Postaram się przekazać Państwu kilka pomocnych wskazówek.

Pierwsza – ćwiczmy zawsze wtedy, kiedy nadarza się okazja.

Cudownie sprawdzają się tu ćwiczenia oddechowe- dmuchanie balonów, baniek mydlanych, zdmuchiwanie pyłków, czy też utrwalanie artykulacji, a nawet ćwiczenia pionizacji języka wykonywane w czasie wchodzenia po schodach.

Czyli ćwiczymy często: kilka, kilkanaście razy dziennie. 

Nie robimy tego długo.

Pamiętajmy, inaczej wygląda sytuacja, kiedy dziecko jest na zajęciach u logopedy- wtedy ćwiczymy dłużej, a inaczej w domu.

Wielokrotnie spotykam się z informacją: ale moje dziecko ze mną nie chce ćwiczyć.

Sprawmy, aby ćwiczenia były krótkie i atrakcyjne!

Jeżeli chcemy, aby dziecko siedziało z nami godzinę i ćwiczyło – bardzo szybko się zniechęci ;)

 

Moja recepta na sukces: często i krótko

 

 

Ponieważ w większości jesteśmy już poza etapem wywoływania głosek (poza głoską „R”), ćwiczenia, które przekażę, są ćwiczeniami utrwalającymi poprawną artykulację Zamieszczam także ćwiczenia aparatu mowy, ćwiczenia oddechowe, ćwiczenia słuchowe.

 

Drodzy Państwo, starałam się podać jak najwięcej ćwiczeń na każdą zaburzoną głoskę, z którą pracuję z Waszymi dziećmi. Wy wybieracie 2-3 ćwiczenia na dzień i powtarzacie je krótko, ale często 
np. osoby pracujące nad R idąc po schodach, powtarzają "tdn,tdn,tdn,tdn" - szybko z odpowiednim ułożeniem języka za górnymi zębami.
Dzieci pracujące nad "sz " idąc mogą powtarzać:" szumi, szumi woda "
Osoby pracujące nas c : "Cela ceruje na cytrynie"
Dzieci, które nieprawidłowo realizują r - mogą powtarzać - Rowerem jeździ Robert - każdorazowo zamiast R mówiąc L-
w ten sposób  jedno ćwiczenie zostało zrobione jeden raz,
Pamiętajcie o ćwiczeniach słuchowych i oddechowych.
Dzieciom proszę przypominać o trzymaniu języka na PARKINGU.
Załączyłam wartościowe według mnie filmiki- warto obejrzeć.
DRodzy Państwo zawarte w tym padlecie ćwiczenia powinny wystarczyć co najmniej na 3 tygodnie.
Proszę wybierać i pracować.

 

W razie pytań, zapraszam do kontaktu przez dziennik.
Materiały starałam się zrobić z poszanowaniem praw autorskich, opierałam się także na następujących pozycjach 

Literatura: 1. Antos B., Demel G., Styczek A.: Jak usuwać seplenienie i inne wady wymowy, Warszawa 1971, PZWS 2. E 3. Mystkowska H.: Kształcenie wymowy dzieci w przedszkolu. Ćwiczenia ortofoniczne, Warszawa 1959, PZWS 4. Skorek E. M.: Z logopedia na ty. Podręczny Słownik Logopedyczny, Kraków 2000, Oficyna Wydawnicza „Impuls” 5. Nowak J. E.: Wybrane zagadnienia logopedyczne, Bydgoszcz 1997, WSP w Bydgoszczy, Logopedyczny zbiór wyrazów  J. Wójtowiczowa WSiP 1991,  Ćwiczenia służące doskonaleniu percepcji słuchowej , MAC Kielce 1997

 

Powodzenia i do zobaczenia.

 

 

 

„Burek z podwórka” (opowiadanie logopedyczne – usprawnianie narządów artykulacyjnych: język, wargi, podniebienie, policzki, wędzidełko)

W wiejskiej zagrodzie, pies zwany Burkiem

Skrzętnie zarządza całym podwórkiem.

Niech Burkiem będzie w buzi języczek,

Wnet obowiązki jego wyliczę:

Rankiem, gdy tylko ślepia otwiera,

Już za porządki się zabiera.

Najpierw wokół swej budy posprząta:

Zamiecie (oblizywanie warg ruchem okrężnym),

Zakopie kości do kąta (wysuwanie i chowanie do jamy ustnej języka ułożonego w łopatkę).

Następnie w budzie zrobi sprzątanie (masowanie czubkiem języka wewnętrznej strony policzków)

I zerknie w miseczkę, co dziś na śniadanie

(kierowanie języka w kąciki warg).

Na widok ciepłej kaszy smacznie się oblizuje

(oblizywanie językiem „wąsów” i „brody”)

Zjada wszystko, co bardzo mu smakuje (głośne mlaskanie).

Teraz już Burek biegnie zliczyć kurki do kurnika

I sprawdzić, czy tej nocy nie było tam liska zbójnika (liczenie ząbków „kurek”, poprzez dotykanie każdego zęba czubkiem języka).

Są wszystkie, lecz tuż za płotem słychać gąsek gęganie (gęganie: gę, gę, gę)

Biegnie Burek na ratunek, dając znak szczekaniem (szczekanie:au, au, au)

A tu już gąsior groźnie sycząc (syczenie: s.................),

Broni swego stada.

Niesfornych łobuziaków ucieka gromada,

Pufając ze zmęczenia (nadymanie policzków i wypuszczanie powietrza)

Szumiącego lasu dopada (szumienie sz............).

Teraz Burka czeka nie lada zadanie,

Musi krówkę wyprowadzić na łąkę, na śniadanie.

Krowa muczy przyjaźnie (mu...........)

Już idą droga wokół lasu,

Nagle się przestraszyli

Okropnego hałasu.

Spogląda Burek za siebie, z prawej i z lewej strony

(wysuwanie języka i kierowanie go w prawo i w lewo)

Co widzi? Wóz strażacki pędzi jak szalony.

I-a, i-a, i-a, słychać już z oddali,

Co znaczy, że w pobliżu gdzieś się chyba pali.

Wtem słyszy Burek gwizd znajomy (gwizdanie)

Znajome cmokanie (cmokanie).

To jego pan go wzywa, na nowe zadanie.

