Phe nổi loạn: Trịnh Tông, Dự Vũ, Gia Thọ, Bằng Vũ, Kiêu binh

Câu 2:

1. Quân lính bất mãn vì việc lập Trịnh Cán

2. Dự Vũ và Gia Thọ kích động, khơi dậy lòng bất bình.

3. Trịnh Tông ngầm ủng hộ, tạo niềm tin cho quân lính.

4. Bằng Vũ đưa ra kế hoạch và làm chủ mưu.

5. Hiệu trống phát lệnh

   - Quân lính xông vào phủ, chính thức nổi loạn.

Câu 3: Hiệu ứng domino:

Bất mãn của quân lính
-bị kích động
-tụ họp bàn mưu
-phát lệnh nổi loạn
-giết Quận Huy
-lập Trịnh Tông
-tiếp tục phá phách, giết chóc

Đặc điểm tiểu thuyết chương hồi:

-Chia theo hồi

-Nhiều sự kiện dồn dập kịch tính

-Yếu tố lịch sử

-Tình huống bất ngờ

-Nhân vật thể hiện qua hành động, lời nói

CÂU HỎI 1: NHÂN VẬT THUỘC PHE BẢO THỦ VÀ PHE NỔI LOẠN

Sự phân cực trong văn bản thể hiện rõ qua thái độ đối với quyền lực tại phủ chúa Trịnh :

Phe Bảo thủ (Duy trì trật tự cũ)Phe Nổi loạn (Phản kháng/Thay đổi)Quận Huy (Hoàng Đình Bảo): Người nắm quyền chính, bảo vệ ngôi vị của Trịnh Cán và phe cánh Đặng Thị Huệ.Lính tam phủ (Kiêu binh): Lực lượng quân đội nòng cốt, bất mãn với sự lộng quyền của Quận Huy.Đặng Thị Huệ: Mẹ của Trịnh Cán, người thao túng chính trị để con mình lên ngôi.Trịnh Khải (Thế tử):Người bị truất ngôi, là ngọn cờ để kiêu binh lấy cớ nổi loạn.Các thuộc hạ của Quận Huy: Những người thực thi mệnh lệnh trấn áp quân lính.Bằng Vũ: Người khởi xướng, khơi mào cuộc họp kín của quân lính tại chùa Khán Sơn.

CÂU HỎI 2: 5 THỜI ĐIỂM/HÀNH ĐỘNG KHIẾN CUỘC NỔI LOẠN BÙNG PHÁT

Cuộc nổi loạn không diễn ra ngẫu nhiên mà là một chuỗi các sự kiện đẩy mâu thuẫn lên đỉnh điểm:

1. Chúa Trịnh Sâm qua đời: Việc chúa cũ mất đi tạo ra khoảng trống quyền lực và sự bất mãn khi Trịnh Cán (còn nhỏ) lên thay.

2. Cuộc họp kín tại chùa Khán Sơn: Đây là thời điểm các thủ lĩnh kiêu binh (như Bằng Vũ) chính thức bàn kế hoạch và thống nhất hành động.

3. Tiếng trống lệnh và tiếng gõ mâm đồng: Khi âm thanh báo hiệu vang lên, nó trở thành tín hiệu hành động, chuyển từ trạng thái âm mưu sang bạo động công khai.

4. Kiêu binh kéo đến phủ chúa: Hành động áp sát trung tâm quyền lực, phá cửa phủ và tràn vào bên trong.

5. Quận Huy trực tiếp xuất hiện và đối đầu: Việc Quận Huy không chịu nhượng bộ, thậm chí định dùng vũ lực trấn áp đã châm ngòi cho sự giận dữ tột độ, dẫn đến cái chết của ông và sự sụp đổ của phe bảo thủ.

   CÂU HỎI 3: CHỈ RÕ HIỆU ỨNG DOMINO TRONG VĂN BẢN

   Hiệu ứng Domino trong văn bản này mô tả cách một hành động nhỏ ban đầu tạo ra một chuỗi phản ứng dây chuyền không thể dừng lại của đám đông kiêu binh:

   • Sự lan tỏa về tâm lý: Bắt đầu từ sự bất mãn thầm lặng của một vài người, sau đó lan rộng thành sự phẫn nộ của cả một lực lượng quân đội khi có mục tiêu chung (lật đổ Quận Huy).

   • Sự cộng hưởng hành động: Một người hô - vạn người hưởng ứng. Khi tiếng trống vang lên, mọi quân lính ở các nơi cùng kéo về một điểm. Hành động phá cửa của nhóm phía trước thúc đẩy nhóm phía sau xông vào quyết liệt hơn.

