Trong bài thơ Mùa xuân nho nhỏ, nhà thơ bắt đầu bằng câu:

1: Chép chính xác 5 câu để hoàn thiện đoạn thơ.

Câu 2: Nêu hoàn cảnh sáng tác của bài thơ, trong hoàn cảnh đó có ý nghĩa thế nào đối với việc bày tỏ cảm xúc của nhà thơ?

Câu 3: Nêu ý nghĩa nhan đề bài thơ, từ đó liên hệ tới mối quan hệ với tác phẩm.

Câu 4: Đoạn thơ vừa chép sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Em hãy nêu tác dụng của biện pháp ấy.

Câu 5: Viết đoạn văn quy nạp từ 10 -> 12 câu với chủ đề: Khổ đầu bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên tươi đẹp và tràn đầy sức sống.

Một bông hoa tím biếc

Ơi con chim chiền chiện

Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng
Câu 2
Hoàn cảnh sáng tác năm 1980,khi đất nước thống nhất được 5 năm và đang sôi sục khí thế xây dựng cuộc sống mới.Bài thơ ra đời vào tháng 11,khi tác giả còn đang nằm trên giường bệnh,một tháng trước khi ông qua đời
Nhờ sự khơi nguồn,nẩy nở từ sự sống,vẻ đẹp của mùa xuân  thiên nhiên mở rộng ra với mùa xuân của đất nước,cách mạng.Cảm xúc lăng đọng dần và suy tư và ước nguyện: nhà thơ muốn nhập vào bản hòa ca vĩ đại của cuộc đời bằng một nốt trầm xao xuyến của riêng mình, góp vào mùa xuân chung lớn lao “mùa xuân nho nhỏ”. Bài thơ khép lại những cảm xúc thiết tha, tự hào về quê hương, đất nước qua điệu dân ca xứ Huế.
Câu 3
-Mùa xuân nho nhỏ là một sáng tác độc đáo, một phát hiện mới mẻ của nhà thơ.
- Hình ảnh “mùa xuân nho nhỏ” là biểu tượng cho những gì tinh túy, đẹp đẽ nhất của sự sống và cuộc đời mỗi con người.
- Sự hòa quyện giữa cái chung và cái riêng, giữa mối quan hệ cá nhân và cộng đồng.
- Bài thơ thể hiện nguyện ước của nhà thơ, muốn làm một mùa xuân, nghĩa là sống đẹp sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình rất khiêm nhường. Mong ước nhỏ nhoi, giản dị được cống hiến cho cuộc đời, cho đất nước. 
Câu 4 
-Đảo ngữ: đảo từ "mọc" lên đầu nhằm nhấn mạnh sức sống ,sự trỗi dậy mãnh liệt của bông hoa và thiên nhiên mùa xuân
-Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác "giọt long lanh":gợi nhiều liên tưởng,nhưng theo quan hệ với câu thơ trên thì nó là tiếng hót của con chim dường như không tan biến mà đọng lại thành giọt
Câu 5    Bài làm
    Đoạn thơ vừa chép chính là khổ đầu tiên trong bài "Mùa xuân nho nhỏ" của Thanh Hải.Chỉ bằng vài nét chấm phá đơn sơ,tác giả đã mở ra cho bức tranh mùa xuân một không gian thoáng đãng:"Mọc giữa dòng sông xan-Một bông hoa tím biếc"Với những hình ảnh,tín hiệu của mùa xuân:"dòng sông xanh","bông hoa tím" đã gợi lên một không gian mênh mông sóng nước cùng những màu sắc tươi thắm đẹp đẽ.Sử dụng phép đảo ngữ đảo từ "mọc" lên đầu câu kết hợp với số từ "một" đã nhấn mạnh được cái sự sống trỗi dậy mãnh liệt của bông hoa nhỏ bé yếu ớt,tô điểm cho một mùa xuân không  đẹp và tràn đầy nhựa sống.Bức tranh thiên nhiên này không chỉ có mỗi màu sắc và hình ảnh mà còn có cả âm thanh:"Ơi con chim chiền chiện-Hót chi mà vang trời"Bằng cả trái tim,nhà thơ cất tiếng gọi "Ơi" một cách tha thiết.Có lẽ là do vẻ đẹp của mùa xuân và những âm thanh trong trẻo của tiếng chim nên mới đầu lời gọi ấy nhen nhóm rồi mới dần dần lan tỏa và cất lên thành lời.Cảm xúc của tác giả dâng trào qua câu hỏi tu từ"Hót chi mà vang trời".Cái thứ âm thanh không thể thiếu ấy đã khuấy động cả một không gian mênh mông,cao rộng,vực dậy cả một tâm hồn của con người đang đối mạt với cái chết rình rập.Tác giả lắng nghe tiếng chim bằng cả trái tim mình :"Từng giọt long lanh rơi-Tôi đưa tay tôi hứng".Hình ảnh ẩn dụ giọt long lanh gợi ra rất nhiều liên tưởng nhưng xét theo quan hệ với câu thơ trên,thì đấy chính là muốn chỉ tiếng chim-thứ âm thanh thuần khiết ấy không hề tan biến mà lắng đọng lại trở thành từng giọt,từng giọt long lanh rơi xuống.Câu thơ "Tôi đưa tay tôi hứng" sử dụng đại từ "tôi" được lặp lại hai lần kết hợp với động từ "hứng" đã nói lên sự trang trọng,nâng niu của Thanh Hải đối với "từng giọt long lanh" ấy.Cả khổ thơ,tác giả đã sử dụng nghệ thuật đảo ngữ,phép ẩn dụ ,điệp ngữ.Qua đó,ta thấy khổ thơ đầu bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên tươi đẹp và tràn đầy sức sống.

