📚 Қысқаша құрылымы:

• 12 тарау – заңның негізгі бөлімдері

• 67 бап – әр бөлімдегі нақты ережелер мен нормалар

Бұл заңда:

• білім беру жүйесі

• білім беру ұйымдарының қызметі

• білім алушылар мен педагогтардың құқықтары

• білім беру стандарттары мен басқару жүйесі

2️⃣ Білім беру жүйесін басқару

3️⃣ Білім беру жүйесінің құрылымы

4️⃣ Білім беру мазмұны

5️⃣ Білім беру қызметін ұйымдастыру

6️⃣ Білім беру қызметінің субъектілері

7️⃣ Білім алушылардың құқықтары мен міндеттері

8️⃣ Педагог қызметкерлердің құқықтары мен міндеттері

9️⃣ Білім беру ұйымдарының қызметі

🔟 Білім беру саласындағы халықаралық қызмет

1️⃣1️⃣ Білім беру жүйесін қаржыландыру және экономикасы

1️⃣2️⃣ Қорытынды және өтпелі ер

Заңның мақсаты Бұл заң педагогтердің қоғамдағы мәртебесін көтеру, олардың құқықтарын қорғау және кәсіби қызметіне жағдай жасау үшін қабылданған.

2. Негізгі ұғым

Педагог – педагогикалық немесе тиісті кәсіби білімі бар және білім алушыларды оқыту, тәрбиелеу немесе білім беру қызметін ұйымдастырумен айналысатын адам.

3. Педагогтардың негізгі құқықтары

кәсіби қызметін еркін жүзеге асыру

оқу бағдарламаларын, әдістерін таңдау

біліктілігін арттыру

әлеуметтік кепілдіктер мен қолдау алу

ар-намысын және қадір-қасиетін қорғау

4. Педагогтардың міндеттері

білім алушыларды сапалы оқыту және тәрбиелеу

кәсіби этиканы сақтау

білім алушылардың құқықтарын қорғау

кәсіби деңгейін үнемі арттыру

5. Әлеуметтік кепілдіктер

жалақыны арттыру

еңбек демалысының ұзақтығы

артық есеп-қисаптан босату

тұрғын үй және басқа да әлеуметтік қолдау шаралары

6. Педагогке қойылатын шектеулер

1қызмет барысында кәсіби этиканы сақтау

заңға қайшы әрекеттерге жол бермеу

қызметтік міндетін дұрыс орындау

парасаттылық пен адалдық, ар-ұждан, рухани-адамгершілік қасиеттерін бойына сіңірген,

үйлесімді дамыған тұлға қалыптастыру.

БАҒДАРЛАМАНЫҢ МІНДЕТТЕРІ:

• Рухани-адамгершілік қасиеттерді тәрбиелеу:

Отанға, өз халқына, оның тарихы мен мәдениетіне деген сүйіспеншілікті қалыптастыру;

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік рәміздерін құрметтеуге тәрбиелеу;

Адалдық, әділдік, мейірімділік, ар-ұят пен қамқорлық, қайырымдылық және басқа да

адамдық қасиеттерді дамыту;

Табиғатқа және қоршаған ортаға ұқыптылықпен қарауға тәрбиел

• Азаматтық жауапкершілік пен патриотизмді дамыту

Елінің жетістіктері үшін мақтаныш сезімін ұялату

Отбасы, қоғам және мемлекет алдындағы өз міндеттеріне саналы көзқарас қалыптастыру;

Өз құқығы мен бостандығы, сондай-ақ басқа адамдардың құқықтары мен бостандықтарын

қорғауға дайынболуға баулу

Әлеуметтік маңызы бар қызметке белсенді қатысуға тәрбиелеу.

• Парасаттылық пен адалдықты қалыптастыру

Басқалармен қарым-қатынаста адал әрі әділ болуға және әдептілік нормаларын ұстануға

тәрбиелеу;

Өз іс-әрекеттері мен сөздері үшін жауапкершілікті түсінуге тәрбиелеу;

Бексүйгіштік пен өзін-өзі жетілдіруге деген ұмтылысын қалыптастыру;

Біреудің еңбегі мен мүлкін құрметтеуге тәрбиелеу.

