Lesgevende popmuzikanten zijn van mening dat die passie niet letterlijk moet worden geduid in een overdrachtssituatie. Dit gevoel laten doorschemeren in het complete handelen moet geen moeite kosten. De lesgevende popmuzikant moet intrinsiek gemotiveerd zijn iets over te willen brengen. Hij kiest voor inhoudelijk interessante materie met veel praktijkvoorbeelden. Enthousiasme is een belangrijk steekwoord. De lesgevende popmuzikant geeft op verschillende manieren door. Fysiek, in coachingssituaties, tijdens samenspel met collega’s, tijdens contact met een livepubliek. Maar ook digitaal via kunstuitingen (videoclips, artwork, tekst), via social media of middels tutorial video’s. Het credo luidt: begin vanuit passie, vanuit enthousiasme, vertrouw als lesgevend popmuziaknt op jezelf en op het kunnen van de lerende.

Het is de taak van de lesgevende popmuzikant om op de nieuwsgierigheid van de lerende in te spelen. Dat vraagt om een open houding bij zowel de lesgevende popmuzikant als bij de lerende. De lesgevende popmuzikant is zelf een aansprekend voorbeeld, maar stelt zichzelf op de tweede plek. Hij zorgt voor aansprekende voorbeelden, een koppeling met de eigen uitvoerende muziekpraktijk. Hij maakt gebruik van up-to-date leermiddelen: muziek en muziekopname-apparatuur in een overdrachtssituatie. De lesgevende popmuzikant start vanuit een innerlijk vuur, een passie en neemt de  een lerende op die manier mee in zijn belevingswereld. Daarom start een overdrachtssituatie altijd bij muziek of de verwondering over muziek. De lesgevende popmuzikant wakker de drang om te experimenteren bij de lerende aan. De onderliggende theorie komt later, indien nodig. Leren begint bij spelen. Bij muziek maken. Spelenderwijs leren. 

Samenweken in popmuziek is op verschillende niveaus interessant. Popmuziek is in de regel een multidisciplinaire werkomgeving. Neem als voorbeeld het spelen in een band . Het is een ecosysteem waarin iedereen moet kunnen bijdragen aan het totaalplaatje, een ecosysteem waarin onderling vertrouwen de lijm vormt. Een  lesgevend popmuzikant doet er goed aan lerenden mee te nemen naar praktijksituaties, bijvoorbeeld naar eigen optredens om te laten zien hoe de échte praktijk werkt. De lesgevende popmuzikant deelt eigen inzichten, werkdocumenten en plannen met lerenden, geeft hen een inkijkje in de eigen uitvoerende muziekpraktijk. De lesgevende popmuzikant deelt zijn netwerk met lerenden. Als een gelijke. Hij probeert lerenden te behoeden voor het maken de van fouten die hijzelf eerder maakte en deelt daarom ervaringen. Lerenden moeten fouten maken, maar extra referentiekader kan erbij helpen deze snel in een context te plaatsen.

II.

Bouwsteen: het activeren van kunstenaarschap (Booth, 2019) / emancipatie (Biesta)

Steekwoorden: verbinding met de beroepspraktijk, non-formeel leren, online

Kunstenaarschap wordt geactiveerd door proefondervindelijk aan de slag te gaan, door te doen. Lesgevende popmuzikanten bewonderen het instinctief handelen van hun eigen (grote) voorbeelden. Popmuzikanten activeren kunstenaarschap in verschillende gremia: door samen te spelen met andere muzikanten, door online opzoek te gaan naar muziek en denkbeelden maar ook door te studeren. Studeren op het muziekinstrument, maar ook door een vervolgopleiding te volgen die meer onderwijskundige verdieping biedt. Hierbij wordt de kanttekening geplaatst dat de praktijkkoppeling in vervolgopleiding in enkele gevallen (te) ver te zoeken is.

De lesgevende popmuzikant werkt in een gemengde beroepspraktijk. Hij is popmuzikant en lesgever. Die koppeling is belangrijk. Het meenemen van ervaring als popmuzikant wordt gezien als een belangrijke randvoorwaarde. Ook moet de lesgevende popmuzikant in zijn rol als lesgever eigenaarschap durven los te laten. Hij staat zelf op de tweede plaats, achter de lerende. De lesgevende popmuzikant werkt in zowel formele, als in non- en informele situaties. In formele situaties weet hij praktijkvoorbeelden in te zetten wanneer de lerende dit nodig heeft. In non-formele en informele situaties, bijvoorbeeld in de rol van medemuzikant, weet de lesgevende popmuzikant de lerende te prikkelen en te stimuleren zich door te ontwikkelen.

