•оқушылардың білім деңгейі мемлекеттік стандарттан төмен болмауын қамтамасыз етуге,

•олардың өмірлік дағдыларын, құзыреттерін, шығармашылық қабілеттерін дамытуға міндетті деп жазылған.

Бірақ жыл сайынғы ҰБТ нәтижелері оқушылардың шамамен 20%-ы ең төменгі деңгейден өте алмайтынын көрсетеді. Бұл – заң талабына қайшы. Яғни, мұғалімдер заңды орындай алмай отыр. Мұнда үлкен дилемма туындайды:

1. Заң талабы тым жоғары ма?

2. Әлде мұғалімдер оқытудың тиімді технологияларын қолданбай жатыр ма?

Автордың жауабы анық: дәстүрлі оқыту әдістері жеткіліксіз, сондықтан педагогикалық технологияларды қолдану қажет.

•Дәстүрлі әдіс: бағалау көбіне оқушының алған біліміне ғана бағытталған (тест, баға қою). Мұнда оқушының дамуы толық ескерілмейді.

•Қазіргі талап: бағалау тек нәтиже емес, оқушының процестегі жетістігін, құзыреттілігін, өмірлік дағдыларын қамтуы керек.

Мақалада айтылған педагогикалық технологиялар осындай бағалаумен тығыз байланысты. Өйткені олар оқушының:

•шығармашылығын,

•өздігінен ойлауын,

•тәжірибеде қолдана білуін дамытады.

Артықшылығы:

•Мәселені нақты деректермен дәлелдеуі.

•Педагогикалық технологияны енгізудің заңдық негізін көрсетуі.

•Мақаланы оқыған әр мұғалім өзінің кәсіби жауапкершілігін сезінеді.

Кемшілігі:

•Қандай технологияларды тиімді қолдану керектігі толық ашылмаған.

•Тек мәселені көтеріп, шешімін жалпылама берген.

•Оқушылардың білім сапасы көтеріледі.

•Әр бала кемінде ең төменгі деңгейге жетеді, ал үздіктер шығармашылық биіктікке көтеріледі.

•Педагогтардың кәсіби біліктілігі артады.

•Қазақстанның білім беру жүйесі халықаралық стандарттарға жақындайды.

•Оқушылардың 20%-ы шекті деңгейді өтпейтіні туралы ҰБТ дерегі.

•Дәстүрлі әдістеменің нәтижесіздігі.

•Шешім – педагогикалық технологияларды енгізу.

•Оқыту тек «нені және қалай» деген сұрақтарға емес, «қалай тиімді және нәтижелі» деген сұраққа да жауап беруі тиіс.

•Әр оқушының дамуы – мұғалімнің басты міндеті.

•Оқушылардың тек білімін емес, құзыреттілігін бағалау басталады.

•Әр оқушының қабілетіне қарай даму жолы қарастырылады.

•Мұғалімнің рөлі тек ақпарат беруші емес, оқушы дамуына бағыт беруші тұлғаға айналады.

•дифференциалды оқыту,

•жобалық әдіс,

•қалыптастырушы бағалау,

•цифрлық технологиялар сияқты тәсілдерді кең қолданады.

Қазақстан үшін де осындай жол өзекті.

Қорытындылай келе, бұл мақала педагогикадағы басты ойды жеткізеді: оқыту технологиясыз – нәтиже жоқ. Ал технологияны қолдану – заң талабы ғана емес, Қазақстан болашағы үшін үлкен қажеттілік.

ЖА Қараев, ЖУ Кобдикова

Педагогикалық технологияларды мектеп практикасына кеңінен енгізудің өзектілігі ҚР «Білім туралы» Заңының 51-бабының 3-тармағының талаптарын орындаудан туындайды. Педагогтің міндеттерін белгілейтін ҚР «Білім туралы» Заңының 51-бабының 3-тармағында педагог қызметкерлер білім алушылардың мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандартының (МЖМБС) талаптарынан төмен емес білім алуына қол жеткізуге, білім алушылардың өмірлік дағдыларын, құзыреттерін, шығармашылық қабілеттерін дамытуға міндетті екендігі көрсетілген. Алайда, ҰБТ нәтижелерін талдау жыл сайын орта есеппен оқушылардың 20%-ы мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандартында белгіленген меңгерудің ең төменгі деңгейіне сәйкес келетін шекті деңгейден өте алмайтынын көрсетеді. Бұдан осы оқушыларды оқытқан мұғалімдер Заңның 51-бабының 3-тармағының талаптарын орындай алмай заң нормасын бұзып отырғанын көруге болады. Бұл қолайсыз жағдайдан мынадай дилемма туындайды: не заңның осы нормасының талаптары тым жоғары, не мұғалімдер барлық оқушылардың кем дегенде «білу» деңгейіне жетуіне кепілдік беретін дидактикалық әдістерді игеруі керек. Ғалымдардың зерттеулері және біздің тәжірибеміз көрсеткендей, дәстүрлі әдістеме дамытушы білім беру ортасын құра алмайды және барлық оқушылар үшін осындай оқу нәтижесіне жетуге кепілдік бере алмайды. Ол үшін әдістемені оқытудың педагогикалық технологиясы деңгейіне дейін жетілдіру керек. Бұл мәселені мектеп тәжірибесіне «жаңартылған» мазмұнды және оқытудың интерактивті әдістерін енгізу арқылы да шешу мүмкін емес, өйткені олар «нені оқыту керек?»,«қалай оқыту керек?» деген сұрақтарға ғана жауап береді. Осы сұрақтарға және «қалай тиімді және нәтижелі оқыту керек?» деген сұраққа тек педагогикалық технологияларды оқу үрдісінде қолдану ғана жауап береді.