Человек

упал

как башня.

Сердце

пробило

в мозгу

полночь.

Ленин!

Ленин!

Ильич!

Кто

же

теперь

нас

поведёт?

Мы

не

верьм

этим

слезам.

Это

ложь!

Ленин

жив!

Он

в

сердцах

миллионов.

В

марше

рабочей

силы.

В

буре

революции.

Тра-та-тах!

Гром

бьёт

в

небо.

Вставай,

товарищ!

Ленин

не

умер.

Он

в

нас!

Một con người

ngã xuống

như tháp cao.

Trái tim

đâm thủng

vào não

nửa đêm.

Lenin!

Lenin!

Ilyich!

Ai

sẽ

giờ

dẫn dắt

chúng ta?

Chúng ta

không

tin

những

giọt lệ

này.

Đó

là

dối trá!

Lenin

sống!

Ông

trong

trái tim

triệu người.

Trong

cuộc hành quân

của

lực lượng

lao động.

Trong

cơn bão

cách mạng.

Tra-ta-tah!

Sấm

đánh

vào

bầu trời.

Đứng dậy,

đồng chí!

Lenin

không

chết.

Ông

trong

chúng ta!

巍巍延安，星火燎原，
泽东雄才，指引中原。
万里长征，血染征程，
红旗猎猎，唤醒黎明。

抗倭战烈，山河重生，
亿民齐心，追随命行。
毛公挥手，天地变色，
革命洪流，势不可挡。

Diên An hùng vĩ, ngọn lửa lan xa,
Trạch Đông tài cao, dẫn lối Trung Nguyên.
Vạn lý trường chinh, máu thắm hành trình,
Cờ hồng tung bay, gọi ánh bình minh.

Chống Nhật khốc liệt, sông núi tái sinh,
Trăm triệu đồng lòng, theo bước mệnh hành.
Mao công vung tay, trời đất đổi màu,
Lòng dân cách mạng, sức mạnh ngập tràn.

Tengo. Voy a empezar a tener lo que nunca tuve, lo que nunca he tenido: tengo, tengo, y tendré lo que he soñado.

Tôi có. Tôi sắp bắt đầu có những gì chưa từng có, những gì tôi chưa bao giờ có: tôi có, tôi có, và tôi sẽ có những gì tôi mơ.

장백산 줄기줄기 피어린 자욱 압록강 굽이굽이 피어린 자욱 오늘도 자유조선 꽃다발우에 력력히 비쳐주는 거룩한 자욱 아- 이름도 그리운 우리의 장군 아- 그 이름도 빛나는 김일성 장군만주벌 눈바람아 이야기하라 밀림의 긴긴 밤아 이야기하라 만고의 빨치산이 누구인가를 절세의 애국자가 누구인가를 아- 이름도 그리운 우리의 장군 아- 그 이름도 빛나는 김일성 장군백두산 꼭대기 오르러 가시던 혁명의 노지 길이 먼 그때 우리와 운명 함께 하시려 수천 산허를 헤치시며 오신 아- 이름도 그리운 우리의 장군 아- 그 이름도 빛나는 김일성 장군

Những vết máu trên các mạch máu của núi Baekdu, những vết máu của dòng sông Yalu quanh co, những vết tích thiêng liêng tỏa sáng rực rỡ ngày hôm nay trên bó hoa của Joseon tự do Ah - vị tướng của chúng ta, người mà tên cũng được nhớ đến Ah - Tướng Kim Il Sung, người mà tên cũng đang tỏa sáng Hãy nói với tôi, cơn gió tuyết của đồng bằng Mãn Châu, hãy nói với tôi, đêm dài của rừng rậm, ai là du kích vĩnh cửu, ai là người yêu nước vô song, Ah - vị tướng của chúng ta, người mà tên cũng được nhớ đến Ah - Tướng Kim Il Sung, người mà tên cũng đang tỏa sáng Trở lại khi đó, trên con đường cách mạng dài để leo lên đỉnh núi Baekdu, bạn đã đến để chia sẻ vận mệnh của chúng ta, phá vỡ hàng ngàn khoảng trống trên núi Ah - vị tướng của chúng ta, người mà tên cũng được nhớ đến Ah - Tướng Kim Il Sung, người mà tên cũng đang tỏa sáng

I
Thật vậy, tôi sống trong những thời đen tối!
Lời chân thật trở thành ngớ ngẩn. Trán nhẵn nhụi
Ngụ ý sự vô cảm. Người đàn ông cười
Chỉ vì chưa nghe
Tin dữ.

