Snefilefni by hörður róbert árnason https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni en-us 2020-01-28 08:59:02 UTC 2025-11-17 03:32:29 UTC hello@padlet.com Járn hordurrobert https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436840988 Helstu hlutverk:
Mikilvægasta hlutverk járns er að mynda uppistöðuna í hemóglóbín-sameindinni í rauðu blóðkornunum
Helstu fæðugjafar:
Lifrapylsa (25 grömm), þá er 1 gramm af járni í lifrapylsunni
blóðmör (25 grömm), þá er 3,2 grömm af járni í blóðmörinni
Helstu skortir:
Járn geymdarkvilla sem geyma allt að 30% járn líkamans. 1 - 200 hafa það í norður Evrópu og that skiptir ekki hvort þú sért heilbrigður eða ekki. Sjúkdómseinkenni yrði orkuleysi, kviðverkir og kyndeyfð.
Ráðlagur skammtur:
2,8 grömm fyrir hvert kílo á eðlilegri manneskju (70kg = 196 grömm).
Dag skammtur fólks á aldrinum 19-50 yrði um 18 millígrömm daglega. 50 + aðeins 8 millígrömm daglega.]]> 2020-01-28 09:02:59 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436840988 Flúor idamyrdal https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841026 Helstu hlutverk:
Flúor hefur miklvægu hlutverki að gegna til styrkingar beina og tanna.
Helstu fæðugjafar:
Te, fiskur og sardínur.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni:
Mikilvægi flúors fyrir heilsufar er að viðhalda heilbrigði tannanna með því að koma í veg fyrir tannskemmdir. Flúoreitrun kemur fyrst og fremst fram í tannvef en það eru einnig liðverkir, aukin beinmyndun og neikvæð áhrif á hjarta- og æðakerfi.
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna (18-30):
Ráðlagðir dagskammtar af flúori hafa ekki verið ákvarðaðir en miðað er við að fullnægjandi inntaka sé 0,05 mg af flúori fyrir hvert kíló líkamsþyngdar.]]> 2020-01-28 09:03:15 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841026 Snefilefni jonsdottir01 https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841059 Snefilefni innihalda 9 efni og þau eru járn, sink, joð, flúor, króm, mólybden, selen, kopar og mangan. Snefilefni eru lífsnauðsynleg frumefni sem finnast í minna magni í líkamanum, það þarf minna en 100mg/ á dag af þessum efnum.]]> 2020-01-28 09:03:24 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841059 Selen jonsdottir01 https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841753 Helstu hlutverk: Selen er notað í margt en hlutverk þess er það að það er skapbætandi, notað við ýmsum húð vandamálum eins og bólum og hrukkum, örvar ónæmiskerfið og er notað í hársápu við flösu.
helstu fæðugjafar: það er að finna í miklu magni í próteinríkum mat eins og kjöt-, fiskur- og fiskmeti.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni: helstu einkenni selenskorts eru hárlos, vöðvaverkir og truflanir í æðakerfi. Eitrunareinkenni selens eru fátíðar en þær helstu eru sterk lykt frá vitum, svartar neglur, járnbragð í munni og ógleði.
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna Og efri mörk: ráðlagður dagskammtur er 50mcg á dag. efri mörkin eru 300ug
]]> 2020-01-28 09:06:30 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841753 Kopar jonsdottir01 https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841802 Helstu hlutverk: það er notað við liðagigt, blóðleysi og sárum á húð.
helstu fæðugjafar: t.d. má finna kopar í avocado, það er mikið um komar í fæðu.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni: bráð einkenni kopareitrunar eru frá meltingarvegi eins og niðurgangur og uppköst. Önnur einkenni eru frá nýrum, lifur og blóðrás. Skortseinkennin eru afar sjaldgjæf vegna þess að það eru margar fæðutegundir sem að innihalda kopar. Helstu einkennin eru blóðleysi, svipað og járn, beinmassi getur minnkað og HDL.
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna Og efri mörk: Ráðlagður dagskammtur er 0,9mg á dag, efri mörkin eru 5mg.
]]> 2020-01-28 09:06:43 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841802 Mangan jonsdottir01 https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841820 Helstu hlutverk: mangan er hjálparefni fyrir ensím en þau stuðla að samtengingu kólestróls og fytusýra í líkamanum.
helstu fæðugjafar: heilkornaafurðir, blaðgrænmeti, hnetur og te.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni: Skammtar allt að 10 mg virðast vera hættulitlir. Mangan sem við fáum úr fæðu fylgja óverulegar eiturverkanir. Skortseinkenni: Skortseinkenni í mönnum eru óþekkt en hjá dýrum koma þau fram í minnkaðri blóðstorknun og hár- og naglavöxtur stöðvast. 
