làng quê Vĩ Dạ. 

       + Nắng mới lên ở những hàng cau: những tia nắng ban mai rực rỡ, phủ đầy không gian, trên tàu lá cau còn ướt sương đêm và xanh rời rợi.

        + Vườn xanh như ngọc: một màu xanh mơn mởn trong sớm mai tràn đầy sức sống, gợi sự trù phú, mỡ màng tràn đầy của khu vườn thôn Vĩ.
- Hình ảnh con người xứ Huế hiền thành, phúc hậu với khuôn mặt chữ điền.
- Nghệ thuật cách điệu hoá: trong những ngôi nhà vườn xinh xắn, sau những hàng tre trúc, thấp thoáng có bóng ai đó kín đáo, dịu dàng phúc hậu.
- Giọng thơ sâu lắng, trong sáng nhẹ nhàng, bộc lộ tình yêu cuộc sống mãnh liệt của tác giả.
Thế nhưng ngoài nỗi nhớ Nhung da diết và niềm khao khát được giao cảm với cuộc đời, bài thơ thấm đượm cảm xúc buồn bã, trống trải của Hàn Mặc Tử:
- Không gian hiện lên mênh mông, gió lối gió, mây đường mây, sự chia ly xa cách, dòng sông lặng tờ buồn thiu chẳng mang bóng dáng sự sống,... -> Cảnh đẹp và thơ mộng nhưng lay lắt buồn bã, cũng là sự bừng tỉnh của tác giả về cảnh ngộ thê lương bệnh tật của bản thân.
- Bài thơ lấy cảm hứng từ bức thư của cô gái thôn Vĩ mà tác giả thầm thương trộm nhớ -> nỗi buồn chia ly man mác của tình yêu không thành.

- Nhan đề này còn gián tiếp phê phán thái độ sống, thờ ơ, lãng quên, trốn tránh thực tại.

2. Tại sao nói "Bài thơ Vội vàng thể hiện niềm khát khao giao cảm mãnh liệt của thi sĩ Xuân Diệu"?

- Niềm khát khao giao cảm với đời được thể hiện ngay trong những câu thơ đầu tiên với ước muốn "tắt nắng", "buộc gió" để lưu giữ mãi khoảnh khắc đẹp nhất của thời gian, không gian, của tuổi trẻ.
--> Nhà thơ đã vẽ lên 1 thiên đường trên mắt đất với một loạt hình ảnh chân thực mà giàu sức sống rộn ràng, tươi vui. Bởi vậy, con người hãy biết gắn bó, biết yêu và sống hết mình với cuộc sống thần tiên đó.

- Và trong thế giới đó, đẹp nhất, đáng quý trọng nhất là con người trần thế trong tuổi trẻ và tinh yêu. Con người hồng hào, mơn mởn giữa tuổi yêu đương là đẹp nhất. Đó là thước đo, chuẩn mực của mọi vẻ đẹp trên thế gian.

- Xuân Diệu đã nêu lên một loạt những lí lẽ theo cách rất riêng để lí giải vì sao cần sông vội vàng, ông ý thức rất rõ về sự trôi chảy của thời gian một đi không bao giờ trở lại mà đời người lại rất ngắn ngủi trước thời gian vô cũng và vũ trụ vô biên. Bởi vậy mà hãy sống hết mình, hoà hết mình với thiên nhiên đất trời, sống cuồng nhiệt, thỏa sức, say sưa. 

- Khổ thơ cuối đã thể hiện khát khao muốn cưỡng đoạt sự sống trong mọi chiều, cái tôi bỗng trở nên chật hẹp phải chuyển hóa thành cái ta to lớn. Nhà thơ muốn hóa thân trong tình yêu - tình yêu không phải chỉ là tình yêu đôi lứa mà nó còn là tình yêu cuộc đời, yêu cuộc sống, sông một cách cuồng nhiện, tận hưởng và tận hiến.

