การตกค้างของยาปฏิชีวนะและเชื้อดื้อยาในเนื้อสัตว์เกิดได้เพราะสัตว์ยังได้รับยาภายใน 10-20 วันสุดท้ายของชีวิตทำให้ยังมียาหลงเหลือในเนื้อ ซึ่งทำให้เชื้อดื้อยารุนแรงขึ้น สร้างความเสี่ยงต่อสุขภาพมนุษย์

และยาปฏิชีวนะส่วนใหญ่จะถูกขับออกทางปัสสาวะและอุจจาระ ดังนั้นมูลสัตว์จะเป็นแหล่งปนเปื้อนหลักทั้งยาและแบคทีเรีย กลายเป็นทางหลักในการปนเปื้อนลงสิ่งแวดล้อม ทั้งซึมลงทางดิน ไหลลงน้ำจากท่อบำบัด

โดยมนุษย์เรามีเชื้อดื้อได้เพราะจากการใช้ดังนี้

1.ซื้อยาปฏิชีวนะกินตามคนอื่น

2.หยุดกินยาปฏิชีวนะ เมื่ออาการดีขึ้น

3.ซื้อยาปฏิชีวนะตามที่เคยได้รับจากแพทย์ครั้งก่อนๆ

4.อมยาอมที่ผสมยาปฏิชีวนะฆ่าเชื้อโรค

5.แกะแคปซูลยาปฏิชีวนะโรยแผล

6.ใช้ยาปฏิชีวนะผสมในอาหารสัตว์

7.เปลี่ยนไปซื้อยาปฏิชีวนะที่แรงกว่ากินเอง

8.ไม่สนใจคำแนะนำการใช้ยาปฏิชีวนะที่ถูกต้อง

9.ซื้อยาแก้อักเสบกินตามความเข้าใจของตัวเอง

10.ใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่รู้ชื่อสามัญของยา

   เป็นโรคที่เกี่ยวกับนิสัยหรือพฤติกรรมการดำเนินชีวิต ซึ่งโรคกลุ่มนี้จะค่อยๆสะสมอาการ ค่อยเกิด ค่อยทวีความรุนแรง และเมื่อมีอาการของโรคแล้วจะเกิดการเรื้อรังของโรคตามมาด้วย ถ้าไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้องและทันเวลา จะส่งผลกระทบอย่างมากต่อการดำเนินชีวิตของผู้ป่วยและคนรอบข้าง

   โรคกลุ่ม NCDs บางครั้งเรียกว่า โรคที่เราสร้างขึ้นมาเอง เนื่องจากโรคในกลุ่มนี้เกิดจากการใช้ชีวิตที่ไม่ถูกต้อง เช่น การไม่ออกกำลังกาย การรับประทานอาหารรสจัดเกินไป รับประทานอาหารไขมันสูง การสะสมความเครียด การรับสารพิษอย่างสม่ำเสมอ เช่นการดื่มสุราและการสูบบุหรี่ กินอาหารปิ้งย่างบ่อยเกินไป เป็นต้น จะก่อให้เกิดโรคดังนี้ ได้แก่ โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง โรคหลอดเลือดหัวใจ โรคหลอดเลือดสมอง โรคไตเรื้อรัง โรคไขมันในเลือดสูง โรคมะเร็ง โรคทางพันธุกรรม โรคตับแข็ง และโรคสมองเสื่อม (อัลไซเมอร์) เป็นต้น

โรคกลุ่ม NCDs สามารถป้องกันได้โดยปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการดำเนินชีวิตเสียใ

    ปัญหาเชื้อดื้อยาไม่ใช่แค่การทานยา จนไม่สามารถฆ่าเชื้อได้เท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบในวงกว้างไปถึงสิ่งแวดล้อม เรื่องใกล้ตัวรอบๆตัวเราอีก เห็นได้จากผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม เนื่องจากพบว่าปัจจุบันผู้ประกอบการที่เลี้ยงไก่ สุกร หรือโค โดยเฉพาะไก่ หันมาใส่ยาปฏิชีวนะผสมในอาหารสัตว์ เพื่อเร่งเนื้อ เร่งการเจริญเติบโต เนื่องจากมีผลต่อผลประกอบการ
อย่างการให้ยาปฏิชีวนะในสัตว์ หากให้ไม่หมด มีการหลงเหลือ และถูกชำระล้างก็จะไหลลงปนเปื้อนในส่ิงแวดล้อมทั้งดิน แม่น้ำ ลำคลอง ทะเล สิ่งเหล่านี้ส่งผลกระทบต่อระบบนิเวศน์ เห็นได้จากปะการังฟอกขาว น้ำทะเล ชายหาดมีการปนเปื้อนต่างๆ เชื่อว่ามีปัจจัยส่วนหนึ่งมาจากปัญหาการเจือปนของยาปฏิชีวนะด้วย

 

1.  การสั่งใช้ยาปฏิชีวนะเกินความจำเป็นและการใช้ยาที่ไม่ถูกต้อง กรณีนี้พบบ่อยมากทั้งในสถานพยาบาลของรัฐและเอกชน และรวมถึงร้านขายยาทั่วไป เนื่องจากยาปฏิชีวนะนั้นไม่ได้ถูกกำหนดข้อจำกัดในการใช้ยาที่ชัดเจน และยาเองก็เข้าถึงได้ง่ายทำให้มีการใช้ยาเกินความจำเป็น

 

2.  การสั่งใช้ยาปฏิชีวนะเกินความจำเป็นในฟาร์มปศุสัตว์ ปัญหาเชื้อดื้อยาส่วนหนึ่งมีสาเหตุมาจากการใช้ยาปฏิชีวนะในฟาร์มปศุสัตว์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการใช้ยาปฏิชีวนะเพื่อเป็นสารเร่งการเจริญเติบโตและเพื่อเพิ่มน้ำหนักของสัตว์เลี้ยง ซึ่งถือว่าเป็นการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างไม่สมเหตุผลอย่างยิ่ง เลยเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการตกค้างของเชื้อดื้อยาสู่มนุษย์ได้ 

 

 3.  ขาดการผลิตยาปฏิชีวนะกลุ่มใหม่ นับตั้งแต่ เซอร์ อเล็กซานเดอร์ เฟลมมิง ค้นพบยาเพนนิซิลินและผลิตออกใช้จริงในปี ค.ศ. 1940 เราก็มีการคิดค้นยาปฏิชีวนะกลุ่มใหม่ๆ เรื่อยมา และเชื้อแบคทีเรียเองก็ทยอยดื้อยาทุกตัวด้วยเช่นกัน แต่ในที่สุดแล้ว นับตั้งแต่ปี ค.ศ. 1985 เป็นต้นมา เราก็ยังไม่สามารถคิดค้นยากลุ่มใหม่ๆ ได้อีก นับจนถึงตอนนี้ก็เป็นเวลากว่าสามสิบปีแล้วที่เราไม่มียาปฏิชีวนะกลุ่มใหม่ใช้ ซึ่งหมายถึงถ้ามีการติดเชื้อดื้อยา

4.  การขาดสุขอนามัยที่ถูกต้องของประชาชน โดยเฉพาะอย่างยิ่งคือการล้างมือที่ถูกต้อง จากผลสำรวจพฤติกรรมการล้างมือในปี พ.ศ. 2557 พบว่า คนไทยยังไม่ล้างมือหลังขับถ่ายสูงถึงร้อยละ 88 โดยที่ในจำนวนคนที่ล้างมือนั้นร้อยละ 41 ล้างมือไม่ถูกวิธี และมีเพียงร้อยละ 8 เท่านั้นที่ล้างมือด้วยน้ำและสบู่

การกินเนื้อสัตว์ที่อาจถูกเชื้อดื้อยาจากฟาร์มสัตว์สู่คนเป็นเรื่องที่ต้องระมัดระวัง เนื่องจากเชื้อดื้อยาที่มาจากสัตว์อาจทำให้ยาที่ใช้ในการรักษาโรคมนุษย์ไม่ได้ผล และอาจเป็นอันตรายต่อสุขภาพของมนุษย์.