Từ tình yêu cuộc sống, yêu cuộc đời, thiên nhiên được khơi nguồn, nảy nở từ sức sống, vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mở rộng ra với mùa xuân đất nước, cách mạng. Cảm xúc lắng đọng dần vào suy tư và ước nguyện: nhà thơ muốn nhập vào bản hòa ca vĩ đại của cuộc đời bằng một nốt trầm xao xuyến của riêng mình, góp vào mùa xuân chung lớn lao “mùa xuân nho nhỏ”. Bài thơ khép lại những cảm xúc thiết tha, tự hào về quê hương, đất nước qua điệu dân ca xứ Huế.

3.
- Mùa xuân nho nhỏ là một sáng tác độc đáo, một phát hiện mới mẻ của nhà thơ.

- Hình ảnh “mùa xuân nho nhỏ” là biểu tượng cho những gì tinh túy, đẹp đẽ nhất của sự sống và cuộc đời mỗi con người.

- Sự hòa quyện giữa cái chung và cái riêng, giữa mối quan hệ cá nhân và cộng đồng.

- Bài thơ thể hiện nguyện ước của nhà thơ, muốn làm một mùa xuân, nghĩa là sống đẹp sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình rất khiêm nhường. Mong ước nhỏ nhoi, giản dị được cống hiến cho cuộc đời, cho đất nước. Đó là chủ đề mà bài thơ mà nhà thơ muốn gửi gắm.
4.

(1)Trong bài thơ mùa xuân nho nhỏ , tác giả Thanh Hải có viết

                 “Một bông hoa tím biếc
                     Ôi con chim chiền chiện
                      Hót chi mà vang trời
                     Từng giọt long lanh rơi
                     Tôi đưa tay tôi hứng”.(2) Từ những hình ảnh “Dòng sông xanh” rồi “ hoa  tím biếc” đã trở thành những tín hiệu đặc trưng của mùa xuân xứ Huế , một khung cảnh mênh mông sóng nước và một bầu trời cao rộng , trong veo .(3)  Màu hoa tím nổi bật trên mặt nước trong xanh đã gợi cho ta liên tưởng đến những tà áo dài tím mộng mơ, thướt tha của những nàng thơ xứ Huế , sắc màu ấy hài hòa với cái màu xanh của nước đã tạo nên một nét chấm phá nhẹ nhàng nhưng lại vô cùng sống động , một vẻ đẹp tự nhiên một màu sắc đặc trưng của nơi đây. (4)Từ “một” chỉ số ít đã tạo nên một thế đối lập giữa một dòng sông mênh mông và một bông hoa nhỏ bé nhưng khi đọc ta lại chẳng thấy sự yếu ớt hay nhỏ bé của boong hoa mà ngược lại , ta còn thấy được ở nó một sức sống vô cùng to lớn và mãnh liệt .(5) Phép đảo ngữ đưa từ “mọc” lên đầu câu thơ chính là một dụng ý nghệ thuật của tác giả    

