.

Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng
Vị trí  số 2 đường 2 tháng 9, quận Hải Châu, Đà Nẵng .
Đây là bảo tàng do người Pháp xây dựng, chuyên sưu tập, cất giữ và trưng bày các di vật về nghệ thuật điêu khắc của vương quốc Chăm Pa tìm thấy ở các tháp, thành lũy Chăm tại các tỉnh duyên hải Nam Trung Bộ từ Hà Tĩnh tới Bình Thuận và các tỉnh Tây Nguyên.

Vào cuối thế kỷ 19, công sứ tỉnh Quảng Nam là Charles Lemire, người Pháp, đã tiến hành công tác khảo cổ các di tích văn hóa Chăm và đem các di vật tìm được về trưng bày tại Đà Nẵng. Sau đó, năm 1900, Trường Viễn Đông Bác cổ  tiến hành khai quật khảo cổ ở quy mô lớn hơn. Từ đó, nảy sinh nhu cầu xây dựng một nhà bảo tàng tại Đà Nẵng cho các cổ vật Chăm. Năm 1902, Henri Parmentier của Trường Viễn Đông Bác cổ chính thức đề cử dự án kiến thiết rồi được hai kiến trúc sư người Pháp là Delaval và Auclair thực hiện . Kết quả dự án là một tòa nhà được xây dựng, có một số nét kiến trúc Chăm.
Bảo tàng Chàm tại Đà Nẵng của EFEO đầu thế kỷ 20.

Công trình mà hiện nay là Bảo tàng Chàm được Trường Viễn Đông Bác cổ cho khởi công xây dựng năm 1915, đến năm 1919 thì hoàn tất và khánh thành với 160 cổ vật điêu khắc. Bộ sưu tập nguyên thủy là do nhà khảo cổ Henri Parmentier thu thập từ thế kỷ 19 được bổ túc thêm bằng những phát hiện sau. Năm 1927 kiến trúc sư J. Y. Claeys thuộc trường Viễn Đông Bác cổ đề xướng khuếch trương nhà bảo tàng nhưng dự án trì trệ đến năm 1936 mới hoàn tất. Ngày 11 tháng 3, nhân việc tái khánh thành viện bảo tàng có sự hiện diện của Parmentier, Viện Bác cổ vinh danh ông bằng cách đổi tên Viện Bảo tàng Chàm thành Musée Henri Parmentier. Diện tích mới đã được dùng để thu nhận thêm bộ sưu tập cổ vật khai quật ở Trà Kiệu và Tháp Mẫm ở Bình Định.

Đình làng Nại Nam nay ở khối phố Nam Sơn, phường Hòa Cường, quận Hải Châu. Đình được xây dựng năm ất Tỵ (1905) từ công sức đóng góp của dân địa phương, thờ Thành hoàng bảo an chính trực, bổn xứ thổ thần và các vị tiền nhân của làng.
Đình ghi đậm dấu ấn văn hóa thời Nguyễn, mái lợp ngói âm dương, tường gạch, trên mái đình là lưỡng long chầu nguyệt, loan phụng hòa vinh, dơi ngậm đào, thể hiện qua nghệ thuật đắp ghép sành sứ, công phu, đẹp mắt. Bên trong chia làm 3 gian, 2 chái, phần chính diện dài 11,7m, rộng 7,9m, hậu tẩm rộng 3,9m, dài 4,1m. Có 4 hàng cột bằng gỗ mít, gồm 20 cột, có chiều cao từ 2,5m - 4,5m. Kết cấu kèo theo “chồng rường - giả thủ”. Phần đầu hồi chạm trổ khéo léo và tinh xảo qua bàn tay tài hoa của thợ chạm Kim Bồng (Hội An), thể hiện các đề tài: cá chép hóa long, bát bảo đạo nho, cùng các họa tiết hoa văn cây cỏ, hoa lá.
Ngày xưa, hằng năm có lễ cầu an tại đình vào rằm tháng 2 âm lịch và ngày lễ cuối năm (30 Tết).
Trong kháng chiến chống Pháp và Mỹ, đình làm cơ sở, địa điểm để hoạt động cách mạng, có nhiều sự kiện lịch sử diễn ra ở đây như lễ kết nạp đảng viên, triển khai lực lượng chính trị và quân sự đánh vào thành phố ở các thời điểm 1950, 1951, 1960, 1965, 1968, 1975, nhiều người con ưu tú của địa phương đã sống, chiến đấu và hy sinh anh dũng tại đình.
Di tích đình Nại Nam, ngoài giá trị của một di tích kiến trúc - nghệ thuật còn là một trong những đình làng cổ tiêu biểu còn lại khá nguyên vẹn trong nội thành Đà Nẵng.
Đình làng Nại Nam được Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận là di tích quốc gia vào ngày 04/01/1999.