Thời nào rồi, khi
Nói về cây cũng gần như tội ác
Vì điều đó có thể hiểu là im lặng trước biết bao tàn khốc?
Người kia bình thản qua đường
Có lẽ đã vượt khỏi tầm với của bạn bè mình
Những người đang cần.

Thật, tôi vẫn kiếm sống hàng ngày
Nhưng, tin tôi đi, đó chỉ là sự ngẫu nhiên. Không việc gì tôi làm cho phép tôi ăn no uống đủ.
Ngẫu nhiên tôi được tha. (Nếu may mắn thôi không còn, tôi mất rồi.)

Họ nói với tôi: Ăn và uống! Vui lên vì những gì mình có!
Nhưng làm sao tôi ăn uống được nếu thức ăn tôi lấy đi là từ những người đói,
Và ly nước của tôi là của người đang khát đến chết?
Và thế mà tôi vẫn ăn vẫn uống.

Tôi cũng muốn khôn ngoan. Trong những sách cổ người ta nói khôn ngoan là:
Tránh xa tranh đấu của thế giới và sống trọn
Thời gian ngắn ngủi của bạn mà không sợ hãi
Cũng không dùng bạo lực
Đền lại ác bằng thiện
Không thỏa mãn ham muốn mà quên chúng đi
Được xem là khôn ngoan.
Tất cả những điều này tôi không thể làm.
Thật vậy, tôi sống trong những thời đen tối.

II
Tôi đến thành phố vào thời loạn lạc
Khi đói rè thống trị.
Tôi đến giữa những người giữa thời nổi loạn
Và tôi đã nổi loạn cùng họ.
Thời gian của tôi đã trôi qua
Được trao cho tôi nơi trần gian.

Tôi ăn thức ăn giữa những trận chiến
Tôi nằm ngủ giữa những kẻ giết người
Tôi đã yêu một cách cẩu thả
Và đối với vẻ đẹp tự nhiên tôi không có kiên nhẫn.
Thời gian của tôi đã trôi qua
Được trao cho tôi nơi trần gian.

Mọi con đường thời tôi đều dẫn vào vũng bùn.
Lời nói của tôi đã phản bội tôi với lũ sát nhân.
Tôi có rất ít điều có thể làm. Nhưng những người nắm quyền
Ngồi an toàn hơn khi không có tôi: đó là hy vọng của tôi.
Thời gian của tôi đã trôi qua
Được trao cho tôi nơi trần gian.

Lực lượng của chúng tôi nhỏ bé. Mục tiêu
Ở rất xa
Rõ ràng có thể nhìn thấy, dù bản thân tôi
Không có khả năng chạm tới nó.
Thời gian của tôi đã trôi qua
Được trao cho tôi nơi trần gian.

III
Các bạn, những kẻ sẽ nổi lên từ trận lụt mà chúng tôi đã bị chìm trong đó
Những bạn sẽ sống sót
Hãy nhớ
Khi bạn nhắc đến những sai lầm của chúng tôi
Cả những thời đen tối
Mà bạn đã thoát khỏi.

Vì chúng tôi đã đi, thay đổi đất nước nhiều hơn là thay đôi giày,
Trải qua chiến tranh giai cấp, thất vọng
Khi chỉ có bất công, mà không có sự phẫn nộ.

Và dù thế, chúng tôi hiểu:
Hận thù, ngay cả khi với sự thấp kém
Làm méo mó gương mặt.
Phẫn nộ, ngay cả khi chống lại bất công
Làm khàn tiếng. Ôi, chúng tôi
Những ai mong muốn chuẩn bị nền đất cho sự hữu nghị
Đã không thể thực sự thân thiện.