• Білім алушының жеке басының үйлесімді дамуы үшін жағдай жасау

Әрбір білім алушыны тәрбиелеу мен оқытуда даралау мен саралау тәсілдемелерін

қамтамасыз ету;

Білім беру ортасында жағымды психологиялық-педагогикалық ахуал қалыптастыру.

• Бағдарлама мазмұны:

Білім алушылардың бойында құндылықтарды дамыту білім беру ұйымдарының оқу-тәрбие

процесі жағдайында жүйелі ұйымдастырылады. Бұл міндетті іске асыру білім беру мазмұны,

сынып сағаттарымен сыныптан тыс іс-шаралары арқылы жүзеге асырылады.

Ай сайын өткізілетін тұрақты іс-шаралар білім алушылардың біртұтас тұлғасын

қалыптастыруға бағытталуы тиіс:

Қыркүйек – еңбекқорлық және кәсіби біліктілік айы;

Қазан айы – тәуелсіздік және отаншылдық айы;

Қараша айы – әділдік және жауапкершілік айы;

Желтоқсан – бірлік және ынтымақ айы;

Қаңтар – заң және тәртіп айы;

Ақпан – жасампаздық және жаңашылдық айы;

Наурыз –тәуелсіздік және отаншылдық айы;

Сәуір – еңбекқорлық және кәсіби біліктілік айы;

Мамыр – бірлік және ынтымақ айы.

• Бағдарламаның күтілетін нәтижелері:

Бағдарламаны дәйекті және кешенді іске асыру нәтижесінде білім берудің барлық

деңгейіндегі ұйым түлектерінің бойында құндылықтар мен негізгі құзыреттері қалыптастыру Әр айдың іс-шаралары:

Апта сайын

• «Менің Қазақстаным» – оқу аптасының басында бірінші сабақта білім алушылар

Қазақстан Республикасының Әнұранын орындайды.

• «Апта дәйексөздері» – бүкіл білім беру ұйымның оқу және оқудан тыс іс-

әрекетінің лейтмотиві ретінде қызмет ететін мақал-мәтелдер, халық даналығы, көрнекті

тұлғалардың ұлағатты сөздері. Аптаның дәйексөздері ақпараттық стендтерде, Led-

экрандарда, сынып тақталарында және т.б. орналастырылады.

• «Қауіпсіздік сабағы» – жол қозғалысы ережелерін, өмір қауіпсіздігі негіздерін

зерделеу, білім алушылардың жеке қауіпсіздігін, қауіпсіз мінез-құлқын және т.б. сақтауы

туралы сынып сағаты шеңберінде 10 минут ақпарат беру немесе әңгіме өткізу.

Күнделікті

• «Ұлттық ойын – ұлт қазынасы» – үзіліс кезінде білім алушылардың бос

уақытын ойын түрінде ұйымдастыру – асық, тоғызқұмалақ, бес тас және т.б.

• «Өнегелі 15 минут» – ата-аналардың баласымен мінезқұлық және адамгершілік

туралы күнделікті 15 минут жеке әңгімелесуі.

• «Үнемді тұтыну» – суды, тамақты, энергияны тұтыну бойынша күнделікті табиғи

ресурстарға ұқыпты қарауды қалыптастыру: жадынамалар, нұсқаулықтар мен парақшалар

әзірлеу.

• «Күй күмбірі» – қоңыраудың орнына күйді пайдалану, сондай-ақ үлкен үзіліс

кезінде күй тыңдау апта сайын. «АДАЛ АЗАМАТ» БІРТҰТАС ТӘРБИЕ БАҒДАРЛАМАСЫН ЖҮЗЕГЕ АСЫРУҒА

АРНАЛҒАН САРАЙІШІЛІК ТӘРБИЕ ЖҰМЫСЫНЫҢ

ЖЫЛДЫҚ ЖҰМЫС ЖОСПАРЫ

Қыркүйек- еңбекқорлық және кәсіби біліктілік айы

1 қыркүйек – «Білім күні»

5 қыркүйек – Қазақстан халқы тілдері күні

Қыркүйектің екінші жексенбісі – Отбасы күні

Қыркүйектің үшінші жексенбісі – Аналар күні

Қыркүйектің соңғы жексенбісі – Еңбек күні

Апта дәйексөзі:

1 апта: Еңбек – жай ғана қызмет емес, адам болмысының айнасы. (А. Құнанбайұлы)