Przeciska się Burek do domu, na skróty, przez dziurę w płocie

(przeciskanie języka przez zaciśnięte zęby),

Gdy nagle wzrok jego skupił się na kocie,

Który miaucząc groźnie (miauczenie),

na rybki polował,

Lecz widząc psa, na drzewo się schował.

Wdzięczne rybki Burkowi całuski ślą spod wody

(całuski),

Lecz psina nie ma już czasu, pędzi w stronę zagrody.

Koń stoi już w zaprzęgu,

parska niecierpliwie (parskanie)

Pan cmoknął na niego (cmokanie)

ruszyli leniwie.

Słychać miarowy bieg konia (kląskanie),

Burek biegnie z boku,

Nie chce być gorszy, pragnie dotrzymać mu kroku.

I tak dzień cały Burka pracą wypełniony.

Pod wieczór wraca psina do budy zmęczony,

Zjada smaczną kolację (mlaskanie), poprawia posłanie (wypychanie językiem policzków)

I już po chwili słychać jego smaczne chrapanie (chrapanie). 

 

Pewna żaba, chociaż mała

Raz na spacer się wybrała.

Ja z języka żabkę zrobię

Niechaj w buzi skacze sobie.

W prawo, w lewo, w górę w dół,

Wreszcie złoży się na pół.

Po kamykach przeskakuje, górne ząbki porachuje.

Gdy spragniona żabka była,

Chłodnej wody się napiła.

Pocmokała, pomlaskała,

Pyszczek żabi oblizała.

Teraz sobie smacznie śpi,

Chrapiąc mocno, tak jak ty.

 

 

 

CHA, CHA, CHA CHA, CHA, CHA

To Halinka misia ma.

Ale misia boli głowa,

Bo misio się rozchorował.

Kaszel cięgle mu przeszkadza ( kaszlanie)

Więc pan doktor mu doradza:

Gardło płukać ( naśladować płukanie gardła),

Miodek jeść ( wysuwać i chować głęboko język)

I tabletek łykać sześć ( przełykanie śliny 6 razy).

Miś przestrzega zalecenia,

Lecz wciąż ziewa z osłabienia ( ziewanie).

Ciągle kicha ( kichanie), parska ( parskanie), sapie (wciąganie powietrza przez usta,

przy zatkniętym nosie),

A jak zaśnie, mocno chrapie ( chrapanie)

 

 

Polecam świetne propozycje 

- próbować syczeć z lizakiem ( język przyciśnięty)
 - Przy porannym i wieczornym myciu zębów zaproponujmy dziecku liczenie zębów lub witanie się z nimi w ten sposób, aby czubek języka dotknął każdego zęba osobno.
 - Podczas rysowania poprośmy dziecko, aby narysowało językiem kółko (dookoła warg) lub kreseczki (od jednego do drugiego kącika ust). 
 - Dmuchanie na talerz z gorącą zupą, chuchanie na zmarznięte dłonie, cmokanie, żucie pokarmów to też ćwiczenia aparatu artykulacyjnego.
 
 Z małymi dziećmi ćwiczenia prowadzimy w formie zabawowej. Skuteczną i atrakcyjną formą ćwiczeń aparatu mowy są zabawy fabularyzowane w czasie których dzieci naśladują za pomocą warg i języka ruchy zwierząt czy różne czynności, czyli opowiadanie o języku, który mieszka w buzi i wykonuje różne czynności – czasami język jest „Babą w buzi”, czasami żabką, czasami ulubiona postacią dziecka.

 

Ćwiczenia usprawniające wargi
- Balonik - nadymanie policzków, usta ściągnięte (dla urozmaicenia bawimy się w baloniki, które "pękają" przekłute palcami ).
- Niejadek - usta wciągamy w głąb jamy ustnej.
- Zmęczony konik - parskanie wargami.
- Podwieczorek pieska - chwytanie ustami drobnych cukierków, chrupek, kawałków skórki chleba, itp.
- Kto silniejszy? - napinanie warg w pozycji rozciągniętej. Dwie osoby siedzące naprzeciw siebie trzymają ustami kartkę papieru i każdy ciągnie w swoją stronę. Uwaga - dajmy dziecku szansę wygrania zawodów.
- Rybka - powolne otwieranie i zamykanie warg tworzących kształt koła, zęby "zamknięte"
- Świnka - wysuwanie obu warg do przodu, udając ryjek świnki.
- Wąsy - wysuwanie warg jak przy wymawianiu u, położenie na górnej wardze słomki lub ołówka i próby jak najdłuższego utrzymania.
- Drzwi do domu - buzia to domek krasnoludka, a wargi to drzwi do domku. Pokaż jak wargi ściągnięte do przodu, otwierają się i zamykają.
- Straż pożarna - wyraźne wymawianie samogłosek w parach: e o, i u, a u
- Suszarka - utrzymywanie przy pomocy warg słomki, wciąganie powietrza nosem, wydychanie przez słomkę na dłoń (odczuwanie ciepłego powietrza).
- Pojazdy - naśladowanie poprzez wibrację warg warkotu motoru, helikoptera.itp.
 
 
 

Ćwiczenia usprawniające język (pionizacja)
- Dotykamy palcem lub zimną łyżeczką ( przyklejamy miod – wybór zależy od tego, co dziecko zaakceptuje) podniebienia tuż za górnymi zębami, nazywając je "zaczarowanym miejscem", "parkingiem" itp.. w którym język (krasnoludek, samochód) powinien przebywać, gdy mamy zamkniętą buzię.
- Przytrzymywanie czubkiem języka przy podniebieniu rodzynek, pastylek pudrowych, cukierków halls (z wgłębieniem w środku) itp.
- Zlizywanie nutelli, mleka w proszku itp. z podniebienia przy szeroko otwartych ustach.
- Konik jedzie na przejażdżkę - naśladowanie konika stukając czubkiem języka                             o podniebienie, wydając przy tym charakterystyczny odgłos kląskania.
- Winda - otwórz szeroko buzię, poruszaj językiem tak, jakby był windą - raz do góry, raz do dołu.
 - Karuzela - dzieci bardzo lubią kręcić się w koło, twój język także. Włóż język między wargi a dziąsła i zakręć nim raz w prawą, raz w lewą stronę.
- Chomik - wypycha policzki jedzeniem, a ty pokaż jak można wypchnąć policzki językiem, raz z prawej raz z lewej strony.
- Malarz - maluje sufit dużym pędzlem. Pomaluj pędzlem (językiem) swoje podniebienie, zaczynając od zębów w stronę gardła.
 - Młotek - wbijamy gwoździe w ścianę. Spróbuj zamienić język w młotek i uderzaj o dziąsła tuż za górnymi zębami, naśladując wbijanie gwoździa.
- Żyrafa - ma długą szyję, wyciąga mocno szyję do góry. Otwórz szeroko usta i spróbuj wyciągnąć język do góry, najdalej jak potrafisz.
- Słoń - ma długą trąbę i potrafi nią wszędzie dosięgnąć. Ciekawe czy potrafisz dosięgnąć językiem do ostatniego zęba na górze i na dole, z prawej i lewej strony.