Nhưng các bạn, khi ngày đến cuối cùng
Khi con người là người giúp người
Hãy nghĩ đến chúng tôi
Với sự khoan dung.

I
Wahrlich, ich lebte in finsteren Zeiten!
Wahre Worte wurden zum Unsinn. Die glatte Stirn
bedeutete Gleichgültigkeit. Der Mann lacht
nur weil er noch nicht gehört
hatte von schlimmen Nachrichten.

Welche Zeit ist das,
in der man vom Baum spricht wie von einer Straftat,
weil es als Schweigen vor all dem Schrecken gelten kann?
Der andere geht ruhig die Straße entlang,
vielleicht außerhalb der Reichweite seiner Freunde,
die in Not sind.

Wahrlich, ich verdiente täglich mein Brot,
doch glaub mir, es war nur Zufall. Nichts, was ich tat, erlaubte mir, satt zu werden.
Zufällig wurde ich verschont. (Wenn nur das Glück nicht fehlte, wäre ich verloren.)

Sie sagten zu mir: Iss und trink! Freu dich an dem, was du hast!
Doch wie kann ich essen und trinken, wenn das Essen, das ich nehme, von den Hungrigen stammt,
und mein Glas Wasser demjenigen gehört, der vor Durst stirbt?
Und doch esse und trinke ich.

Ich wollte auch klug sein. In alten Büchern steht, Klugheit heißt:
Sich fernhalten von den Kämpfen der Welt und leben
die kurze Zeit ohne Furcht,
ohne Gewalt anzuwenden,
Böses mit Gutem zu vergelten,
die Begierden nicht zu befriedigen, sondern sie zu vergessen –
das gilt als Klugheit.
All das konnte ich nicht tun.
Wahrlich, ich lebte in finsteren Zeiten.

II
Ich kam in die Stadt in Zeiten des Aufruhrs,
als Hunger herrschte.
Ich kam unter Menschen in der Zeit der Rebellion
und rebellierte mit ihnen.
Meine Zeit verging,
mir wurde sie auf Erden gegeben.

Ich aß Speisen inmitten von Kämpfen,
ich schlief unter Mördern,
ich liebte flüchtig,
und hatte keine Geduld für die natürliche Schönheit.
Meine Zeit verging,
mir wurde sie auf Erden gegeben.

Alle Wege meiner Zeit führten ins Morast.
Meine Worte verrieten mich den Mördern.
Ich konnte kaum etwas tun. Doch die Mächtigen
sitzen sicherer ohne mich: Das ist meine Hoffnung.
Meine Zeit verging,
mir wurde sie auf Erden gegeben.

Unsere Kräfte sind klein. Das Ziel
ist weit entfernt,
deutlich sichtbar, obwohl ich selbst
nicht fähig bin, es zu erreichen.
Meine Zeit verging,
mir wurde sie auf Erden gegeben.

III
Ihr, die ihr aufsteigt aus der Flut, in der wir versanken,
ihr, die ihr überlebt,
denkt daran,
wenn ihr unsere Fehler erwähnt,
auch die finsteren Zeiten,
aus denen ihr entkommen seid.

Denn wir gingen, veränderten das Land mehr, als wir Schuhe wechselten,
erlebten Klassenkampf, Verzweiflung,
wenn nur Ungerechtigkeit da war, ohne Empörung.

Und dennoch verstanden wir:
Hass, selbst mit geringer Gesinnung,
verzerrt das Gesicht.
Zorn, selbst gegen Ungerechtigkeit,
macht die Stimme heiser. Oh, wir,
die wir den Boden für Freundschaft bereiten wollten,
konnten nicht wirklich freundlich sein.

Doch ihr, wenn der letzte Tag kommt,
wenn Mensch Mensch hilft,
denkt an uns
mit Nachsicht.

I W roku tysiąc dziewięćset czterdzieści cztery Armia Czerwona weszła do Polski. Żołnierzy witano kwiatami. Żołnierzom dawano chleb i sól. Żołnierzom dawano papierosy. Żołnierzom dawano wódkę. Żołnierzom dawano dziewczyny.