   • Sự mất kiểm soát của chính quyền: Khi một mắt xích bảo vệ phủ chúa bị phá vỡ (các lính canh không dám ngăn cản), toàn bộ hệ thống phòng thủ và uy quyền của phủ chúa sụp đổ theo.

   • Kết quả cuối cùng: Cái chết của Quận Huy kéo theo sự thay đổi hoàn toàn cục diện chính trị: Trịnh Cán bị truất, Trịnh Khải lên ngôi chúa.

   Ghi chú: Hiệu ứng này cho thấy sức mạnh khủng khiếp nhưng cũng đầy hỗn loạn của đám đông khi không còn sự kiểm soát của kỷ luật và pháp luật.

Phe bảo thủ

• Vua Lê Hiển Tông

• Chúa Trịnh Sâm

• Quan lại trung thành với triều đình

  
  

  Phe nổi loạn

  • Kiêu binh

  • Một số tướng lĩnh bị kích động, bất mãn

    
    

  Câu 2:

  - Kiêu binh bất mãn vì quyền lợi, địa vị

  - Bị kích động, lôi kéo - tâm lí đám đông

  - Kéo vào kinh thành gây rối

  - Đập phá, giết người, làm loạn khắp nơi

  - Triều đình yếu kém, không kiểm soát được

  Kết quả: hỗn loạn lan rộng, mất trật tự nghiêm trọng

  Câu 3:

  • Một hành động bạo lực - kéo theo nhiều hành động bạo lực khác

  • Tâm lí đám đông lan nhanh (người này làm - người khác làm theo)

  • Từ bất mãn nhỏ - biến thành cuộc nổi loạn lớn

  
  

  Đặc điểm tiểu thuyết chương hồi thể hiện trong đoạn

  • Kể chuyện theo trình tự rõ ràng

  • Có nhiều sự kiện dồn dập, kịch tính

  • Nhân vật được khắc họa qua hành động

  • Ngôn ngữ kể xen miêu tả, tạo không khí hỗn loạn

  • Mang tính lịch sử nhưng vẫn sinh động như truyện

• Phe bảo thủ (triều đình):

  • Chúa Trịnh

  • Quan lại trong phủ chúa
    → Đại diện cho chính quyền nhưng yếu kém, bị động.

• Phe nổi loạn (kiêu binh):

  • Đám lính kiêu binh
    → Hung hăng, coi thường kỷ cương, gây rối loạn.

Câu 2: 5 thời điểm / hành động khiến nổi loạn bùng phát

1. Kiêu binh bất mãn, không phục triều đình.

2. Tụ tập lực lượng, kéo vào phủ chúa.

3. Đập phá, đe dọa quan lại.

4. Ép triều đình phải làm theo ý mình.

5. Giết người, gây hỗn loạn → tình hình vượt kiểm soát.

Câu 3: Hiệu ứng domino trong văn bản

• Kiêu binh nổi loạn
  → Quan lại hoảng sợ
  → Triều đình rối loạn
  → Quyền lực suy yếu
  → Xã hội hỗn loạn

• Phe bảo thủ: Thường là những nhân vật đại diện cho quy tắc cũ, sự ổn định hoặc muốn duy trì trật tự hiện tại.

• Phe nổi loạn: Những nhân vật muốn phá vỡ rào cản, tìm kiếm tự do hoặc khẳng định cái tôi cá nhân.

Câu 2: 5 thời điểm/hành động khiến cuộc nổi loạn bùng phát

1. Sự dồn nén quá mức: Khi các quy tắc trở nên quá khắt khe, gây ngột ngạt.

2. Sự kiện kích ngòi: Một hành động bất công cụ thể xảy ra làm mất đi sự kiên nhẫn cuối cùng.

3. Sự thức tỉnh cá nhân: Nhân vật nhận ra mình xứng đáng được tự do hoặc cần phải thay đổi.

4. Sự cổ vũ từ bên ngoài: Gặp gỡ những người cùng chí hướng hoặc nhận được một thông điệp truyền cảm hứng.

5. Mâu thuẫn lên đỉnh điểm: Một cuộc tranh cãi hoặc xung đột trực tiếp khiến nhân vật không thể quay đầu lại.

Câu 3: Hiệu ứng domino trong văn bản

Hiệu ứng domino ở đây chính là phản ứng dây chuyền. Khi một hành động nổi loạn đầu tiên xảy ra, nó kéo theo một loạt các hệ quả khác:

• Phá vỡ sự im lặng của những người xung quanh.

