Cümlenin Ögeleri by Vahide Nur Kurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn Gelecekteki öğrencilerime<3 en-us 2023-06-23 20:43:10 UTC 2023-06-23 22:36:26 UTC hello@padlet.com https://padlet.net/icons/png/1f497.png Yüklem, cümlede yapılan işin ya da durumun adıdır. Bunu ikiye ayırabiliriz: vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631227695 1)Bir işi ifade ediyorsa fiil türünden yüklemdir:
Hoplaya zıplaya eve geldim.

2) Bir durumu bildiriyorsa, isim türünden yüklem olur.
En sevdiğim yemek tavuktur.]]> 2023-06-23 21:03:40 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631227695 NOT! Yüklemi genelde cümlenin sonunda görmeye alıştıysak da onu her an her yerde görebilirsiniz. Benden söylemesi! Mesela yazarlar bunu çok yaparlar: vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631230822 Ağır ağır çıkacaksın bu merdivenlerden.
Demiş Ahmet Haşim baba. Görüldüğü gibi yüklem sonda da ortada da başta da olabilir. Bu da cümlenin etkili olmasını sağlar. Şiir yazacak olursan aklında bulunsun! :)

Bir diğer not: Eğer grup oluşturuyorsa, yüklem iki ya da daha fazla kelimeden de oluşabilir: tembih et-, yardımcı ol-, namaz kıl-, teşekkür et- vs.]]> 2023-06-23 21:17:44 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631230822 Yüklem için, cümlede yapılan iş ya da bildirilen durum demiştik. Özne ise işi yapan ya da durumu gerçekleştiren ögedir. vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631233472 Vahide, Hindistan'ı çok sevdiğini söyledi.
(Söyleyen kim? Vahide.)
İstanbul, dünya başkentidir.
Görüldüğü gibi, özne cansız bir varlık da olabilir.]]> 2023-06-23 21:25:50 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631233472 Bunu da elbette bütün bırakmayacağız! İkiye ayırıyoruz: vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631237191 1)Gerçek Özne: Öznenin de gerçeği sahtesi oluyor mu demeyin, oluyor işte. Bu öznemiz, cümle içinde kelime olarak yer alır. Kim bilir, belki de gözümüzle görebildiğimiz için ismi gerçek öznedir. Örneklerimize bakalım:
Ahmet Hoca, Marmara'nın en iyi hocasıdır.
Zümrüt'ün gözleri yeşildi.

Son cümlede özneyi bulmak biraz zor gelebilir. Hemen şu soruyu soracağız: Yeşil olan ne? Zümrüt'ün gözleri. Yeşil olma durumunu gerçekleştiren öge, Zümrüt'ün gözleridir.
2)Gizli Özne: Bu öznemiz de adından da anlaşılabileceği gibi gizlidir yani cümlede kendisini kelime olarak göremeyiz.

Her zaman kalbimde birinciydi. (O.)
Ve ansızın çıkıp geldin hayatıma. (Sen.)

Bu özne türünü de yükleme gelen şahıs eklerinden anlayabiliriz.

]]> 2023-06-23 21:42:28 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631237191 Nesne, yüklemin etkilediği varlıktır. Özne ve yüklem bir cümle için olmazsa olmaz iken, nesnesiz cümleler de olabilmektedir. Yani bu öge vazgeçilmez değildir. Bunu da ikiye ayıralım: vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631238074 2023-06-23 21:47:23 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631238074 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631240608 1) Belirtili Nesne: Belirli yani neyin kastedildiği bilinen nesne türüdür. Yükleme sorulan "neyi, kimi" sorularına cevap verir.

Seni ilmek ilmek işledim gönlüme.
(Kimi? Seni.)
Bugün halıları yıkadım. (Neyi? Halıları.)

2)Belirtisiz Nesne: Belirsiz olan yani neyin kastedildiği tam bilinmeyen nesnedir. Yükleme "ne, kim" diye sorduğumuzda cevap alabiliriz.

Doğum günümde bana çiçek almış. (Ne almış? Çiçek.)

]]> 2023-06-23 21:57:35 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631240608 Zarf tamlayıcısı, yüklemin zamanını, durumunu, miktarını, nedenini açıklayan ögedir. vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631243157 Uykumu alamadığımdan mutsuzdum. (nedenini açıklar)
Canan, öğretmeniyle içeri girdi. (yönünü belirtir)
Bu akşam ölürüm, beni kimse tutamaz. (zamanını belirtir)
Bugün epeyce yorulmuşum. (miktarını belirtir)]]> 2023-06-23 22:09:36 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631243157 Son ögemiz olan yer tamlayıcısına gelecek olursak, yüklemi yönelme, bulunma ve çıkma (ayrılma) anlamlarıyla açıklayan öge olduğunu söyleyebiliriz. Cümledeki bir ögeye yer tamlayıcısı diyebilmemiz için kelimede -E, -DE, -DEn eklerinden biri olmalıdır. vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631244430 Topa sert bir şekilde vurdu. (yönelme)
Köyde aradığın huzuru bulabilirsin. (bulunma)
Rüzgarların en ferahlatıcısı senden esiyor. (çıkma)]]> 2023-06-23 22:15:31 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631244430 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631246976 Arkadaşlarınla eğlenirken öğrendiklerini pekiştirebileceğin bir oyun.]]> 2023-06-23 22:25:29 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631246976 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631247832 2023-06-23 22:29:21 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631247832 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248358 2023-06-23 22:31:45 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248358 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248637 2023-06-23 22:33:19 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248637 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248973 2023-06-23 22:35:12 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631248973 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631249125 2023-06-23 22:35:44 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631249125 vahidenurkurt https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631249283 2023-06-23 22:36:26 UTC https://padlet.com/vahidenurkurt/epm3k2d4sopstbzn/wish/2631249283