II Najlepsi byli pierwsi: najlepsi byli pierwsi. Byli dobrzy ludzie, chcieli zbudować nowy świat, chcieli zbudować nowe życie.

Ale nie umieli, nie umieli go zbudować. Byli dobrzy ludzie, ale nie umieli go zbudować.

Budowali baraki dla siebie, budowali baraki dla ludu, budowali baraki dla krów. Byli dobrzy ludzie, ale nie umieli go zbudować.

III Potem przyszli drudzy. Drudzy byli gorsi. Umieli budować, ale nie chcieli budować nowego świata. Chcieli budować nowe więzienie.

Budowali mury, budowali wieże strażnicze, budowali drut kolczasty. Byli źli ludzie, i umieli go zbudować.

IV Potem przyszli trzeci. Trzeci byli najgorsi. Nie chcieli nic budować, chcieli wszystko zniszczyć.

Zniszczyli kościoły, zniszczyli szkoły, zniszczyli szpitale. Byli źli ludzie, i umieli to zniszczyć.

V Teraz przychodzą czwarti. Czwarti to my. Chcemy zbudować nowy świat, chcemy zbudować nowe życie.

Ale nie umiemy, nie umiemy go zbudować. Jesteśmy dobrzy ludzie, ale nie umiemy go zbudować.

Budujemy z gruzów, budujemy z rumowisk, budujemy z kości. Jesteśmy dobrzy ludzie, ale nie umiemy go zbudować.

VI Spójrzcie na dzieci Warszawy. Bawią się w ruinach. Bawią się granatami. Bawią się nabojami. Bawią się śmiercią.

Spójrzcie na matki Warszawy. Płoną nad dziećmi. Płoną nad mężami. Płoną nad domami. Płoną nad Polską.

Spójrzcie na ojców Warszawy. Pracują w fabrykach. Pracują w kopalniach. Pracują w polu. Pracują za chleb.

VII Propaganda mówi: Budujemy socjalizm. Propaganda mówi: Budujemy nowy świat. Propaganda mówi: Jesteśmy szczęśliwi.

Ale nie budujemy socjalizmu, budujemy baraki. Nie budujemy nowego świata, budujemy mury. Nie jesteśmy szczęśliwi, jesteśmy głodni.

VIII Karty żywnościowe mówią: Jeden kilogram chleba dziennie. Karty żywnościowe mówią: Dwieście gramów mięsa na tydzień. Karty żywnościowe mówią: Jeden litr mleka na miesiąc.

Ale nie ma chleba, nie ma mięsa, nie ma mleka. Są tylko karty żywnościowe.

IX Gazety mówią: Plan Pięcioletni jest wykonany. Gazety mówią: Produkcja rośnie. Gazety mówią: Lud jest zadowolony.

Ale Plan Pięcioletni to kłamstwo, produkcja spada, lud głoduje. Gazety kłamią.

X Radio mówi: Stalin jest ojcem narodów. Radio mówi: Stalin jest słońcem wolności. Radio mówi: Stalin jest geniuszem naszej epoki.

Ale Stalin umarł, Stalin był mordercą, Stalin był tyranem. Radio kłamie.

XI Chcemy chleba, chcemy wolności, chcemy prawdy. Chcemy żyć, chcemy kochać, chcemy się śmiać.

Jesteśmy dorośli, jesteśmy Polakami, jesteśmy ludźmi. Umiemy budować, umiemy niszczyć, ale przede wszystkim umiemy cierpieć.

Nacieszyliśmy się cierpieniem, naprawiliśmy baraków, zniszczyliśmy kościołów. Teraz chcemy zbudować nowy świat, świat bez murów, świat bez drutu kolczastego, świat bez kłamstw.

XII Ten poemat jest dla dorosłych. Dzieci nie powinny go czytać. Dzieci powinny bawić się w słońcu, dzieci powinny się śmiać i śpiewać, dzieci powinny śnić o lepszym świecie.