• Dẫn đến sự thay đổi trong suy nghĩ của các nhân vật khác.

• Làm sụp đổ trật tự cũ đã tồn tại lâu đời.

• Tạo ra một kết cục hoàn toàn khác so với dự đoán ban đầu.

Trong đoạn trích, ranh giới giữa hai phe được phân chia dựa trên lòng trung thành và quyền lợi chính trị:

• Phe Bảo thủ (Phe bảo vệ quyền lợi của Trịnh Cán & Đặng Thị Huệ):

• Quận Huy (Hoàng Đình Bảo): Nhân vật trung tâm của phe này, nắm giữ binh quyền, là người trực tiếp đối đầu với quân kiêu binh để bảo vệ vị trí của chúa em (Trịnh Cán).

• Đặng Thị Huệ: Mẹ của Trịnh Cán, người đứng sau các âm mưu chính trị để con mình lên ngôi.

• Các thuộc hạ của Quận Huy: Những người hộ vệ và quan lại thân tín dưới trướng Quận Huy.

• Phe Nổi loạn (Phe ủng hộ Trịnh Khải):

• Quân Tam phủ (Kiêu binh): Lực lượng chính thực hiện cuộc bạo động. Họ vốn là những lính thiện chiến nhưng cậy công, hống hách.

• Dự Vũ: Một người lính có vai trò kích động, dẫn dắt đám đông kiêu binh.

• Trịnh Khải: Dù không trực tiếp cầm vũ khí đi đầu, nhưng ông là "ngọn cờ" để quân kiêu binh lấy cớ nổi loạn và là người hưởng lợi cuối cùng.

Câu 2: 5 thời điểm/hành động khiến cuộc nổi loạn bùng phát

Cuộc nổi loạn không xảy ra ngẫu nhiên mà là một chuỗi các sự kiện đẩy mâu thuẫn lên đỉnh điểm:

1. Sự kiện Chúa Trịnh Sâm qua đời và Trịnh Cán lên ngôi: Việc lập con nhỏ, bỏ con trưởng (Trịnh Khải) đã gây ra sự bất bình ngầm trong quân đội.

2. Quân kiêu binh bí mật họp nhau: Những người lính Tam phủ bắt đầu bí mật tụ tập tại các điếm canh, bàn mưu tính kế phò tá Trịnh Khải.

3. Hành động đánh trống tại phủ Chúa: Sáng sớm ngày hôm ấy, tiếng trống dồn dập tại cửa phủ chính là hiệu lệnh bắt đầu cuộc khởi loạn, tập hợp đông đảo quân lính kéo về kinh thành.

4. Sự thách thức của Quận Huy: Khi quân lính tràn vào, Quận Huy không lùi bước mà cưỡi voi ra chặn đường, dùng những lời lẽ đe dọa và ra lệnh bắt giữ, điều này càng làm đám đông điên tiết.

5. Cái chết của Quận Huy: Khi một người lính nhảy lên thớt voi, giết chết Quận Huy, rào cản cuối cùng đã bị phá vỡ, cuộc nổi loạn bùng nổ hoàn toàn dẫn đến việc đập phá và lùng sục phe phái Đặng Thị Huệ.

Câu 3: Hiệu ứng domino trong văn bản

Hiệu ứng domino ở đây chính là phản ứng dây chuyền của sự đổ nát về kỷ cương phong kiến. Một sự kiện ngã xuống kéo theo sự sụp đổ của toàn bộ hệ thống:

• Quân pháp lỏng lẻo -> Sự hống hách của kiêu binh: Khi người cầm quyền (Trịnh Sâm trước đó) quá nuông chiều lính, họ bắt đầu coi thường luật pháp.

• Quận Huy ngã xuống -> Chính thể lung lay: Quận Huy là cái cột trụ cuối cùng bảo vệ ngôi báu của Trịnh Cán. Khi ông chết, Đặng Thị Huệ mất chỗ dựa, Trịnh Cán bị phế truất ngay lập tức.

• Chiến thắng của kiêu binh -> Sự hỗn loạn của xã hội: Sau khi đưa được Trịnh Khải lên ngôi, quân lính không dừng lại. Họ bắt đầu đập phá nhà cửa, trả thù cá nhân, coi thường cả tân Chúa và các quan đại thần.

