Astma is een ontsteking van de longen. De ontsteking is bij astma blijvend. Dit betekent dat er altijd kleine ontstekingen zijn in de longen. Dit kan veel klachten veroorzaken

Er zijn verschillende soorten astma, zoals allergisch astma, niet-allergisch astma, inspanningsastma en ernstig astma. Vaak heeft iemand meerdere vormen van astma tegelijk. Bij astma kunnen er periodes zijn dat je weinig last hebt, afgewisseld met periodes dat je juist veel klachten hebt. Bovendien beleeft iedereen astma anders.

Allergisch astma komt vaak voor. Bij deze soort ben je benauwd zodra je stoffen inademt waarvoor je allergisch bent.

Hierbij krijg je klachten van prikkels zonder dat je allergisch bent. Je kunt bijvoorbeeld benauwd worden van uitlaatgassen, rook, parfum of door weersomstandigheden, zoals kou, mist en vochtige lucht.

Bij inspanningsastma word je benauwd als je zich inspant. Bijvoorbeeld als je sport. Je krijgt dan vooral klachten als je te snel in beweging komt.

Van de verschillende soorten astma komt ernstig astma gelukkig het minst vaak voor. Ernstig astma is met medicatie moeilijk onder controle te houden.

Astma is bij iedereen anders. Niet iedereen met allergisch astma reageert op dezelfde prikkels. Bovendien reageren sommige mensen heftiger op prikkels dan anderen. 

In de meeste gevallen is een bacterie de oorzaak van een longontsteking. Maar ook een virus, schimmel of parasiet kunnen de boosdoener zijn. De precieze oorzaak is vaak niet te achterhalen. De bacterie komt uw lichaam binnen als u inademt. Als uw afweer minder goed werkt, kan deze zorgen voor een ontsteking van uw longblaasjes en het weefsel eromheen. Dat noemen we een longontsteking. 

Er zijn honderden micro-organismen die een longontsteking kunnen veroorzaken. Een minderheid is echter verantwoordelijk voor een meerderheid van de gevallen. De belangrijkste oorzaken zijn de bacteriën, zoals bv de Streptococcus pneumoniae (pneumokok), maar ook 'atypische' verwekkers, zoals bv Q koorts en legionella. 

Diagnostische hulpmiddelen:
Gewicht observeren, snaq score, roken, aanhoudend hoesten, bloed ophoesten, pijn op de borst, zwelling van nek of gezicht, vermoeidheid, slechte eetlust.
 biopt nemen, bloedonderzoek op kankercellen, beeldvormend onderzoek: echo, scan, en röntgenfoto.

Bij pneumonie voelt je je vaak erg ziek en beroerd. Pneumonie is vaak goed te behandelen. De ontsteking zelf doet geen pijn. De spieren rond uw borst en rug kunnen pijn doen door het vele hoesten.

Als je deze klachten herkent is het van belang dat je naar een (huis)arts gaat en stelt eventueel vast of je een pneumonie hebt.

Acuut of chronisch?
Je spreekt van chronische pneumonie als er op de röntgenfoto's na 6 tot 8 weken nog steeds gebieden laten zien van ontsteking. Indien dit niet het geval is dan spreekt men van acute pneumonie en is herstel sneller.

Bij COPD kunt u last hebben van:

De patiënt ervaart eerst een lichte pijn, die af en toe terug de kop opsteekt. Na een tijdje wordt ze echter heviger en zal ze meer constant aanwezig zijn.

We spreken van pleurale effusie wanneer er zich in de borstholte abnormaal veel vocht ophoopt. Dit kan een reactie zijn op de kanker in de longen, of op de uitzaaiing van de kanker buiten de longen. Via een medische behandeling kan men de borstholte draineren en de kans op een nieuwe pleurale effusie verminderen.

Wanneer de longkanker de luchtwegen vernauwt, kan de patiënt last krijgen van kortademigheid. Ook de vochtophoping in de borstholte, die we hierboven besproken hebben, kan hetzelfde effect hebben, doordat de longen bij het inademen niet meer voldoende kunnen uitzetten. Zo wordt er te weinig zuurstof opgenomen, wat leidt tot het benauwde gevoel van kortademigheid.

De kankercellen kunnen bloedingen in de luchtwegen veroorzaken. Dat bloed komt dan vrij tijdens hoestreacties. Soms gaat het om een erg kleine hoeveelheid, maar het kan ook zeer ernstig zijn. Er bestaan medische behandelingen die de bloedingen in de luchtwegen onder controle kunnen houden.

Een van de belangrijkste en gevaarlijkste complicaties van longkanker is uitzaaiing of metastasis, waarbij de kankercellen zich verspreiden en andere organen aantasten. Bij longkanker gaat het vaak om de andere long, de hersenen, de beenderen, de lever en de bijnieren. Hierdoor kan specifieke pijn optreden in het aangetaste orgaan.

 Een van de belangrijkste en gevaarlijkste complicaties van longkanker is uitzaaiing of metastasis, waarbij de kankercellen zich verspreiden en andere organen aantasten. Bij longkanker gaat het vaak om de andere long, de hersenen, de beenderen, de lever en de bijnieren. Hierdoor kan specifieke pijn optreden in het aangetaste orgaan. 

