Bờ tre cõng tiếng sáo diều
Khúc dân ca lại dặt dìu lời ru
Bốn mùa là bốn câu thơ
Ngọt ngào, nồng ấm giữa bờ ca dao

Dãy Trường Sơn ngun ngút cao
Mây chen lá, suối rì rào hát ca
Đèo sương ngậm ánh trăng ngà
Rừng vàng ngan ngát ngàn hoa khoe màu

Biển Đông khẳm những chuyến tàu
Đầy khoang cá nặng hẹn nhau ngày về
Cánh buồm căng gió say mê
Làn sóng xanh mãi vỗ về yêu thương

Dọc ngang biết mấy nẻo đường
Thắm trang sử Việt, rạng chương anh hùng
Bao nhiêu chiến thắng lẫy lừng
Làm nên Tổ quốc kiêu hùng hôm nay.

Tiểu sử của tác giả:

Tên: Nguyễn Lãm Thắng

Tiểu sử: Nguyễn Lãm Thắng là nhà thơ, giảng viên sinh ngày 14/8/1973 tại Đại Lộc, Quảng Nam, quê hương ông ở làng Tịnh Đông Tây, xã Đại Lãnh. Ông hiện là giảng viên Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Sư phạm Huế, chuyên nghiên cứu về Ngôn ngữ, Hán Nôm và Văn hóa Việt Nam. Tác phẩm nổi bật của ông bao gồm các tập thơ như Điệp ngữ tình, Giấc mơ buổi sáng, Họng đêm, Đầu non cuối bãi, và Thương hoài thương hủy. Ông có nhiều bài thơ được đưa vào sách giáo khoa và đã viết hơn 2.000 bài thơ thiếu nhi, được phổ nhạc thành hơn 300 ca khúc. 

Thông tin/Thông điệp chính của bài thơ: Tả về vẻ đẹp của Việt Nam, những thứ giản dị và quen thuộc tại nơi đây.

Cảm nhận cá nhân:

Bài thơ "Em yêu tổ quốc của em" đề cập về cảnh quan hùng vĩ của Việt Nam như "đồng lúa biếc", "miền dừa xanh", "hoa thơm", "trái lành",... vẽ nên một bức tranh quê hương đất nước vừa quen thuộc vừa thiêng liêng. Tác giả đã khắc họa cảnh đồng lúa, bờ tre, dòng sông, vườn cây với tất cả sự tươi đẹp và bình dị. Thiên nhiên hiện lên gần gũi, mang đậm hơi thở dân gian qua tiếng sáo diều, lời ru, câu ca dao. Không chỉ đẹp ở làng quê, Tổ quốc còn hùng vĩ với dãy Trường Sơn to đẹp, rừng vàng biển bạc trù phú. Biển Đông mênh mông cùng những con tàu căng buồm ra khơi gợi niềm tự hào về sự giàu có và đa dạng về thiên nhiên. Qua hình ảnh thiên nhiên, ta cảm nhận tình yêu sâu nặng của tác giả dành cho đất nước. Bài thơ còn nhắc nhở về trang sử hào hùng, những chiến thắng lẫy lừng của cha ông. Từ đó, ta thêm tự hào và biết ơn thế hệ đi trước đã làm nên một Tổ quốc kiêu hùng. Đọc bài thơ, em thấy tình yêu quê hương đất nước trong mình cũng trở nên tha thiết hơn. Đây là một tác phẩm giàu cảm xúc, gieo vào lòng người niềm tự hào dân tộc.

Thơ Haiku là gì?

Thơ Haiku là thể thơ ngắn với 3 câu với 17 âm tiết, nhịp 5-7-5. Thơ Haiku thường không có “tựa đề” như thơ phương Tây; người Nhật thường chỉ gọi bằng câu đầu hoặc trích nguyên văn.

Phiên âm: 
Fuji no kaze
Ougi ni nosete
Edo miyage

Tạm dịch:
Bỏ lên chiếc quạt nhỏ
Từ Phú Sĩ gửi đi ngọn gió
Một chút quà Edo

Tiểu sử của tác giả:

Tên: 松尾芭蕉 (Matsuo Bashō)

Matsuo Bashō (1644–1694) là một thiền giả thi sĩ lỗi lạc của thời Edo, Nhật Bản, được công nhận là người phát triển và hoàn thiện thể thơ Haiku.

Chủ đề/Thông điệp chính trong bài thơ của tác giả: Nói về vẻ đẹp thiên nhiên của Nhật Bản và biểu tượng đặc trưng cho nó - núi Phú Sĩ.

