Nghiên cứu này cũng sử dụng bảng hỏi V-AEQ (Achievement Emotion Questionnaire) để đo lường cảm xúc của sinh viên. Nó bao gồm các cảm xúc tích cực như thích thú, hy vọng, tự hào và cảm xúc tiêu cực như giận dữ, lo lắng, xấu hổ, tuyệt vọng và buồn chán.

2.Cảm xúc của người học có gì khác biệt khi chuyển từ bối cảnh học trực tiếp sang học trực tuyến trong giai đoạn giãn cách do dịch Covid-19

3.Bối cảnh học trực tuyến có thể được xem như là cơ hội để người học có nhiều trải nghiệm học tập mới mẻ, với các hình thức giao tiếp đa dạng thông qua việc ứng dụng công nghệ thông tin. Trải nghiệm này làm cho người học hào hứng hơn hay trở nên xao nhãng hơn với việc học?

4.Theo đó, mẫu nghiên cứu bao gồm 553 SV, trong đó, tỉ lệ SV theo giới tính nam, nữ lần lượt là 37%, 63% và tỉ lệ SV theo năm nhất, năm hai, năm ba lần lượt là 41%, 32%, 27%

Người trả lời nhận được một bảng câu hỏi và một bảng trả lời. Họ đọc các mục hỏi,nhớ lại các tình huống thường xảy ra có liên quan đến việc học trực tuyến mà họ đã trải qua và đánh dấu vào bảng trả lời. Trước khi trả lời bảng hỏi, các SV này đều xác nhận sự đồng thuận tham gia nghiên cứu.

Các số liệu được thu thập trong khoảng thời gian từ cuối tháng 5/2020 đến cuối tháng 6/2020, đây là giai đoạn SV vừa mới trở lại học trực tiếp trên lớp sau khoảng thời gian học trực tuyến do ảnh hưởng của dịch Covid-19. Trường ĐHSP TPHCM đã cho SV nghỉ học từ tháng 02/2020 đến tháng 3/2020 và chuyển sang học trực tuyến thông qua việc triển khai ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học từ giữa tháng 3/2020 đến gần giữa tháng 5/2020.

5.Đối với CX liên quan đến việc học của SV, nghiên cứu này ghi nhận được mức độ các CX tích cực đều cao hơn so với các CX tiêu cực, cả trong bối cảnh học trực tiếp và trực tuyến. Tuy nhiên, khi học trực tuyến thì các CX này có sự giảm sút, ở đó, các CX tích cực giảm nhiều hơn so với các CX tiêu cực. Nghiên cứu này cũng cho thấy tác động của mức độthư ờng xuyên trao đổi với bạn bè và sự thuận lợi của điều kiện học tập đ ến CX của SV nhưng CX học tập của SV chịu ảnh hưởng của đi ều kiện học tập rõ rệt hơn.

Kết quả nghiên cứu cho thấy các cảm xúc tích cực của sinh viên cao hơn so với cảm xúc tiêu cực trong môi trường học trực tuyến. Điều kiện học tập và sự trao đổi với bạn bè có ảnh hưởng đến cảm xúc của sinh viên, tuy nhiên, điều kiện học tập có tác động rõ rệt hơn. Cảm xúc của sinh viên không có sự khác biệt lớn theo giới tính, nhưng có sự khác biệt giữa các năm học, với sinh viên năm ba ghi nhận cảm xúc tiêu cực thấp hơn so với sinh viên năm nhất và năm hai.

Bài viết cũng chỉ ra rằng điều kiện học tập thuận lợi giúp gia tăng cảm xúc tích cực và giảm cảm xúc tiêu cực, trong khi sự trao đổi với bạn bè chủ yếu tác động đến cảm xúc tích cực.

Tóm lại, nghiên cứu cho thấy việc học trực tuyến ảnh hưởng đến cảm xúc của sinh viên, và điều kiện học tập cùng sự tương tác bạn bè có vai trò quan trọng trong việc hình thành những cảm xúc này.

1. Đối tượng và mẫu nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu là sinh viên của Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh. Mẫu nghiên cứu được lựa chọn là 553 sinh viên, được chọn ngẫu nhiên từ các ngành học khác nhau.

2. Công cụ thu thập dữ liệu: Dữ liệu được thu thập thông qua bảng khảo sát. Bảng khảo sát bao gồm các câu hỏi liên quan đến cảm xúc của sinh viên trong quá trình học trực tuyến, các yếu tố tác động đến cảm xúc như sự hỗ trợ từ giảng viên, phương tiện học tập, điều kiện công nghệ, và các yếu tố cá nhân.

3. Phương pháp phân tích dữ liệu: Dữ liệu thu thập được xử lý và phân tích bằng phương pháp thống kê mô tả và phân tích hồi quy để xác định các yếu tố ảnh hưởng đến cảm xúc của sinh viên khi học trực tuyến. Các phần mềm thống kê như SPSS được sử dụng để phân tích kết quả.