De meest voorgeschreven middelen zijn de volgende:

Iedereen kan een longontsteking krijgen, maar toch zijn er mensen die meer risico lopen. Dit hangt af van bepaalde factoren. Zo spelen de leeftijd en de weerstand een grote rol. 

Mensen die een grotere kans hebben op een longontsteking zijn:

Daarnaast kan een astma-aanval veroorzaakt worden door allerlei soorten luchtjes, zoals: 

Andere oorzaken zijn: 

Het is vaak lastig om erachter te komen waardoor de longen precies geïrriteerd raken. Een astma-aanval ontstaat namelijk pas een half uur tot 24 uur nadat de slijmvliezen zijn geprikkeld.

 Erfelijkheid

Let er bij de keuze van ventilatievoorzieningen op dat ze altijd kunnen werken, geen lawaai maken indien dat mogelijk is en makkelijk te bedienen zijn. 

Houd de ventilatiefilters en -kanalen schoon. 

Voorkom hergebruik van ventilatielucht in een ander vertrek. Vocht en vuile lucht blijven dan in huis. 

Zorg dat de ramen en deuren open kunnen om te ventileren of te luchten. 

Zorg bij geisers, gasfornuizen en gaskachels altijd voor voldoende frisse lucht. 

Let erop dat de aangevoerde lucht wel fris is: dus plaats geen aansluiting bij een rookafvoer, onder een berkenboom, naast een drukke weg, etcetera.

-  Benauwdheid 

-  Een piepende ademhaling 

-  Wekenlang hoesten, minstens 3 weken en vooral ’s nachts 

-  Terugkerende periodes waarin je veel moet hoesten 

-  Vermoeidheid, door het vele hoesten en ademhalen kost moeite 

-  Een minder goede conditie, waardoor sporten zwaarder is dan voorheen.

Zijn de klachten acuut of chronisch?

De klachten die bij astma horen zijn chronisch. Astma is een chronische ziekte en ook de klachten die erbij horen. Er zijn periodes dat de klachten wat meer of minder kunnen worden, maar helemaal weg gaan de klachten niet meer. Dit kan liggen aan het weer of bijvoorbeeld aan de omgeving waar je je bevindt.

Wat je zelf kan doen om klachten te verminderen: 

Pols bij niet "ziek zijn"
Volwassenen in rust | 60 – 100 | bpm
Volwassenen tachycardie | > 100 | bpm
Volwassenen bradycardie | <  60 | bpm
Neonaten (0 – 3 mnd) | 100 – 150 | bpm
Baby’s     (3 – 6 mnd) | 90 – 120 | bpm
Kinderen (6 – 12 mnd) | 80 – 120 | bpm
Kinderen (1 – 10 jaar) | 70 – 130 | bpm
Kinderen (> 10 jaar) | 60 – 100 | bpm
Topsporters | 40 – 60 | bpm

Bloeddruk:

Normaalwaarden:

120/80 mm Hg: optimale bloeddruk (voor volwassenen)
140/90 mm Hg: normale bloeddruk
160/95 mm Hg: hypertensie / hoge bloeddruk
90/60 mm Hg: hypotensie / lage bloeddruk
80/45 mm Hg: normale bloeddruk (gemiddeld bij kinderen)

Saturatie:
De zuurstofsaturatie kan gemeten worden met een saturatiemeter die aan de vinger bevestigd wordt. De saturatie kan informatie geven over de effectiviteit van de ademhaling. Normale waarde van de zuurstofsaturatie in het bloed is tussen de 95-99%. 

Uit bed komen: Proberen zoveel mogelijk te mobiliseren met opzitten omdat zo de longen beter kunnen ventileren, patiënten beter kunnen ophoesten. 

Dagelijkse zorg: Belastbaarheid van de patiënt goed in kaart brengen en zo nodig bij ADL zorg helpen/overnemen. Bij koorts zorgen voor regelmatig schone droge lakens en kleding. 
Zorgen voor voldoende drinken, evt. ook een vochtlijst bijhouden.

Van een kankergezwel kunnen stukjes loslaten die in de bloedbaan emboli vormen. Als het er veel zijn, kunnen ze pulmonale hypertensie veroorzaken naarmate de kanker zich verder in de longen uitbreidt.

Luchtbelletjes kunnen emboli vormen en een longembolie veroorzaken nadat er een grote hoeveelheid lucht in een ader terechtgekomen is. Dit kan zich voordoen bij intraveneuze toediening van geneesmiddelen, voeding of vocht. Luchtembolie kan ook ontstaan bij een aderoperatie (bijvoorbeeld om een bloedstolsel te verwijderen) of bij een reanimatie (door de kracht waarmee op de borstkas wordt gedrukt). Ook duikers lopen risico, afhankelijk van hoe diep de duiker gaat en hoe snel hij weer naar het wateroppervlak stijgt (see overdrukbarotrauma).

De prognose voor astma is meestal goed, vooral voor kinderen met een lichte aandoening.  Astma is chronisch en geneest dus nooit. De sterfte is in de afgelopen decennia gedaald door betere diagnose en verbetering van de zorg. Van astmapatiënten die in de kindertijd zijn gediagnosticeerd, zal ongeveer de helft de ziekte na 10 jaar niet meer hebben. Vroege behandeling met corticosteroïden lijkt een afname van de longfunctie te voorkomen of de functie zelfs te verbeteren. Met de juiste medicatie  en het juiste gebruik hiervan kan men er oud mee worden.