, ông như muốn được khắc sâu những ấn tượng về cái sức sống mãnh liệt , mạnh mẽ trỗi dậy và vươn lên của mùa xuân . (6) Bức tranh ấy không chỉ có họa mà còn có nhạc boiwr tiếng chim chiền chiện cất lên với muôn ngàn lời ca tiếng hót reo mừng “ Ơi con chim chiền chiện / Hót chi mà vang trời” , tiếng gọi “Ơi” cất lên từ đáy lòng của tác giả trước cảnh tượng đẹp đẽ ấy nghe sao mà tha thiết thế  . (7) Cảm xúc của tác giả đã thực sự trào dâng qua câu hỏi tu từ ấy “ Hót chi mà vang trời “ , đó là cái thứ âm thanh không thể thiếu , nó đã làm sống dậy cả một không gian cao rộng , khoáng đạt , vực dậy cả một tâm hồn con người đang phải đối mặt với cái chết rình rập . Tiếp đó là cụm từ “giọt long lanh” đã gợi lên những liên tưởng phong phú và thú vị , nó có thể là những giọt sương còn đang lấp ló sau những kẽ lá , mà nó cũng có thể là những giọt mưa xuân đang rơi và như theo lời thơ của tác giả thì đó chính là tiếng hót của những con chim chiền chiện đã vang vọng nhưng lại không tan biến trong không gian mà đọng lại , rồi trở thành những giọt trong vắt “ long lanh” .(8) Tiếng chim ấy đã được cảm nhận từ thính giác rồi chuyển thành thị giác , và đó chính là nghệ thuật ấn dụ chuyển đổi cảm giác được nhà thơ kết hợp một cách tài tình mà chính ông cũng cảm nhận mùa xuân bằng nhiều giác quan , từ thị giác rồi tính giác và cả xúc giác .(9) Đại từ “tôi’ được điệp hai lần kết hợp với hành động “ hứng” đã thể hiện một sự nâng niu , trân trọng của nhà thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên , đất trời khi bước vào mùa xuân với cảm xúc say sưa xốn xang , rạo rực . (10) Như vậy , với việc sử dụng nghệ thuật một cách ăn ý (đảo ngữ ,ẩn dụ ,các từ ngữ và hình ảnh giàu giá trị gợi tả ) , khổ thơ đầu đã mở ra một bức tranh xứ Huế tuyệt đẹp với những màu sắc và âm thanh của cuộc sống . (11)  Khổ đầu bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên tươi đẹp và tràn đầy sức sống

 

+Nhan đề thể hiện chủ đề của tác phẩm: bộc lộ ước nguyện dâng hiến khiêm nhường tha thiết của nhà thơ, thể hiện quan điểm về sự thống nhất giữa cái chung và cái riêng, giữa cá nhân và cộng đồng. 

Câu 4 :
Biện pháp ẩn dụ chuyển đổi cảm giác:

    + Giọt long lanh là những giọt mưa xuân, giọt mưa xuân, trong sáng, rơi xuống từng nhành cây, kẽ lá.

    + Tiếng chim từ chỗ là âm thanh (cảm nhận bằng thính giác) chuyển thành “từng giọt” (hình và khối, cảm nhận bằng thị giác), từng giọt long lanh ánh sáng và màu sắc có thể bằng xúc giác (tôi đưa tay tôi hứng)
-  Phép đảo ngữ đưa động từ mọc đảo lên đầu cơ thơ là một dụng ý nghệ thuật của tác giả .Thông qua phép đảo ngữ ấy nhà thơ muốn khắc sâu ấn tượng về sức sống trỗi dậy và vươn lên của mùa xuân được như bông hoa tím, biếc, kia đang từ từ mọc lên, vươn lên, xoè nở trên mặt nước xanh của dòng  sông xuân.

→ Câu thơ gợi ra niềm cảm xúc say mê, ngây ngất của tác của tác giả trước cảnh trời đất xứ Huế vào mùa xuân, thể hiện mong muốn hòa nhập thiên nhiên, đất trời trong tâm tưởng giữa mùa đông lạnh giá khiến ta vô cùng khâm phục.