สำหรับการป้องกันเชื้อดื้อยาจากฟาร์มสัตว์สู่คน:

การเลือกกินเนื้อสัตว์ควรพิจารณาตามข้อมูลที่มีอยู่และรับคำแนะนำจากหน่วยงานสาธารณสุข หากมีข้อกังวลเกี่ยวกับเชื้อดื้อยา ควรทำการปรุงอาหารให้สุกที่สุดและปฏิบัติการทานอาหารอย่างถูกสุขอนามัย.

อุตสาหกรรมเนื้อสัตว์เป็นกระบวนการที่เร่งรัดและส่งผลต่อสุขภาพของสัตว์ ไม่ว่าจะเป็นสภาพความเป็นอยู่ที่แออัด ขยับตัวได้ยาก ไม่ได้รับแสงอาทิตย์ และสัตว์อยู่ร่วมกันในปริมาณมาก ทำให้สัตว์เกิดความเครียดและมีภูมิคุ้มกันต่ำ ส่งผลให้มีการใช้ยาปฏิชีวนะอย่างเกินความจำเป็นและผิดวิธีใช้
การใช้ยาปฏิชีวนะเกินความจำเป็นส่งผลให้เกิดเชื้อดื้อยา

จากแนวโน้มความต้องการเนื้อสัตว์ที่เพิ่มขึ้นทั่วโลกในช่วงหลายสิบปีที่ผ่านมา ปริมาณการใช้ยาปฏิชีวนะในอุตสาหกรรมเนื้อสัตว์ก็เพิ่มสูงขึ้นเช่นกันและโดยมากแล้ว หากปราศจากกฎข้อบังคับและการตรวจสอบอย่างรัดกุมจากภาครัฐ ก็อาจนำไปสู่การใช้งานอย่างผิด ๆ เช่น เพื่อคาดหวังให้สัตว์เติบโตได้ดี และป้องกันโรคในสัตว์ที่สุขภาพดี การใช้เหล่านี้เป็นการใช้ยาปฏิชีวนะเกินขนาด และส่งผลให้เกิดเชื้อดื้อยา รวมถึงยาปฏิชีวนะตกค้างในเนื้อสัตว์ และสิ่งแวดล้อม
เมื่อได้รับยาปฏิชีวนะ แบคทีเรียจะถูกกำจัดไปจากร่างกาย ทั้งแบคทีเรียที่ร้ายและดี แต่แบคทีเรียที่สร้างภูมิคุ้มกันเพื่อเอาชีวิตรอดจากยาปฏิชีวนะมาได้ จะเป็นแบคทีเรียที่ดื้อต่อยาชนิดนั้นและยากต่อการรักษาในอนาคต จำเป็นต้องใช้ยาที่แรงขึ้นจึงจะได้ผล การใช้อย่างไม่เหมาะสมทั้งในทางการสาธารณสุข และภาคอุตสาหกรรมเนื้อสัตว์และการเกษตร จึงเป็นปัจจัยกระตุ้นให้แบคทีเรียดื้อยาเร็วขึ้น

ผลกระทบของยาในสิ่งแวดล้อม ยาที่ตกค้างจะส่งผลต่อการทำงานของต่อมไร้ท่อซึ่งมีผลต่อการทำงานของระบบฮอร์โมนถึงแม้จะมีปริมาณที่น้อยแต่ส่งผลต่อการสืบพันธุ์ของสัตว์น้ำเช่น เอสตร้าไดออล ทำให้จำนวนของปลาในแม่น้ำลดลง

การดื้อยาที่เกิดจากการตกค้างของยาปฏิชีวนะ การตกค้างในสิ่งแวดล้อมส่งผลโดยตรงต่อการทำลายปริมาณและความหลากหลายของจุลชีพในสิ่งแวดล้อมด้วยนอกจากนี้ยังทำให้เกิดการพัฒนาการดื้อยาของยีนส์เชื้อโรค แบคทีเรียดื้อยาจะส่งผลให้ จำนวนยาที่มีประสิทธิภาพในการรักษาโรคในมนุษย์ลดลง การดื้อยานี้ได้เกิดขึ้นแล้วในจุลชีพจำนวนมากที่เป็นสาเหตุโรคร้ายแรงของมนุษย์