Ale my jesteśmy dorośli, znamy prawdę, znamy kłamstwa, znamy ból. Budujemy nowy świat, i tym razem będziemy umieli go zbudować.

I Vào năm một nghìn chín trăm bốn mươi tư Quân đội Đỏ tiến vào Ba Lan. Các binh sĩ được chào đón bằng hoa. Các binh sĩ được tặng bánh mì và muối. Các binh sĩ được tặng thuốc lá. Các binh sĩ được tặng rượu vodka. Các binh sĩ được tặng các cô gái.

II Những người đầu tiên là tốt nhất: những người đầu tiên là tốt nhất. Họ là những người tốt, họ muốn xây dựng một thế giới mới, họ muốn xây dựng một cuộc sống mới.

Nhưng họ không biết cách, họ không biết cách xây dựng nó. Họ là những người tốt, nhưng họ không biết cách xây dựng nó.

Họ xây dựng doanh trại cho mình, họ xây dựng doanh trại cho dân chúng, họ xây dựng doanh trại cho bò. Họ là những người tốt, nhưng họ không biết cách xây dựng nó.

III Rồi đến những người thứ hai. Những người thứ hai tệ hơn. Họ biết cách xây dựng, nhưng họ không muốn xây dựng một thế giới mới. Họ muốn xây dựng một nhà tù mới.

Họ xây dựng tường, họ xây dựng tháp canh, họ xây dựng dây thép gai. Họ là những kẻ xấu, và họ biết cách xây dựng nó.

IV Rồi đến những người thứ ba. Những người thứ ba là tệ nhất. Họ không muốn xây dựng gì cả, họ muốn phá hủy mọi thứ.

Họ phá hủy các nhà thờ, họ phá hủy các trường học, họ phá hủy các bệnh viện. Họ là những kẻ ác, và họ biết cách phá hủy nó.

V Bây giờ đến những người thứ tư. Những người thứ tư là chúng ta. Chúng ta muốn xây dựng một thế giới mới, chúng ta muốn xây dựng một cuộc sống mới.

Nhưng chúng ta không biết cách, chúng ta không biết cách xây dựng nó. Chúng ta là những người tốt, nhưng chúng ta không biết cách xây dựng nó.

Chúng ta xây dựng từ đống đổ nát, chúng ta xây dựng từ đống gạch vụn, chúng ta xây dựng từ những bộ xương. Chúng ta là những người tốt, nhưng chúng ta không biết cách xây dựng nó.

VI Nhìn xem những đứa trẻ Warsaw. Chúng chơi trong đống đổ nát. Chúng chơi với lựu đạn. Chúng chơi với đạn dược. Chúng chơi với cái chết.

Nhìn xem những người mẹ Warsaw. Họ khóc vì con cái mình. Họ khóc vì chồng mình. Họ khóc vì nhà mình. Họ khóc vì Ba Lan.

Nhìn xem những người cha Warsaw. Họ làm việc trong các nhà máy. Họ làm việc trong các mỏ than. Họ làm việc trên đồng ruộng. Họ làm việc để có bánh mì.

VII Tuyên truyền nói: Chúng ta đang xây dựng chủ nghĩa xã hội. Tuyên truyền nói: Chúng ta đang xây dựng một thế giới mới. Tuyên truyền nói: Chúng ta hạnh phúc.

Nhưng chúng ta không xây dựng chủ nghĩa xã hội, chúng ta xây dựng doanh trại. Chúng ta không xây dựng một thế giới mới, chúng ta xây dựng tường. Chúng ta không hạnh phúc, chúng ta đói khát.

VIII Thẻ phân phối nói: Một ký bánh mì mỗi ngày. Thẻ phân phối nói: Hai trăm gam thịt mỗi tuần. Thẻ phân phối nói: Một lít sữa mỗi tháng.

Nhưng không có bánh mì, không có thịt, không có sữa. Chỉ có thẻ phân phối.

IX Báo chí nói: Kế hoạch Năm Năm đã hoàn thành. Báo chí nói: Sản xuất đang tăng. Báo chí nói: Nhân dân hài lòng.

