<?xml version="1.0"?>
<rss version="2.0">
   <channel>
      <title>Flekakenningar jarðar by Brynjar Ægir Freysson</title>
      <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob</link>
      <description>Baldur Logi og Brynjar Ægir</description>
      <language>en-us</language>
      <pubDate>2025-09-08 13:21:35 UTC</pubDate>
      <lastBuildDate>2025-10-08 18:15:45 UTC</lastBuildDate>
      <webMaster>hello@padlet.com</webMaster>
      <image>
         <url></url>
      </image>
      <item>
         <title>Landrekskenning</title>
         <author>brynso08</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573906763</link>
         <description><![CDATA[<p>Landrekskenning Alfreds Wegener var fyrst sett fram árið 1912. Wegener taldi að meginlöndin hefðu verið öll tengd og og verið ein heild og kallað Pangea. Fyrst brotnaði Pangea í tvennt, Lárasía (norður hluti) og Gondvanaland (suður hluti). </p><p><br/></p><p>Síðar brotnuðu löndin enn frekar og urðu líkt og við þekkjum þau í dag. Wegener vissi auðvitað að hann þyrfti að hafa góð rök á bakvið svona stóra kenningu. Hans helstu rök voru fyrst og fremst hversu vel löndin pössuðu saman ef þau eru löggð saman. Hann hafði ýmis önnur góð rök líkt og að berggerð sitthvoru megin við hafið væru á svipuðum aldri, steingervingar sem gefa einnig til kynna að löndin voru eitt sinn tengd og dýrin gátu bara gengið yfir.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/f1a43c13850b14c30798c422f00ff910/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:27:54 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573906763</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Botnskriðskenning </title>
         <author>brynso08</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573907079</link>
         <description><![CDATA[<p>Botnskriðskenningin var sett fram árið 1960 af Bandaríska prófessorinum Harry Hess. Hann hafði tekið eftir því að 2-3 km háir fjallhryggir væru á hafsbotninum á milli meginlandana.</p><p><br/></p><p>Harry vildi meina það að þegar flekarnir færu í sundur þá kæmi kvika sem fylti upp í sprungurnar og myndaði fjallhryggi. Þetta setti af stað botnskriðskenninguna, rannsóknir voru gerðar sem sýndu fram á að hafsbotninn færi í gengum hringrás. Flekarnir færast í sundur, sprunga myndast og kvika fyllir uppí. Sjávarbotnin rekur undir meginlandið vegna þyngdar sinnar og bráðnar, Þannig myndast djúpálar og kvika. Segulmælingar voru gerðar á berginu og þá kom í ljós að seglun í berginu er annað hvort rétt eða öfug og þetta er eins báðu megin við hrygginn.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/64e58c1aa23eb776862d9b8c508d2d61/jqr.jpg" />
         <pubDate>2025-09-08 13:28:07 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573907079</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Flekakenningin</title>
         <author>brynso08</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573907639</link>
         <description><![CDATA[<p>Flekakenningin má segja að sé sameinuð af botnskriðskenningunni og landrekskenningu Wegeners. En þessi kenning fæðist þegar Botnskriðskenningin fékk helstu jarðfræðinga heims til að rifja upp gömlu kenningu Wegeners um landrek, Þá fyrst fóru menn að líta öðrum augum á hluti.</p><p><br></p><p>Það sem vísindamenn og jarðfræðingar tóku eftir var að jarðskjálftar og eldsumbrot væru á svipuðum stöðum s.s. á miðhafshryggjum, djúpálum og fellingafjöllum.</p><p><br></p><p>Jarðskorpan er skipt í marga fleka, það kom í ljós að þetta eru flekar sem eru úr föstu bergi stinnhvelsins sem flutu á deighvelinu. Flekarnir hreyfðust sjálfstætt um yfirborð jarðar og þar var kenning orðin að kenningu um flekarek, síðar var hægt að mæla hreyfingarnar með GPS sem sýndi það fram að kenningin var rétt.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/27926411f02e67c114aa59d320d04651/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:28:29 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573907639</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Alfred Wegener</title>