Steekwoorden: aansluiting, structuur, sociale vaardigheden, proefondervindelijk leren, zelf op de tweede plaats

Het begint voor de lesgevende popmuzikant in een oprechte interesse in de ander. Het goed weten wie je tegenover je hebt en proberen te achterhalen waar het leerproces van de ander kan starten. Dat wordt in veel gevallen als een sterk gestructureerd proces omschreven, waarin consequent zijn een belangrijke factor is. Die structuur is ook belangrijk voor het sociaal welbehagen. Kennis overdragen moet een warm bad zijn. In de urban scene heeft men de kreet: “Each One, Teach One”, waarmee de plicht kennis over te dragen op minimaal één peer, gelijke, wordt geduid. 

“Ik zag mijzelf aan het begin van mijn carrière als docent als een echte artiest. Maar als je daar mee bezig bent, ben je niet met de student bezig maar met jezelf. Dat zag ik laatst in en dat was een vervelende gewaarwording. Als je dat kunt loslaten ben je een veel betere leraar.” Aldus één van de geïnterviewden. 

Steekwoorden: leren via muziek, formeel leren, improvisatievermogen, praktijkkoppeling, doorzettingsvermogen

Het valt op dat in de interviews veel lesgevende popmuzikanten aangaven zichzelf doorlopend te ontwikkelen. Een groot deel van hen illustreerde dit met het benoemen van studies die zij op dit moment volgen of recent hebben gevolgd. Een verwijzing naar formele educatie.

Leren via muziek is de belangrijkste manier van onderzoeken voor veel geïnterviewde lesgevende popmuzikanten. Nieuwe informatie kunnen halen uit geluidsdragers, het leren van samen musiceren: ze worden veelvuldig benoemd en als zeer belangrijk onderstreept. Een lesgevende popmuzikant weet waar hij nieuw materiaal kan vinden en hoe hij dit zelfstandig kan implementeren. Dat implementeren gebeurt grotendeels proefondervindelijk: door veel te repeteren. Daarbij wordt het improvisatievermogen als belangrijke kracht geduid. Dat zit in het altijd weer kunnen anticiperen op medemuzikanten, muzikale trends en andere (maatschappelijke) ontwikkelingen. 

Een lesgevende popmuzikant, vanuit het perspectief van het muzikantschap, leert het meest door te experimenteren. Doorzettingsvermogen is een belangrijke factor hier. Een vrij geparafraseerde quote uit de antwoorden: “Op het conservatorium had ik de hardste leraar, een soort oude kampbeul, die mij drilde in gehoorvaardigheden. Het ging in het begin kut, dat maakte mij kwaad en daardoor leerde ik keihard. Ik ben hijgend en struikelend door die opleiding heen gekomen. Uiteindelijk ben ik zelf op een academie als muziektheoriedocent aan de slag gegaan.”

Steekwoorden: passie, open houding, vrijheid, artiest zijn, credible zijn

Het woord ‘passie’ wordt in de antwoorden vaak uitgelegd in een context van hard werken, met volle overtuiging ergens voor gaan. Als de ultieme intrinsieke motivatie. Het ‘volledig gaan voor waar je in geloofd’ maakt de lesgevende popmuzikant mede een authentiek persoon. Een authentiek persoon dat niet in de weg wil worden gezeten door regels en stramien. ‘De economie van de berichtgeving’ werd genoemd als voorbeeld van hoe papieren rompslomp het functioneren van een lesgevende popmuzikant in de weg kan zitten in formele overdrachtssituaties.

Een open houding zorgt ervoor dat de lesgevende popmuzikant beter interacteert met de mensen om hem heen. Hij laat zien wie hij is, maar staat ook open voor suggesties en denkbeelden van anderen. Hij leert door altijd kritisch naar zichzelf te blijven en probeert kennis door te geven aan anderen. Dat overdragen geeft de lesgevende popmuzikant een voldaan gevoel, waarin een parallel zit met het overdragen op een podium voor een publiek.