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna Og efri mörk: ráðlaggður dagskammtur er 2-5mg á dag. það eru enginn efri mörk vegna þess að þetta er ekki hættulegt efni.
]]> 2020-01-28 09:06:48 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436841820 Sink hordurrobert https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436842773 Helstu hlutverk:
Sínk er nauðsynlegt til að viðhalda eðlilegu ónæmiskerfi og skiptingu og starfsemi fruma. Sínk er að finna í miklum mæli í blöðruhálskirtlinum og er talið mikilvægt fyrir heilbrigði kirtilsins einnig er Sínk mikilvægt á þeim tímabilum sem líkaminn er upptekinn við hormónatengdar breytingar svo sem við kynþroska, brjóstagjöf og meðgöngu
Helstu fæðugjafar:
Sínk er helst að finna í lambakjöti, svínakjöti, hveitikími, ölgeri og eggjum, en langmest er þó af sínki í ostrum
Helstu skortir:
Mikil neysla sinks (yfir 50 millígrömm) getur meðal annars leitt til uppkasta, niðurgangs, höfuðverkja og máttleysi.
Ráðlagur skammtur:
Ráðlagt er með 8 millígrömm á dag fyrir konur og 11 millígrömm á dag fyrir karlmenn. Líkaminn inniheldur um 2grömm af sink.]]> 2020-01-28 09:10:49 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436842773 Joð hordurrobert https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436843143 Helstu hlutverk:
Joð á, sem hluti af hormónum skjaldkirtilsins, þátt í að stýra efnaskiptum líkamans, til dæmis lífefnafræðilegri virkni sem myndar orku og ný efnasambönd sem viðhalda frumum og vefjum líkamans.
Helstu fæðugjafar:
Joð er helst að finna í fiskum, skelfiskum, mjólk, eggum og grænmeti.
Helstu skortir:
Skortur af joði getur valdið orðið að sjúkdómi sem kallast skjaldkirtilsauki. Skjaldkirtillinn stækkar og börn eða fullorðnir geta haft erfit til að læra nýja hluti á meðan þessu gengur.
Ráðlagur skammtur:
Ráðlagður skammtur fyrir fullorðna er um það bil 150 míkróg joð á dag.]]> 2020-01-28 09:12:02 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/436843143 Króm idamyrdal https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/438051795 Helstu hlutverk: tekur þátt í kolvetna-, prótein- og fituefnaskiptum. Tengist nýtingu á glúkósa og að viðhalda eðlilegu blóðsykursjafnvægi með þvi að bæta virkni insúlíns.
Helstu fæðugjafar: kjötmeti, geri, fersku grænmeti, ávöxtum og heilkornaafurðum.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni: hætta er á eitrun vegna neyslu króms úr fæðu sem er í formi þrígildi króms. En einnig finnst í sexgildu formi krabbameinsvaldandi efni sem fólk andar að sér ryki vegna “slysni” og það getur valdið alvarlegum skaða eins og slæmum húðútbrotum og krabbameini í lungum.
Við krómskort skerðist virkni insúlíns, sykursýkiseinkenni gera vart við sig og afleiðingin er óeðlileg hækkun á blóðsykurs.
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna og efri mörk: 25 ug fyrir konur og 35 ug fyrir karla.]]> 2020-01-30 09:56:17 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/438051795 Molýbden idamyrdal https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/438063652 Helstu hlutverk: er hjálparefni nokkurra steinefnahvata og brjóta niður núkleótíð, sem eru byggingareiningar kjarnsýra (erfðaefnisins).
Helstu fæðugjafar: belgjurtir eins og baunir, hnetur, grófkornmeti, ertur, mjólk og sumt grænmeti.
Helstu skorts- og eitrunareinkenni: skortseinkenni molýbden er ekki þekkt nema í einstaka tilvikum hjá mönnum og þá er um erfðagalla að ræða og afleiðingar þess eru alvarlegar heilaskemmdir. Eitrunareinkenni molýbdens á mjög mikilli neyslu á efninu leiðir ekki til eyðingar kopars úr líkama.
Ráðlagður dagskammtur ungra fullorðinna og efri mörk: 43 - 50 ug.
]]> 2020-01-30 10:32:18 UTC https://padlet.com/hordurrobert/snefilefni/wish/438063652