Ćwiczenia żuchwy
- Zamykanie i otwieranie domku - szerokie otwieranie ust, jak przy wymawianiu głoski a, zęby są widoczne dzięki rozchylonym wargom.
- Grzebień - wysuwnie żuchwy, zakładanie i poruszanie dolnymi zębami po górnej wardze. Cofanie żuchwy, zakładanie i poruszanie górnymi zębami po dolnej wardze i brodzie.
 - Krowa - naśladowanie przeżuwania.
- Guma do żucia - żucie gumy lub naśladowanie.

 

Ćwiczenia słuchowe

- rozpoznawanie odgłosów naturalnych z otoczenia, np. z ulicy

- rozpoznawanie wytwarzanych dźwięków za pomocą słuchu, np. uderzenie łyżeczką

o szklankę

- rozpoznawanie wytwarzanych dźwięków tylko słuchowo (polecamy dzieciom

zamknąć oczy lub odwrócić się)

- rozpoznawanie różnych przedmiotów w zamkniętym pudełku przez potrząsaniem

pudełkiem, np. kamyki, gwoździe, groch

- rozpoznawanie źródła dźwięku, odszukiwanie go, np. zegarka lub radia

- różnicowanie i odtwarzanie odgłosów otoczenia, np. stukot pociągu, świst czajnika, odgłosów zwierząt.

- rozpoznawanie osób po głosie,

- rozróżnianie i naśladowanie dźwięków wydawanych przez instrumenty muzyczne.

- rozpoznawanie prostych i znanych melodii.

2. Ćwiczenia  słuchowe związane z mówieniem

- wyróżnianie wyrazów w zdaniu (ile wyrazów, tyle klocków ustawiają dzieci, tyle

razy klaszczą, rysują kółka, itp.). Początkowo należy posługiwać się zdaniami

prostymi, później stosuje zdania bardziej rozbudowane.

- wydzielanie sylab w wyrazach; punktem wyjścia jest rysunek ilustrujący wyraz

dwusylabowy, np. kura. Dzieci wyklaskują i wystukują sylaby w wyrazach.

- wyodrębnianie samogłoski w nagłosie wyrazu, np. E-la, O-la, u-le. Wymawiając

wyrazy należy przedłużać trwanie samogłoski nagłosowej.

- wyodrębnianie spółgłoski nagłosowej poprzez przedłużanie jej trwania, np. ssssanki,

szszszafa, itp.

- wyszukiwanie przedmiotów (zestawy obrazków lub zabawek) rozpoczynających się

np. spółgłoską „s”

- wyodrębnianie głoski w łatwych wyrazach, np. w imionach dzieci P-a-w-e-ł

- wyodrębnianie spółgłoski w wygłosie, np. lasss (zestawy obrazków lub zabawek)

- różnicowanie wyrazów, które różnią się tylko jedną głoską, np.:

domek – Tomek

góra – kura

biurko – piórko

bije – pije

kasa – kasza

buty – budy

- zabawy typu wyraz w wyrazie

2.     Nadymanie buzi i przepychanie powietrza w zamkniętej buzi

3.     Dmuchanie baniek mydlanych

4.     Wąchanie kwiatów – wdech i wydech nosem

5.     Przenoszenie słomką skrawków papieru, kawałków gąbki, papierowych kółek do pojemniczka, pudełka itp.

6.     Dmuchanie przez słomkę do kubka z wodą (wywoływanie burzy)

7.     Dmuchanie na waciki, piłeczki tenisowe, skrawki papieru położone na płaskiej powierzchni

8.     Dmuchanie na lekkie przedmioty – piórka, waciki, papierki od cukierków, suche liście, paski lub postacie z papieru zawieszone na nitkach

9.     Zdmuchiwanie płomienia świecy (stopniowe zwiększanie odległości)

10.  Dmuchanie (wprawianie w ruch) wiatraczków

11.  Nadmuchiwanie balonika

12.  Dmuchanie w balonik, żeby nie opadł na podłogę

13.  Dmuchanie na papierowe łódki lub styropianowe zabawki na powierzchni wody

14.  Duży i powolny wdech nosem i powolny wydech ustami

15.  Wdech z unoszeniem ramion do góry, wydech z opadaniem ramion

16.  Chuchanie na „zmarznięte” ręce, na gorącą zupę.

17.  Zabawy ortofoniczne naśladujące głosy zwierząt np. : syczenie węża, szczekanie psa

18.  Naśladowanie śmiechu ludzi: HA HA HA, HU HU HU, HE HE HE, HI HI HI

19.  Huśtanie ulubionej zabawki – na brzuch leżącego dziecka kładziemy zabawkę; w czasie wdechu zabawka unosi się do góry, przy wydechu opada

20.  Dziecko w siadzie skrzyżnym robi wdech w pozycji wyprostowanej, wydech przy skłonie w przód

WPRAWKI GŁUPAWKI
Dla tych, którzy utrwalają wymowę 

 1.Przeczytaj, potem powtórz. Przesadnie wymawiaj samogłoski w sylabach.

KOTY Z BOGOTY

CHARTY Z DŻAKARTY

SROKA Z MAROKA

SZPROTY Z OCHOTY

KONIK Z SALONIK

KANARKI Z WARKI

KANIA Z POZNANIA

KOALI Z MALI

PAWIANY Z GHANY

KAWKA Z WŁOCŁAWKA

KOZY Z FORMOZY

KOSY Z CANOSSY

BYKI Z KORSYKI

SOWA Z KRAKOWA

ARY Z ANKARY

GADY Z KANADY
2.Przeczytaj tekst, wydłużaj i akcentuj zaznaczone samogłoski.

            „Świat” 

Nie ma lUdzi ani zdarzeń – chodzą sAme kOła,

białe kOła –

czarne kOła –

koła dOokoła.

Czyjeś ręce wyciągniĘte – nogi chwiEjnie błĄdzą.