Artiest zijn is belangrijk voor een lesgevende popmuzikant. Artiest zijn gaat samen met een hoge mate van autonomie, die de lesgevende popmuzikant het liefst ervaart. Het verhouden tot een ander en aansluiting vinden kan daardoor wel eens als moeilijk worden ervaren. Het is een contant balanceren tussen eigen vrijheid en het delen met anderen. 

Daarnaast geven lesgevende popmuzikanten aan dat men van een artiest vaak meer kan hebben dan van een docent. In het artiest zijn zit iets vrijs, in het docent zijn zit iets meer stramien gevangen. “Je moet een artiest ook gewoon artiest laten zijn in de les, in ons vakgebied”, zei één van de geïnterviewden. Als professional in deze tak moet je op een bepaalde manier credible zijn. Lerenden moeten dingen van je willen aannemen. Als je dingen niet goed kunt voordoen als overdrager, dan val je door de mand. Je moet wél een goede muzikant zijn.

“Ik blijf altijd positief en ik probeer iemand een goed gevoel te geven. Ik wil mensen graag het gevoel geven dat er progressie wordt gemaakt. De momenten die vanuit passie vetrokken waren mijns inziens de momenten die er echt toe deden.”

Steekwoorden: praktijkleren, informeel, helpen

“Wat jij nodig hebt, is geen songboek, maar een stratenboek!”, waarmee één van de geïnterviewden de belangrijkste quote van een leraar die hij ooit had citeerde. Lesgevende popmuzikanten houden van inspirerende verhalen en krijgen niet graag regels en wetten opgelegd. Die inspirerende verhalen worden verpakt in anekdotes die met veel plezier worden gedeeld. Voor veel geïnterviewden ging er een wereld open toen zij voor het eerst met een andere artiest mee op tour mochten of eens mochten invallen voor een collega tegen wie zij opkeken. Ook de situaties waarin lesgevende popmuzikanten uit hun comfortzone werden gehaald en waarin zij volledig voor een nieuwe ervaring gingen, spraken tot de verbeelding. Hiermee bedoelen zij een soort avontuurlijkheid. Bijvoorbeeld door deel te nemen aan uitwisselingsprojecten in Mitrovica of door een half jaar lang naar Berlijn te gaan om te studeren. Verandering van omgeving zorgde bij veel geïnterviewden voor een duik in een nieuwe wereld en deels voor een herziening van de eigen denkbeelden. Het kan ook dichter bij huis, met een quote van een lesgevende popmuzikant: “Ik heb zoveel ervaring opgedaan met optreden. Vorig jaar nog de Popronde: daar treed je op onder verschrikkelijke omstandigheden, er is vaak weinig geregeld. Daar leer je oplossingsgericht werken: van het inregelen van je versterker tot het onderhandelen met kroegbazen”. 

Steekwoord: online leren

De lesgevende popmuzikant leert veel online. YouTube.com, Spotify en andere contentplatforms worden veelvuldig genoemd, maar ook de platforms die de software ontwikkelaars van Ableton en andere muziekgerelateerde computerprogramma’s hebben opgezet. De rol van de massa geproduceerde geluidsdrager is in de popcultuur altijd heel prominent geweest. En daarmee ook de belangrijkheid in het ontwikkelingsproces van de popmuzikant. In de jaren zestig van de vorige eeuw zaten onze opa’s met een platenspeler en een gitaar tracks van The Beatles uit te pluizen. Nu knippen jongeren naar hartenlust uit beats van Beatport.com of ze jammen online samen op Jamulus.com. Daarbij is de informatiebeschikbaarheid de afgelopen decennia alleen maar toegenomen: lesmethodes en andere inspiratie van over de hele wereld is maar een paar muisklikken van de lerende verwijderd. 

Steekwoord: differentiëren, scheiden

“…mijn wereld wordt groter van de combinatie tussen beide takken van sport. Ik denk dat je als muzikant, in een specifiek gebied als de popmuziek, waar je ook vaak dezelfde mensen tegenkomt, je vaak wat beperkt kunt worden in je wereldbeeld. Het werken in het onderwijs wordt mijn wereldbeeld verbreed.”