2 апта: «Еңбек – табыстың кілті, біліктілік – биіктікке бастар баспалдақ»

3 апта:«Еңбекпенен өрнектелген өмір – шын бақыттың кілті» (Ж.Аймауытұлы)

4 апта: Еңбек пен білім – егіз. Екеуі қатар жүргенде ғана адамзат өрге басады» (М.Әуезов)

№ Тәрбие құндылықтары бойынша іс-шара

тақырыптары

Мерзімі Жауаптылар Есеп беру

1 Білім күніне орай 2025-2026 жаңа оқу

жылының басталуына орай, ата-аналар мен

оқушыларға арналған ашық есік күні

13.09.2025ж Барлық бөлім

әдіскерлері

Серіков М.Б.

Анықтама,

ӘЖ жариялым

2 Оқушылардың жанұяларымен бірге сарайға

саяхаты

13.09.2025ж Барлық бөлім

әдіскерлері

Анықтама,

ӘЖ жариялым

3 Үйірмеге қатысатын оқушылардың

тізімімен танысу, түгендеу.

Қыркүйек ДБОЖО

Дәулетова С.С.

Тізіммен

танысу, журнал

жасақтау

4 Жас мамандар клубы отырысының жұмыс

жоспарымен танысу

Қыркүйек Дәулетова С.С.

Кажиева Б.Т.

Анықтама

5 «Анаға арналған махаббат құтысы»

үйірмеаралық шеберлік сағаты

«Еңбегі адал- жас-өрен» жобасы аясында

21.09.2024ж Сариева Б.Ж.

Альпенова Ж.Ә.

Анықтама,

ӘЖ жариялым

6 Тәртіп- тәрбие бастауы. Ішкі тәртіппен

таныстыру

Қыркүйек Дәулетова С.С.

Жалмұқан Е.А.

Анықтама

7 Сарайішілік үйірме жұмыстарына қатысу Айына екі

рет

Дәулетова

2022 жылғы 3 тамыздағы

№ 348 бұйрығына

1-қосымша

Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты

1-тарау. Жалпы ережелер

1. Осы Мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мемлекеттік жалпыға міндетті стандарты (бұдан әрі – стандарт) "Білім туралы" Қазақстан Республикасы Заңының 56-бабына, "Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлiгінің кейбiр мәселелерi" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2022 жылғы 19 тамыздағы № 581 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасының Оқу-ағарту министрлігі туралы ереженің 15-тармағының 4) тармақшасына сәйкес әзірленді және мыналарды:

1) тәрбие мен оқыту нәтижелеріне бағдарланған мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың мазмұнына;

2) тәрбиеленушілердің оқу жүктемесінің ең жоғары көлеміне;

3) тәрбие мен оқыту мерзіміне қойылатын талаптарды анықтайды.

Ескерту. 1-тармақ жаңа редакцияда - ҚР Оқу-ағарту министрінің 04.10.2023 № 303 (алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін қолданысқа енгізіледі) бұйрығымен.

2. Стандарт:

1) білім беру бағдарламаларының вариативтілігін қамтамасыз ету мақсатында мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік және вариативтік оқу жоспарларын әзірлеу;

2) мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың үлгілік және білім беру (вариативтік, жеке, бейімделген, қосымша) бағдарламаларын әзірлеу;

3) меншік түрлері мен нысанына, ведомстволық бағыныстылығына қарамастан мектепке дейінгі ұйымдарда және мектептердің (лицейлердің, гимназиялардың) мектепалды сыныптарында (бұдан әрі - мектепалды сыныптар) тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыруда әдістемелік материалдар әзірлеу;

4) мектепке дейінгі ұйымдағы жас топтарының күн тәртібін әзірлеу;

5) әрбір баланың жан-жақты дамуы мен әлеуетін ашуға қолайлы жағдайлар жасау;

6) балаларды тәрбиелеу және оқыту үшін әлеуметтік-психологиялық және педагогикалық жағдайлар жасау, оның ішінде ерекше білім беру қажеттіліктері бар және мүмкіндіктері шектеулі балалар үшін арнайы жағдайлар жасау;

7) баланың даралығы мен субъективтілігін қолдауға бағытталған дамытушы заттық-кеңістіктік ортаны, оның ішінде арнайы ортаны құру;

8) балаларды тәрбиелеу мен оқыту үшін тәрбиелеу-білім беру процесін ұйымдастыру үшін негіз болып табылады.