Nhưng Kế hoạch Năm Năm là dối trá, sản xuất đang giảm, nhân dân đang đói. Báo chí đang nói dối.

X Đài phát thanh nói: Stalin là cha đẻ của các dân tộc. Đài phát thanh nói: Stalin là mặt trời của tự do. Đài phát thanh nói: Stalin là thiên tài của thời đại chúng ta.

Nhưng Stalin đã chết, Stalin là kẻ sát nhân, Stalin là bạo chúa. Đài phát thanh đang nói dối.

XI Chúng ta muốn bánh mì, chúng ta muốn tự do, chúng ta muốn sự thật. Chúng ta muốn sống, chúng ta muốn yêu, chúng ta muốn cười.

Chúng ta là người lớn, chúng ta là người Ba Lan, chúng ta là con người. Chúng ta biết cách xây dựng, chúng ta biết cách phá hủy, nhưng trên hết, chúng ta biết cách chịu đựng.

Chúng ta đã chịu đựng đủ rồi, chúng ta đã xây dựng đủ doanh trại, chúng ta đã phá hủy đủ nhà thờ. Bây giờ chúng ta muốn xây dựng một thế giới mới, một thế giới không tường, một thế giới không dây thép gai, một thế giới không dối trá.

XII Bài thơ này dành cho người lớn. Trẻ em không nên đọc nó. Trẻ em nên chơi dưới nắng, trẻ em nên cười và hát, trẻ em nên mơ về một thế giới tốt đẹp hơn.

Nhưng chúng ta là người lớn, chúng ta biết sự thật, chúng ta biết dối trá, chúng ta biết nỗi đau. Chúng ta đang xây dựng một thế giới mới, và lần này chúng ta sẽ biết cách xây dựng nó.

Bản gốc tiếng Séc

Dưới đây là bản gốc tiếng Séc của bài thơ Dělnické ruce (Tay của người công nhân) do Jiří Wolker sáng tác, lấy từ các tác phẩm tập hợp của ông (khoảng năm 1921).

Dělnické ruce

Ty ruce, hrubé jako zemská kůra, Od kovářského ohně ztvrdlé, Od pluhu neúnavného kusu, Od tkalcovského nitě neúprosný.

Ty jsi koval ocel, co svět svazuje, Ty jsi orala půdu, co živí hladové, Ty jsi tkala látek, co odívá nahé. A přece ty ruce jsou spoutané, Neviditelnými řetězy boháčů.

Ó dělnické ruce! Ty stavíš paláce pro cizí bydlení, Ty kuješ meče pro tyranův boj, Ty seješ semena pro pánů žatvu.

Ale jednoho dne ty ruce se osvobodí, Popadnou pochodně revoluce, Zaklepou na kovadlině spravedlnosti, A z tvého stisku vzroste nový svět— Svět, kde práce je svobodná, Kde pot na čele korunován je čelem.

Vstaňte, ruce proletariátu! Vaše mozolí jsou medaile cti, Vaše jizvy mapy k svobodě. V tvých dlaních leží budoucnost— Silná, nezlomná, vítězná.

Tay của người công nhân

Những bàn tay ấy, thô ráp như vỏ trái đất, Cứng lại từ lửa lò rèn, Từ vết cắn không mệt mỏi của cày bừa, Từ sợi chỉ không khoan nhượng của khung dệt.

Chúng đã rèn thép, thứ trói buộc thế gian, Chúng đã cày đất, nuôi sống những kẻ đói khát, Chúng đã dệt vải, che thân cho kẻ trần truồng. Vậy mà những bàn tay ấy bị xiềng xích, Bởi những sợi xích vô hình của bọn giàu sang.

Ôi, tay của người công nhân! Chúng xây cung điện cho kẻ khác ở, Chúng rèn kiếm cho bạo chúa cầm, Chúng gieo hạt giống cho chủ nhân gặt hái.