- Bài thơ là tiếng nói của một tâm hồn yêu đời, yêu cuộc sống, yêu sự sông đến cuồng nhiệt, mãnh liệt. Không chỉ vậy mà còn thể hiện một quan niệm sông mới mẻ. Cả bài thơ toát liên một sự khao khát mãnh liệt của sự hòa nhập, giao cảm, hòa mình vào thiên nhiên, đất trời của một con người biết quý trọng tuổi trẻ và tình yêu.

Bức tranh tổng thể về buổi chiều xuân yên ả, thanh bình vừa hòa hợp với tâm hồn nữ sĩ vừa gợi nên tình cảm làng mạc, quê hương sâu sắc trong lòng mỗi con người gồm ba bức tranh với ba màu sắc khác nhau:

Bức tranh thứ nhất tả cảnh một chiều mưa bụi với hình ảnh bến sông vắng khách, con đò nằm gần như bất động, quán tranh xơ xác bên chòm xoan rụng đầy hoa tím. Hình ảnh đường đê trong buổi chiều xuân qua cảm nhận của nữ sĩ ở bức tranh thứ hai thật thân thương và bình yên. So với cảnh bến vắng đìu hiu ở trên thì cảnh đường đê vui hơn và nhiều sức sống hơn. Thế nhưng bức tranh quê dù đẹp đẽ, thanh bình đến đâu chăng nữa cũng sẽ trống trải nếu thiếu hình ảnh con người. Con người xuất hiện làm cho bức tranh thiên nhiên trở thành bức tranh sinh hoạt trong khổ thơ cuối cùng

 Trong thi nhân Việt Nam, khi nói về Anh Thơ, Hoài Thanh viết: “Sau câu thơ, ta mơ hồ thấy một cái gì: có lẽ là hồn thi nhân”. Đọc Chiều Xuân ta cảm nhận thấy rõ “hồn thi nhân” của nữ sĩ trang trải trên khắp văn thơ

Chiều xuân cho thấy ngòi bút nghệ thuật của Anh Thơ tinh tế đậm đà. Cảnh vật được chấm phá, phối sắc hài hòa, ý vị. CÓ màu tím của hoa xoan, màu biếc của cỏ non, đôi cánh đen của bầy sáo, màu xanh rờn của đồng lúa. Và nổi bật nhất, xinh tươi nhất là chiếc yếm thắm của cô thôn nữ, cô đang cần mẫn cào cỏ trên ruộng lúa sắp ra hoa.

 Câu 2

Trong bài thí sĩ đã dùng rất nhiều từ láy rất đắc địa để dựng cảnh, để gợi cái trạng thái tinh thần, nổi bật cái êm đềm, vắng lặng xôn xao của cảnh vật trong một chiều mưa bụi

Những từ láy thường có tính chất giảm nhẹ: êm êm, vu vơ, rập rờn, thong thả và hoặc thì diễn tả trạng thái thụ động hoặc thì diễn tả trạng thái đều đều của chủ thể. Rõ ràng trong tổng thể bài thơ, chính sự kết hợp của những từ láy này đã giúp thể hiện nội bật vẻ dịu dàng yên ả thanh bình của cảnh chiều xuân cũng như của nhịp sống khoan thai nơi đồng quê của tác giả

- Vội vàng: là tính từ, từ láy chỉ sự nhanh chóng, gấp gáp trong một hành động nào đó -> Ngay từ nhan đề bài thơ đã cho ta thấy một cái gì đó hối hả, vội vã, ta cảm nhận được lòng ham sống đến cuồng nhiệt của nhà thơ với một quan niệm mới về thời gian, tuổi trẻ và hạnh phúc

- Nhan đề “Vội vàng” là một khát vọng sống cao đẹp đồng thời cũng là một triết lí sống mà nhà thơ mang đến. Đó là một thái độ sống gắn bó, yêu quý cuộc đời, sống mãnh liệt, sống hết mình, trân trọng tuổi trẻ, mở rộng lòng mình để đón nhận tất cả những vang động của cuộc đời. Vội vàng không đồng nghĩa với lối sống chỉ biết đến hưởng thụ mà mà phải biết tận hưởng một cách cao đẹp, nâng niu, sáng tạo