Cảm nhận về bài thơ:

Bài thơ này đã gợi lên vẻ đẹp của Nhật Bản qua lời kể của tác giả. Chỉ ba câu ngắn ngủi trong bài thơ Haiku đã mở ra không gian mùa hè: quạt giấy, làn gió, chuyến đi xa, giúp người đọc cảm thấy mát mẻ, và tưởng nhớ đến vùng đất Edo. Bài thơ ca ngợi vẻ đẹp tự nhiên của núi Phú Sĩ, đồng thời tôn vinh sự tinh tế trong cách tặng quà của người Nhật. Qùa được nhắc tới ở đây là "chiếc quạt nhỏ", manng theo hơi gió từ núi Phú Sĩ, nói tới vẻ đẹp và sự kết nối giữa con người và thiên nhiên. Người tặng ở đây, theo lời kể của tác giả, như muốn gói "ngọn gió" từ núi Phú Sĩ-biểu tượng của Nhật Bản vào trong món quà. Chiếc quạt không chỉ để quạt mát, mà còn mang hơi thở thiên nhiên, sự trong lành và cảnh đẹp của quê hương. Nó được nhắc tới là một món quà nhỏ từ Edo, nhưng lại ý nghĩa và thể hiện văn hóa của người Nhật. Qua đó, ta hiểu được về văn hóa tặng quà thể hiện sự tôn trọng của người Nhật, biểu tượng đại diện cho đất nước đó là núi Phú Sĩ, và sự gắn kết bền chặt giữa con người và thiên nhiên.

Nguyên tác:

春望

國破山河在，

城春草木深。

感時花濺淚，

恨別鳥驚心。

烽火連三月，

家書抵萬金。

白頭搔更短，

渾欲不勝簪。

Phiên âm Hán - Việt:

Xuân vọng

Quốc phá sơn hà tại,

Thành xuân thảo mộc thâm.

Cảm thì hoa tiễn lệ,

Hận biệt điểu kinh tâm.

Phong hoả liên tam nguyệt,

Gia thư để vạn kim.

Bạch đầu tao cánh đoản,

Hồn dục bất thăng trâm.

Bản dịch:

Nước mất nhà tan còn sông núi,

Xuân thành cây cỏ mọc thâm u.

Nhìn hoa hoang dại sầu rơi lệ,

Chim kêu hoảng sợ hận biệt ly.

Khói lửa binh đao liền ba tháng,

Thư nhà nhận được đáng vạn ngân.

Tóc bạc như sương càng thưa thớt,

E không đủ búi để cài trâm.

Tác giả

Tên: Đỗ Phủ (杜甫)

Năm sinh: 712-770

Sự nghiệp: Ông được mệnh danh là "Thi thánh" (Thánh thơ) và "Thi sử" (Sử thơ) vì sự cao thượng trong đạo đức và tài năng thơ ca.

Nơi sinh: Sài Gòn

Phong cách sáng tác: đặc trưng bởi tính hiện thực sâu sắc, phản ánh chân thực nỗi đau của nhân dân trong loạn lạc, kết hợp với tài năng bậc thầy về hình thức thơ, đặc biệt là thơ cận thể

Giới thiệu tác phẩm

Hoàn cảnh ra đời: Bài thơ được sáng tác vào năm 757, khi Đỗ Phủ đang trên đường về thăm gia đình tại Phụng Tiên thì An Lộc Sơn nổi dậy, đất nước rơi vào cảnh loạn lạc. Trong hoàn cảnh đó, ông đã chứng kiến cảnh thành Trường An bị quân nổi loạn chiếm đóng và sự tàn phá của chiến tranh.

Ý nghĩa: Bài thơ miêu tả sự tương phản giữa sự hoang tàn của đất nước và vẻ đẹp của mùa xuân đang về. Đồng thời nói về sự thương xót, nỗi đau buồn, và sự nhớ thương gia đình những người đang ở xa.

