YUNAN MATEMATİĞİ VE ÖNEMLİ MATEMATİKÇİLERİ by

TALES

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:08:04 UTC

Milet (Aydın) de doğmuştur. Mısır’a gittiği, bir süre orada kaldığı ve Mısırda geometri öğrendiği bilinmektedir. Mısırda iken, büyük piramidin gölgesinin uzunluğunu ölçerek, bu sayıyı, kendi boyunun o andaki gölgesinin boyuna olan oranıyla çarpmak suretiyle, büyük piramidin yüksekliğini hesapladığı kitaplarda anlatıla gelmektedir. Tales Milet’e döndükten sonra, öğrendiklerini öğretmek gayesiyle, kendi etrafında bir grup oluşturarak onlara geometri öğretmiştir. Matematiğe – deneysel olarak doğrulamaya dayanmayan-akıl yürütmeye dayalı, soyut ispatın Tales’le girdiği kabul edilir. Ayrıca, Tales insanlık tarihinin ilk filozofu olarakta kabul edilen kişidir.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

http://bilimintarihi.org/bilim-tarihi/thales-kimdir/?doing_wp_cron=1701006846.1255099773406982421875

PİSAGOR

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:10:20 UTC

Samos (Sisam) adasında doğmuştur. Pisagor’un bir süre Tales’in yanında kaldığı, onun tavsiyelerine uyarak Mısır’a gittiği, orada geometri öğrendiği, Mısır tapınaklarını ziyaret edip, dini bilgiler edindiği, ve Mısırın Pers’ler tarafından işgali sırasında, Pers’lere esir düşerek Babil’e götürüldüğü bilinmektedir. Babil’de bulunduğu 5 yıl boyunca matematik, müzik ve dini bilgiler öğrenmiş, Samos’a döndükten sonra bir okul oluşturarak etrafına topladığı insanlara öğrendiklerini öğretmeye çalışmıştır. Siyasi nedenlerle, M.Ö. 518 Samos’dan ayrılarak, güney Italya’ya, Crotone şehrine yerleşmiş ve orada yarı mistik-yarı bilimsel, tarikat vari bir okul oluşturmuştur.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://www.milliyet.com.tr/molatik/diger/pisagor-kimdir-80331

PİSAGOR OKULU

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:12:13 UTC

Bu okulun, “matematikoi” denen üst düzey kişileri beraber yaşamaktalar ve birbirlerine yeminle bağlıdırlar. İkinci gurup okula devam eden öğrencilerden oluşmaktadır. Pisagor okulu sayı kültü üzerine kuruludur. Onlara göre, her şey sayılara indirgenebilir; sayılar arasında tesadüfî olamayacak kadar mükemmel bir harmoni vardır ve harmoni ilahi harmoninin yansımasıdır.

O gün için bilinen sayılar 1,2,3,… gibi çokluk belirten tam sayılar; ve ½, ¾, … gibi parçanın bir bütüne oranını belirten kesirli sayılardır. Pisagor teoremi olarak bilinen ( bir dik üçgenin dik kenarlarının karesin toplamı hipotenüsün karesine eşittir) teorem ile irrasyonel sayıların ortaya çıkması Pisagor ekolünü derin bir krize sokmuştur.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://www.dahifilozof.com/pisagorun-gizemli-kisiligi-ve-pisagor-okulu/

PLATON

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:17:08 UTC

Atina’ da matematiğin sistematik eğitimi Platon’la (M.Ö. 427-347) başlar. Sokrat’ın öğrencisi olan Platon, Sokrat’ın ölüme mahkûm edilip, zehir içerek ölmesinden sonra, uzun bir yolculuğa çıkar; 10 yıl kadar Mısır, Sicilya ve Italya’da kalır. Orada, Pisagorculardan matematik öğrenir. Matematetiğin doğru düşünme yetisi için ne denli önemli olduğunu anlayan Platon, Atina’ya döndüğünde, M.Ö. 387 de, bir okul kurar ve ona Pers-Yunan savaşların kahramanlarından Akademius’un ismini verir. ( Bazı kaynaklara göre de Akademos, Platon’un okulunun kurulu olduğu alanın sahibinin ismidir). Bu Platon’un “akademi”sidir. Bu akademinin girişinde “her kim ki geometrici değildir, içeriye girmesin yazılıdır”.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://tr.wikipedia.org/wiki/Platon

