• Perkataan: "awat"

• Maksud BM: mengapa/ kenapa

• Contoh ayat: “Awat hang tak mai kenduri semalam?”

• Terjemahan: “Mengapa kamu tidak datang ke kenduri semalam?”

B. Hisyam Alias

Pejabat Pendaftar

• "ralit"

  Maksud BM: leka

• "ayor"

  Maksud BM: air

• "lecah"

  Maksud BM: lumpur

• "bolen"

  Maksud BM: telanjang bulat

• "ingke"

  Maksud BM: seronok yang melampau

• "ngigo"

  Maksud BM: mengigau semasa tidur

• "besit"

  Maksud BM: dirotan/ pukul

Contoh ayat:

“Pidah, cer kamu tengok adik kamu tu. Ralit main ayor lecah, dengan bolen tak berbajunya tengahari bute ni. Jangan ingke sangat, nanti ngigo. Suruh dia mandi cepat sebelum kena besit!”

Terjemahan:

“Rafidah, tolong tengokkan adik kamu tu. Leka bermain lumpur tanpa berpakaian di waktu tengahari ni. Jangan seronok sangat, nanti mengigau di malam hari. Suruh dia segera mandi kalau tak mahu dirotan!”

1) Gonoh

Makna: Kenapalah

2) Berlepeh

Makna: Cuai dan tidak teratur

3) Ngope:

Makna: Menjaga atau menguruskan sesuatu untuk tempoh yang singkat

4) Ralit

Makna: Leka

5) Menjelebau

Makna: Menampakkan diri atau muncul secara tiba-tiba di suatu tempat

6) Lodes-lesih

Makna: Lesap, hilang-lenyap semua

7) Hama

Makna: Hama ialah sejenis kutu atau serangga kecil. Namun, dalam dialek Pahang lama, ia digunakan sebagai istilah merujuk kepada haiwan perosak atau pengacau (kucing liar, musang, anjing, dan lain-lain) yang dianggap membawa kerosakan.

Contoh ayat: "Gonoh teruh perangai awok ni berlepeh sokmo! Koi suruh ngope lauk tu je, boleh pulok awok ralit... Bila koi menjelebau ke dapur, tengok-tengok dah lodes-lesih semua lauk tu dikerjakan hama mana la!"

Terjemahan: "Kenapalah teruk sangat perangai kamu ini yang sentiasa cuai dan tidak teratur! Saya cuma minta tolong jagakan sekejap lauk itu, kamu boleh pula leka... Bila saya tiba-tiba jenguk ke dapur, sudah habis licin semua lauk itu dirosakkan oleh haiwan mana agaknya!"

Ustazah Ainol

kulu keyor

Maksud : Ke hulu ke hilir/ lalu-lalang

pantelon:

seluar panjang lelaki

bah ketewah:

tidak kemas/ berterabur

kayor:

nak buang air

micak meradam:

tidur mati

mencin:

kulit berkilat/ cantik

Penggunaan Kata"-bah":

Kata "-bah" sering digunakan sebagai kata penyudah untuk menguatkan ekspresi atau sebagai kata pemula percakapan, contohnya "Iya bah" (Iya, lah) atau "Bah, pigi la kamu dulu" (Saya menjawab kamu: Pergilah kamu dahulu).

Dr Cheong

• Perkataan " BELEMOIH"

• Maksud - comot,kotor

• Contoh ayat- "...hang main tang mana ni weih, belemoih tak sangga aish..."

• Terjemahan-awak main kat mana ni, kenapa kotor sangat.

• Perkataan " TAK DAN"

• Maksud - tak sempat

• Contoh ayat- " ...weih, kami tak dan nak buat kerja sekolah hat cikgu bagi tu..."

• Terjemahan- kawanku, saya tak sempat nak siapkan kerja sekolah yang diberikan oleh cikgu.

DR.MUAZA SHIFA

JPPEP,PKP, IAB INDUK 2025

• Perkataan: “Manih leting”

• contoh ayat-“Kuih yang mak buat tu manih leting"

• Terjemahan- “Kuih yang mak buat itu manis sangat."

DR.MUAZA SHIFA

JPPEP,PKP,IAB INDUK 2025

Makna utama “juruk” dalam dialek Sarawak:

1. Masam atau busuk sedikit (makanan)
   → Digunakan untuk menggambarkan makanan yang hampir basi atau berbau tidak segar.
   Contoh:

   • “Ikan tok udah juruk.”
     ➜ Ikan ini sudah mula busuk / masam.

   • “Sambal ya juruk dah, sik sedap agik.”
     ➜ Sambal tu dah mula rosak, tak sedap lagi.

2. Berasa tidak elok / tidak menyenangkan (bau)
   → Sama seperti “busuk” tapi kurang kuat daripada “busuk betul”.
   Contoh:

   • “Baju tok juruk, sik nyaman.”
     ➜ Baju ni berbau kurang menyenangkan.

   
   

   Dr. Hamsiah binti Juki

   IAB Cawangan Genting Highlands