1. Tác giả:
- Huy Cận (1919-2005), tên thật: Cù Huy Cận
- Quê: Hà Tĩnh
- Nổi tiếng trong phong trào Thơ mới, là một trong những nhà thơ tiêu biểu của nền thơ hiện đại Việt Nam
- Giọng thơ lãng mạn, cảm hứng về vũ trụ và thiên nhiên

2. Tác phẩm:
- Hoàn cảnh sáng tác: viết năm 1958, trong chuyến đi thực tế dài ngày của tác giả ở vùng mỏ Quảng Ninh. Sau chuyến đi này, hồn thơ của Huy Cận nảy nở trở lại.
- Xuất xứ: in trong tập thơ “Trời mỗi ngày lại sáng” (1958)
- Mạch cảm xúc: theo trình tự thời gian từ khi đoàn thuyền ra khơi đánh cá và trở về vào buổi sáng hôm sau
- Bố cục: 3 phần
+ khổ 1, 2: đoàn thuyền ra khơi đánh cá
+ khổ 3, 4, 5, 6: hình ảnh đoàn thuyền trên biển
+ khổ 7: đoàn thuyền trở về vào buổi sáng hôm sau

+ Huy Cận (1919-2005)

+ Tên đầy đủ:  Cù Huy Cận

+ Quê ở làng Ân Phú, Huyện Vụ Quang, tỉnh Hà Tĩnh 

+ Trước Cách mạng t8 1945, Huy Cận là 1 nhà thơ mới tiêu biểu với những trang thơ thấm đẫm nỗi buồn, nỗi sầu và 1 cái tôi cô đơn, nhỏ bé  

+ Sau CMT8, Huy Cận trở thành nhà thơ CM tiieeu biểu cái tôi cô đơn đã chuyển mình vào cái ta chung. Lúc này, thơ HC thấm đẫm cảm hứng vũ trụ với những không gian rộng lớn mênh mông

2, Tác phẩm 

+ Nằm trong tập thơ “Trời mỗi ngày lại sáng (1958) 

+ HCST: Giữa năm 1958, HC có chuyến đi thực tế ngày dài ở vùng mở Quảng Ninh

-> Những mùa cá đã mở đầu cho quá trình xây dựng đất nước, mở đầu cho mùa thơ Huy Cận. ĐTĐC là kết quả của chuyến đi nhiều ý nghĩa của nhà thơ 

- Ý nghĩa nhan đề 

+ Đã mở ra 1 thông báo quan trọng trước hết là hình ảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển, và ẩn sau hình ảnh ấy là cồn việc của những ngư dân trên biển. Nhan đề không chỉ nói về con thuyền mà còn hiện lên con người trong lao động con người trở thành cảm hứng trung tâm của bài, từ đó bộc lộ chất tráng ca trong lao động

- Bố cục

+ Được phân chia theo thời gian từ hoàng hôn đến bình minh 

+ Bài thơ giống hành trình của 1 chuyến ra khơi đánh cá trên biển chia làm 3 phần:

+) 2 khổ đầu: Cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi 

+) 4 khổ tiếp: Cảnh lao động trên biển 

+) Khổ cuối: Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở về trong thắng lợi 

b. Bố cục: 3  đoạn
+ Đoạn 1: Hai khổ thơ đầu: Cảnh đoàn thuyền ra khơi lúc hoàng hôn và tâm trạng náo nức của người đi biển.

+ Đoạn2 : 4 khổ tiếp: Cảnh lao động của đoàn thuyền đánh bắt cá giữa không gian biển trời ban đêm.
+ Đoạn 3: khổ thơ cuối: Cảnh đoàn thuyền trở về trong cảnh bình minh lên.
- Trong bài thơ có hai nguồn cảm hứng bao trùm và hài hoà với nhau: cảm hứng lãng mạn tràn đầy niềm vui hào hứng về cuộc sống mới trong thời kì miền Bắc bước vào xây dựng chủ nghĩa xã hội và cảm hứng về thiên nhiên vũ trụ, vốn là một nét nổi bật của hồn thơ Huy Cận. Sự thống nhất của hai nguồn cảm hứng ấy  đã tạo ra những hình ảnh rộng lớn, tráng lệ, lung linh như những bức tranh sơn mài của bài thơ này. 

c. Nội dung: 
- Bài thơ thể hiện sự hài hoà giữa thiên nhiên và con người lao động, bộc lộ niềm vui, niềm tự hào của nhà thơ trước đất nước và cuộc sống.

d. Nghệ thuật.
- Nhiều hình ảnh thơ đẹp, tráng lệ.
- Sáng tạo hình ảnh thơ bằng liên tưởng, tưởng tượng phong phú, độc đáo.
- Âm hưởng khoẻ khoắn, hào hùng, lạc quan.