EUDOXUS

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:20:23 UTC

M.Ö.400-300 yıllarının en önemli matematikçi-bilim adamı, Platon’un akademisinde de hocalık da yapmış olan, Eudoxus’tur. Pisagorcuların sayı kavramını değiştirerek, sayıyı iki uzunluğun oranı olarak tanımlayan ve bu tanıma uygun bir sayılar aritmetiği geliştirerek, irrasyonel sayıların keşfi sonucu, matematiği içine düşmüş olduğu krizden kurtaran; entegral kavramının temelinde olan “exhaustion” yöntemini geliştiren ve ilk olarak bir evren modeli tasarlayan Eudoxus’tur.

“Exhaustion” yöntemi şekli düzgün olmayan, dolaysıyla alanı ya da hacmi bilinmeyen bir cismin alan veya hacmini, alanı ya da hacmi bilinen şekillerle doldurarak o alanı yada hacmi hesaplama yöntemidir.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://www.ossmatematik.com/eudexus/

ARŞİMED

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:24:08 UTC

Bütün zamanların en büyük bilim adamlarından biri olarak kabul edilen Siraküs’lü Arşimed (M.Ö. 287-212) de bir rivayete göre Museum da yetişmiştir. En azından bir süre burada kaldığı bilinmektedir. Arşimed icat ettiği mekanik aletlerinin yanı sıra, Öklid’in geometride yaptığını bir ölçüde mekanikte yapmış, mekaniğin ve hidrostatiğin temel ilkelerini yasalaştırmaya çalışmıştır. Matematiğe katkıları, silindir ve küre hakkında çalışmaları; başlangıcı Eudox’a giden, “exhaustion” yöntemiyle birçok şeklin alanını hesaplamış olmasını sayabiliriz. Bu, bugün matematikte entegral olarak bilinen kavramın başlangıcıdır. Eudox’tan zamanımıza yazılı hiçbir eser kalmamıştır. Bu nedenle, belgeli olarak, bu yöntemin ilk olarak kullanıldığı yer Arşimed’in eserleridir.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://t1.gstatic.com/licensed-image?q=tbn:ANd9GcQcTYqGGkxwgsu0GrXlniWJEtaRQn_LlzESHJDHmCkiAYFJzifSeUZ8-VFcEciqZQoU

ÖKLİD

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:28:08 UTC

Öklid’in yazdığı çok sayıda eser arasında en önemlisi, Öklid’in elementleri olarak bilinen 13 kitaplık bir dizi matematik kitaplarıdır. O tarihlerdeki kitap uzunlukları bir papirüslüktür. Bu da bizim ölçülerimizle, 20 ile 50 sayfa arasında bir kitaba karşılık gelmektedir. Bu kitaplarda Öklid o zamanlarda bilinen matematiğinin sistematik bir derlemesini sunar. Bu eserin önemi Öklid’in geometriye yaklaşımımda ve konuların takdimindedir.

Öklid, geometride, önce, evrensel geçerliği olan, 5 aksiyom verir. Bunlar A=B ve B=C ise A=C gibi her sağduyunun kabul edeceği kurallardır. Sonra nokta, doğru, düzlem gibi kavramların ne olduğunu belirten 31 tanım verir. Sonra da Öklid geometrisinin postulatları (ön doğruları) olarak bilinen şu beş postulatı verir.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://www.worldhistory.org/trans/tr/1-14091/oklid/