2. Nói "Bài thơ Vội vàng thể hiện niềm khát khao giao cảm mãnh liệt của thi sĩ Xuân Diệu" bởi:
- Niềm khát khao giao cảm với đời của Xuân Diệu thể hiện ngay trong những câu thơ đầu của bài thơ. Đó là khát khao níu giữ sự sống muôn màu sắc của nhân vật trữ tình.
- Nhân vật trữ tình có khát khao, ước muốn rất táo bạo: tắt nắng, buộc gió.
- Khao khát ấy càng cháy bỏng khi tác giả sử dụng nghệ thuật điệp cấu trúc "tôi muốn". Nhân vật trữ tình muốn "tắt nắng" để giữ màu cho cuộc sống, muốn "buộc gió" lại để lưu hương cho đời -> Khao khát được lưu giữ khoảnh khắc hiện tại bằng cách chặn đứng bước đi của thời gian.
- Điệp từ "đừng" vang lên như một lời cầu xin vẻ tươi thắm của cuộc đời còn mãi.

=> Bốn câu đầu, tác giả đã diễn tả khát vọng mãnh liệt lưu giữ vẻ đẹp cuộc sống xung quanh
 - Xuân Diệu còn muốn giao cảm với đời khi hoà mình với thiên nhiên.
- Trong chín câu tiếp, bức tranh mùa xuân toát ra từ ánh sáng lộng lẫy chói lòa, mùa xuân của vạn vật bừng lên vẻ đẹp diệu kì với cây, lá, hoa, chim muông,....
- Âm hưởng của đoạn thơ nhanh, náo nức giống như tiếng reo vui thích thú của con người khao khát giao hoà với đời.
- Niềm khát khao cháy bỏng đó của Xuân Diệu được thể hiện càng sâu sắc hơn trong chính quan niệm sống, sự trân trọng thời gian, trân trọng con người của ông. Nhà nhà thơ nhận thức được một sự thật rằng, thời gian trôi đi không trở lại. Qua đó, Xuân Diệu muốn gửi đến người đọc thông điệp sống hết mình, sống trọn vẹn từng phút giây.

- Yêu thiên nhiên: bức tranh mùa xuân toát ra từ mặt trời, từ ánh sáng lộng lẫy chói loà, mùa xuân của vạn vật bừng lên vẻ đẹp diệu kì với cây, lá, hoa, chim muông,....Cây lá tràn ngập một màu xanh tươi trẻ, mát mẻ tràn đầy sức sống, mang lại hương thơm, âm thanh rì rào huyền diệu; mùa xuân còn đến với âm thanh rộn rã, trong trẻo, náo nức của chim yến chim oanh, của những cánh ong,...
- Âm hưởng của đoạn thơ nhanh, náo nức giống như tiếng reo vui thích thú của con người khao khát giao hoà với đời.
- Và trong thế giới đó, đẹp nhất, đáng quý trọng nhất là con người trần thế trong tuổi trẻ và tình yêu. Con người hồng hào, mơn mởn giữa tuổi yêu đương là đẹp nhất. Đó là thước đo, chuẩn mực của mọi vẻ đẹp trên thế gian.
- Ông ý thức rất rõ về sự trôi chảy của thời gian một đi không bao giờ trở lại mà đời người lại rất ngắn ngủi trước thời gian vô cũng và vũ trụ vô biên.Bởi vậy mà hãy sống hết mình, hoà hết mình với thiên nhiên đất trời, sống cuồng nhiệt, thỏa sức, say sưa. 
- Nhà thơ muốn hóa thân trong tình yêu. Tình yêu không phải chỉ là tình yêu đôi lứa mà nó còn là tình yêu cuộc đời, yêu cuộc sống, sông một cách cuồng nhiện , tận hưởng và tận hiến.
=> Sự khao khát mãnh liệt của sự hòa nhập, giao cảm, hòa mình vào thiên nhiên , đất trời của một con người biết quý trọng tuổi trẻ và tình yêu.