- Huy Cận bút danh là Cù Huy Cận, sinh năm 1919, quê ở hà Tĩnh. Ông mất năm 2005 tại Hà Nội.

- Huy Cận là một cây bút nổi tiếng của phong trào thơ mới với tập thơ “Lửa thiêng”.

- Ông tham gia cách mạng từ trước năm 1945. Sau cách mạng tháng Tám, ông giữ nhiều trọng trách trong chính quyền cách mạng, đồng thời là một nhà thơ tiêu biểu của nền thơ hiện đại Việt Nam từ sau năm 1945.

- Thơ Huy cận sau cách mạng tràn đầy niềm vui, niềm tin yêu cuộc sống mới. Thiên nhiên, vũ trụ là nguồn cảm hứng dồi dào trong thơ Huy Cận và nó mang những nét đẹp riêng.

 

2. Tác phẩm.

- Ý nghĩa nhan đề 

+ Đã mở ra 1 thông báo quan trọng trước hết là hình ảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển, và ẩn sau hình ảnh ấy là cồn việc của những ngư dân trên biển. Nhan đề không chỉ nói về con thuyền mà còn hiện lên con người trong lao động con người trở thành cảm hứng trung tâm của bài, từ đó bộc lộ chất tráng ca trong lao động

a. Hoàn cảnh sáng tác:

- Bài thơ được viết vào năm 1958, khi đất nước đã kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, miền Bắc được hoàn toàn giải phóng và đi vào xây dựng  cuộc sống mới. Không khí hào hứng, phấn chấn, tin tưởng bao trùm trong đời sống  xã hội và ở khắp nơi dấy lên phong trào phát triển sản xuất xây dựng đất nước. Chuyến thâm nhập thực tế ở vùng mở Quảng Ninh vào nửa cuối năm 1958 đã giúp nhà thơ Huy Cận thấy rõ và sống trong không khí lao động ấy của nhân dân ta, góp phần quan trọng mở ra một chặng đường mới trong thơ Huy Cận.

 

b. Bố cục: 3  đoạn

+ Đoạn 1: Hai khổ thơ đầu: Cảnh đoàn thuyền ra khơi lúc hoàng hôn và tâm trạng náo nức của người đi biển.

+ Đoạn2 : 4 khổ tiếp: Cảnh lao động của đoàn thuyền đánh bắt cá giữa không gian biển trời ban đêm.

+ Đoạn 3: khổ thơ cuối: Cảnh đoàn thuyền trở về trong cảnh bình minh lên.

- Trong bài thơ có hai nguồn cảm hứng bao trùm và hài hoà với nhau: cảm hứng lãng mạn tràn đầy niềm vui hào hứng về cuộc sống mới trong thời kì miền Bắc bước vào xây dựng chủ nghĩa xã hội và cảm hứng về thiên nhiên vũ trụ, vốn là một nét nổi bật của hồn thơ Huy Cận. Sự thống nhất của hai nguồn cảm hứng ấy  đã tạo ra những hình ảnh rộng lớn, tráng lệ, lung linh như những bức tranh sơn mài của bài thơ này. 

 

c. Nội dung: 

- Bài thơ thể hiện sự hài hoà giữa thiên nhiên và con người lao động, bộc lộ niềm vui, niềm tự hào của nhà thơ trước đất nước và cuộc sống.

 

d. Nghệ thuật.

- Nhiều hình ảnh thơ đẹp, tráng lệ.

- Sáng tạo hình ảnh thơ bằng liên tưởng, tưởng tượng phong phú, độc đáo.

- Âm hưởng khoẻ khoắn, hào hùng, lạc quan.