“Ik heb geleerd dat ik mij niet moet laten frustreren door dingen die niet lukken, maar dat ik mij moet laten leiden door de dingen die wél gebeuren. Voorbeeld: afgelopen week moest alles weer online. Onze kat kort daarvoor dood gereden en ik voelde mij rot. Door een succesvolle les waarin de studenten helemaal aan gingen, laadde ik helemaal op.”

“Ik geef drie dagen per week les, daarnaast doe ik studiowerk en speel ik. Ik zie het niet als werk. Ik ben er gevoelsmatig bijna altijd mee bezig. Het is een way of life. Maar geen overkill, daar wil ik voor waken.”

“Het belangrijkste voor mij is, dat een goede artiest niet persé een goede docent is. Waar ik tegenaan loop, is dat studenten in groepsverband al mijn onzekerheden direct geregisseerd terugkaatsen. Docent zijn is naar mijn idee een zeer kwetsbare positie. Dat heb ik mij als student nooit zo gerealiseerd. Dan heb ik het écht over het lesgeven in groepsverband. Ik zie dat toch als iets anders dan het één-op-één lesgeven. Het is een totaal ander beroep.”

“Ik ben altijd een teaching artist geweest, maar ik minimaliseer het lesgeven tot een dag, anderhalve dag in de week. Ik houd het graag gescheiden. Ik heb er soms moeite mee als het educatieve en het muzikale overlappen.”

“Ik ga altijd terug naar de vraag: klopt dit echt? Is dit echt waar? Veel praten werkt dan. Dat is in het docentschap niet anders dan in het werken met een team. Er is een dunne lijn tussen professionaliteit en betrokkenheid. Je moet op die lijn proberen te blijven om gebalanceerd te kunnen functioneren.”

kruisverband met: Biesta (2016) Het prachtige risico van onderwijs: voornamelijk de kracht emancipatie, maar ook de zwakke krachten scheppen, communicatie, emancipatie en virtuositeit. Maar ook met de opvattingen van Johnson en Johnson over coöperatief leren: positieve wederzijdse afhankelijkheid. 

 

interpretatie kruisverbanden: een lesgevende popmuzikant schept als uitvoerend kunstenaar muziek. Er is altijd een vorm van communicatie: er is een publiek. Maar niet in de laatste plaats is popmuziek (en popcultuur) in veel gevallen een teamprestatie. Hoewel sinds de opkomst van elektronische muziekproductie het steeds eenvoudiger wordt om solo een complete act neer te zetten, spelen popmuzikanten van in groepsverband samen. Als onderdeel van de popcultuur hoort bij popmuziek ook beeldende kunst (videoclips, artwork). Vaak wordt dit in groepsverband gemaakt. Het is daarvoor van belang dat de lesgevende popmuzikant het eigenaarschap los durft te laten. Dat is emancipatie. De virtuositeit vindt je terug in het maakproces: proefondervindelijk en risicovol leren.

 

kruisverband met: Biesta (2016) Het prachtige risico van onderwijs: de zwakke krachten emancipatie en virtuositeit.Maar ook op de 21ste -eeuwse vaardigheden creatief denken en handelen en kritisch denken. In het A-MACK-systeem heeft creativiteit ook een prominente plek. 

interpretatie kruisverbanden: In creatieve processen ontstaan nieuwe dingen. Daarvoor moet de popmuzikant los kunnen laten. Emancipatie is het kunnen loslaten van eigenaarschap ten behoeve van ontwikkeling. Popmuziek is in veel gevallen groepsinspanning. Muzikaal en/of buitenmuzikaal.

 

kruisverband met: Biesta (2016) Het prachtige risico van onderwijs: de zwakke kracht leren. Er is mijns inziens ook een directe verbinding met het gedachtegoed van Johnson en Johnson, de conceptuele aanpak die ten grondslag dient te liggen aan een constructieve coöperatieve leersituatie. Maar ook: het creëren van een veilig en geladen omgeving voor betrokkenheid (Booth, 2019). Hierbij denk ik ook aan de link met digitale geletterdheid, een 21ste -eeuwse vaardigheid.

