Кіріспе.

1. Бағдар беруші информация. Таңдаған авторлардың шығармаларындағы қарастырылған тақырып жайлы жалпы информация беру.

2. Карталарды ашу. Эссе қандай терең сұрақ немесе тезис, әлде проблема бойынша болады соны жазу. Тезис - терең сұрақтың жауабы. Тезис - аргументтер келтіруге тұрарлық терең ой. Аргументтерді өзіңіз таңдаған мәтіндерге сүйене отырып келтіресіз.

   Негізгі бөлім.

   Кейде эссені бірден негізгі бөлімнен бастап жазу жеңілдеу болуы мүмкін. Өзіңіз таңдаған автордың шығармасында көтерілген бір тақырып жайлы сипаттап жазсаңыз болады. Шығармада автор әр түрлі тақырыпты көтеруі мүмкін. Мәселен технология дамуының адам өміріне әсері, адамның жалғыздығы т.б. тақырыптар болуы мүмкін. Өзіңіз таңдаған тақырып бойынша 3 әдебиетке салыстырмалы талдау жасай отырып баяндап жазасыз. Тек тақырыпты таңдар алдында түсінуіңіз керек - ол тақырып өзіңіз таңдаған 3 әдебиетте де көрініс табуы тиіс. Әйтпеген жағдайда 3-еуін бірдей байланыстырып жазу қиын болады. Сонымен алдымен бірінші әдебиет бойынша өзіңіз таңдаған тақырып бойынша терең талдау жасап баяндап жазасыз, кейін екіншісі, үшіншісі бойынша салыстырмалы талдау жасап баяндап жазасыз.

   Жазып болғанан соң ойланыңыз, кіріспеге қандай тезис немесе сұрақ немесе проблеманы жазуға болады.

   Ойлана отырып өзіңіз талдап жазған мәтіндеріңізге өзгерістер енгізуге болады: басында елемей қалған детальдарды қосып, толықтырулар жасап....

   Негізгі 3 әдебиетке акцент жасағаныңызбен, арасында өзге де шығармалардан, деректерден информация пайдалануға болады.

   Қазіргі қоғамдағы жағдайдан мысалдар да қосуға болады.

   Эссені өзіңізге ыңғайлы нұсқамен бастағаныңыз тиімді болуы мүмкін.

Сұрақтарда тереңдік бар. Алайда ескеретін тұс бар: ол сұрақтар бойынша әдебиеттерді пайдалану, мысалдар келтіру, талдаулар жасау тым күрделі болмауы тиіс.

2)Простодушный өз өміріндегі алтын уақытын жоғалту арқылы,соңы қандай оқиғамен аяқталады?

3)Автор шығармада қоғамды қалай бейнеледі?Жалғыздық өмір соңы неге алып соқты?

Адам өміріндегі жалғыздық бақытты болуға алып келеді ме?

2.Вольтер “Простодушный”

3.Олдос Хаксли “ О дивный новый мир”

Құбылу шығармасында Грегор Замза өміріне көз жүгіртсек болады.Ол толықтай өмірін жұмысына және отбасының жағдайына арнаған болатын.Өз жағдайын ойламайтын,оның өмірі қалыпты және үйреншікті болып көрінетін.Бірақ оның өміріне үлкен қиындықтар келді,яғни құбыжыққа айналуы.Құбыжықтық өмір,оның өмірін түбегейлі құртты.Ата анасы қасына келіп,қолдау беруден бастартты,ал қарындасы көмек бере отырып,соңында шыдай алмай одан алыстап кетеді.Жалғыздық өмірін кешкен Грегор ата ана,қарындасы қолдауынан айырылып,толықтай өмірінен қол үзеді.Жалпы өз өмірімен күресе алмай,қиындыққа төзбей,қараңғы бөлмеде өзінің соңғы демін шығарады.

Простодушный ата анасынан ерте айырылған кейіпкер.Жақындары Простодушныйды тауып алып,оны толықтай қамқорлығына алып , көмектескен болатын.Бірақ Простодушный өз елінің қоғамына ,заңына қарсы шығып ,қарама қарсы жүруге бағыттайтын.Өз сүйіктісін құтқару үшін және ел сұраған көмекті алу үшін,басқа елге барып Басшысына тікелей сөйлуге кіру үшін үлкен батылдықпен барады.Бірақ оның бұл қадамы темір торға алып келді,сонымен қатар сүйіктісінен айырылып қалады.Простодушный өзінің қателіктерінен жалғыз қалады,сонымен күреседі.Оқиға соңында Простодушный өз ерлігімен офицер атағын алып шығады.

О дивный новый мир шығармасында утопиялық қоғам жайлы сипатталды.Яғни инкубатор арқылы бала шығарып,оларды туылғаннан бір қоғамға бірдей етіп тәрбиелейді.Сол шығармада Бернард пен Линайда арқылы Джон Англияға анасымен бірге оралады.Бірақ анасы сома таблеткасына басым болғандықтан,ол өз өмірімен қоштасады.Бұл жағдайды көтере алмаған Джон жалғыз қалады.Жалғыз жүріп қоғамға үйрене алмады,иллюзиялық жарық өмірге қосыла алмады.Жалпы Джон өз жалғыздығымен күресе алмай,қиындықты көтере алмай өз өзіне қол жұмсайды.

Барлық шығарманы байланыстырып тұрған символ бұл жалғыздық.Шығарма кейіпкерлері соңында жалғыз қалғанын байқауға болады.Айырмашылығы Грегор құбыжыққа айнала отырып,барлығынан айырылады.Простодушный керісінше,жалғыздықтан күш жинап офицер атағын алып шығады.Ал соңғы шығармада Джон жабайы өмірден, қолдан жасалған қоғамға үйренісе алмай және анасынан айырылып,жалғыздыққа шыдамай өз өмірінен кетеді.Жалпы шығарма утопиялық жанрда жазылғанымен,антиутопия жағдайында көп бейнеленген.Байқап отырсақ,кейіпкерлер өз қалаған өмірде,өз қалаған жағдайда сүре алмады.

Қорытындылай келе,адам өз өмірін жалғыздыққа арнамау қажет.Сонымен қатар жалғыздықпен күресіп үйреніп білу керек.Кез келген жағдайға дайын болу қажет.Адамның өмірі ата ана,қолдау, мейірімділік, қамқорлыққа тола.Шығармаларда әр кейіпкерге сол қасиеттін бәрі қажет және мұқтаж болды.Өз қалаған әлемінде сүргісі келді.Адам жалғыздықта бақытты бола алады ма деген сұраққа адамдардың ойы әртүрлі.Менің ойым 2 сипатта болады.Бақытты бола алады егерде жеңсе,бақытты бола алмайды өз өмірін көтере алмаса.Осындай ой қалыптасады және осылай қорытындылаймын.