Wiry płAszczyzn zataczAją kręgi niEskończOne,

niosą głOwy –

trwożne twArze –

światy niEskończOne.

Dzień zasYpia w fałdach nOcy – z nocy siĘ wylęga.

Nie ma grAnic świat i człOwiek – ani nAwet kAmyk.

Któż to rzUcił –

w serce świAta –

w ludzkie sErce kAmyk?

Idą lUdzie i zdarzEnia – wody wiEcznej kOła

białe kOła –

czarne kOła –

koła dOokoła.

3. Przeczytaj zdania wypowiadając każdą pierwszą samogłoskę w wyrazie w przejaskrawiony sposób.

Arogancki aligator ambitnie adoruje atrakcyjną aligatorzycę.

Atrakcyjny akrobata automatycznie asfaltuje autostradę.

Obcy osobnik o obojętnym obliczu ostentacyjnie obnosi otrzymaną odznakę.

Osłupiały oligarcha opromieniony otoczką opalizuje odwrotnością.

Irytująca interwencja interkontynentalnych inkwizytorów irytuje internetowych iluzjonistów.

Iluzoryczna informacja intensywnie implikuje irracjonalną inkacją.

Przeczytaj poniższe zdania dbając o prawidłowe ułożenie artkulatorów przy każdej samogłosce [y].

Tyberiusz Tycjan bywał pyszałkiem.

Wymyślone tygrysy szybowały wysoko wybywając wyimaginowanymi wyjściami.

WIERSZYKI DYKCYJNE
- wybieramy jeden i ćwiczymy jego wymowę dwa tygodnie
Muszka
Mała muszka spod Łopuszki
chciała mieć różowe nóżki
– różdżką nóżki czarowała,
lecz wciąż nóżki czarne miała.
– Po cóż czary, moja muszko?
Ruszże móżdżkiem, a nie różdżką!
Wyrzuć wreszcie różdżkę wróżki
i unurzaj w różu nóżki!

Szczeniak
W gąszczu szczawiu we Wrzeszczu
klaszczą kleszcze na deszczu,
szepcze szczygieł w szczelinie,
szczeka szczeniak w Szczuczynie,
piszczy pszczoła pod Pszczyną,
świszcze świerszcz pod leszczyną,
a trzy pliszki i liszka
taszczą płaszcze w Szypliszkach.

Trznadle
W krzakach rzekł do trznadla trznadel:
– Możesz mi pożyczyć szpadel?
Muszę nim przetrzebić chaszcze,
bo w nich straszą straszne paszcze.
Odrzekł na to drugi trznadel:
– Niepotrzebny, trznadlu, szpadel!
Gdy wytrzeszczysz oczy w chaszczach,
z krzykiem pierzchnie każda paszcza!

Huczek
Hasał huczek z tłuczkiem wnuczka
i niechcący huknął żuczka.
– Ale heca… – wnuczek mruknął
i z hurkotem w hełm się stuknął.
Leży żuczek, leży wnuczek,
a pomiędzy nimi tłuczek.
Stąd dla huczka jest nauczka
by nie hasać z tłuczkiem wnuczka.

Żaba
Żółta żaba żarła żur,
piórnik porósł mnóstwem piór.
Halo, Hela, w hucie huk
Żółw ma czwórkę krótkich nóg

Wieprz
Nie pieprz, Pietrze, pieprzem wieprza,
Wtedy szynka będzie lepsza.”
“Właśnie po to wieprza pieprzę,
Żeby mięso było lepsze.”
“Ależ będzie gorsze, Pietrze,
Kiedy w wieprza pieprz się wetrze!”
Tak się sprzecza Piotr z Piotrową,
Wreszcie posłał po teściową.
Ta aż w boki się podeprze:
“Wieprza pieprzysz, Pietrze, pieprzem?
Przecież, wie to każdy kiep, że
Wieprze są bez pieprzu lepsze!”

Szczebrzeszyn
Trzynastego, w Szczebrzeszynie
chrząszcz się zaczął tarzać w trzcinie.
Wszczęli wrzask Szczebrzeszynianie:
– Cóż ma znaczyć to tarzanie?!
Wezwać trzeba by lekarza,
zamiast brzmieć, ten chrząszcz się tarza!
Wszak Szczebrzeszyn z tego słynie,
że w nim zawsze chrząszcz BRZMI w trzcinie!
A chrząszcz odrzekł nie zmieszany:
– Przyszedł wreszcie czas na zmiany!
Drzewiej chrząszcze w trzcinie brzmiały,
teraz będą się tarzały.”

STRZYŻYK

Czubaty strzyżyk w czystej czapeczce
z Tczowa do Tczewa toczył kuleczkę.
W Tczewie tłum tczewian wytęża oczy
– Strzyżyk dotoczy czy nie dotoczy?
Tymczasem strzyżyk tuż-tuż przed Tczewem
troszeczkę zboczył w krzaczkach za drzewem
i krótszą dróżką krocząc nad rzeczką,
wrócił do Tczowa razem z kuleczką.

CZECHÓW TRZECH

Z czeskich strzech szło Czechów trzech.
Gdy nadszedł zmierzch, pierwszego w lesie zdusił zwierz,
Bez śladu w gąszczu drugi sczezł,
Trzeci jedno z Czechów trzech
Osiągnął marzeń kres.

MISTRZ

W szale skrzypki trzy strzaskał mistrz.
Trzasnął drzwiami też zgrzyt mu zbrzydł,
Przecież sprzęt przestał brzmieć.
Przez przypadek starzec sczezł,
Żebrząc żre zżuty strzęp
Przy użyciu sztucznych szczęk.
Aż raz rzecze mistrz:
Przasnysz znasz, sprzedaj trzos,
Wstrzymaj łzy, możesz brzytwą zarost strzyc,
Przepasz brzuch, przeżyj wstrząs,
Brzaskiem wrzesień srebrzy wrzos.

CHRZĄSZCZE W TRZCINIE

Zachwalają trzcinę chrząszcze:
– nie ma jak szuwarów gąszcze!
W cieniu trzciny doskonale
możesz chłodzić się w upale.
Ja zaś się na plaży prażę,
zaraz w słońcu się usmażę!
Chłodu chrząszczom tak zazdroszczę,
że też w trzcinie się umoszczę.