Câu 5:
                               Bài làm 
          Những câu thơ trên là khổ một của bài thơ ‘’Mùa xuân nho nhỏ ‘’của tác giả Thanh Hải.Chỉ một vài nét đơn sơ, nhà thơ đã mở ra một khoảng thời gian thoáng đãng cho bức tranh mùa xuân:’’ Mọc giữa dòng sông xanh /Một bông hoa tím biếc ‘’.Bức tranh xuân xứ Huế được chấm phá bằng hình ảnh chọn lọc và giàu sức gợi ‘’dòng sông xanh’’, ‘’hoa tím biếc’’.Đó là những hình ảnh tín hiệu đặc trưng của mùa xuân xứ huế gợi lên không gian mênh mông sông nước vào một bầu trời cao rộng trong veo.Trên mặt nước trong xanh nổi bật hình ảnh ‘’một bông hoa tím biếc’’, màu hoa tím gợi cho ta liên tưởng tới những áo dài thướt tha của những cô gái huế , màu xanh của nước hài hòa với màu tím biếc của bông hoa tạo nên một nét chấm phá nhẹ nhàng mà sống động , đem lại một vẻ đẹp tự nhiên , hài hòa ,một màu sắc đặc trưng của xứ Huế. Từ ‘’một ‘’ chỉ số ít tạo nên thế đối lập giữa dòng sông mênh mông và bông hoa nhỏ bé. Tuy vậy, người đọc không hề thấy sự nhỏ bé, yếu ớt của bông hoa mà ngược lại, bông hoa thể hiện một sức sống vô cùng mãnh liệt. Phép đảo ngữ đưa động từ ‘’mọc ‘’lên đầu câu thơ là một dụng ý nghệ thuật của tác giả. Thông qua phép đảo ngữ ấy, nhà thơ muốn khắc sâu ấn tượng về sức sống trỗi dậy và vươn lên của mùa xuân. Tưởng như bông hoa tím biếc kia đang từ từ mọc lên, vươn lên, xòe nở trên mặt nước xanh của dòng sông xuân. Bức tranh không chỉ có ‘’họa’’ mà còn có ‘’nhạc ‘’bởi tiếng chim chiền chiện cất lên với muôn vàn lời ca tiếng hót ,reo mừng:’’ Ơi!, con chim chiền chiện- Hót chi mà vang trời’’.Nhà thơ gọi ‘’ơi’’, nghe sao mà tha thiết thế ! Lời gọi ấy có lên từ tấm lòng của nhà thơ trước mùa xuân tươi đẹp với những âm thanh rộn rã, lời gọi ấy mới đầu nhen nhóm ở một góc trái tim rồi từ đó mà òa ra thành lời thật ngỡ ngàng, thật thích thú.Cảm xúc của nhà thơ đã trào dâng thực sự qua câu hỏi tu từ :’’Hót chi mà vang trời’’, thứ âm thanh không thể thiếu ấy làm sống dậy cả không gian cao, rộng khoáng đạt, làm sống dậy vực dậy cả một tâm hồn con người đang phải đối mặt với cái chết rình rập.Nhà thơ lặng ngắm lắng nghe bằng cả trái tim xao động bằng trí tưởng tượng, liên tưởng độc đáo,: ‘’Từng giọt long lanh rơi, tôi đưa tay tôi hứng’’. 

 

Ôi con chim chiền chiện

Hót chi mà vang trời

Từng giọt long lanh rơi

Tôi đưa tay tôi hứng
câu 2 : Hoàn cảnh sáng tác: Bài thơ viết vào tháng 11/1980, không bao lâu sau trước khi nhà thơ qua đời, thể hiện được niềm yêu mến cuộc sống, yêu nước thiết tha và ước nguyện của tác giả.

Từ tình yêu cuộc sống, yêu cuộc đời, thiên nhiên được khơi nguồn, nảy nở từ sức sống, vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mở rộng ra với mùa xuân đất nước, cách mạng. Cảm xúc lắng đọng dần vào suy tư và ước nguyện: nhà thơ muốn nhập vào bản hòa ca vĩ đại của cuộc đời bằng một nốt trầm xao xuyến của riêng mình, góp vào mùa xuân chung lớn lao “mùa xuân nho nhỏ”. Bài thơ khép lại những cảm xúc thiết tha, tự hào về quê hương, đất nước qua điệu dân ca xứ Huế.
câu 3 : - Mùa xuân nho nhỏ là một sáng tác độc đáo, một phát hiện mới mẻ của nhà thơ.
 Hình ảnh “mùa xuân nho nhỏ” là biểu tượng cho những gì tinh túy, đẹp đẽ nhất của sự sống và cuộc đời mỗi con người.
Sự hòa quyện giữa cái chung và cái riêng, giữa mối quan hệ cá nhân và cộng đồng.
Bài thơ thể hiện nguyện ước của nhà thơ, muốn làm một mùa xuân, nghĩa là sống đẹp sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình rất khiêm nhường. Mong ước nhỏ nhoi, giản dị được cống hiến cho cuộc đời, cho đất nước. Đó là chủ đề mà bài thơ mà nhà thơ muốn gửi gắm.
câu 4 : Biện pháp ẩn dụ chuyển đổi cảm giác:
Giọt long lanh là những giọt mưa xuân, giọt mưa xuân, trong sáng, rơi xuống từng nhành cây, kẽ lá.
Tiếng chim từ chỗ là âm thanh,  chuyển thành “từng giọt” , từng giọt long lanh ánh sáng và màu sắc có thể bằng xúc giác .
→ Câu thơ gợi ra niềm cảm xúc say mê, ngây ngất của tác của tác giả trước cảnh trời đất xứ Huế vào mùa xuân, thể hiện mong muốn hòa nhập thiên nhiên, đất trời trong tâm tưởng giữa mùa đông lạnh giá khiến ta vô cùng khâm phục.
câu 5 :