APOLLONİUS

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:36:58 UTC

Zamanında çok bilinmeyen, fakat 1600 yıllarında değeri anlaşılan Yunan matematikçilerinden biri Pergeli Apollonius'tur. Eski devirlerin en büyük matematikçilerinden biridir. MÖ 267 veya 262 yıllarında, Pamfiye denilen Teke sancağının Perge kentinde dünyaya gelmiştir. Mısır'ın İskenderiye kentine giderek, Öklid'ten sonra gelen matematikçilerden dersler alarak kendini yetiştirmiştir. Bir aralık Bergama'ya giderek orada kalmış, burada matematikçi Ödemus ve eski Bergama hükümdarı Atal ile ilmi ilişkilerde bulunmuştur. Matematikçi Pappus, Apollonius'un, bencil, üne düşkün, kibirli ve gururlu birisi olduğunu yazmaktadır. Apollonius'un yaptığı çalışmalar ve buluşları onun bu zayıf taraflarını örtecek kadar kuvvetlidir. Çarpmaya ait birçok buluşu vardır. Tümü geometriye ait olan yedi sekiz kitabı vardır. Koniklere ait buluşları onu şöhretin zirvesine çıkarmıştır. Birçok eserinin kaybolmasına karşın, bazı yapıtları Pappus tarafından yeniden ortaya çıkarılmıştır.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://tr.wikipedia.org/wiki/Apollonios_%28Pergeli_matematik%C3%A7i%29

BATLAMYUS

fzehrayilmaz — 2023-11-26 13:40:24 UTC

Batlamyus astronomi, matematik, coğrafya ve optik alanlarına katkılar yapmıştır; ancak en çok astronomi çalışmalarıyla tanınır. Zamanına kadar ulaşan astronomi bilgisinin sentezini yapmış ve bunları Mathematike Syntaxis (Matematik Sentezi) adlı yapıtında toplamıştır. Bu eser daha sonra Megale Syntaxis (Büyük Derleme) olarak anılmış ve Arapçaya çevrilirken başına harf-i tarif takısı olan el- getirildiği için, ismi el-Mecistî biçimine dönüşmüştür; daha sonra Arapçadan Latinceye çevrilirken Almagest olarak adlandırıldığından, bugün Batı dünyasında bu eser Almagest adıyla tanınmaktadır.

Almagest, on üç kitaptan oluşur;

Birinci Kitap, kanıtlarıyla birlikte yermerkezli dizge'nin ana çizgilerini verir;
İkinci Kitap, Menelaus'un teoremiyle, küresel trigonometri bilgilerini ve bir kirişler tablosunu içerir; burada örnek problemler de çözülmüştür;
Üçüncü Kitap, Güneş'in hareketini ve yıllık süreyi anlatır;
Dördüncü Kitap, Ay'ın hareketini ve aylık süreyi konu edinir;
Beşinci Kitap, aynı konularla ilgilidir. Ay'ın ve Güneş'in mesafelerini tartıştığı gibi, bir usturlabın yapılışı ve kullanılışı hakkında da ayrıntılı bilgiler sunar;
Altıncı Kitap, gezegenlerin kavuşumları ve karşılaşımlarını, Güneş ve Ay tutulmalarını inceler;
Yedinci ve Sekizinci Kitap, durağan yıldızlarla ilgilidir; meşhur devinme tartışmasını, Batlamyus'un durağan yıldızlar kataloğunu ve gök küresi aleti yapabilmek için gerekli yöntem bilgisini içerir;
KAYNAKÇA:
YAZI:
https://tr.wikipedia.org/wiki/Batlamyus
FOTOĞRAF:
https://tr.wikipedia.org/wiki/Batlamyus

YAZARLAR:

fzehrayilmaz — 2023-11-26 14:23:09 UTC

FATMA ZEHRA YILMAZ

KAYNAKÇA:
FOTOĞRAF:
https://wordart.com/edit/bcliqnyuqz48

YUNAN MATEMATİĞİ

fzehrayilmaz — 2023-11-26 14:29:40 UTC

Yunan Matematiği ve Tarihsel Gelişimi. M.Ö. 500-M.S. 500 yılları arasında kalan ve Yunan Matematiği dönemi olarak bilinen 1000 yıllık bir zaman dilimini kapsıyor.