SZCZEPAN SZCZYGIEŁ

Szczepan Szczygieł z Grzmiących Bystrzyc
Przed chrzcinami chciał się przystrzyc.
Sam się strzyc nie przywykł wszakże,
Więc do szwagra skoczył: szwagrze,
Szwagrze, ostrzyż mnie choć krztynę,
Bo mam chrzciny za godzinę.
Nic prostszego – szwagier na to,
Żono! Brzytwę daj szczerbatą,
W rżysko będzie strzechę Szczygła
Ta szczerbata brzytwa strzygła.
Usłyszawszy straszną wieść
Szczepan Szczygieł wrzasnął: cześć!
I przez grządki poza szosą niestrzyżony czmychnął w proso.
„PUSZCZYK W PUSZCZY”

Pośród gęstych chaszczy w puszczy

puszczykowi puch się łuszczy –

gdy się puszczyk troszkę ruszy,

zaraz puszkiem wokół prószy!

Puszczyk z żalu głośno piszczy:

- Ależ mi się pyszczek błyszczy!

Teraz kurze pierze taszczy,

żeby przykryć błysk na paszczy.

„W KRZACZKACH”

Taczka, czajnik i trzepaczka

tańczą cza – czę w rzadkich krzaczkach.

A zza krzaczków brodacz w czapce

przypatruje się tej paczce.

- Czajnik?! Taczka?! I trzepaczka?! –

zaskoczony brodacz zaczkał.

Ściągnął czapkę z czarnych loczków,

ciut przyczesał kłaczki z boczku,

Włożył fraczek, chwycił pniaczek

i zatańczył z pniaczkiem cza – czę.

„SUSZARKA”

Suszy szympans szarawary.

- Susz, susz – szepce do suszary.

Lecz suszarka suszyć nie chce.

Więc ją szympans szczypie, łechce,

wrzeszczy na nią, szarpie sznur…

A suszarka szumi: – Gburrrrrrrrr!

I jak? Wiedziałam, że sobie poradzisz!

GRZECZNA DAMA

Grzecznej damie, tuż nad uchem,
brzuchomówca brzęczał brzuchem –
brzdęk, brzdęk! brzdąkał na gitarze,
niczym dżezmen grał na tarze,
bzyczał jak na wiolonczeli
i brzmiał niczym trzódka trzmieli,
skrzypiał wdzięcznie jak skrzypeczki
i podzwaniał jak dzwoneczki.
Grzeczna dama oburzona,
rzekła strasznie obrażona:
– Uhu-huhu! Uhu-huhu!
Ależ panu burczy w brzuchu!

WPRAWKI GŁUPAWKI
pojedyncze zdania do powtarzania 
( wybieramy np. 3 i ćwiczymy przez cały tydzień, jak najczęściej)
Kup psu dropsa jeśli masz psa, bo psy mopsy lubią dropsy.

Jeszcze deszcze chłodzą leszcze, jeszcze leszcze pieszczą kleszcze.

Trzmiel na trzosie w trzcinie siedzi, z trzmiela śmieją się sąsiedzi.

Trzęsie się na mięsie mucha w kredensie.

Sieje zioła sioło, sielskie zielsko wkoło.

Ciało działa nie działa, ciura dziurę zatkała.

Krecie skryj wstyd swój w kreciej robocie, bo cię bociany utopią w błocie.

Warszawa w żwawej wrzawie, w Wawrze wrze o Warszawie.

Pompka za trąbką gąbka po trąbce, stąpają z pompką w Górnej Porąbce.

Czy ty zważasz na potażu podaż?

Zabierze pierze na wieżę, upierze pierze na leże.

Król królowej tarantulę włożył czule pod koszulę

U Turka na biurku piórka.

Kruk przy kruku tkwi na bruku.

Na strych ostrygi dla starosty z Rygi!

Taka para dobrana dla dobra barana.

Żarnowiec żrące sarny - to ornament z Pernambuco czy z Warny?

Truchtem tratują okrutne krowy. Rebeki mebel alabastrowy.

Krab na garb się drapie, kruchą gruchę ma w łapie.

Pop popowi powiada, że chłop pobił sąsiada.

Dromader z Durbany turban pożarł swemu panu.

Teatr gra w grotach Dekamerona grom gruchnął w konar rododendrona.

Powstały z wydm widma w widm zwały wpadł rydwan.

Puma z gumy ma fumy a te fumy to z dumy.

Przy karczmie sterczy warsztat szlifierczy.

Cienkie talie dalii Jak kielichy konwalii.

Pan ślepo śle, panie pośle!

Taka kolasa dla golasa to jak melasa dla grubasa.

Drgawki kawki wśród trawki - sprawką czkawki te drgawki.

Naiwny nauczyciel licealny nieoczekiwanie zauważył nieostrożnego ucznia, który nieumyślnie upadł na eukaliptusa.

Akordeonista zaiste zainteresował zaufanego augustyniallusa etiudą.

Coala i boa automatyzują oazę instalując aerodynamiczny aeroplan.

Paulin w Neapolu pouczył po angielsku zainteresowanego chudeusza, co oznaczają rozmaite niuanse w mozaice.

Augustyn przeegzaminował Aurelię z geografii, próbując wyegzekwować wiadomości o aurze Australii i Suezie.

Nieoczekiwany nieurodzaj w Europie oraz nieumiejętna kooperacja zaalarmowały autorów przeobrażeń.

Marne piwo browarne z browaru na Ogarnej - a mówiły kucharki, że najlepsze jest z Warki.

Podrapie wydra pana brata na trapie.

Do jutra - burto kutra!

Pewien dżudok w walce w dżudo posiniaczył czyjeś udo.

To jest wir, a to żwir, w żwirze ginie zbir.

Żagiel w łopot wpadł. A to kłopot!

Raz lew wpadł w zlew, wprost w wody ciek, i nim kleń-leń wypchnął go zeń, popłynął w ściek.

To jest stuła - z Tuły stuła, a tu świeżo kwitnie świerzop.

Raz dywizja telewizji pomagała szukać wizji, a znalazłszy ją w Kirgizji domagała się prowizji.

Krążownik przeciął kutra trawers i kuter ma kurz tylko awers.

Czy szczegóły proszę pana to zaszczyt, płaszczyć się, by wtaszczyć się na szczyt?

Czyjeś jelita widzi elita - cóż to za efekt, ten brzuszny defekt!

