Ортағасырлық түркі мемлекеттері by Ansar Sultangali https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q en-us 2023-10-18 13:25:27 UTC 2024-07-03 07:26:39 UTC hello@padlet.com Практикалық сабақ 2. Ортағасырлық түркі мемлекеттері ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752704160 2023-10-18 13:27:16 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752704160 Оғыз мемлекеті немесе Оғыз Жабғу мемлекеті (766 жыл – 1055 жыл) — IX ғасырдың ортасында Сырдарияның орта және төменгі ағысында, сонымен қатар Батыс Қазақстанды да қосып алатын территориясында оғыз тайпаларының саяси бірлестігі құрылды. «Оғыз» деген терминнің этимологиясы әлі де анықталмаған. Алайда "оғыз" сөзінің пайда болуы туралы әр түрлі пікірлер жоқ емес. ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752713579

]]> 2023-10-18 13:32:19 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752713579 VIII ғасыр ортасында түргештер мұрасы үшін қарлұқтармен болған күресте оғыздардың едәуір бөлігі Жетісуды тастап, Шу алқабына кетеді. Осы жерде олардың «Көне Гузия>> деп аталатын ордасы болды. IX ғасырдың бас кезінде оғыздардың көсемі қарлұқтармен, қимақтармен одақтасып, кангар-печенег бірлестігін күйретеді, сөйтіп Сырдарияның төменгі жағы мен Арал өңірі мен даласын басып алады. IX ғасыр соңында олар хазарлармен одақ құрып, печенегтерді жеңеді де, Орал мен Еділ арасын қол астына қаратады. ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752723104 2023-10-18 13:37:45 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752723104 VIII ғасыр ортасында түргештер мұрасы үшін қарлұқтармен болған күресте оғыздардың едәуір бөлігі Жетісуды тастап, Шу алқабына кетеді. Осы жерде олардың «Көне Гузия>> деп аталатын ордасы болды. IX ғасырдың бас кезінде оғыздардың көсемі қарлұқтармен, қимақтармен одақтасып, кангар-печенег бірлестігін күйретеді, сөйтіп Сырдарияның төменгі жағы мен Арал өңірі мен даласын басып алады. IX ғасыр соңында олар хазарлармен одақ құрып, печенегтерді жеңеді де, Орал мен Еділ арасын қол астына қаратады. ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752737801 2023-10-18 13:46:00 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752737801 Исламның Орта Азияда орнығуы ІХ ғасырдың ортасы Х ғасырға жатқызылады. Бұл кезде араб – мұсылман әлемі Қытайдан Пиреней түбегіне дейін созылып жатты. ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752755630 Түріктер  арасына исламның таралуында сауда, миссионерлік насихат, экономикалық жәрдем беру, салықтан босату секілді т.б. бейбіт шаралар да кеңінен қолданылды. Ислам да жергілікті наным – сенімдерге бейімделе қанат жайды. Әулиелер культі, мола басына шырақ жағу, наурызды тойлау т.б. мұсылмандыққа дейінгі әдет – ғұрыптарды ислам өз бойына сіңіріп алды.  Мұсылман  әлемінде түріктердің орны өз алдына жеке тақырыпқа арқау болатын  мәселе. Мұсылмандар түріктермен  жолығыса жүріп, олардың өз айналасындағы  халықтармен ортақ тіл таба білетін ғажайып қасиетін атап өтеді. Олар бұл қасиетін жаңа елге жеңушілер есебінде ме, әлде мейман есебінде ме, жолдамалар немесе әскери тұтқын құл ретінде келе ме бәрібір, әйтеуір ұдайы көрсетіп, кез-келген жағдайда да олар басқа халықтардың өкілдеріне қарағанда іс - әрекеттің барша саласында табыспен алға жылжуы ойдағыдай жүзеге асырып отырған.

]]> 2023-10-18 13:55:32 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752755630 Қарахан мемелектінде ислам дінінің таралуы ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752765952 Қарахандардың саяси және әскери табыстары Орталық Азия территориясында  исламның кеңінен тарауына ықпал  етті. Қарахандар тұсындағы Шығыс Түркістандағы мұсылман иеліктерінің шекарасы туралы Махмұт Қашғари мәлімет береді. Шығыс Түркістанда отырықшы аудандар басты екі жолдың бойында – Гучен мен Турфанға апаратын солтүстік жол мен Хотаннан Тарим өзені құятын Лобнорға баратын жолдар бойында жатқаны белгілі. Махмұт Қашқариден біз осыған байланысты мынадай мәлімет аламыз: Усми-Тарим – Ислам жерлерінен ұйғырларға қарай ағатын және сонда құмға сіңіп кеткен үлкен өзеннің аты».]]> 2023-10-18 14:01:06 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752765952 ansarsultangali2003_ https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752776414 Қарахандар  әулеті мемлекеті тұсындағы мәдени өрлеудін, жалпы қарахандар дәуіріндегі мәдениет тарихы толық зерттеліп біткен жоқ. Әрине, ислам дінінің таралуы, араб-мұсылман мәдениеті мен түрік мәдениетінің өзара әсері, осы кезенде өмір сүріп, шығармашылықпен айналысқан ұлы тұлғаларымыздың өмірі мен шығармашылығы, қала мәдениетінің, сәулет өнерінің гүлденуі сияқты мәселелер жеке-жеке проблемалар деңгейінде көтерілгендігіне қарамастан жалпы қарахандар мемлекетінің мәдениеті тарихын біртұтас ғылыми зерттеу объектісі ретінде қарастырған мәселе деуге әлі ертерек.]]> 2023-10-18 14:06:40 UTC https://padlet.com/ansarsultangali2003_/iw8g8legv2ev828q/wish/2752776414