- Tình huống giao tiếp: không tiếp xúc trực tiếp. Đoạn văn là lời người kể chuyện nên có điều kiện suy ngẫm, lựa chọn, gọt giũa các phương tiện ngôn ngữ.

- Phương tiện ngôn ngữ: chữ viết

- Phương tiện hỗ trợ: dấu câu

- Hệ thống các yếu tố ngôn ngữ:

+ Từ ngữ: Được chọn lọc, gọt giũa. Sử dụng từ ngữ phổ thông.

+ Câu: Câu chặt chẽ, mạch lạc: câu dài nhiều thành phần.

+ Đoạn văn: Có kết cấu chặt chẽ, mạch lạc ở mức độ cao.

-Tình huống giao tiếp : không tiếp xúc trực tiếp. Đoạn văn là lời ngườikể chuyện nên có điều kiện suy ngẫm, lựa chọn, gọt giũa các phươngtiện ngôn ngữ .

-Phương tiện ngôn ngữ : Chữ viết

-Phương tiện hỗ trợ : Dấu câu

-Hệ thống các yếu tố :

+ Từ ngữ : Được lựa chọn, gọt giũa, sử dụng từ ngữ phổ thông.

+ Câu : chặt chẽ, mạch lạc : Câu dài nhiều thành phần.

+ Đoạn văn : Có kết cấu chặt chẽ, mạch lạc tới mức độ cao  

a. Ngôn ngữ nói trong đoạn trích văn bản Vợ nhặt – Kim Lân: leo lẻo cái mồm, ăn miếng giầu đã, hở, đấy,…

- Ngôn ngữ nói ở đây xuất hiện trong tình huống giao tiếp cụ thể: trong buổi gặp lại thị lần thứ hai.

+ Tiếp xúc trực tiếp.

+ Nhân vật giao tiếp trực tiếp, phản hồi tức khắc, có sự đổi vai (thị và Tràng).

- Phương tiện ngôn ngữ: âm thanh

- Phương tiện hỗ trợ: ngữ điệu, nét mặt, ánh mắt, cử chỉ, điệu bộ: cong cớn trước mặt hắn, thị đon đả,….

- Hệ thống các yếu tố ngôn ngữ: Từ ngữ, câu (khẩu ngữ, từ ngữ địa phương, biệt ngữ).

b. Ngôn ngữ nói trong đoạn trích văn bản Chí Phèo – Nam Cao: đứng ỳ ra, đấy thôi, biết chừng, con ngóe đâu,…

- Ngôn ngữ nói ở đây xuất hiện trong tình huống giao tiếp cụ thể: Chí Phèo đến nhà bá Kiến rạch mặt ăn vạ

+ Tiếp xúc trực tiếp.

+ Nhân vật giao tiếp trực tiếp, phản hồi tức khắc, có sự đổi vai (Chí Phèo và bá Kiến).

- Phương tiện ngôn ngữ: âm thanh

- Phương tiện hỗ trợ: ngữ điệu, nét mặt, ánh mắt, cử chỉ, điệu bộ: rên lên, đang xưng xỉa chực tâng công,…

- Hệ thống các yếu tố ngôn ngữ: Từ ngữ, câu (khẩu ngữ, từ ngữ địa phươn

g, biệt ngữ).