PONIŻEJ LINKI DO GIER NA WORDWALL
OCZYWIŚCIE  BAWIMY SIĘ I GŁOŚNO WYPOWIADAMY WYRAZY :)

https://wordwall.net/pl/resource/1682985
https://wordwall.net/pl/resource/1659732


https://wordwall.net/pl/resource/1085822

https://wordwall.net/pl/resource/1710575
Wprawki głupawki - raz jeszcze

https://cloud2x.edupage.org/cloud/CWICZENIA_DYKCJI_I_EMISJI_GLOSU_DLA_MOWCOW_MLODSZYCH_I_NIECO_STARSZYCH.pdf?z%3AuXnUlarWOlKsRRV%2F96v2ac2nrko1IoqRgHhhqIotJZHuqbtMhwTjxa%2B75MRWRhCZ

Karty pracy
http://www.odwsm.pl/zadania/logopedia/wprawki_dykcyjne.pdf

Kurs dla recytatorów 

PRAWIDŁOWEJ ARTYKULACJI GŁOSEK SZEREGU SYCZĄCEGO

(s, z, c, dz )

Ćwiczenia języka:

· Wysuwanie języka do przodu oraz chowanie go w jamie ustnej przy

szeroko otwartej buzi ( robimy półeczkę z języka);

· Kierowanie wysuniętego języka w kąciki ust – naprzemiennie język długi

i wąski lub krótki i szeroki (np. Żyrafa i słoń grają w tenisa);

· Unoszenie języka na górną wargę – język wąski i szeroki ( stawiamy

kropkę lub chowamy całą wargę) przy szeroko otwartej buzi;

· wysuwanie i chowanie języka pomiędzy zbliżonymi zębami ( czeszemy

język);

· oprzeć czubek języka o dolne zęby – język wybrzuszyć tak aby górne

zęby skrobały jego grzbiet ( drapiemy koci grzbiet);

· robienie z języka rurki;

· unoszenie języka na górne zęby a następnie przesuwanie go w kierunku

podniebienia miękkiego ( malowanie sufitu );

· przesuwanie językiem po wewnętrznej i zewnętrznej stronie zębów

górnych i dolnych ( lakierowanie zębów );

· mlaskanie czubkiem i środkiem języka , przyssanie języka do

podniebienia przy szeroko otwartej buzi ( pokaż jak ssiesz cukierka );

· żucie brzegów języka zębami trzonowymi z obu stron jednocześnie

Ćwiczenia warg:

· szerokie otwieranie i zamykanie ust ( śpiewak operowy );

· naprzemienne całuski i uśmiechy;

· naprzemienne robienie wesołej i smutnej miny ( kąciki ust do góry lub do

dołu);

· układanie dolnej wargi na górną i odwrotnie ( chowanie wargi );

· naprzemienne przygryzanie warg górnej i dolnej zębami;

· naprzemienne zasłanianie zębów górnych i dolnych wargami;

· gwizdanie, parskanie, cmokanie;

· wymawianie z przesadną dokładnością samogłosek: a, o,e, u, y, i;

Ćwiczenia żuchwy:

· opuszczanie i zamykanie szczęki dolnej;

· poruszanie żuchwą w linii poziomej (wahadełko)

· naśladowanie żucia krowy;

Ćwiczenia można wykonywać naprzemiennie przy zamkniętych i

otwartych ustach.

Wywoływanie prawidłowej artykulacji głoski „s”

· rozciągamy wargi i wypowiadamy „eee...” - język leży za dolnymi

siekaczami na dnie jamy ustnej; utrzymując podany układ języka

polecamy przymknąć usta a zęby zbliżyć do siebie ;

· przed lustrem wypowiadamy wydłużone „eeeesssssss” - dziecko

kontroluje układ narządów mowy w lustrze;

· aby mieć pewność, że język w trakcie wymawiania głoski nie zmieni

położenia można polecić dziecku aby przytrzymywało czubkiem języka

przy zębach np. supeł zawiązany na nici, kawałeczek andruta itp.

· Można polecić dziecku aby zagryzło słomkę do picia ułożoną po środku

języka, wsuniętą na około 2 – 3 cm w głąb jamy ustnej – przy tym

układzie dziecko próbuje dmuchać;

· Należy zwrócić uwagę, aby zgryz dziecka podczas artykulacji był

naturalny

Utrwalanie prawidłowej artykulacji głoski:

· Utrwalanie głoski w izolacji przy zachowaniu prawidłowego układu

języka – strumień powietrza ma się wydobywać z przodu a nie z boku ust:

- syczenie do środka pustej butelki (zaklinanie węża);

- popychanie „syczeniem” piłeczki pingpongowej, piórka, papierowej

maleńkiej łódeczki na wodzie;

- robienie fal na wodzie w misce (marszczenie wody)

· Utrwalanie głoski w sylabach poprzez

· powtarzanie sylab:

Sa, so, se, su, sy

asa, aso, ase, asu, asy,

osa, oso, ose, osu, osy,

esa, eso, ese, esu, esy,

usa, uso, use, usu, usy

ysa, yso, yse, ysu, ysy

· zabawy w wymyślanie słów zaczynających się na wyćwiczone sylaby

3. Utrwalanie głoski w wyrazach:

Sala, sałata, sanki, samolot, samochód, sandały,

sarna, sobota, sok, soda, sople, sowa, ser, seler,

sukienka, surowy, suchy, sól, syrop, synek;

masa, kasa, klasa, pasek, piasek, basen, fasola, osa,

kosa, włosy, wąsy mięso, las, nos, kłos, pies, lis;

schody, sklep, skakanka, słoma, słoik, smutny,

smoła, snopek, spodek, spodnie, stół, stopa,

stary, stodoła, studnia, sweter;

laska, maska, deska, miska, masło, list most, sosna,

pasta, miasto, pusty, usta, kapusta, sos, sasanka,

suchy ser surowy seler

samochód osobowy strome schody

stary stół sklep sportowy

smaczna sałata spokojny piesek

sypki piasek kostka masła

pusty słoik wysoka sosna

wąski pasek jasne włosy

sosnowe deski

· loteryjki obrazkowe,

· Utrwalanie głoski w dłuższych formach wypowiedziach do

zautomatyzowania poprawnej artykulacji w mowie potocznej.

Stefek ma sanki.

W sklepie sprzedają sałatę.

Na stole stoi słoik.

Na półmisku jest mięso.

Lis ucieka do lasu.

Na basenie jest wesoło.

Na stołku są sandały.

Nad sadzawką rosną chwasty.