         <author>brynso08</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573908764</link>
         <description><![CDATA[<p>Alfred Lothar Wegener fæddur árið 1880 þann 1. nóvember í höfuðborg Þýskalands, Berlín. Wegener Var á sínum tíma mest þekktur fyrir að vera loftlagsfræðingur og veðurfræðingur. Árið 1905 lauk Wegener doktorsnámi í stjörnufræði við Háskólann í Berlín en hann lærði einnig eðlisfræði, landafræði og veðurfræði. Wegener hélt einnig áfram að bæta við þekkingu sína á veðurfræði og loftlagsfræði sem hann hafði einnig lært í háskóla þó stjörnufræði hafi vissulega verið hans helsta svið.</p><p><br/></p><p>Árið 1906 fór Wegener í sína fyrstu Grænlandsferð, sú fyrsta af fjórum. Wegener fór þá með dönum og undir stjórn Ludvig Mylius-Erichsen. Tilgangur Wegeners í ferðunum til Grænlands voru veðurmælingar og ýmsar loftlagsmælingar. Wegener dó árið 1930 þá orðinn 50 ára gamall, talið er að hann hafi líklega dáið úr ofkælingu en aðstæður voru auðvitað mjög erfiðar.</p><p><br/></p><p>Alfred Wegener er mest þekktur í dag fyrir Landrekskenningu sína. Kenning sem var ekki tekin alvarlega á sínum tíma en varð í raun grunnur að því sem við þekkjum í dag. Ýmis gögn frá Grænlandi hjálpaðu honum að móta þessa kenningu. </p>]]></description>
         <enclosure url="https://media.snl.no/media/50219/standard_compressed_Alfred_Wegener_ca.1924-30.jpg" />
         <pubDate>2025-09-08 13:29:12 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573908764</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Marie Tharp</title>
         <author>baldurlogib</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573909166</link>
         <description><![CDATA[<p>Marie Tharp fæddist árið 1920 í Michigan í Bandaríkjunum. Hún stundaði nám í Ohio háskólanum haustið 1939, Marie þurfti að leggja mikið á sig að læra jarðfræði því að konur fengu ekki eins mikla möguleika og karlmenn á þessum tíma.</p><p><br/></p><p>Marie Tharp vann sem tækniteiknari og í því starfi teiknaði hún kort af norður atlandshafinu sem hún lauk við árið 1957.</p><p>Hún tók eftir því að dalur væri á milli fjallana og sýndi  yfirmanni sínum Bruce Hezzen, hann vísaði hugmyndinni strax á bug.</p><p><br/></p><p>Það mætti segja að Marie hafi hrinnt af stað botnskriðskenninguni því að ári eftir að hún lauk við að kortleggja suður Atlandshafið (1961) þá setti Harry Hess af stað Botnskriðskenninguna.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/8fc56933d6942e2459589731bef7bf20/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:29:26 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573909166</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Harry Hess</title>
         <author>baldurlogib</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573909716</link>
         <description><![CDATA[<p>Harry Hess fæddist árið 1906 í New York í Bandaríkjunum. Hann var jarðfræði prófessor við Princeton háskólann, Harry fékk áhuga á hafsbotninum þegar að hann var í Bandaríska hernum. Þar fékk hann að nota sónar sem var ný tækni á þessum tíma.</p><p><br/></p><p>Árið 1962 setti hann fram botnskriðskenninguna, Harry gerði ráð fyrir því að undir miðhafshryggjunum kæmi upp möttulefni sem fyllti upp í sprungur þegar að flekarnir færðust í sundur.</p><p><br/></p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/0dbaae9dd49bc5e11d2071a9b5701a55/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:29:45 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573909716</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Frederick Vine og Drummond Matthews</title>
         <author>baldurlogib</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573910873</link>
