มุสลิมทั่วโลกมีความเชื่อว่าอัลลอฮฺ เป็นผู้สร้างมนุษย์ขึ้นจากก้อนดินโดยพระองค์จะทรงเป่าวิญญาณเข้าไปกลายเป็นท่านนบีอาดัม จากนั้นมนุษยชาติก่อกำเนิดขึ้นตามพระประสงค์ของพระองค์โดยผ่านจากการผสมกันของเชื้ออสุจิกับไข่ในมดลูก นอกจากนี้ มุสลิมยังเชื่อว่า”ลูก”เป็นของขวัญและของฝากจากอัลลอฮฺ ที่ส่งมอบให้แก่ผู้ที่เป็นพ่อเป็นแม่ซึ่งพระองค์จะตรวจสอบความรับผิดชอบของผู้ที่เป็นพ่อแม่ต่อของฝากนี้ในวันแห่งการพิพากษาหรืออีกในหนึ่งคือพระองค์ทรงมอบให้”ลูก”มาเป็นการงาน ฉะนั้นในอิสลาม”ลูก”จึงมิใช่ห่วงที่ทำให้เกิดทุกข์แต่ลูกเป็นเสมือนเครื่องทดสอบความรับผิดชอบอันเป็นจริยธรรมอันสูงส่งประการหนึ่งของมนุษย์

       สิ่งที่ปรากฏในการปฏิบัติต่อเด็กที่เกิดใหม่ตามหลักคำสอนของศาสนาอิสลามและซุนนะหฺของท่านศาสดามูฮำมัดพอจะสรุปได้ดังนี้ 

            1.1 แสดงความยินดีกับบิดามารดาของเด็กที่เพิ่งเกิดและขอพรให้แก่เด็กแรกเกิด

            1.2 กล่าวอะซาน(การประกาศเชิญชวนสู่การละหมาด) และอิกอมะห์(การกล่าวก่อนการเริ่มต้นละหมาด) เริ่มจากข้างหูขวาและซ้ายของเด็กตามลำดับ

            1.3 การโกนผมไฟ ซุนนะหฺให้ทำในวันที่เจ็ดหลังคลอด อย่างไรก็ตามมีการปฏิบัติบาง อย่างที่ไม่ปรากฏในหลักการทางศาสนา เช่น ในเรื่องการโกนผมให้ลูกหรือที่คนไทยนิยมเรียกว่า ”โกนผมไฟ” นั้น อดิเรก สิริสวัสดิ์ ได้ศึกษาไว้ว่า”การโกนผมไฟนั้นใครๆก็โกนได้ ผมนั้นเอาไปฝัง(ไม่ต้องใส่มะพร้าวอ่อน)พิธีรีตรองในเรื่องนี้ไม่มี”

                  แต่ เสาวนีย์ จิตต์หมวด กล่าวว่า “ การปฏิบัติในสังคมไทยมุสลิมก่อนการโกนผมมักนิยมให้ผู้อาวุโส เช่นปู่ ย่า ตา ยาย ขลิบหรือตัดผม โดยนำลูกมะพร้าวอ่อนหรือน้ำเต้ามาสลักลวดลายให้สวยงามเพื่อใช้เป็นภาชนะใส่ผมที่ขลิบออกก่อนนำไปฝัง การกระทำเช่นนี้ เข้าใจว่า ผู้ริเริ่มของด้วยเจตนาเกรงว่าซึ่งผมเด็กน้ำหนักเบาจะปลิวกระจายก่อนนำไปฝังและเพื่อให้สามารถฝังได้ทั้งหมดจึงฝังทั้งภาชนะที่ใส่โดยใช้พืชดังกล่าวเพื่อไม่ให้สิ้นเปลืองก็เป็นได้”

            1.4 การทำอากีเก้าะฮฺ คือการเชือด แพะ หรือ แกะ เป็นการเชือดสัตว์เป็นพลีต่ออัลลอฮฺ ซึ่งถ้าเป็นลูกชายจะเชือดสัตว์คือ แพะ 2 ตัว และ 1 ตัว สำหรับหญิง

                  วัตถุประสงค์ของอากีเก้าะฮฺ ก็คือ เป็นการขอบคุณต่อความกรุณาของอัลลอฮฺ ที่ได้ส่งให้ทารกนี้มาและขอให้พระองค์ทรงคุ้มครองรักษาทารกนี้สืบไป