+ Đó là một thái độ sống gắn bó, yêu quý cuộc đời, biết tận hưởng tất cả những vẻ đẹp, những giá trị của cuộc sống trần gian.

+ Vội vàng không đồng nghĩa với lối sống chỉ biết đến hưởng thụ, ích kỉ, đề cao vật chất mà mà phải biết tận hưởng một cách cao đẹp; tận hưởng đi cùng với nâng niu, sáng tạo.

- Nhan đề này còn gián tiếp phê phán thái độ sống, thờ ơ, lãng quên, trốn tránh thực tại…
2. Nói bài thơ "Vội vàng" thể hiện niềm khát khao giao cảm mãnh liệt của thi sĩ Xuân Diệu bởi:

=> Bốn câu đầu với nhịp ngắn đã hé lộ chân dung của nhân vật trữ tình, một con người với cái tôi ý thức thời gian và tình yêu cuộc sống nồng nàn.

=> hình ảnh đẹp thể hiện được sức mạnh cũng như sự đúng đắn của lý tưởng cách mạng, tầm ảnh hưởng to lớn của nó đối với cuộc đời người chiến sĩ trẻ tuổi, đồng thời cũng bộc lộ những nhận thức mới của Tố Hữu về Đảng, về cuộc đời và sứ mệnh của người lính chiến.

“mặt trời chân lý” là hình ảnh ẩn dụ sáng tạo và có ý nghĩa sâu sắc khi nâng tầm vóc của Đảng lên ngang bằng với vũ trụ rộng lớn, đồng thời trở thành chân lý bất diệt không đổi dời trong lòng không chỉ Tố Hữu mà chính là chân lý đúng đắn của cả một thời đại đấu tranh giải phóng dân tộc lắm gian lao của nhân dân ta. Mang đến sự hồi sinh kỳ diệu, mở ra một cuộc đời mới, một chặng đường mới dù lắm gian lao, thế nhưng có nhiều hy vọng và tương lai tươi sáng hơn tất thảy. 

 Lấy cái vô hình so sánh với cái hữu hình, lấy “hồn tôi” đem so với “một vườn hoa lá”, lối so sánh đặc biệt thể hiện được sự tươi mới tràn đầy sức sống trong tâm hồn khi đón nhận lý tưởng cách mạng, ánh sáng soi đường. Tâm hồn từ cảnh cằn cỗi, thiếu ánh sáng, thiếu sự sống bỗng nảy nở sinh sôi tựa như một vườn hoa lá, tràn đầy hương sắc. 

“Rất đậm hương và rộn tiếng chim”. Nỗi mừng vui ấy không chỉ thể hiện ở sự xanh tươi của cây lá, mà còn đạt đến cực hạn với hương thơm đậm ngọt, cùng tiếng chim rộn rã, sôi động. Là ẩn dụ cho những niềm vui sướng, tinh thần hăng hái, sẵn sàng tham gia chiến đấu của một người chiến sĩ trẻ vừa được đón nhận những nguồn năng lượng tích cực nhất, sẵn sàng cống hiến hết mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng đất nước.

- "Mặt trời chân lí": là một liên kết đầy sáng tạo giữa hình ảnh và ngữ nghĩa. Câu thơ ca ngợi ánh sáng diệu kỳ của cách mạng, báo hiệu những điều đẹp đẽ, tươi sáng cho sự nghiệp giải phóng dân tộc phía trước.. Đó là thứ ánh sáng của tư tưởng cộng sản - ánh sáng của những công bình xã hội, của chân lí xã hội.