         <description><![CDATA[<p>Frederick Vine og Drummond Matthews voru enskir jarðvísindamenn. Þeir gerðu áttu stóran þátt í að styðja og skýra flekakenninguna.</p><p><br></p><p>Frederick Vine fæddur árið 1939 var aðeins nemandi Matthews þegar þeir unnu saman og framkvæmdu þessar gríðarlega mikilvægu rannsóknir, Frederick varð síðar prófessor við University of East Anglia. Drummond var fæddur árið 1931 og vann við Cambridge háskólann.</p><p><br></p><p>Þeir eru mest þekktir fyrir þekkingu og rannsóknir sínar á segulsviði sjávarbotnsins og hjálpuðu við þróun kenningarinnar um segulræna ræmumyndun á miðhafshryggjum. Þessar rannsóknir hjálpuðu gríðarlega og stuttu við flekakenninguna.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/cc22163f30d451669bb8fa17493b4201/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:30:26 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573910873</guid>
      </item>
      <item>
         <title>John Tuzo-Wilson</title>
         <author>baldurlogib</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573911456</link>
         <description><![CDATA[<p>John Tuzo-Wilson fæddist 24. Október 1908 í Ottawa í Kanada. Hann stundaði nám við bæði Toronto háskólann og Princeton háskólann.</p><p><br/></p><p>Árið 1963 lagði Tuzo til að flekar gætu færst yfir fasta heita bletti á möttulinum, sem nú er vitað að séu möttulstrókar.</p><p>Hann hélst því framm að þetta væri ástæða þess að það myndast sumstaðar eyjakeðjur t.d. Hawaii.</p><p><br/></p><p>Tuzo fann út hvernig eyjakeður mynduðust á yfirborði jarðar og hjálpaði eflaust við uppgötvun möttulstróka.</p><p><br/></p><p><br/></p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/b597f5c3a8186937d0bfa70c35f7a9ed/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:30:48 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573911456</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Dan Mckenzie</title>
         <author>baldurlogib</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573912068</link>
         <description><![CDATA[<p>Dan Peter McKenzie fæddist árið 1942 í Cleltenham á Englandi. Hann stundaði nám við háskólann í Cambridge þar sem hann vann síðar sem jarðeðlisfræði prófessor.</p><p><br/></p><p>Árið 1967 skrifaði Dan pappíra með manni af nafninu Bob Parker. Í þessum pappírum kemur fram hvernig jarðskorpuhreyfingar væru á kúlu, þetta er eitt frægasta verk McKenzie.</p><p><br/></p><p>Dan McKenzie sameinaði hugtök Tuzo Wilson og Teddy Bullard í nútímakenningu um jarðskorpuhreyfingar.</p><p><br/></p><p><br/></p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/f6a1a0d35b477bbc590af0cb9ef02fec/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:31:10 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573912068</guid>
      </item>
      <item>
         <title>Abraham Ortelius</title>
         <author>brynso08</author>
         <link>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573912594</link>
         <description><![CDATA[<p>Í kringum árið 1600 þá benti Abraham Ortelius á það að strandlína Ameríku og Afríku pössuðu mjög vel saman, aðrir höfðu tekið eftir þessu áður. Abraham vildi halda því fram að flóð og jarðskjálftar hefðu valdið því að meginlöndin færðust í sundur. </p><p><br></p><p>Mörgum árum seinna tók franskur jarðfræðingur (Antonio Snider-Pellegrini) eftir því að steingervingar af sömu plöntutegundum var hægt að finna sitt hvoru megin við Atlandshafið. Á þessum tíma trúðu menn því að risa vaxið flóð hafði sundrað Ameríku og Afríku.</p><p><br></p><p>Abraham var einn af þeim fyrstu sem kom upp með hugmyndina að meginlöndin hafi á einhverjum tímapunkti verið eitt stórt meginland.</p>]]></description>
         <enclosure url="https://padlet-uploads-usc1.storage.googleapis.com/2997533985/5eeb9bdf02d7d5110c9678ca4fe18061/Jar_fr__i.webp" />
         <pubDate>2025-09-08 13:31:32 UTC</pubDate>
         <guid>https://padlet.com/brynso08/jo1rkxpqkq0qamob/wish/3573912594</guid>
      </item>
   </channel>
</rss>