            1.5 การตั้งชื่อเด็ก พ่อแม่จะตั้งชื่อตามเชื้อชาติและภาษาของตน แต่เด็กจะต้องมีชื่อทางศาสนาคือ ภาษาอาหรับ ซึ่งมักนิยมตั้งชื่อตาม ศาสดา สาวก และบุคคลในประวัติศาสตร์รวมทั้งคุณลักษณะของอัลลอฮฺ สำหรับชาวไทยมุสลิมในปัจจุบันมักจะมีชื่อมากกว่า1ชื่อ การใช้ชื่อมุสลิมปรากฏอยู่ในทะเบียนบ้านของชาวไทยมุสลิมมีปัญหามากที่สุดในสมัยของ จอมพลป.พิบูลสงครามเป็นนายกรัฐมนตรี เพราะนอกจากจะไม่มีสิทธิ์ตั้งชื่อดังกล่าวแล้ว คนที่ใช้อยู่เดิมก็ต้องเปลี่ยนใหม่ให้เป็นแบบไทยๆ ซึ่งหลายท่านก็เปลี่ยนหรือตั้งใหม่ให้คล้ายหรือเค้าชื่อมุสลิมไว้บ้าง แต่ครอบครัวชาวไทยมุสลิมจำนวนไม่น้อยในปัจจุบันคือ บางครอบครัวที่เด็กเกิดที่โรงพยาบาลสามารถให้ลูกๆมีเพียงชื่อเดียวที่เป็นชื่อมุสลิมได้อย่างถูกต้องตามกฏหมายในทะเบียนบ้าน

            1.6 การทำตระหนีกคือ อินทผาลัมแล้วป้อนให้เด็กแรกเกิดเพียงเล็กน้อยด้วยการใช้นิ้วมือที่สะอาดป้ายเบาๆในปากเด็กให้ทั่ว การทำตระหนีกนี้ เป็นพิธีกรรมบางอย่างที่ประพฤติร่วมกับการโกนผมไฟ ซึ่งคนไทยจะเรียกว่า พิธีผ่าปาก นิยมให้ผู้ใหญ่ที่เคารพนับถือเป็นผู้ดำเนินพิธี ผู้ซึ่งเป็นที่เคารพนับถือนั้นหมายถึง ผู้รักษาคำพูด พูดเก่ง คนเชื่อในคำพูดของเขาและจะต้องเป็นผู้ที่มีความรู้ทางศาสนาอย่างเคร่งครัดและศรัทธาในหลักธรรมของอิสลาม สิ่งที่ใช้ในพิธีนี้มีน้ำตาลทรายก้อน น้ำซัม ซัม องุ่นแห้ง ลูกกุรมา ผู้ที่ทำพิธีจะนำแหวนไปถูที่ริมฝีปากเด็กและหยิบของ เปรี้ยว เค็มหวานแตะปากเด็กด้วย

2.วัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับการตาย

     2.1 การปฏิบัติต่อผู้ป่วยและก่อนสิ้นชีวิต

       ท่านหญิงอุมมุ สาลมะ ได้รายงานว่าท่านศาสดากล่าวไว้ความว่า “เมื่อท่านไปเยี่ยมผู้ป่วยหรือคนตายให้พูดถ้อยคำที่ดีเพราะมลาอิกะฮฺ กล่าว”อามีน”รับคำพูดของพวกท่าน และ เมื่อผู้ป่วยจะตายต้องสอนให้เขานึกถึงอัลลอฮฺ

        เมื่อไปเยี่ยมคนตายห้ามร้องไห้คร่ำครวญ ตีอกชกตัวเพราะมุสลิมถือว่าความตายเป็นเรื่องธรรมดาที่ทุกคนต้องประสบให้เปิดดูหน้าผู้ตายได้จะจูบด้วยก็ได้

     2.2 การปฏิบัติกับคนตายของมุสลิม

       2.2.1 รับสภาพการณ์หรือข่าวการตายของมุสลิมตายลง ด้วยการกล่าวว่า “ อินนาลิลลา ฮิวะอินนาอิลัยฮิรอญิอูน” หมายความว่า “แท้จริงเราเป็นของอัลลอฮฺ และแท้จริงเราเป็นผู้กลับไปหาพระองค์”