interpretatie kruisverbanden: Waar het cooperatief leren uitgaat van een georganiseerde leeromgeving (al dan niet in combinatie met een leer- of lesplan) vraagt het aansluiten op iemand zone van naaste ontwikkeling ook voorbereiding en organisatie. Die leeromgeving moet veilig en prikkelend zijn. Zoals Booth benoemd in een 'save-and-charged environment'. Als vertrekpunt neem je iets dat bij de lerende vertrouwd is. In de huidige tijd maken veel beginnende popmuzikanten muziek met hun computer. De apps zijn gratis of voordelig, er zijn legio tutorialvideo's online te vinden om snel van start te kunnen. Het digitale meenemen is mijn inziens belangrijk, omdat het dichtbij de startende individuele muziekmaker staat. Ik kies voor het aansluiten op de zone van naaste ontwikkeling als hoofdpunt omdat aansluiten mijn inziens de sleutel tot overdracht is. 

 

kruisverband met: leren (Biesta, 2016), informatievaardigheden (21ste eeuwse vaardigheden) maar ook creatief denken en handelen (21ste eeuwse vaardigheden), 

interpretatie kruisverbanden: onderzoeken, zelf doorontwikkelen. Weten waar je informatie kunt vinden. Dit is mijns inziens de humuslaag waarop een creatief proces kan groeien. Je moet als lesgevend popmuzikant weten waar je informatie kunt vinden en hoe je jezelf kunt doorontwikkelen. Zowel in het lesgeven als in het zijn van popmuzikant. 

 

kruisverband met:emancipatie en virtuositeit (Biesta, 2016), het nemen van individuele verantwoordelijkheid (Johnson, Johnson, 1998), kritisch denken en zelfregulering (21ste -eeuwse vaardigheden) maar ook attitude (A-MACK)

interpretatie kruisverbanden: een verbintenis tot de belichaming van je kunstenaar- zelf in al je keuzes en handelingen, en tot een kunstenaar-tot-kunstenaar ‘co-discovery’ relatie met deelnemers; dit uit zich in de kwaliteit van je aandacht, in een ‘co-learning’-mentaliteit, in spontane experimenten en improvisatie, in openheid en nieuwsgierigheid naar culturele verschillen, en in een transparant delen van je voortdurende ontdekkingen. Dit heeft alles te maken met kritisch denken, zelfregulering en hieraan overkoepelend: attitude.

 

kruisverband met: scheppen (Biesta, 2016)

interpretatie kruisverbanden: een neiging tot "het meer" - een niet aflatende drang om verder te reiken dan het letterlijke, verder dan het "goed genoeg", verder dan juiste antwoorden, standaardoplossingen, bestaande meningen en oordelen, om de wereld te zien alsof hij anders zou kunnen zijn, en om die nieuwe wereld tot stand te brengen. Meer willen maken, meer willen ontdekken. Vandaar het verband met scheppen (Biesta) en creëren. 

 

kruisverband met: kennis (A-MACK), alle andere 21ste -eeuwse vaardigheden

interpretatie kruisverband. Een situatieschets: een jongere die start met het maken van muziek, kan dat zonder dure apparatuur aan te schaffen met een computer doen. Apps zijn gratis, een begin is snel gemaakt. Popmuziek begint tegenwoordig in veel gevallen achter een computer. Via internet vind je muziek, muziekinstrumenten (digitaal en fysiek) en tutorials. 

In de popsector speelt breed delen een grote rol. Massaproductie is onderdeel van popmuziek. In het nationale educatieve veld wordt de implementatie van digitale leermiddelen, informatiewijsheid, computanional thinking en andere ontwikkelingen de afgelopen twintig jaar gevangen onder 21ste -eeuwse vaardigheden (SLO, 2014). Popmuziekeducatie heeft een permanente plek voor de computer als muziekinstrument. Daarnaast is popcultuur door nieuwe media en digitale middelen breed te vinden. Met name digitale geletterdheid is mijns inziens een belangrijke bouwsteen voor kennisoverdracht binnen popmuziek.

 

kruisverband met: virtuositeit (Biesta), sociale en culturele vaardigheden (21ste -eeuwse vaardigheden)

interpretatie kruisverbanden: de lesgevende popmuzikant balanceert tussen het zijn van lesgever en het zijn van popmuzikant. In het omschrijving over teaching artists wordt deze zoektocht extra naar voren gebracht. 