Cảm nhận cá nhân:

Theo em, bài thơ này nói về sự tàn khốc và nỗi đau mà nó để lại của chiến tranh. Tuy chiến tranh đã rất tàn khốc, những thứ mà nó để lại: sự mất mát, hoang tàn.. còn tàn khốc hơn. Bài thơ giúp mọi người hiểu về sự quý giá của hoà bình, và sự hy sinh của những người chiến sĩ đứng lên bảo vệ đất nước, cho chúng ta một đất nước bình yên như ngày hôm nay. Tác giả mô tả sự xót thương của những chú chim, cây cỏ , hay kể cả con người - sự tàn dư của chiến tranh. Ông mô tả lên sự tàn phá của chiến tranh qua các câu thơ như “ Nước mất nhà tan còn sông núi/ Xuân thành cây cỏ mọc thâm u”. Điều này nói về sự tan hoang, mất mát, khung cảnh xám xịt, u ám mà chiến tranh đã để lại. Chiến tranh không chỉ ảnh hưởng đến con người, bệnh tật, những người đã hi sinh mà còn ảnh hưởng đến vạn vật xung quanh: cây cỏ héo tàn, những ngôi nhà tan hoang, sập đổ... Những người cha, người mẹ, hay người vợ khi có người con hay chồng đi lính mà không trở về, ai cũng sẽ xót thương và trở thành một vết cắt trong tim họ. Qua đó, ta hiểu được sự quý giá của hòa bình và những mất mát, đau thương để đánh đổi được ngày hôm nay cũng như sự tan hoang, tàn khốc của chiến tranh thời kháng chiến.

Bản gốc:

Я вас любил

Я вас любил: любовь еще, быть может,
В душе моей угасла не совсем;
Но пусть она вас больше не тревожит;
Я не хочу печалить вас ничем.

Я вас любил безмолвно, безнадежно,
То робостью, то ревностью томим;
Я вас любил так искренно, так нежно,
Как дай вам бог любимой быть другим.

Bản dịch:

Tôi yêu em

Tôi đã yêu em: tình yêu hãy còn, có lẽ là
Trong lòng tôi (nó) đã không tắt hẳn;
Nhưng thôi, hãy để nó chẳng quấy rầy em thêm nữa.
Tôi không muốn làm phiền muộn em bởi bất cứ điều gì.

Tôi đã yêu em lặng thầm, không hy vọng,
Bị giày vò khi thì bởi sự rụt rè, khi thì bởi nỗi hờn ghen.
Tôi đã yêu em chân thành đến thế, dịu dàng đến thế,
Cầu Chúa cho em vẫn là người được yêu dấu như thế bởi người khác.

Tác giả:

Tên: Aleksandr Sergheevici Pușkin

Năm sinh/mất: 1799- 1837

Nơi sinh: Moscow, Nga

Sự nghiệp: một nhà thơ, tiểu thuyết gia kiêm nhà soạn kịch người Nga

Phong cách sáng tác: Phong cách sáng tác của Pushkin kết hợp tinh tế giữa chủ nghĩa lãng mạn và yếu tố hiện thực, mở ra hướng đi mới cho văn học Nga

Tác phẩm

Hoàn cảnh ra đời: Hoàn cảnh ra đời của bài thơ "Tôi yêu em" là mùa hè năm 1829, khi nhà thơ Nga Alexander Pushkin bị từ chối lời cầu hôn với Anna Oleinina, một cô gái mà ông yêu sâu đậm. Bài thơ thể hiện cảm xúc phức tạp và nỗi buồn trong sáng của tình yêu đơn phương, đấu tranh giữa lý trí và tình cảm của tác giả.

Ý nghĩa: Bài thơ "Tôi yêu em" của thể hiện một tình yêu đơn phương cao đẹp, mãnh liệt, chân thành nhưng đầy vị tha. Nhân vật trữ tình giằng xé giữa lý trí và tình cảm, chấp nhận từ bỏ người mình yêu để cô được hạnh phúc và tránh phiền phức. Qua đó, tác giả ngầm khẳng định tình yêu chân chính là tình yêu cho đi, không chiếm hữu, đồng thời ca ngợi vẻ đẹp nhân cách cao thượng của con người biết vượt lên sự ích kỷ. 

Cảm nhận:

 Bài thơ “Tôi yêu em” là một trong những tác phẩm nổi tiếng của Puskin. Thể hiện tình cảm day dứt của tác giả đối với người mình yêu, khi bày tỏ tình cảm nhưng không được đáp lại. Tuy vậy chàng trai vẫn chúc cho người mình yêu được hạnh phúc, và không oán trách hay ích kỷ. Điều đó thể hiện tấm lòng cao thượng trong tình yêu, và sự trân thành của người con trai đó. Điều đó cho thấy tình yêu thật sự không chỉ là mong muốn được nhận lại, mà còn là biết hi sinh và cầu chúc tốt đẹp cho người mình yêu. Qua những câu thơ giản dị mà tinh tế, Puskin đã thể hiện được một tình yêu trong sáng, và giàu tính nhân văn. Tác phẩm này mang lại ý tưởng mạnh mẽ cho người đọc bởi sự chân thành trong từng câu thơ. Và con mang lại ý nghĩa nhân đạo sâu sắc về tình yêu đích thực không chỉ là khát khao được nhận mà còn là sự sẵn sàng hi sinh, mong người mình yêu được bình yên và hạnh phúc. Vì thế “Tôi yêu em” đã trở thành biểu tượng của tình yêu trong sáng và nhân văn.

