KADİR GÖK - 2023 YILI ENFLASYON DÜZENLEMESİ by Kadir Gök

2023 Yılı Enflasyon (Muhasebesi) Düzeltmesine İlişkin Bilinmesi Gerekenler

kadirrgok — 2024-03-25 12:50:56 UTC

Kısa bir süre önce Gelir İdaresi Başkanlığınca, 2023 hesap dönemi sonu ve izleyen hesap dönemlerine ilişkin olarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulacak mali tabloların ve düzeltme işlemlerinin usul ve esaslarının belirlenmesine yönelik Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği taslağı hazırlanmıştır.

Söz konusu taslakta yapılan açıklamalardan öne çıkan bazı hususlara ve değerlendirmelerimize bu sirkülerimizde verilmiştir.

Enflasyon düzeltmesi nedir?

kadirrgok — 2024-03-25 12:51:14 UTC

Genel anlamda enflasyon düzeltmesi, paranın satın alma gücündeki değişmeler nedeniyle gerçek durumu ifade edemeyen mali tabloların, gerçek durumu ifade eder hale gelmelerini sağlamak üzere düzeltme işlemine tabi tutulmasıdır.

Enflasyon düzeltmesi, mali tablolarda yer alan parasal olmayan kıymetlerin Türk Lirası değerlerinin, tablonun ait olduğu tarihteki değerine yükseltilmesidir. Düzeltme, parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarlarının düzeltme katsayıları ile çarpılması suretiyle gerçekleştirilecektir.

Ne zaman uygulanacak?

kadirrgok — 2024-03-25 12:53:37 UTC

2023 takvim yılı sonu itibarıyla (Kendilerine özel hesap dönemi tayin edilen mükellefler, 2024 yılında biten özel hesap dönemi sonu itibarıyla), 2023 hesap dönemine ilişkin mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir. Ayrıca şartların oluşmasına bağlı olarak geçici vergi dönemleri dâhil 2024 hesap dönemi (kendisine özel hesap dönemi tayin edilenlerde 2025 yılında biten hesap dönemi) ve şartların devamına bağlı olarak izleyen dönemlere (geçici vergi dönemleri ve hesap dönemleri) enflasyon düzeltmesi uygulanacaktır.

Hangi mali tablolara uygulanacak?

kadirrgok — 2024-03-25 12:54:08 UTC

Enflasyon düzeltmesi, mali tablolar arasından, sadece bilançolara uygulanacaktır.

Vergiye etkisi olacak mı?

kadirrgok — 2024-03-25 12:54:36 UTC

31/12/2023 tarihli mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu kaynaklanan kâr/zarar farkı, geçmiş yıllar kâr/zararı hesabında gösterilecektir. Bu şekilde tespit edilen geçmiş yıl kârı vergiye tabi tutulmayacak, geçmiş yıl zararı zarar olarak kabul edilmeyecektir.

Kimlerin yapması gerekiyor?

kadirrgok — 2024-03-25 12:55:28 UTC

Enflasyon düzeltmesi, kazançlarını bilanço esasına göre tespit eden gelir veya kurumlar vergisi mükellefleri tarafından yapılacaktır.

Hangi adımlar takip edilecek?

kadirrgok — 2024-03-25 12:56:57 UTC

Enflasyon düzeltmesinde mükellefler aşağıdaki işlemleri/adımları sırasıyla yerine getireceklerdir.

a) Mali tabloda yer alan kıymetlerden hangilerinin parasal olmayan kıymet olduğu tespit edilecektir.

b) Tespit edilmiş parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarları (düzeltmeye esas tutarları) bulunacaktır.

c) Tespit edilmiş parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde düzeltmeye esas tarihleri ve düzeltme/taşıma katsayıları belirlenecektir.

ç) Tespit edilmiş düzeltmeye esas tutarlar ait oldukları düzeltme/taşıma katsayılarıyla çarpılacak ve parasal olmayan kıymetlerin düzeltilmiş tutarları hesaplanacak ve enflasyon farkları kayıtlara alınacaktır.

d) Parasal olmayan kıymetler düzeltilmiş değerleriyle, parasal kıymetler ise düzeltmeye tabi tutulmaksızın mali tabloda gösterilecektir.

kadirrgok — 2024-03-25 12:57:52 UTC

kadirrgok — 2024-03-25 12:58:55 UTC

Parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarları nasıl belirlenecek?

kadirrgok — 2024-03-25 12:59:35 UTC

Parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarları belirlenirken bir kısım değerler, parasal olmayan kıymetlerin Vergi Usul Kanunu (VUK)’un değerleme hükümlerine göre bulunan tutarlarından düşülecek ve bu işlemden sonra bulunan miktarlar düzeltmeye esas alınacaktır.

Reel Olmayan Finansman Maliyeti (ROFM) nedir?

kadirrgok — 2024-03-25 13:00:12 UTC

Reel olmayan finansman maliyeti; her türlü borçlanmada, borç tutarlarına (yabancı para üzerinden borçlanmalarda borcun alındığı tarihteki Türk Lirası karşılıklarına), borcun kullanıldığı döneme ait TEFE artış oranının uygulanması suretiyle hesaplanan tutarı ifade etmektedir.

2023 hesap dönemi sonuna ait bilanço üzerinde yapılacak düzeltme işleminde; bilançoda yer alan bazı parasal olmayan varlıkların içerisinde bulunan reel olmayan finansman maliyetlerinin, ilgili varlığın maliyet veya alış bedelinden düşülmesi sonucu bulunacak tutar düzeltmeye esas alınacaktır.

Parasal kıymetler düzeltmeye tabi tutulacak mı?

kadirrgok — 2024-03-25 13:00:34 UTC

Parasal kıymetler (parasal varlıklar ve parasal kaynaklar) enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacaktır. Zira bilançoda görünen parasal kıymete ait değer, bilanço tarihi itibarıyla o kıymetin satın alma gücünü de göstermektedir. Ancak bilançoda görünen parasal olmayan kıymetlere (parasal olmayan varlıklar ve parasal olmayan kaynaklar) ait değerler, bilanço tarihi itibarıyla bu kıymetlerin satın alma gücünü gösteren değerler olmadığından, bilançonun enflasyonun etkilerinden arındırılmasını teminen parasal olmayan kıymetler enflasyon düzeltmesine tabi tutulacaktır.

KAYNAKÇA

kadirrgok — 2024-03-25 13:03:30 UTC

https://www.verginet.net/dtt/11/Vergi-Sirkuleri-2023-103.aspx

Burns, John (2000), “The Dynamics of Accounting Change: Inter-Play Between New Practices, Routines, Institutions, Power and Politics”, Accounting, Auditing & Accountability Journal, Vol.13, Nr.5, pp. 566 – 596. Burns, John ve Robert W. Scapens (2000), "Conceptualizing Management Accounting Change: An Institutional Framework", Management Accounting Research, 11, pp. 3-25. Busco, Cristiano, Riccaboni, Angelo ve Robert W. Scapens (2006), "Trust for Accounting and Accounting for Trust", Management Accounting Research, 17, pp. 11-41. Cohen, Ira J (1989), Structuration Theory: Anthony Giddens and the Constitution of Social Life, New York: St. Martin’s Press.

kadirrgok — 2024-03-25 16:02:05 UTC

kadirrgok — 2024-03-25 16:02:49 UTC