+ Địa điểm: 1A Lý Tự Trọng, Đà Nẵng-  thuộc phường Thạch Thang (đã gắn bia).

+ Tóm tắt sự kiện: Đồn Điện Hải được khởi công xây dựng từ năm Gia Long thứ 12 (1813), đến năm Minh Mạng thứ 4 (1823) Đồn được xây dựng lại và dời vào bên trong (chỗ di tích hiện nay) để kiểm soát tàu thuyền ra vào trên sông Hàn và trấn giữ Đà Nẵng, về sau gọi là Thành Điện Hải.

Thành Điện Hải là đồn lũy quan trọng góp phần đánh bại cuộc tấn công của thực dân Pháp ở Đà Nẵng vào những năm (1858-1860).

+ Hiện trạng di tích: Hiện nay các góc lồi của Thành Điện Hải đã được Sở VHTTDL Đà Nẵng trùng tu, tôn tạo. Thành phố đã xây dựng Bảo tàng Đà Nẵng trong khu vực I của di tích (khu vực bất khả xâm phạm, không xây dựng các công trình trên khu vực này) đã ảnh hưởng đến hệ thống tường thành và khu vực phía trong thành Điện Hải.

Chùa Non Nước Đà Nẵng được chia làm 4 khu: Khu bên ngoài, khu chánh điện, khu tháp xá lợi và khu phía sau chùa. 
Khu bên ngoài 

Chùa Non Nước Đà Nẵng có kiến trúc khu bên ngoài hình chữ Nhất, giống với 2 ngôi chùa Linh Ứng tại Bãi Bụt và Bà Nà. Chùa sở hữu bức tượng Phật màu trắng, cao 10m, dáng ngồi dựa lưng núi, mặt hướng chùa là một điểm nhấn khiến bất kỳ du khách nào cũng phải trầm trồ. 

Khu chánh điện 

Khu Chánh điện là nơi thờ tượng phật Thích Ca và tượng Bồ Tát là Bồ Tát Phổ Hiền, Bồ Tát Văn Thù ở giữa, bên phải là tượng phật Di Lặc, bên trái là Phật A Di Đà. Lối đi 2 bên khu chánh diện thờ Quan Thế  Âm Bồ Tát và Địa Tạng Vương Bồ Tát.

Vào năm 1993, khu chánh diện chùa Non Nước Đà Nẵng được trùng tu lại nhà tổ, giảng đường, nhà thiền, nhà trù và nhà khách, sửa chánh điện, xây đài Quan Thế Âm, đắp tượng Đức Phật Thích Ca đem đến sự uy nghiêm hơn cho không gian nơi đây. 
 Phía sau chùa

Phía sau chùa có động Tăng Chơn với diện tích rộng 7m, dài 10m, được tìm thấy từ thời Lê Cảnh Hưng. Ngoài ra, phía sau chùa còn có động thờ Phật Thích Ca nhập Niết Bàn xây bằng xi măng khá ấn tượng. 

Hang động phía sau chùa (Nguồn: Báo Đà Nẵng)
Khu tháp Xá Lợi 

Năm 1997, chùa bắt đầu xây dựng tháp Xá Lợi cao 28m, gồm 7 tầng. Bên trong thờ gần 200 tượng Phật, Bồ Tát, La Hán. Tầng 7 của Tháp Xá Lợi thờ Xá lợi Phật và 7 vị Phật truyền đăng. Chùa cũng đã được công nhận là nơi sở hữu tháp xá lợi thờ nhiều pho tượng bằng đá nhất Việt Nam.
Nguyễn Minh Phúc.