Yunan Matematiği. M.Ö. 600 lü yıllar Pers’lerin orta doğuya hakim olmaya başladığı yıllardır. M.Ö. 550’ li yıllara gelindiğinde, Pers’ler, Anadolu, Mısır dâhil, bütün orta doğunun tek hâkimidirler. Pers’ler, M.Ö.500-480 arasında Yunanistan’a üç sefer düzenlerler; 480 de Atina’yı ele geçirerek yakarlar ama, bir yıl sonra, 479 da Yunanlılar Persleri Yunanistan’dan atarlar.

Bu tarih, M.Ö. 479, Yunan medeniyetinin başlangıcı olarak kabul edilen tarihtir. Bu tarih, bilimde, sanatta edebiyatta çok parlak bir dönemin başlangıcı olan bir tarihtir. Yunan matematiği gerçekte bu dönemden daha önce başlamıştır.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://mbaegitim.com/yunan-matematigi-ve-tarihsel-gelisimi/

FOTOĞRAF:

https://www.muhendisbeyinler.net/yunan-matematigi-tarihi/

AKADEMİA

fzehrayilmaz — 2023-11-26 14:38:40 UTC

Akademia, eski Atina şehir surlarının dışında bir okuldu. Tanrıça Athena'ya adanmış zeytin ağaçlarının içinde veya yanında yer alıyordu; Akademi, Kimon çevreyi bir duvarla kapatmadan önce bile sitedeydi ve orijinal sahibi olan bir Attika kahramanından sonra Academia olarak adlandırılıyordu.

Yunan mitolojisinde Academus'un Atina'yı Sparta'nın saldırısından kurtardığı söylendi ve Truvalı Helen'in daha sonraki Truva Savaşı olaylarından yıllar önce Kral Theseus tarafından kaçırıldığında nerede saklandığını ortaya çıkardı. Böylece Atina'yı bir savaştan kurtaran (veya en azından geciktiren) Academus, Atina'nın kurtarıcısı olarak görülüyordu. Atina'nın kuzeyindeki altı stadyum (toplam yaklaşık bir kilometre veya yarım mil) olan arazisi, birçok yerel savaş sırasında yıkımdan kaçarak komşu şehir devletleri tarafından bile saygı gördü. Akademinin yeri Athena için kutsaldı; Tunç Çağı'ndan beri dini kültünü korumuştu. Site, belki de ikiz kahraman tanrılar Castor ve Polydeuces (Dioscuri) ile ilişkilendirilmiştir, çünkü siteyle ilişkilendirilen kahraman Akademos, kaçırılan Theseus'un kız kardeşi Helen'in saklanıldığı yeri kardeşlere ifşa ettiği için itibar görmüştür.

Sparta ordusu, uzun geleneğine ve Sparta'nın koruyucu tanrıları olan Dioscuri ile olan ilişkisine saygısından ötürü, Attika'yı işgal ettiklerinde bu orijinal "Akademe bahçelerini" harap etmeyecekti. MÖ 86'da Athena'nın kutsal zeytin ağaçlarını kuşatma düzenekleri yapmak için kestiren Roman Sulla onların dindarlığını paylaşmıyordu. Akademeia'da gerçekleştirilen dini törenler arasında, şehir içindeki sunaklardan Akademeia'daki Prometheus'un sunağına meşale ışığında bir gece yarışı vardı. Akademeia'ya giden yol Atinalıların mezar taşları ile kaplıydı ve bölgede cenaze oyunları ve Atina'dan Hekademeia'ya ve ardından şehre geri dönen bir Dionysos alayı da düzenlendi.

KAYNAKÇA:

YAZI:

https://tr.wikipedia.org/wiki/Platon_Akademisi

FOTOĞRAF:

https://iyikigormusum.com/atina-akademisi-ve-akademia