Gleðin deilir mér drjúgum skerf
í dynskógum norna: leik og söng.
Þar slitna rætur og rifnar lyng
unz ég verð óður og hverf.

Hún seiðir myrkva og feigð í mitt fas,
en fjötrar opnast er líður kveld,
og stofnar bresta og stiknar mold;
og framar grær þar ei gras. 

Þórarinn frá Hamri
Helgarfell
1958

Undir háu hamra belti
höfði drúpir lítil rós.
þráir lífsins vængja víddir
vorsins yl og sólarljós.

Ég held ég skynji hug þinn allan
hjartasláttinn rósin mín.
Er kristallstærir daggardropar
drjúpa milt á blöðin þín.

Æsku minnar leiðir lágu
lengi vel um þennan stað,
krjúpa niður kyssa blómið
hversu dýrðlegt fannst mér það.

Finna hjá þér ást og unað
yndislega rósin mín.
Eitt er það sem aldrei gleymist,
aldrei það er minning þín 

þar er engin umbreyting

allt frá bernskudögum mínum.

          Ennþá gnæfir hyrnan háa

          hátt við loftið fagurbláa.

 

          Sumarkvæði syngja enn

          svanir fyrir Múlalandi,

          ó, hve hrifnir heyra menn

          hljóminn berast upp að sandi,

          yfir túnin, engi og dali

          upp um háa fjallasali.

 

          Sælt er enn í sölum þeim

          sitja ein og hlusta í næði,

          hugglöð taka höndum tveim

          hásumarsins besta kvæði.

          Svanatónar ljúft framleiða

          ljóðin öll um fjörðinn Breiða.

 

          Ó, hve sælt að sofna hér

          síðsta blund að ævikveldi,

          helst er kvöldsól kveðja fer,

          krýnir fjöllin rauðum eldi.

          Englaskari ofan stígur,

          upp með sálu mína flýgur.

Elvar Atli

kennd við Atlantshaf og Varsjá

skipta okkur smælingjunum á milli sín

eins og auvirðilegu herfangi

En hversu ég blygðast mín Vaculík

teinréttur mætir þú ofbeldinu

meðan ég skríð um sölutorgið

líkastur hræddri auðmjúkri pöddu

og býð þeim Dean Rusk og Pipenelis

að spígspora á aumingjaskap mínum.



Þetta er dæmi um atómljóð. Atómljóð eru formfrjáls og ekki alltaf í bundinni stuðlasetningu og rími. Atómljóð voru áberandi á tíma módernismans.

Í ljóðinu er talað um „Tvö risavaxin finngálkn kennd við Atlantshaf og Varsjá" sem „skipta okkur smælingjunum á milli sín". Þarna er verið að tala um Atlantshafsbandalagið (NATO, hernaðarbandalag vesturlanda) og Varsjárbandalagið (Hernaðarbandalag Sovétríkjanna og annarra Austur-Evrópskra kommúnistaríkja). Þetta gefur okkur hugmynd um hvenær ljóðið kom út.

Þungt er að bera um fjallveg

fullan mal af haustkvíða

þegar dagurinn geispar golunni

í gúlp hinnar blökku nætur

og svikulir steinar skríða

undir skeikulum fótum manns.

Það setur að mér hroll

er helsingjarnir koma yfir mig 

með nepjusúg í flugum

 fara hátt og mikinn

glam þeirra er kaldhamrað bergmál

af buldri grasafólks

sem enn er að villast í þokunni

á þessari afskekktu heiði.

Haustkvíðinn gefur til kynna hræðslu sem var mikil á þessum tíma vegna hugsanlegu kjarnorkustríði. Og að dagurinn geispi golunni gefur til kynna að líf eins og við þekkjum það gæti endað eða breyst framm í tímann. 

Jól 

Jól, 

kertaljós í bláum fjarska, 

bak við ár, 

æskumining um fegurð. 

Stíg ég hreinn upp úr bala 

á eldhúsgólfnu, 

singdur af þreyttri móður, 

færður í nýja skyrtu. 

Jól, 

fagnaðartár 

fátæks barns- 

Á þessum tíma var mikill fátækt og sínir þetta ljóð okkur hversu mikilvægar allar hátíðar voru fyrir börn á þessum tíma. Sumir elskuðu jólaþvottin því það var nú ekki alltaf þvegið börnin á hverjum sunnudegi. 