W stodole są snopki słomy.

· opowiadanie obrazków;

· wierszyki, piosenki

PRAWIDŁOWEJ ARTYKULACJI GŁOSEK SZEREGU

SZUMIĄCEGO

(sz, ż, cz, dż)

Ćwiczenia motoryki narządów mowy:

· konik – kląskanie czubkiem i środkiem języka;

· winda – otwórz szeroko buzię, poruszaj językiem tak jakby był windą –

raz do góry, raz do dołu;

· malarz – malujemy pędzlem (język) sufit (podniebienie) – zaczynamy od

zębów w stronę gardła;

· młotek – wbijamy gwoździe w ścianę. Zamieniamy język w młotek, który

będzie wbijał w ścianę (wałek dziąsłowy) zaczarowane gwoździe

(najpierw należy szpatułką lub zimną łyżeczką dotknąć podniebienia tuż

za górnymi siekaczami nazywając je np.zaczarowanym miejscem lub

parkingiem – w tym miejscu język powinien „przybijać” gwoździe);

· liczenie ząbków – dotykanie czubkiem języka kolejnych ząbków na górze

i na dole przy szeroko otwartej buzi;

· żyrafa – ma długą szyję, którą potrafi wyciągnąć wysoko do góry – a jak

daleko ty sięgniesz swoim językiem?;

· słoń – ma długą trąbę, którą potrafi wszędzie sięgnąć – a czy ty potrafisz

dotknąć językiem ostatniego zęba na górze? ( na dole, nosa, brody, ucha

itd.);

· sklejanie pierogów – nagryzanie brzegów języka zębami (masaż i

rozciąganie języka);

· wyżymaczka – przeciskanie języka przez maksymalnie zbliżone do siebie

zęby

· półeczka – wysuwanie szerokiego języka z buzi nie dotykając zębów;

· zlizywanie z płaskiego talerza nutelli, miodu, mleka w proszku – w zależności od upodobań dziecka;

· odrywanie językiem przyklejonego do podniebienia opłatka, andruta;

· zdmuchiwanie skrawka papieru umieszczonego na czubku języka;

· przytrzymywanie czubkiem języka przy podniebieniu (na„parkingu”) hallsów, rodzynek, płatków kukurydzianych, rodzynek itp.

· Wysyłanie całusków na odległość;

· świnka – wysuwanie obu warg do przodu, udając ryjek;

· wąsy – przytrzymywanie słomki lub ołówka pomiędzy wargą a nosem

(oczywiście bez pomocy rąk);

· straż pożarna – naśladowanie syreny poprzez dosadne wymawianie głosek

e – o, i – u, a – u;

WYWOŁYWANIE GŁOSKI W IZOLACJI

wywoływanie głosek szeregu szumiącego zaczynamy od głoski „sz”

· podczas wymawiania głoski sz robimy z warg „ryjek” - można

przytrzymać policzki palcami;

· język unosimy do góry w okolice wałka dziąsłowego („parking ” z wcześniejszych ćwiczeń);

· zęby zbliżamy do siebie (nie zaciskamy!): utrzymując to położenie

narządów artykulacyjnych polecamy dziecku dmuchać na czubek języka

UTRWALANIE GŁOSKI W IZOLACJI

· zabawa „ciepło – zimno” - na zmianę sami mówimy sz – s trzymając dłoń

dziecka przy swoich ustach; dziecko odczuwa na dłoni ciepło przy głosce

szszszsz, zimno przy głosce ssssssssss. Potem zamiana: to dziecko wymawia

głoski.

· Zabawa w „szumki” - wypowiadamy zdanie, dziecko wybrzmiewa głoskę sz:

- szumi morze – szszsz...

- szumi wiatr – szszsz....

- szumi las – szszsz...

- szumi woda – szszsz...

- szumią drzewa – szszsz...

- szumią liście – szszsz...

- szumię ja – szszsz...

- szumisz ty – szszsz...

- szumi babcia – szszsz... itd.

UTRWALANIE GŁOSKI W SYLABACH

1.Rozmowa w języku Zulu – Gula – powtarzanie sylab zawierających głoskę

sz:

sza, szo, sze, szu, szy

asza, aszo, asze, aszu, aszy

osza, oszo, osze, oszu, oszy,

esza, eszo, esze, eszu, eszy,

usza, uszo, usze, uszu, uszy,

ysza, yszo, ysze, yszu, yszy

UTRWALANIE GŁOSKI W WYRAZACH

· loteryjki obrazkowe;

· rozsypanki wyrazowe;

rebusy literowo – obrazkowe;

przykładowe wyrazy:

szafa, szalik, szatnia, szabla, szachy, szopa, szofer, szeroki, szelki, szuflada,

szufelka, szyba, szyja, szyny, szynka, szydełko

kasza, kaszel, maszyna, nosze, kosze, kalosze, koszyk, koszula, kieszeń,

wieszak, puszek, groszek

kosz, listonosz, kapelusz, mysz

szkoła, szkło, szklanka, szpulka, szpital, szpada, szpak, sznurek, sznurowadło,

szmata

myszka, puszka, broszka, gruszka, poduszka, szyszka

szary szalik szkolna szatnia bursztynowa broszka

szerokie szelki pluszowy kapelusz wasza szkoła

nasza szatnia puszka groszku szara mysz

koszyk gruszek wyszywana poduszka szklany naszyjnik

UTRWALANIE GŁOSKI W ZDANIACH AŻ DO

ZAUTOMATYZOWANIA POPRAWNEJ ARTYKULACJI W MOWIE

POTOCZNEJ

· Opowiadanie obrazków;

· < >< >

przykładowy materiał do ćwiczeń:

Na wieszaku wisi szalik.

W szatni stoją wieszaki.

W koszyku jest groszek.

Mama szyje koszulę.

W szkole jest szatnia.

W szufladzie są szachy.

Nasza pani pisze na maszynie.

Urszula idzie do szkoły.

Szymek ma szarą koszulę.

Wszystkie przedszkolaki noszą fartuszki.

W koszyku jest sałata.

Koło szkoły stoją sanki.

W szafie wisi sukienka.

Mama przyniosła ze sklepu szynkę.

Stefan ma kaszel.

W szufladzie są spinki.

Przy szpitalu rosną sosny.

W szopie stoi kosa.

„Łakomczuszek”

Raz do brzuszka łakomczuszka

wpadła gruszka, dwa jabłuszka,

miód z garnuszka, z barszczem uszka

i bigosu cała puszka

Oj, uważaj łakomczuszku – straszny tłok jest w twoim brzuszku!