    + Giọt long lanh là những giọt mưa xuân, giọt mưa xuân, trong sáng, rơi xuống từng nhành cây, kẽ lá.

    + Tiếng chim từ chỗ là âm thanh (cảm nhận bằng thính giác) chuyển thành “từng giọt” (hình và khối, cảm nhận bằng thị giác), từng giọt long lanh ánh sáng và màu sắc có thể bằng xúc giác (tôi đưa tay tôi hứng).

→ Câu thơ gợi ra niềm cảm xúc say mê, ngây ngất của tác của tác giả trước cảnh trời đất xứ Huế vào mùa xuân, thể hiện mong muốn hòa nhập thiên nhiên, đất trời trong tâm tưởng giữa mùa đông lạnh giá khiến ta vô cùng khâm phục.

câu5:
 bài làm
  (1)Đoạn thơ trên là khổ 1 của bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ”của nhà thơ Thanh Hải.(2)Khung cảnh mùa xuân được hiện ra với một vẻ đẹp thật bình dị, đơn sơ nhưng cũng không kém phần nên thơ và sâu sắc.(3) Chỉ đơn giản là một bông hoa tím đang mọc lên giữa dòng sông nước xanh như ngọc thật nhẹ, thật hài hòa mà cũng rất dễ thương.(4)Bức tranh ấy lại càng đẹp hơn, có “hồn” hơn khi cái màu tím được tô đậm lên thành “tím biếc”.(5) Gam màu ấy đã được tô vẽ vào bức tranh thật khéo léo, tài tình, làm cho người đọc hình dung ra ngay trước mắt cả một bông hoa tím biếc, thật nhỏ, thật xinh, cũng có đủ khả năng để nhuộm tím cả bầu trời, cả không gian mùa xuân đang căng tràn sức sống.(6)Không chỉ có hình ảnh mà còn có âm thanh của con chim chiền chiện hót vang trời làm xao xuyến cả đất trời, cả tâm hồn của người thi sĩ bằng những từ ngữ cảm thán như “ơi, hót chi”.(7) Cả bầu không gian tĩnh lặng giờ đây trở nên sôi động, tưng bừng sức sống.(8) Âm thanh tiếng chim hót tưởng chừng như nhỏ bé nhưng trong cái tĩnh lặng, nó như bao quát cả đất trời.(9)Không chỉ có hình ảnh mà còn có âm thanh của con chim chiền chiện hót vang trời làm xao xuyến cả đất trời, cả tâm hồn của người thi sĩ bằng những từ ngữ cảm thán như “ơi, hót chi”. (10)Cả bầu không gian tĩnh lặng giờ đây trở nên sôi động, tưng bừng sức sống,âm thanh tiếng chim hót tưởng chừng như nhỏ bé nhưng trong cái tĩnh lặng, nó như bao quát cả đất trời.(11)Tiếng chim không chỉ ngân vang trên không trung và đất trời mà giờ đây nó đã cô đọng thành giọt, có hình thù, kích thước nhất định, cách chuyển đổi cảm giác này tưởng chừng vô lí nhưng lại rất hợp lí, làm nổi bật khung cảnh mù xuân với dòng sông, bông hoa tím biếc, tiếng chim chiền chiện cùng người thi sĩ khiến cho bức tranh trở nên bình dị mà vẫn tươi đẹp.(12)Ta có thể thấy khổ đầu bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” đã vẽ nên một bức tranh thiên nhiên tươi đẹp và tràn đầy sức sống.