• Kết cục: Việc kiêu binh thắng thế tạo ra một tiền lệ nguy hiểm: "lính chọn chúa". Điều này dẫn đến việc chính quyền Lê - Trịnh chỉ còn là cái xác không hồn, mở đường cho sự sụp đổ hoàn toàn của chế độ này về sau.

Phe nổi loạn báo gồm: Thế tử, Dự Vũ, Bằng Vũ, Giá Thọ, kiêu bình

Câu 2: Thế tử nói chuyện với Dự Vũ

Thế tử sai Dự Vũ làm cơm rượu mời biện lại đến ăn

Bằng Vũ đưa ra sáng kiến và làm người đánh trống

Bằng Vũ đánh trống

Quân lính xô lấn nhau vào trong phủ

Câu 3: Từ việc nói chuyện với Dự Vũ thành cuộc nổi loạn của kiêu binh, đánh chết quận huy, rồi phong thế tử làm Chúa

Phe bảo thủ gồm :

-Chúa Trịnh

-Các quan trong triều đình trung thành

Phe nổi loạn gồm :

-Kiêu binh

-Các tướng lĩnh cầm đầu

C2.

Thời điểm 1: Sau khi Trịnh Sâm qua đời là nguyên nhân

Thời điểm 2 : Đặng Thị Huệ đưa trịnh cán lên ngôi là một tình huống gây bất bình và mây thuẫn gắt hơn

Thời điểm 3 : Kiêu binh bất mãn và nổi loạn lên

Thời điểm 4 : Kiêu binh kéo vào phủ chúa để gây rối làm chuyện trở nên li kì và nổi loạn hơn

Thời điểm 5 : Kiêu binh lật đổ phe Đặng thị huệ ,nổi loạn và gây chiến bằng bạo lực sau đó Trịnh Tông lên

Câu2: Tông gọi đầu bếp Dự Vũ và thăm dò nội bộ phía bên kia và liền bảo Dự vũ mời rượu thư lại rồi tụ họp ở chùa Hán sơn để lên kế hoạch

Câu 1: Nhân vật thuộc phe bảo thủ và phe nổi loạn

• Phe bảo thủ (ủng hộ triều đình, giữ trật tự cũ):
  

  • Vua Lê Chiêu Thống

  • Một số quan lại trung thành với triều đình

• 
  

• Phe nổi loạn (kiêu binh):
  

  • Đám lính kiêu binh (lực lượng nổi loạn)

  • Những kẻ lợi dụng kiêu binh để gây rối, tranh quyền

    
    

    Câu 2:

    1. Kiêu binh được nuông chiều, lộng quyền từ trước

    2. Triều đình suy yếu, vua không đủ uy quyền kiểm soát

    3. Mâu thuẫn nội bộ triều đình (tranh giành quyền lực)

    4. Kiêu binh kéo vào kinh thành gây rối

    5. Giết hại, đe dọa quan lại → làm tình hình mất kiểm soát hoàn toàn

    
    

    Câu 3: Hiệu ứng domino trong văn bản

    
    

    • Hiệu ứng domino: một sự việc xảy ra → kéo theo hàng loạt sự việc khác

    
    

    • Triều đình yếu → kiêu binh lộng quyền

    • Kiêu binh lộng quyền → gây rối, giết người

    • Gây rối → xã hội hỗn loạn

    • Hỗn loạn → chính quyền sụp đổ dần

    
    

Phe bảo thủ: Quận Huy, Quận Châu, Thị Huệ, các quan lại trung thành với phủ chúa

Phe nổi loạn: Bằng Vũ, Dự Vũ, Trịnh Tông, đám Kiêu Binh

Câu 2:

Các chi tiết đó là:

1. Dư Vũ tiết lộ sự bất mãn của quân lính

→ Nhiều lính không chịu nhận tiền thưởng, trong lòng oán hận triều đình.

2. Gia Thọ khuyên kích động quân lính bằng nghĩa khí

→ Gợi ý khích động lòng tôn phù, tạo điều kiện cho việc nổi dậy.

3. Thế tử sai Dư Vũ mời các biện lại, thân quân uống rượu và kích động

→ Tuyên truyền rằng Quận Huy và phe Đặng Thị Huệ làm loạn triều đình.

4. Bằng Vũ đứng ra xúi giục và nhận làm chủ mưu

→ Hẹn nghe tiếng trống làm hiệu sẽ kéo quân vào phủ.

5. Bằng Vũ đánh trống trong phủ làm tín hiệu

→ Quân lính ùa vào phủ, cuộc kiêu binh nổi loạn chính thức bùng phát.