Od Warszawy do Koluszek tyś największy łakomczuszek!

PRAWIDŁOWEJ ARTYKULACJI GŁOSKI „r”

· Ćwiczenia motoryki narządów mowy:

· konik – kląskanie czubkiem i środkiem języka;

· winda – otwórz szeroko buzię, poruszaj językiem tak jakby był windą –

raz do góry, raz do dołu;

· malarz – malujemy pędzlem (język) sufit (podniebienie) – zaczynamy od

zębów w stronę gardła;

· młotek – wbijamy gwoździe w ścianę. Zamieniamy język w młotek, który

będzie wbijał w ścianę (wałek dziąsłowy) zaczarowane gwoździe

(najpierw należy szpatułką lub zimną łyżeczką dotknąć podniebienia tuż

za górnymi siekaczami nazywając je np.zaczarowanym miejscem lub

parkingiem – w tym miejscu język powinien „przybijać” gwoździe);

· liczenie ząbków – dotykanie czubkiem języka kolejnych ząbków na górze

i na dole przy szeroko otwartej buzi;

· żyrafa – ma długą szyję, którą potrafi wyciągnąć wysoko do góry – a jak

daleko ty sięgniesz swoim językiem?;

· słoń – ma długą trąbę, którą potrafi wszędzie sięgnąć – a czy ty potrafisz

dotknąć językiem ostatniego zęba na górze? ( na dole, nosa, brody, ucha

itd.);

· sklejanie pierogów – nagryzanie brzegów języka zębami (masaż i

rozciąganie języka);

· wyżymaczka – przeciskanie języka przez maksymalnie zbliżone do siebie

zęby

· półeczka – wysuwanie szerokiego języka z buzi nie dotykając zębów;

· zlizywanie z płaskiego talerza nutelli, miodu, mleka w proszku – w

zależności od upodobań dziecka;

· odrywanie językiem przyklejonego do podniebienia opłatka, andruta;

· zdmuchiwanie skrawka papieru umieszczonego na czubku języka;

· przytrzymywanie czubkiem języka przy podniebieniu (na„parkingu”)

hallsów, rodzynek, płatków kukurydzianych, rodzynek itp.

· Ćwiczenia przygotowawcze

· trzepanie dywanów – szybkie, kilkukrotne uderzanie językiem o górną

wargę;

· rozmowa z ufoludkiem -wypowiadaniezbitki sylabowej „lalolule”

najpierw wolno, potem coraz szybciej;

· rozmowa z ufoludkiem II -wielokrotne, coraz szybsze wypowiadanie

zbitki sylabowej bda bdo bde bdu bdy, pta pto pte ptu pty

· karabin maszynowy – energiczne, jak najszybsze wypowiadanie głosek

„tttttttt”, „dddddddd”, „tdtdtd”, „tdntdntdn” - język powinien uderzać w

„zaczarowane miejsce” - nie może dotykać zębów – przy szeroko otwartej

buzi

· powtarzanie sylab: tetetetetetete, tytytytytytyty, dedede, dydydydy;

· powtarzanie zbitki sylabowej: teda-teda-teda, tede-tede, tedo-tedo, tedutedu,

tedy-tedy;

· powtarzania zbitki sylabowej: deda-dedadeda, dede-dede, dedo-dedo,

dedu-dedu, dedy-dedy;

· suszarka – mocne dmuchanie na czubek języka uniesiony do wałka

dziąsłowego (zaczarowane miejsce) , aż do pojawienia się dźwięku tr;

· Ćwiczenia wymowy głoski „r” w sylabach

· mały ptaszek uczy się śpiewać – powtarzanie sylab szeptem, potem

głośno: la la la – trla, lo lo lo – trlo, lu lu lu – trlu, le le le – trle, ly ly ly –

trly, li li li – trli;

· naśladowanie różnych odgłosów:

- gra na trąbce – tra ta ta, tre te te, tru tu tu...

- karabin maszynowy – trtrtrtrtrtrtrtr

- budzik – drdrdrdrdrdrdrd

- groźny pies – wrwrwwrwrwr

- traktor – pyr pyr pyr, tyr tyr tyr

- świnka – chrum, chrum

- ćwierkające wróbelki – ćwir ćwir

- fruwające ptaki – frr frr frr

- zatrzymanie konia – prr, prr

- wrona – kra kra kra

- samochód – brum brum

- pękający balonik – trach!

- czyszczenie butów – szuru szuru

- zapalanie światła – pstryk!

· Rozmowa w języku Zulu – Gula : powtarzanie sylab zawierających

głoskę r:

tra, tro, tre, tru, try,

atra, atro, atre, atru, atry;

otra, otro, otre, otru, otry;

etra, etre, etru, etry;

utra, utro, utru, utry;

ytra, ytro, ytre, ytry,

dra, dro, dre dru, dry

adra, adro, adre, adru, adry,

odra, odro, odre, odru, odry,

edra, edre, edro, edru, edry,

udra, udro, udre,udru, udry

ydra, ydro, ydre, ydru, ydry

ar, or, er, ur, yr

ra, ro re, ru, ry

· Utrwalanie prawidłowej wymowy głoski r w wyrazach

trawa, trasa, tramwaj, tratwa, trampki,tran,

trochę, troje, trudny, truskawka, trybuna,

strażak, wiatrak, siostra, futro, jutro, lustro, patrol, wątroba, piętro,

strona, opatrunek, struś, strumyk, futryna, cytryna, strych, strach,

trąba

kołdra, wiadro, zdrowy, biedronka,

landrynki, adres, hydrant,

drabina, droga, drut, drugi, drogi, druk, drobne,

draka, drylownica, drań, drążek,drelich,

mądry, wydry, podróż, kadra,

praca, pralka, pralnia, prasa;

prosty, proszę, prosiak, problem;

prędko, precel, prezent,

próba, próchno,

oprawa, uprasowany, wyprawa

brat, brama, bratki

broda, broszka, brokuły,

bruk, brudny, brulion

bryła, bryka, brylanty

ubranie, obrazek, zebra,

obrona, obroża, obrok,

· utrwalanie prawidłowej wymowy głoski „r” w zdaniach aż do

zautomatyzowania w mowie potocznej

- opowiadanie obrazków

- loteryjki obrazkowe

- wierszyki

- piosenki