4. Phương pháp định tính: Ngoài các câu hỏi khảo sát định lượng, một số câu hỏi mở cũng được đưa vào để thu thập phản hồi trực tiếp của sinh viên về trải nghiệm học trực tuyến của họ, giúp bổ sung thêm dữ liệu định tính, làm rõ hơn các yếu tố ảnh hưởng đến cảm xúc của sinh viên.

Qua đó, nghiên cứu đưa ra những kết luận về các yếu tố ảnh hưởng mạnh mẽ đến cảm xúc của sinh viên trong quá trình học trực tuyến và đề xuất các giải pháp cải thiện môi trường học tập này.

• Mục tiêu: Nghiên cứu nhằm đánh giá các cảm xúc (CX) liên quan đến việc học trực tuyến của sinh viên, đặc biệt là so sánh mức độ của các cảm xúc tích cực (thích thú, hi vọng, tự hào) và cảm xúc tiêu cực (giận dữ, lo lắng, xấu hổ, tuyệt vọng, buồn chán) trong bối cảnh học trực tuyến so với học trực tiếp.

• Bối cảnh: Dịch Covid-19 đã buộc sinh viên chuyển sang học trực tuyến. Nghiên cứu được tiến hành sau giai đoạn học trực tuyến từ giữa tháng 3 đến giữa tháng 5/2020, với mục đích xác định xem sự thay đổi môi trường học có ảnh hưởng thế nào đến cảm xúc học tập của sinh viên.

2. Phương pháp nghiên cứu và công cụ thu thập dữ liệu

• Mẫu nghiên cứu:

  • 553 sinh viên từ Trường Đại học Sư phạm TP.HCM được lựa chọn theo phương thức thuận tiện nhưng có chú ý đến tính đại diện về giới tính và năm học (năm nhất, hai, ba).

• Công cụ đo lường:

  • Sử dụng thang đo Cảm xúc trong học tập phiên bản Việt Nam (V-AEQ), được điều chỉnh từ bản gốc AEQ của Pekrun và cộng sự.

  • Thang đo sử dụng hệ thống Likert (5 mức đối với cảm xúc học tập và 7 mức đối với đánh giá điều kiện học tập cũng như mức độ trao đổi với bạn bè).

• Độ tin cậy:

  • Hầu hết các chỉ số Cronbach’s Alpha đạt từ 0,7 trở lên, cho thấy tính nhất quán của thang đo.

3. Kết quả chính của nghiên cứu

• So sánh cảm xúc theo năm học:

  • Cảm xúc tích cực: Sinh viên của cả ba năm đều có mức cảm xúc tích cực ở mức trung bình đến cao. Không có sự khác biệt đáng kể về CX tích cực theo năm học.

  • Cảm xúc tiêu cực: Sinh viên năm ba có mức cảm xúc tiêu cực thấp hơn so với sinh viên năm nhất và năm hai, được xác nhận qua phân tích phương sai.

• Đánh giá về điều kiện học tập và trao đổi với bạn bè:

  • Sinh viên đánh giá điều kiện học tập trong thời gian học trực tuyến ở mức trung bình, trong khi mức độ trao đổi với bạn bè được đánh giá ở mức cao.

  • Có sự khác biệt theo năm học trong đánh giá điều kiện học tập, với sinh viên năm ba cho thấy mức thuận lợi cao hơn.

• Phân tích hồi quy:

  • Kết quả cho thấy cả điều kiện học tập và mức độ trao đổi với bạn bè đều có tác động đến cảm xúc học tập, nhưng tác động của điều kiện học tập lại mạnh hơn. Cụ thể:

    • Điều kiện học tập thuận lợi làm tăng CX tích cực và giảm CX tiêu cực.

    • Mức độ trao đổi với bạn bè có tác động tích cực đến CX tích cực, nhưng không ảnh hưởng đáng kể đến CX tiêu cực.

  • Tuy nhiên, mức độ ảnh hưởng của hai yếu tố này vẫn chưa vượt qua ngưỡng giải thích của mô hình (R² dưới 10%), cho thấy còn nhiều yếu tố khác có thể tác động đến CX của sinh viên.

4. Thảo luận và kết luận

• So sánh giữa học trực tiếp và trực tuyến:

  • Mặc dù cả hai bối cảnh đều cho thấy mức CX tích cực cao hơn CX tiêu cực, nhưng khi học trực tuyến, mức độ CX tích cực giảm rõ rệt hơn so với học trực tiếp.

• Ý nghĩa của kết quả:

  • Kết quả cho thấy rằng bối cảnh học trực tuyến có thể làm giảm mức độ hứng thú, hi vọng và tự hào trong học tập của sinh viên.

  • Điều kiện học tập trực tuyến đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh cảm xúc của sinh viên, khẳng định vai trò của cơ sở vật chất và phương tiện hỗ trợ học tập.

• Hạn chế và đề xuất:

  • Mặc dù nghiên cứu đã chỉ ra tác động của điều kiện học tập và trao đổi với bạn bè, nhưng tỷ lệ giải thích của mô hình thấp, gợi ý rằng cần có thêm các yếu tố khác (như kiểm soát nhận thức, đánh giá giá trị,…) được đưa vào nghiên cứu trong tương lai.