- ^{Tóm tắt sơ lược về Đình Nại Nam: Đình Nại Nam được xây dựng vào năm Ất Tỵ (1905) do nhân dân và những người có chức sắc trong làng Nại Nam như các ông Nguyễn Văn Cửu, Nguyễn Bậc, Nguyễn Văn Thanh và Bùi Văn Đắc tham gia đóng góp xây dựng để thờ Thần Hoàng Bổn xứ (thần giữ đất làng) và thờ vọng tổ tiên 18 chư phái tộc.}

Ngũ Hành Sơn trong truyền thuyết dân gian, theo truyền thuyết dân gian được người dân Đà Nẵng lưu truyền đến ngày hôm nay thì 5 ngọn núi Ngũ Hành Sơn là 5 mảnh vỡ của quả trứng rồng hoá thành.
Lễ hội Quan Thế Âm - Ngũ Hành Sơn là 1 trong những lễ hội dân gian mang đậm yếu tố tính ngưỡng tôn giáo của đạo phật gắn liền với danh thắng Ngũ Hành Sơn, đặc biệt là động Quan Âm - một động có chiều dài hơn 50m chiều ngang khoảng 10m và cao từ10-15m. 
-Sự hình thành của cụm núi Ngũ Hành Sơn qua các đợt biến đông chất, danh thắng cảnh Ngủ Hành Sơn trong lịch sử ba trăm năm làng đá Non Nước, lễ kỵ thạch nghệ tổ sư nghề đá Non Nước và các tập tục dân gian khác.

Bảo tàng Điêu khắc Chăm nằm tại ngã tư giao thoa giữa đường 2/9 và đường Trưng Nữ Vương, đối diện với Trung tâm Truyền hình Việt Nam, rất dễ tìm đường cho các du khách muốn đến tham quan. Nơi đây là một trong những địa chỉ check-in Đà Nẵng mang giá trị văn hóa - lịch sử được đông đảo du khách trong và ngoài nước lựa chọn. Bảo tàng hiện là nơi lưu giữ các hiện vật văn hóa Chăm Pa lớn nhất cả nước, với tổng diện tích lên tới 6.673m2. Trong đó, 2.000m2 được sử dụng để trưng bày các di vật cổ, còn lại là bộ sưu tập tranh ảnh, tài liệu quý hiếm bậc nhất về nền văn hóa Chăm.Bảo tàng Nghệ thuật Điêu khắc Chăm Đà Nẵng chính thức mở cửa cho công chúng tham quan từ năm 1919. Hàng vạn du khách đến đây mỗi năm để tìm lại dấu ấn của vương quốc Chăm hưng thịnh một thời, với giá trị văn hóa lịch sử và tinh hoa nghệ thuật điêu khắc độc đáo.
ĐÔI NÉT VỀ BẢO TÀNG
Toà nhà đầu tiên của Bảo tàng được xây dựng vào năm 1915. Thật ra, hơn 20 năm trước đó, nhiều hiện vật điêu khắc Chăm tìm thấy trong vùng Đà Nẵng, Quảng Nam và các tỉnh lân cận đã được tập trung về địa điểm này, với tên gọi là “công viên Tourane”. Việc thu thập những tác phẩm điêu khắc Chăm bắt đầu từ những năm cuối thế kỷ XIX là công lao của những người Pháp yêu ngành khảo cổ học, đặc biệt là của những người làm việc cho Trường Viễn Đông Bác Cổ của Pháp ( L' École Française d' Extrême - Orient, viết tắt là EFEO). Một số hiện vật điêu khắc Chăm đã được chuyển về Pháp, một số khác được chuyển ra Bảo tàng tại Hà Nội và Bảo tàng tại Sài Gòn(nay là thành phố Hồ Chí Minh) nhưng phần nhiều những tác phẩm tiêu biểu vẫn còn để lại tại Đà Nẵng.
Thưa thầy em nộp bài ạ!!