1. orðaforða og læsi út frá námsefni og glærum

hinsvegar

2. samtöl og frásagnir barna út frá námsefni og glærum

Það skiptir máli hvernig maður talar við börn.

Ekki tala yfir barnið, heldur við barnið.

Nota lestur og vera dugleg að lesa fyrir börn.

Grípa tvítyngd börn sem gætu verið með veikari orðaforða og skilning. Nota myndir með tali til að auka skilning.

Það auðveldar börnum að tjá tilfiningar sínar að vera með góðan málþroska og orðaforða.

Ná góðu augnsambandi við börnin þegar maður er að tala við þau og sýna samtalinu áhuga.

Því betri orðaforði sem barn er með því sterkari félagsleg- og námsleg tengsl.

Sem kennarar getur við verið dugleg að lesa, spjalla og syngja fyrir börnin. Einnig að vera dugleg að spyrja krakkana spurningar t.d upp úr bókina eða upp úr spjallinu.

Að setja orð á alla hluti sem maður er að gera í leikskólanum, segja meira en minna "nú ætlum við í vettlingana."

Nota réttu orðin yfir hlutina, sem kennari á maður ekki að vera búa til bullorð.

Einnig er gott að vinna með boðskipti eins og Bínu.

Merkja hlutina innan leikskólans og gott að vera með sjónrænt skipulag.

Það kom okkur á óvart hvað börn læra mikinn orðaforða eins og t.d. á milli 1-3 ára, eru ennþá svo lítil en geta mörg samt tjáð sig svo vel

Kom líka á óvart hvað málþroski er samtengdur öðrum þroska

Chomsky – Börn fæðast með innra máltökukerfi sem gerir þeim kleift að læra mál á meðan aðrir fræðimenn eru ekki sammála.

Lubbi – lærum stafina, hjálpar börnum að læra ný orð og stafina

Lesum mikið og útskýrum orðin

Hlustum mikið á lög og mörg spennt fyrir að syngja með

Notum tmt og börnin dugleg að taka þátt í því og gaman að sjá börnin sem eiga erfitt með að tjá sig nota táknin og bæði hin börnin og kennarinn skilja þau þá betur

Tala skýrt.

Endurtaka.

Hafa sjónrænt.

Málþroski hefur áhrif á hegðun.

Fjölbreytt reynsla eykur orðaforða.

Mikilvægt að mæta börnum á þeim stað sem þau eru. Aðstoða börnin til að ná grunnskilnig til að geta bætt ofan á.

Samræður við börn eru mikilvæg. Í daglegum samskiptum skiptir máli að börn fái tíma til að festa orð í minni svo að þau geta notið þau sjálf.

Okkur þótti þetta mjög áhugaverður punktur þar sem við komum öll frá sitthvorum landshlutum og þekkjum börn sem ólust upp í sveit, borg og í sjávarþorpi. Maður sér greinilegan mun á orðaforða barna þegar kemur að umhverfi, samfélagi og áhugasviði þeirra.

Við ræddum um mikilvægi að vera skýr í tali og að útskýra fyrir börnum með sjónrænu skipulagi eða myndum.

Einnig var rætt um fjölbreyttan orðaforða og mikilvægi þess ásamt því að góður grunnur er lykillinn að góðum málþroska.

Nota samverustundir í leikskólanum til að halda ''ræðufundi,, með börnunum, fá einn og einn í einu til að standa upp segja frá hvað t.d. þau voru að gera um helgina eða hvað var í matinn í gær.

Samræður og frásagnir er lykill að bæði málþroska og félagsfærni og gefa innsýn inní hugsun barnsins, styrkja orðaforða og leggja grunn að námi.

Við sem kennarar getum verið með íkveikjur af samtölum þótt samtölin séu ekki löng.

Börn eiga oft lengri samræður við samnemendur sína frekar en okkur kennarana því þau skilja hvort annað betur.

Samræður milli fullorðins einstaklings og 0-3ára barns er ekki eins og samræður fullorðinna við eldir börn. Í samræðum við yngri börnin verðum við að passa að setja orð á alla hluti og tala við barnið þó að þau svari okkur ekki endilega með orðum.

í samræðum við eldri börnin erum við oft að reyna fá þau til þess að setja í orð það sem er liðið, t.d. það sem gerðist í gær eða áðan.

• Frásagnir eru mikilvægar fyrir skipulagningu hugsunar og málnotkunar. Börn læra að segja sögur með upphafi, miðju og endi, sem styður bæði við málfræði og textaskilning (Honig, 2007).

• Í Snemmtæk íhlutun í hnotskurn er bent á að frásagnir séu ekki bara málæfing heldur leið fyrir börn til að tengja reynslu sína við tungumálið.

• Frásagnir efla líka félagslega færni – með því að segja frá upplifunum sínum og hlusta á frásagnir annarra læra börn að deila, setja sig í spor annarra og skilja mismunandi sjónarhorn.

Mikilvægt að leyfa börnum að tjá sig og hjálpa þeim að bæta inn orðum til þess að auka orðaforða þeirra og frásagnarhæfni.

Góð æfing fyrir börn líka að læra að hlusta, bíða og svara svo þannig þau séu ekki alltaf að grípa frammí fyrir öðrum.

Börn sem taka þátt í samtölum þróa með sér betri lesskilning síðar og því er einstaklega mikilvægt að börn fái að tjá sig og geti átt sem mest af samræðum.

Þannig má segja að bæði samtöl og frásagnir séu brýr milli málþroska, vitsmuna og læsis – þau efla orðaforða, málskilning og félagslega hæfni.

Gott að passa líka upp á að öll börn fái tækifæri til þess að eiga samræður á hverjum degi.