Yfir heimskringlu heilans

ganga beinagrindur í faðmlögum

augntóftir tækninnar

gráta blóði herjanna

vinna vélbyssur að vélritun

á sögu mannsins

skríða drekar eða sýklar

inní morgunsárið

úr skýjum hugmyndanna

steypast vetnissprengjur

upp út gufuhvolfinu 

spennast dauðateygjur eldsins

Þetta ljóð er eftir Jónas Svafár(fæddur 1925). Ljóðið kom út árið 1957 og er hægt að flokka þetta ljóð sem atómljóð. Það er afar sterk tenging við módernisma enda kom ljóðið út á tíma sem módernisma ljóð voru vinsæl. Eitt af aðal umfjöllunarefnum Módernisma er heimsendasýnin og kjarnorkuógn. Í ljóðinu eru myndrænar lýsingar á hryllingum stríðs með orðum eins og ,,spennast dauðateygjur eldsins”, ,,skríða drekar eða sýklar” og ,,úr skýjum hugmyndanna steypast vetnissprengjur”. Ljóðið er frekar þunglindislegt og er afar innblásðið af kjarnorkuógn tímanns. Þess vegna er þetta ljóð alveg dæmigert módernisma ljóð.

Hermenn í landi mínu 

Í augum ykkar hef ég séð þá brjóta upp
 hurðina. Þeir eru kommir langt að til að
 frelsa heiminn. 

Nei! 

                til að bera ranglætið inn í augun ykkar 
 að það ljómi í sjálfu sér eins og maurildi 
 þúsund smásynda. Ég hef séð þá brjóta upp hurðina og ryðja ófrelsinu inn um dyrnar og þið hélduð að það væri þreyttir ferðamenn að leita sér að næturstað. 

 

(1953) eftir Jón óskar 

 

Þetta ljóð tengist módernismanum og hernaði. 

Gjallandi rómi stikar hann eftir hjörnum

og smalar loftin, safnar skýjunum saman

í svartleita hjörð sem treður á öllum stjörnum.

Hannes Pétursson

Í eftirfarandi ljóði vísar til dæmis á skemmtilegan hátt í þjóðararfinn, þar sem jötnar og tröll eiga sína staði, og einnig til rótgróins áhuga þjóðarinnar á veðrinu. 

Snorri Hjartasson: Lauf og stjörnur;1966

 Módernísk ljóð eru oftast fáguð og hnitmiðuð um eina mynd eða hugsun.  Stílinn er oftast knappur og fáein orð koma í stað heillar setningar. Þetta ljóð hér fyrir ofan er dæmi um módernískt ljóð.

Strætisvagn draumsins nálægist hraðar og hraðar. 

Heppnast mér loksins í síðasta strætó að ná?

Skinið frá luktum hans andvaka augu mín baðar

einmana, bíðandi, slokknuðu ljóskeri hjá.

 

Ég man, hvernig vagnstjórinn farmiðablokkinni blaðar,

- brátt mun síðasti farþeginn ná til síns hvíldarstaðar. 

Svefninn hinn margþráði örþreyttan líkama laðar, 

loks mun ég ró í sætinu dúnmjúka fá. - -

 

Ég náði ekki strætó, hann nam reyndar aldrei staðar.

Náttmyrkrið kringum mig biksvörtu múrunum raðar.

Um niðdimma vegi er síðasti bíll ekinn hjá.

Strætisvagn draumsins farlægist hraðar og hraðar.

                                                                   Ásta Sigurðardóttir (1953)
Það er módernískt því það er óbundið og í frjásu formi.

í hólkvíðum skóm,

að haustlagi,

á vegum þar sem laufið liggur strjált

heldur þú heim.

Hanarnir gala

gleði þína út í bláinn,

og hikandi staðnæmist

ökklinn

andspænis þöglum,

nýjum dyrunum.

Ljóðið er í frjálsu formi, forminu er hent. Það er Módernískt. Tengist stríði, vísar til hermannajakka af óvini. 
Ása

Haustið er komið handan yfir sæinn, 

hvarmaljós blárrar nætur dökkna af kvíða

og þungar slæður hylja hárið síða, 

hárbrimið gullna er lék sér frjálst við blæinn

og seiddi í leikinn sólskinsrjóðan daginn; 

nú sezt hann grár og stúrinn upp til hlíða

og veit að það er eftir engu að bíða, 

allt gengur kuldans myrka valdi í haginn. 

Hann heyrir stráin fölna og falla, sér

fuglana hverfa burt á vængjum þöndum, 

blómfræ af vindum borin suður höf, 

og brár hans lykjast aftur; austan fer

annarleg nótt og dimm með sigð í höndum, 

með reidda sigð við rifin skýatröf.

Snorri Hjartarson

Í ljóðinu er maðurinn andspænis dauða og náttúru 

Í ljóðinu sést líka staða mannsins í flóknum heimi

Þar er Heimsendasýn -atómsprengjur - stöðug ógn.