       2.2.2 การเยี่ยมเยียนครอบครัวผู้ตายเพื่อให้ความช่วยเหลือตามสมควร

       2.2.3 อาบน้ำชำระร่างกายให้กับผู้ตายพร้อมกับอาบน้ำละหมาด ทำดังนี้ก่อนอาบน้ำมัยยิตให้กดท้องน้อยเพื่อรีดอุจจาระหรือสิ่งสกปรกออกแล้วล้างทวารทั้งสองให้สะอาด ด้วยถุงมือจากนั้นให้อาบน้ำละหมาด้วจึงรดน้ำทางเบื้องขวารดตอๆไปจนทั้วเป็น3ครั้ง หรือ5ครั้ง 7ครั้ง เมื่อล้างด้วยน้ำเปล่าสะอาดดีแล้ว ให้ใช้น้ำใบพุทราราดอีกทีหนึ่ง จากนั้นจึงห่อด้วยผ้าขาว3-5ชิ้น

       2.2.4 การละหมาดญานาซะหฺให้แกามัยยิต ซึ่งถือเป็นการฟัรดูกิฟายะหฺ คือข้อบังคับของศาสนาให้ปฏิบัติ

       2.2.5 ให้ไปส่งมัยยิตที่กุโบร ซึ่งเป็นหน้าที่ประการหนึ่งของมุสลิม การฝังมัยยิตจนแล้วเสร็จนั้น เป็นการดี เพราะได้ช่วยขอพรต่ออัลลอฮฺให้ผู้ตาย

       2.2.6 ให้บืนขึ้นเมื่อมัยยิตถูกยกขึ้นหรือเมื่อมีมัยยิตผ่าน ไม่ว่ามัยยิตนั้นจะอยู่ในศาสนาไหนก็ตาม

     2.3 การฝังมัยยิต

         อิสลามจะไม่ใช้ไฟเผาเพราะถือว่าเป็นของร้อน รวมทั้งไม่เผามัยยิตผู้ตายที่นับถือศาสนาอื่นด้วยเช่นกัน ด้วยความเชื่อทางศาสนาที่ว่า มนุษย์ถูกสร้างจากดิน มนุษย์จึงกลับลงไปในดิน และมนุษย์ก็จะถูกให้ฟื้นขึ้นจากนั้นอีกครั้งหนึ่งในวันสิ้นโลก การฝังมุสลิมที่เสียชีวิตไปแล้วเป็นการสนับสนุนความเชื่อดังกล่าว

         ท่านศาสดามูฮำมัด ได้กล่าวถึงพิธีที่ต้องปฏิบัติเกี่ยวกับคนตายไว้ว่า “ เมื่อมีผู้เสียชีวิตในพวกท่าน จงอย่าถ่วงมัยยิตไว้ จงรีบนำไปฝัง ณ สุสานโดยเร็ว” “สามสิ่งที่จะล่าช้าไม่ได้ คือ การละหมาดเมื่อเข้าเวลา รีบฝังมัยยิต และการแต่

งานของสาวที่ไม่มีสามี เมื่อพบผู้ที่เหมาะสมและคู่ควร” 

         ดังนั้น มัยยิตมุสลิม จึงต้องรีบจัดการสั่งให้เรียบร้อยโดยเร็วที่สุด ตามความเชื่อเรื่องการฟื้นคืนชีพในวันกิยามะฮ์และการฝังมัยยิตในสุสาน ก็ต้องหันหน้าไปทางทิศกิบลัต

         นอกจากนี้ อิสลามยังห้ามครอบครัวผู้ตายเลี้ยงอาหารหรือให้เงินแก่ผู้มาเยี่ยมเพราะในศาสนาอิสลามไม่มีการจ้างงานให้คนทำความดี ไม่สอนให้คน เห็นแก่กิน เห็นแก่ได้ และในอิสลามไม่มีการไว้ทุกข์หรือการทำบุญ เจ็ดวันหรือ100 วันให้กับผู้ตาย นี่คือข้อปฏิบัติที่มุสลิมให้แก่ผู้ตายซึ่งเราจะช่วยเหลืออะไรนอกจากนี้ไม่ได้เพราะการงานของเขากับโรคนี้ได้ถูกตัดขาดแล้วที่ท่านศาสดามูฮำมัด ได้กล่าวไว้ว่า “เมื่อมนุษย์ตายลงการงานของเขาถูกตัดขาด นอกจากสามประการ คือ (1)การบริจาคเพื่อสาธารณะกุศล (2)ความรู้ที่มีประโยชน์และ (3)ลูกที่ดีขอพรให้