5. Đóng góp của nghiên cứu

• Lý thuyết và thực tiễn:

  • Nghiên cứu đóng góp vào việc hiểu rõ hơn về cảm xúc học tập trong bối cảnh học trực tuyến, qua đó giúp các nhà quản lý giáo dục và giảng viên cải thiện chất lượng giảng dạy và môi trường học tập.

• Ứng dụng:

  • Các kết quả có thể được sử dụng để điều chỉnh phương pháp giảng dạy, cải thiện điều kiện học tập trực tuyến và tăng cường giao tiếp giữa sinh viên nhằm tối ưu hóa trải nghiệm học tập.

1. Ảnh hưởng của công nghệ:

   • Kết quả cho thấy rằng sự ổn định và dễ sử dụng của công nghệ học trực tuyến là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến cảm xúc của sinh viên. Những sinh viên có kết nối Internet ổn định và dễ dàng sử dụng các nền tảng học trực tuyến cảm thấy ít căng thẳng và thất vọng hơn.

2. Sự hỗ trợ từ giảng viên:

   • Các sinh viên cảm thấy rằng sự hỗ trợ từ giảng viên trong việc giải đáp thắc mắc và tương tác qua các buổi học trực tuyến có tác động tích cực đến cảm xúc của họ. Sinh viên có cảm giác được quan tâm và hỗ trợ nhiều hơn sẽ có thái độ tích cực hơn đối với việc học trực tuyến.

3. Thời gian tự học:

   • Các sinh viên cho biết việc có quá nhiều thời gian tự học hoặc thiếu sự hướng dẫn từ giảng viên làm họ cảm thấy cô đơn, bối rối và căng thẳng. Ngược lại, việc phân bổ thời gian học hợp lý và có sự hướng dẫn đầy đủ giúp giảm bớt cảm giác áp lực.

4. Điều kiện cá nhân:

   • Điều kiện học tập tại nhà, chẳng hạn như không gian học tập yên tĩnh và sự hỗ trợ từ gia đình, cũng có ảnh hưởng đáng kể đến cảm xúc của sinh viên. Những sinh viên có không gian học tập thoải mái và nhận được sự hỗ trợ từ gia đình có cảm giác học tập tích cực hơn.

5. Sự tương tác với bạn bè:

   • Mặc dù học trực tuyến giảm bớt cơ hội tương tác trực tiếp, nhưng việc duy trì các kênh giao tiếp trực tuyến với bạn bè và nhóm học tập giúp sinh viên cảm thấy ít cô đơn và được hỗ trợ về mặt cảm xúc.

6. Cảm giác cô đơn và thiếu động lực:

   • Một trong những yếu tố tiêu cực lớn nhất là cảm giác cô đơn và thiếu động lực học. Những sinh viên không có môi trường học tập tương tác hoặc cảm thấy mình bị cô lập trong học trực tuyến thường xuyên gặp khó khăn trong việc duy trì động lực học tập.

Kết luận:

• Các yếu tố công nghệ, sự hỗ trợ từ giảng viên, điều kiện học tập cá nhân, và sự tương tác xã hội đều có ảnh hưởng mạnh mẽ đến cảm xúc của sinh viên trong học trực tuyến. Việc cải thiện những yếu tố này sẽ giúp nâng cao trải nghiệm học tập của sinh viên và giảm bớt cảm giác tiêu cực như căng thẳng, cô đơn hay thiếu động lực trong quá trình học trực tuyến.

• Để cải thiện môi trường học trực tuyến, các trường đại học cần chú trọng vào việc nâng cấp cơ sở hạ tầng công nghệ, tăng cường sự hỗ trợ từ giảng viên, và tạo ra các kênh giao tiếp, hợp tác giữa sinh viên và bạn bè.

2) Xác định các cảm xúc tiêu cực, tích cực của sinh viên trong quá trình học trực tuyến

3) Vấn đề nghiên cứu của bài viết này là khảo sát và phân tích cảm xúc của sinh viên khi chuyển từ học trực tiếp sang học trực tuyến trong bối cảnh giãn cách do dịch Covid-19.

4) - 553 sinh viên của Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh (ĐHSP TPHCM), đại diện cho các nhóm ngành khác nhau và được phân tầng theo giới tính và năm học.

• Phương pháp nghiên cứu là khảo sát với mẫu 553 sinh viên từ các ngành khác nhau, thu thập dữ liệu từ cuối tháng 5 đến cuối tháng 6/2020, khi sinh viên trở lại học trực tiếp sau thời gian học trực tuyến.

• Từ cuối tháng 5 đến cuối tháng 6/2020 tại Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh (ĐHSP TPHCM).

5) Cảm xúc tích cực của sinh viên cao hơn cảm xúc tiêu cực trong cả bối cảnh học trực tiếp và trực tuyến, nhưng khi học trực tuyến, cảm xúc tích cực giảm mạnh hơn so với cảm xúc tiêu cực.

• Mức độ trao đổi với bạn bè và điều kiện học tập đều tác động đến cảm xúc học tập của sinh viên, tuy nhiên, điều kiện học tập có ảnh hưởng rõ rệt hơn đối với cảm xúc của sinh viên.