Nhưng một ngày nào đó, những bàn tay ấy sẽ tự do, Chúng sẽ nắm lấy ngọn đuốc cách mạng, Chúng sẽ đập trên đe công lý, Và từ bàn tay chúng, một thế giới mới sẽ mọc lên— Thế giới mà lao động là tự do, Nơi mồ hôi trên trán tự đội vương miện cho trán.

Hãy trỗi dậy, tay của giai cấp vô sản! Những vết chai là huy chương danh dự, Những vết sẹo là bản đồ dẫn đến tự do. Trong lòng bàn tay các ngươi nằm tương lai— Mạnh mẽ, không gì lay nổi, chiến thắng.

Tôi là tiếng gầm rền của những động cơ,
Tiếng vang vang vọng trong sắt thép và dầu mỡ.
Tôi là nhịp đập của bàn tay công nhân,
Là mồ hôi rơi trên những bánh xe quay.

Tôi là khói đen u ám trên bầu trời,
Là hơi thở mạnh mẽ của sự sống công nghiệp.
Tôi là bài ca của những người lao động,
Tiếng hát khát vọng của một thế hệ mới.

Cùng tôi, bước chân mạnh mẽ tiến tới,
Dòng sông sắt chảy mãi không ngừng nghỉ.
Vượt qua đêm tối, chinh phục ánh sáng,
Động cơ sống, làm nên ngày mai.

I
Наистина, живях в мрачни времена!
Истината стана глупост. Гладкото чело
означаваше безразличие. Човекът се усмихваше
само защото още не бе чул
лошите новини.

Какво време е това,
когато говоренето за дърво е почти престъпление,
защото това може да се разбере като мълчание пред толкова ужас?
Другият спокойно минава по улицата,
може би извън обсега на своите приятели,
които са в нужда.

Наистина, изкарвах си прехраната всеки ден,
но повярвай ми, това беше само случайност. Нищо, което направих, не ми позволяваше да се нахраня.
Случайно бях пощаден. (Ако само късметът не ме беше напуснал, щях да съм загубен.)

Казаха ми: Яж и пий! Радвай се на това, което имаш!
Но как да ям и пия, ако храната, която взимам, е от гладните,
а чашата ми с вода е на този, който умира от жажда?
И все пак ям и пия.

Исках и аз да бъда мъдър. В старите книги пише, че мъдростта е:
да стоиш далеч от борбите на света и да живееш
краткото си време без страх,
да не използваш насилие,
да отвръщаш на злото с добро,
да не задоволяваш желанията си, а да ги забравяш –
това се счита за мъдрост.
Всичко това не можах да направя.
Наистина, живях в мрачни времена.

Nhà thơ chết giữa lời ca im lặng,
Không có ai nghe tiếng thì thầm cuối cùng.
Trên môi anh, nụ cười của sự bí ẩn,
Giống như một giấc mơ chưa kịp thức tỉnh.

Cái chết không đến bằng tiếng súng,
Mà bằng sự quên lãng ngọt ngào,
Khi những câu thơ không còn vang vọng,
Và ánh sáng trong mắt dần tắt lịm.

Nhà thơ ra đi trong cô đơn,
Mang theo những câu hỏi chưa được trả lời,
Nhưng trong lòng những ai còn nhớ,
Anh sống mãi trong từng vần thơ.

Rruga ime fillon nga fshati i vogël, Ku shtëpitë janë të bëra me gurë të egër, Dhe unë ec me hapa të rëndë, Por zemra më rreh si daulle e festës. Rruga tërhiqet drejt malit të lartë, Ku era fshikullon fytyrën time, Por unë vazhdoj, sepse kjo është rruga jonë, Rruga e Shqipërisë, rruga e së ardhmes.

Con đường của tôi bắt đầu từ làng nhỏ, Nơi nhà cửa xây bằng đá hoang dã, Và tôi bước với chân nặng trĩu, Nhưng tim tôi đập như trống hội hè. Con đường kéo dài lên núi cao, Nơi gió quất vào mặt tôi, Nhưng tôi vẫn đi, vì đây là con đường chúng ta, Con đường của Albania, con đường tương lai.