- “Vườn hoa lá đậm hương và rộn tiếng chim”: tô đậm sức sống mãnh liệt, niềm vui cực độ của nhà thơ lúc ấy. Vườn hoa lá với một thế giới đủ hương sắc, thanh âm như hoà nhập, sôi động và dạt dào sức sống cũng như tâm hồn thi nhân lúc này đây đang vỡ òa với bao cảm xúc tự hào, tin yêu, hy vọng, vui sướng khi được lý tưởng Đảng sáng soi. Đó là một niềm vui quá đỗi lớn lao đối với một kẻ yêu nước, khát khao tận hiến đời mình cho cách mạng, cho nhân dân.

- “trang trải”: sự vươn xa, phủ khắp theo chiều rộng không cùng

--> diễn tả sự gửi trao những tình cảm tha thiết nồng thắm của tác giả đến với “trăm nơi”.

- "gần gũi": gắn bó, giao cảm

=>Các hành động thể hiện sự tự nguyện gắn bó, san sẻ của nhân vật trữ tình; thể hiện biểu lộ sự gắn bó thiết tha với thế giới cần lao, với “khối đời”.

- "Gần gũi" - là gắn bó, giao cảm -> tình yêu thương con người không mang tính chung chung mà là tình cảm cụ thể, là sự quan tâm, gắn bó chân thành đối với quần chúng lao khổ.

-người đọc nhận thấy nhà phê bình đã tuân theo trật tự từ xa đến gần, từ ngoài vào trong, từ khái quát đến cụ thể, từ diện mạo (trong không gian) đến diễn biến lịch sử (trong thời gian). Các bước lập luận với trật tự như vậy rất đảm bảo tính lôgíc của tư duy. Vì vậy khả năng thuyết phục rất cao

Tinh tế:
   -Khi luận giải về tư tưởng thơ mới, Hoài Thanh đã dùng cách đối sánh giữa tư tưởng thơ cũ (gồm trong chữ “ta”) và tư tưởng thơ mới (gồm trong chữ “tôi”). Cách luận giải về nội dung và biểu hiện của hai chữ “ta” và “tôi” luôn song hành để nêu lên mặt tích cực của cái tôi trong thơ mới 

 -Cách dẫn dắt của tác giả tự nhiên linh hoạt và độc đáo. Từ thưc tẽ văn chương xưa nay mà thể hiện cái tôi trồi- dạy đòi được khẳng định và phong trào Thơ mới nảy sinh từ sự trỗi dậy cùa “cái tôi” đó.

Sâu sắc:
 -Khi nói về bi kịch của cái tôi, tác giả không dùng lí lẽ để diễn đạt. Mạch văn không phải được dẫn dắt bằng ngôn ngữ khái niệm với những phương tiện liên kết của lôgíc hình thức, nặng tính thơ biện ta vẫn quen gặp trong những bài phê bình văn học nghiêng về khoa học thuần túy. Trái lại, ông dẫn dắt ý chủ yếu bằng ngôn ngữ đời sống, nương theo mạch liên kết của cảm’xúc thẩm mĩ. Bới vậy mà tạo được sự rung cảm, đổng cảm ở người dọc. 

- Dẫn dắt vấn đề khoa học, khéo léo và dễ hiểu, đảm bảo liền mạch trong hệ thống luận điểm

- Câu văn nghị luận giàu chất thơ, có sức gợi cảm xúc, gây hứng thú cho người đọc

- Nghệ thuật lí luận chặt chẽ, thấy đáo khoa học
Tinh tế, tài hoa:
-Khi phân tích đặc điểm thơ mới, tác giả luôn phân tích “cái tôi” trong nhiều quan hệ với “cái ta” để tìm ra điểm giống và khác nhau
- Khi tìm cái mới của thơ mới tác giả nhìn vẫn đề trong mối quan hệ với thời đại, với tâm lí người thi nhân đương thời thấu đáo, sâu sắc

- Lí luận gắn bó chặt chẽ giữa những nhận định, luận điểm có tính khái quát những ví dụ cụ thể, đa dạng, giàu sức thuyết phục

- Có cái nhìn thấu đáo về “cái tôi”, “cái ta” có sự so sánh giữa các câu thơ và nhà thơ cũ, mới trong diễn biến lịch sử