Na een korte eerste blik, nu wat dieper gelezen. Een heel mooie, specifieke beschrijving van het domein en de 'state of the art'. Wat je schrijft is representatief voor een breder dilemma nl de docent als opvoeder/didacticus/generalist enerzijds of als specialist/inspirator. Dat geldt voor haast alle opleiders voor praktijkberoepen (van chirurgie tot pop). Oplossing wordt sinds begin millenniumwisseling gezocht in teamcompetenties. Vanuit het perspectief van de lerende (popmuzikant) de vraag in hoeverre hij en hoe diep hij in aanraking komt met de vertegenwoordigers van die breedte. 

 

Nou even zuur van mijn kant.

Teaching artists is mooi fenomeen. Momenteel een hype binnen onze jazz afdeling. Blijft een feit dat het met regelmaat zeer beperkte docenten zijn met hun eigen beperkte rolmodellen als voorbeeld zolang je ze niet als zodanig opleidt of deskundigheidsbevordering biedt.

Werkvormen? Nooit van gehoord. Een goede test/toets met enkele criteria afnemen; huh? Feedback geven? Sta er niet van te kijken als zo iemand zegt na een presentatie; het raakte me niet...ik geef je toch een 7 omdat je zo'n goede ontwikkeling hebt doorgemaakt (whoeaaaa)

 

Er zijn zeker uitzonderingen! Dat zijn de echte toppers. Vakmensen die ook werkelijk groot zijn geworden door ervaring, kennisdeling, waarbij het contact tussen hem/haar en de medespelers essentieel is om te komen tot puike collaboraties/projecten. Blijft wel een feit dat dit geen docenten zijn, maar inspirerende communicatieve en mensgerichte spelers. De bronnen waar jij aan refereert (Booth) zijn ideaalbeelden. Hert is een normbeeld dat nadere specificatie nodig heeft; welke instructiestrategieen zijn typerend? Hoe richt deze persoon de authentieke leersituatie in? Hoe draagt hij/zij zorg voor de autonomie en onafhankelijkheid van de lerende? Hoe breed is het ervaringskader en de interesse van de teaching artistst? Of moet dat juist specifiek blijven?

 

Wat ik een paar keer moest lezen was jouw de stelling dat popmuzikanten bij uitstek personen zijn die streven naar uniciteit en persoonsvorming. Volgens mij wel op zoek zijn naar identiteit, en betekenisverlening en een publiek dat dit bekrachtigt met applaus of afname van het product. Op een bepaald niveau kun je wel stellen dat uniciteit (het conatieve vermogen) zich manifesteert. Ik bedoel niet het hebben van een 'eigen' sound. Daar kun je gewoon mee geboren zijn...Persoonsvorming, bedoel je daarmee zijn/haar eigen persoonsvormimg of die van hun leerlingen? Dit blijft in het stuk onbeschreven. Ben benieuwd hoe je dat ziet.

 

Ik lijk wel een oude zeur, maar weet dat je me raakt met de essentie. Goed onderwijs begint met de erkenning van de vakinhoud en vervolgend de kunst van de overdracht. We gaan ervoor!

 

M

De lesgevende popmuzikant vertrekt vanuit ervaring. Passie, creativiteit en leren in de praktijk zijn hierin sleutelbegrippen. Het zijn de meest openstaande ingangen om met de lesgevende popmuzikant tot nieuwe inzichten te komen. 

Het valt op dat de lesgevende popmuzikant in de interviews veel zaken benoemen die voor een geschoold docent tot de absolute basiskennis en vaardigheden behoren, zoals het aansluiten op de lerende, structuur bieden en het vervullen van een voorbeeldrol. Daarmee toont mijn onderzoek aan dat ook lesgevende popmuzikanten baat hebben bij een didactische basistraining waarin deze punten worden belicht. Mijn onderzoek toont ook aan hoe die brug het meest succesvol is te slaan: door in te zetten op de innerlijke drang tot het delen van popmuziek, het aanwakkeren van het maakproces en dit vooral op een zo praktische mogelijke manier. Het liefst in een non- of informele setting, waarin er geen beoordeling aan het handelen van de lerende hangt.