3. Осы Стандартта мынадай терминдер мен олардың анықтамалары қолданылады:

1) білім алу үшін арнайы жағдайлар – оқу, сондай-ақ арнайы, жеке дамыту және түзету-дамыту бағдарламаларын және оқыту әдістерін, техникалық, оқу және өзге де құралдарды, өмір сүру ортасын, психологиялық-педагогикалық қолдауды, медициналық, әлеуметтік және ерекше балалардың, сондай-ақ мүмкіндіктері шектеулі балалардың білім беру бағдарламаларын меңгеруі үшін қажетті өзге де іс-әрекеттерді қамтитын жағдайлар;

2) дамытушы орта - заттар мен ойыншықтарға еркін қолжетімділікті және немен айналысатынын өз бетінше таңдауын, күні бойы өз идеяларын іске асыру мүмкіндігін қамтамасыз ететін, балалардың бастамасын қолдау үшін жоспарланған әртүрлі материалдары бар орта;

3) ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалар (бұдан әрі – ерекше балалар) – тиісті деңгейде және қосымша білім алу үшін арнайы жағдайларға тұрақты немесе уақытша

📚 Жалпы түсінік

«Біртұтас тәрбие – Адал азамат» – бұл Қазақстан мектептерінде оқушыларды адал, жауапты, еңбекқор, елін сүйетін тұлға ретінде тәрбиелеуге бағытталған ұлттық тәрбие тұжырымдамасы. Ол оқу мен тәрбиені бір жүйеге біріктіріп, жас ұрпақтың адамгершілік, ұлттық және азаматтық құндылықтарын дамытуға арналған.

Бұл бағдарлама мектеп, ата-ана және қоғамның бірлескен тәрбиесін күшейтуді мақсат етеді.

🎯 Негізгі мақсаты

Бағдарламаның басты мақсаты –

еліне пайдалы, адал, саналы, жауапкершілігі жоғары азамат тәрбиелеу.

Яғни оқушы:

• адал болу

• заңды құрметтеу

• еңбекқор болу

• үлкенді сыйлау

• Отанын сүю

сияқты қасиеттерді бойына сіңіреді.

⭐ «Адал азамат» ұғымы

Адал азамат дегеніміз –

өз ісіне жауап беретін, әділ, шыншыл және қоғамға пайда әкелетін адам.

Адал азаматтың негізгі қасиеттері:

1. Адалдық – өтірік айтпау, әділ болу

2. Жауапкершілік – өз ісіне жауап беру

3. Еңбекқорлық – еңбек етуге дайын болу

4. Патриотизм – елін, жерін құрметтеу

5. Құрмет – ата-ананы, үлкендерді сыйлау

6. Тәртіп – заң мен ережелерді сақтау

🏫 Мектептегі жүзеге асуы

Мектептерде «Біртұтас тәрбие» бағдарламасы бірнеше бағыт арқылы іске асады:

1️⃣ Рухани-адамгершілік тәрбие

• адамгершілік құндылықтарды үйрету

• мейірімділік, сыйластық

2️⃣ Патриоттық тәрбие

• Отан тарихын білу

• мемлекеттік рәміздерді құрметтеу

3️⃣ Еңбек және экологиялық тәрбие

• еңбекке баулу

• табиғатты қорғау

4️⃣ Зияткерлік және мәдени тәрбие

• білімге құштарлық

• мәдениет пен өнерге қызығу

👨‍👩‍👧‍👦 Тәрбиедегі үш маңызды орта

«Біртұтас тәрбие» үш ортаның бірлескен жұмысын талап етеді:

1. Мектеп – білім мен тәрбие береді

2. Отбасы – негізгі құндылықтарды қалыптастырады

3. Қоғам – әлеуметтік орта қалыптастырады

Осы үш орта бірге жұмыс істесе, шынайы адал азамат қалыптасады.

🌱 Маңыздылығы

Бұл бағдарлама:

• жастардың рухани дамуына көмектеседі

• ұлттық құндылықтарды сақтайды

• қоғамда адалдық мәдениетін қалыптастырады

• болашақта жауапты азаматтардың көбеюіне ықпал етеді.