Bản dịch:

Từ trong đêm tối bao trùm lấy thân ta,
Hố đen sâu thẳm nuốt trọn cả kiếp người,
Cảm ơn thần linh dù là ai đi nữa
Đã ban cho ta một linh hồn bất khuất.

Trong những gian nan đầy khó khăn tủi nhục
Ta không nhíu mày cũng không rơi một giọt lệ.
Dưới những đòn đánh dùi cui của vận mệnh
Dù đầu nhuốm máu, nhưng ta không cúi nhường.

Vượt khỏi nơi đầy thịnh nộ và nước mắt
Bóng tối rình rập cùng nỗi sợ kinh hoàng,
Vẫn là tai ương của những năm tháng ấy
Sẽ không bao giờ trông thấy ta sợ hãi.

Dù đường đời hẹp đầy chông gai thử thách,
Tội lỗi chồng chất trên đôi vai của ta,
Ta chính là người làm chủ cuộc đời mình:
Ta là thuyền trưởng của tâm hồn chính ta.

Tiểu sử tác giả:

Tên: William Ernest Henley.

Tiểu sử: William Ernest Henley (23/8/1849-11/07/1903, thọ 53 tuổi) là một nhà thơ, nhà văn, nhà phê bình và biên tập viên người Anh. Mặc dù đã viết nhiều tập thơ, Henley được nhớ đến nhiều nhất với bài thơ "Invictus" (Bất khuất) xuất bản năm 1875.

Hoàn cảnh sáng tác/Thông điệp chính của bài thơ: "Invictus" trong tiếng Latin có nghĩa là "bất khả chiến bại". Henley đã viết bài thơ này về chủ nghĩa khắc kỷ, lòng dũng cảm và sự kiên cường không chấp nhận thất bại trong suốt thời gian nằm viện đầy thử thách. Ông đã mắc bệnh lao xương khi còn trẻ, và phần dưới một chân của ông đã bị cắt cụt ở tuổi đôi mươi.

Cảm nhận:

Bài thơ "Invictus" đã gợi cho em nhiều cảm nhận sâu sắc về sự kiên cường. Từ "Invictus", gốc là tiếng Latin, dịch sang tiếng việt có nghĩa là "bất khả chiến bại". Bối cảnh của bài thơ được viết lên khi ông mắc bệnh lao xương khi còn trẻ, phần dưới một chân của ông đã bị cắt cụt ở tuổi đôi mươi, và đang bị căn bệnh dày vò. 2 dòng đầu tiên thể hiện sự oan ức và tình trạng khó khăn mà ông đang phải trải qua. "Cảm ơn thần linh dù là ai đi nữa/Đã ban cho ta một linh hồn bất khuất.", 2 câu thơ này gợi ra sự biết ơn của ông khi được sinh ra với một linh hồn bất khuất, không gục ngã trước căn bệnh lao. Khổ thơ thứ 2 nói về tinh thần kiên cường, bất khuất và tình trạng cực khổ của "những đòn đánh dùi cui của vận mệnh", "đầu nhuốm máu" nhưng ông vẫn cam chịu và cố gắng vượt qua nỗi đau. Khổ thơ thứ 3 kể về nỗi sợ khi cái chết luôn cận kề như câu "bóng tối rình rập", nhưng luôn tỏ ra mạnh mẽ qua câu thơ "Vẫn là tai ương của những năm tháng ấy/Sẽ không bao giờ trông thấy ta sợ hãi." Khổ thơ cuối thể hiện sự bất khuất, kiên cường và nói về sự mạnh mẽ bảo vệ cho quan điểm của mình, rằng không ai có thể điều khiển chúng ta, "Ta chính là người làm chủ cuộc đời mình/
Ta là thuyền trưởng của tâm hồn chính ta." Qua bài thơ, em đã hiểu thêm về sự bất khuất, kiên cường, luôn cố gắng, không gục ngã trước khó khăn và chỉ có ta mới làm chủ được cuộc đời ta mà thôi.