Authentieke kunsteducatie gaat over het zo dicht mogelijk bij de uitvoerende kunstpraktijk brengen van onderwijs. Popmuziekeducatie speelt zich in verschillende contexten af, informele en non-formele omgevingen nemen een groot deel van het spectrum in. Daardoor staat popmuziekeducatie dicht bij de lerende. Maar toch: de drang van authentieke kunsteducatie om vanuit een formeel perspectief dicht bij de praktijk te komen heeft een aantal bruikbare tools in zich. Haanstra en Heijnen tonen op hun beurt het belang van het inzetten van praktische opdrachten en denkbeelden aan. Het is een bevestiging van wat in popmuziekeducatie organisch gebeurt, al ontbreekt het in de popsector aan expliciete kennis hierover. Ook de structuur van formele educatie is in popmuziekeducatie niet per definitie aanwezig. Uit mijn onderzoek blijkt dat lesgevende popmuzikanten pas met enige educatieve ervaring inzien dat het hebben van een plan van aanpak en het bieden van structuur van belang is. Die structuur zit in authentieke kunsteducatie ingebakken: deze denkrichting binnen de kunsteducatie vertrekt immers vanuit formele educatie. Lesgevende popmuzikanten kunnen leren van het iets meer gestructureerde vertrekpunt van authentieke kunsteducatie, te meer omdat er gemeenschappelijke doelen worden nagestreefd: activeren en uitdiepen van creatieve processen, kunnen onderzoeken.

Het belang van authenticiteit wordt door Booth (2019) als een apart punt geduid. Een ‘teaching artist’, een lesgevende popmuzikant moet zijn eigen authenticiteit tonen en met de lerende opzoek gaan naar authenticiteit. Waar de theoretici vertrekken vanuit het oogpunt van een docent, vertrekt de lesgevende popmuzikant voornamelijk vanuit zijn eigen artiestschap. De lesgevende popmuzikant kan vanuit het perspectief van de docent leren zichzelf op de tweede plaats te stellen. Uit mijn onderzoek blijkt dat dit voor lesgevende popmuzikanten vaak een aha-erlebnis is na een bepaalde periode lesgeven. Geïnterviewden gaven aan als startend lesgevend popmuzikant regelmatig in de val te zijn getrapt zichzelf in een overdrachtssituatie centraal te stellen als lichtend voorbeeld. Ze kwamen naar eigen zeggen van een koude kermis thuis. Hoe ver lesgevende popmuzikanten hierin gaan, verschilt. Het werd geduid als ‘zelf op de tweede plaats’ en meer extreem als ‘zelfverloochening’. Mijn onderzoek toont aan dat authenticiteit onder lesgevende popmuzikanten erg belangrijk is, maar dat zij hun positie in een overdrachtssituatie kunnen fijnslijpen. Dat kan door het uitgangspunten van Booth (2019) te kennen.

Alle bovenstaande punten hebben het vinden van een balans in zich. Het zijn van een teaching artist, een lesgevende popmuzikant is constant balanceren. Wat Cynthia Hatfield, Valerie Montana en Cara Deffenbaugh beschrijven over het vinden van deze balans is zinvol voor iedere lesgevende popmuzikant. Uit mijn onderzoek blijkt dat lesgevende popmuzikanten moeite hebben met het vinden van die balans. Het gescheiden houden van lesgeven en muziek maken werd benoemd, maar ook hoe dit elkaar kan versterken. Die zoektocht is niet uniek voor de lesgevende popmuzikant. Veel kunstenaars met een gemengde beroepspraktijk voeren deze zoektocht. Het kan de lesgevende popmuzikant helpen hier meer over te ontdekken vanuit andere kunstdisciplines om zo het referentiekader te vergroten.

Uit het onderzoek blijkt dat lesgevende popmuzikanten meestal vertrekken vanuit passie, het aanwakkeren van creativiteit en bovenal: de praktijk. Lesgevende popmuzikanten vinden verdieping in de theoretische bouwstenen: activeren van kunstenaarschap, vaardigheid met creatieve processen, vaardigheid met onderzoeksprocessen, digitale geletterdheid, het verbeelden van betekenisvolle, nieuwe werelden, balans vinden en aansluiting vinden. Het advies aan lesgevende popmuzikanten luidt, praktisch met elkaar aan de slag te gaan aan de hand van de omschreven bouwstenen. Er is geen kortere weg. Experimenteer!