Câu 3:

Hiệu ứng domino trong đoạn văn là:

1. Quân lính bất mãn, oán giận triều đình.

2. Dư Vũ nói cho thế tử biết tình hình lòng quân.

3. Thế tử bàn với Gia Thọ, được khuyên kích động nghĩa khí để lôi kéo quân lính.

4. Thế tử sai Dư Vũ mời các biện lại, thân quân tụ tập uống rượu và kích động.

5. Bằng Vũ đứng ra xúi giục, đánh trống làm hiệu → kiêu binh kéo vào phủ, giết Hoàng Đình Bảo trong Kiêu binh nổi loạn.

Câu 4:

Đặc điểm của tiểu thuyết chương hồi thể hiện trong đoạn trích Kiêu binh nổi loạn là:

1. Kể chuyện theo sự kiện lịch sử

→ Nội dung gắn với các nhân vật và biến cố có thật trong lịch sử.

2. Cốt truyện phát triển theo chuỗi sự kiện liên tiếp

→ Các sự việc nối tiếp nhau như một câu chuyện lớn.

3. Có nhiều nhân vật lịch sử tham gia

→ Ví dụ: Hoàng Đình Bảo, Đặng Thị Huệ,…

4. Có lời kể xen lời đối thoại

→ Tác giả vừa thuật lại sự việc, vừa đưa lời nói của nhân vật để câu chuyện sinh động.

5. Cách kể mang tính khách quan, giống ghi chép lịch sử

→ Người kể chuyện đứng ngoài, thuật lại diễn biến.

Phe bảo thủ:

Trịnh Sâm

Đặng Thị Huệ

Trịnh Cán.

Phe nổi loạn :

Trịnh Tông

Đám kiêu binh (binh lính kiêu ngạo, lộng quyền)

Câu 2: 5 thời điểm / hành động khiến cuộc nổi loạn bùng phát

Trịnh Sâm qua đời → quyền lực bị bỏ trống, nội bộ chia rẽ.

Đặng Thị Huệ lập Trịnh Cán (còn nhỏ) lên ngôi → gây bất mãn lớn.

Trịnh Tông (con trưởng) bị gạt bỏ quyền kế vị → tạo mâu thuẫn gay gắt.

Kiêu binh bất mãn, tụ tập, bàn mưu → bắt đầu có dấu hiệu nổi loạn.

Kiêu binh kéo vào phủ chúa, phá phách, bắt người → cuộc nổi loạn bùng phát mạnh mẽ.

Câu 3: Hiệu ứng “domino” trong văn bản

Hiệu ứng domino = một sự việc xảy ra kéo theo hàng loạt sự việc khác.

Trịnh Sâm chết

→ dẫn đến tranh giành quyền lực

Lập Trịnh Cán (trái lẽ thường)

→ gây bất mãn trong triều và quân lính

Kiêu binh bất mãn

→ tụ tập, kích động nhau

Một nhóm nổi loạn trước

→ kéo theo toàn bộ kiêu binh cùng tham gia

Phá phủ, bắt người

→ làm triều đình hỗn loạn, quyền lực sụp đổ nhanh chóng

Câu 1: Nhân vật thuộc hai phe

Phe bảo thủ: Quan lại triều đình, những người giữ trật tự cũ, không muốn thay đổi (thường đại diện là các quan chức, tướng lĩnh trung thành với triều đình).

Phe nổi loạn: Chiêu binh và những người theo ông – lực lượng bất mãn, đứng lên chống lại triều đình.

Câu 2: 5 thời điểm/hành động khiến cuộc nổi loạn bùng phát

Triều đình áp bức, cai trị hà khắc → gây bất mãn trong dân và binh lính.

Chiêu binh tập hợp lực lượng, kêu gọi chống đối.

Mâu thuẫn giữa hai phe ngày càng căng thẳng.

Hành động khiêu khích hoặc đàn áp từ phe bảo thủ.

Chiêu binh chính thức phát động nổi loạn (nổ ra xung đột).

Câu 3: Hiệu ứng domino trong văn bản

Một sự kiện ban đầu (bất mãn → tập hợp lực lượng) dẫn đến hàng loạt sự kiện tiếp theo (xung đột → đàn áp → nổi loạn bùng phát).

Tức là nguyên nhân nhỏ ban đầu kéo theo chuỗi phản ứng liên tiếp, làm tình hình ngày càng nghiêm trọng.