Педагогика – тәрбие мен оқыту жөніндегі ғылым by Aizhan Bakbersin

1-сұрақ "Жоғары мектеп тарихы" және жоғары мектептің қалыптасу мәселелері мен оны шешу жолдары

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 00:20:49 UTC

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті (ҚазҰУ)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 00:33:26 UTC

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті – Қазақстанның жетекші классикалық университеті мәртебесіне ие Қазақстан білімі мен ғылымының ірі орталығы, жоғары кәсіби, жоғары оқу орнынан кейінгі білім мен ғылымның инновациялық дамуының ұлттық көшбасшысы.

«Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ» КеАҚ даму стратегиясына сәйкес, білім беру мазмұнын халықаралық деңгейде танылған жетекші шетелдік университеттермен үйлестіру мақсатында білім беру үдерісін жаңғырту, оқу бағдарламаларын әр тараптандыру (бакалавриат–магистратура–PhD докторантура) жүргізілді.

https://www.kaznu.kz

Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ құрылымында 67 кафедра қызмет ететін 16 факультет енетін ғылыми-білім беру кластерінен; 8 жаратылыстану-ғылыми және техникалық бейіндегі ғылыми-зерттеу институттарынан; Ғылыми-технологиялық паркінен; Ашық нанотехнологиялық ұлттық зертханадан; 5 институттан және 17 әлеуметтік-гуманитарлық бағыттағы ғылыми орталықтардан тұрады.

Кредиттік технологияның мәні – академиялық бағдарламалардың икемділігі мен әрбір студент үшін оқудың жеке траекториясын таңдау мүмкіндігінде.

Болон үдерісінің негізгі принциптерінің бірі – академиялық ұтқырлыққа жәрдемдесу принципін жүзеге асыру үшін Әл – Фараби атындағы ҚазҰУ белгілі бір академиялық кезең ішінде басқа білім және ғылыми ұйымдарда (ел ішінде немесе шетелде) жүргізілген оқу немесе зерттеу жұмысы бойынша кредиттерді міндетті түрде қайта есептей отырып оқытуды немесе ғылыми зерттеулер жүргізуді қолдайды.

«Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ» КеАҚ-тың зерттеушілік бағдарламаға трансформациялау бағдарламасына сәйкес, барлық деңгейдегі білім беру бағдарламаларын бір мезгілде өзектендіре отырып, бакалавриаттың білім беру бағдарламаларын қысқарту (орта мектеп мұғалімдерін даярлауды қамтамасыз ететін педагогикалық бағдарламалар есебінен) үрдісі байқалды.

Бұл ретте жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру бағдарламалары: білім алушылардың жалпы санынан магистратура және PhD докторантура бойынша білім алушылар санының тұрақты өсу серпіні атап өтілді. Магистратура мен докторантураның білім беру бағдарламаларының саны бакалавриаттың білім беру бағдарламаларының санынан екі есе көп, ал университет магистранттар мен докторанттар саны бойынша ҚР ЖОО арасында көшбасшылық орынды иеленді.

Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті (ҚазҰПУ)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 00:54:48 UTC

Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті (ҚазҰПУ) — Қазақстан Республикасының ең алғашқы Жоғарғы оқу орны.

https://www.kaznpu.kz

Жоғары оқу орындары мен білім беру бағдарламаларының ұлттық рейтингтерінде Abai University – еліміздің педагогикалық жоғары оқу орындары арасында көшбасшы.

2021 жылы «Педагогикалық ғылымдар» бағыты бойынша институционалдық рейтингте (БСҚТҚА) 1-ші орынға ие болды, бағдарламалық рейтингте ТОП-3-ке 13 ББ (БСҚТҚА) және 12 ББ (KAZSEE) кірді, ал білім беру бағдарламалары рейтингінің ТОП-3-ке 43 білім беру бағдарламасы кірді, оның ішінде 37 ББ педагогикалық бейіндегі.

Қазақстан Республикасында сұранысқа ие жоғары оқу орындарының 2021 жылғы Ұлттық рейтингісінде Университет 20 ЖОО арасында 4-ші орында тұр.
Abai University 95 бакалавриат, 79 магистратура, 43 PhD білім беру бағдарламалары бойынша үш тілде білім береді, оның ішінде 91 педагогикалық бейіндегі білім беру бағдарламалары: бакалавриат – 51, магистратура – 26, PhD – 14. Университеттің 76 білім беру бағдарламасы, оның ішінде білім беру бойынша 57 ББ ASIIN, ACQUIN (Германия); НААР, БСҚБТА (Қазақстан) сынды аккредиттеу агенттіктерінде аккредиттелген. Университет 2019 жылы БСҚТҚА агенттігінде 5 жыл мерзімге институционалдық аккредиттеуден өтті.

Абай атындағы ҚазҰПУ кредиттік оқыту технологиясына негізделген кәсіптік білім берудің үш сатылы үлгісінде (бакалавриат - магистр, PhD докторантура) мамандарды даярлауды жүзеге асырады, бұл білім деңгейлерінің сабақтастығын қамтамасыз етуге, білім беру сапасын арттыруға, студенттер мен оқытушылардың академиялық ұтқырлығын арттыруға көмектеседі.

Кредиттік оқыту технологиясының негізгі міндеттері - білім көлемін біріздендіру, оқытуды барынша дараландыру үшін жағдай жасау, студенттердің өзіндік жұмысының рөлі мен тиімділігін күшейту, оларды басқарудың тиімді және ашық процедурасы негізінде студенттердің оқу жетістіктерін анықтау.

Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім мамандықтары аясында білім беру бағдарламалары Дублин дескрипторларымен және еуропалық біліктілік шеңберімен келісіледі және Ұлттық біліктілік шеңбері мен кәсіби стандарттарға сәйкес жасалады

Оқу нәтижелерінің тиімділігін арттыру, мазмұнын жаңарту және оның сапасын қазіргі еңбек нарығының талаптарына сәйкес қамтамасыз ету үшін университет модульдік қағидат негізінде білім беру бағдарламаларын қалыптастыруда кешенді тәсіл қолданады.

Модульдік оқытудың мәні мынада: оқыту мазмұны дербес ұйымдастырушылықәдістемелік модульдерге құрылымдалған, олардың мазмұны мен көлемі студенттердің дидактикалық мақсаттарына, бейіні мен деңгейлерінің саралануына байланысты өзгеруі мүмкін

Назарбаев университеті (1)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 00:58:17 UTC

Назарбаев университетi инновациялық зерттеу қызметін жүргізуге бағытталған қазіргі заманға тән, күшті ғылыми инфрақұрылымы бар университет болуды мақсат етіп отыр. Университетке ең үздік ұлттық және халықаралық зерттеушілер шақырылады, оларға шығармашылық қызметті жүзеге асыру үшін барлық қажетті жағдайлар жасалады.

nu.edu.kz

Университетте оқуға түсу және оқу меритократия принциптеріне негізделген, профессормен бірлескен жұмыс пен оқудың алғашқы күнінен бастап зерттеу қызметін қамтиды.

НУ жоғары білім береді және түлектерді жаһандану және технологиялық күйзелістер дәуірінде табысқа жетуге дайындайды. Біздің түлектер жер туралы ғылымдар, цифрлық ғылымдар, мемлекеттік басқару, білім беру, инженерия, медицина және т. б. салада әлемдік деңгейдегі диплом алады.

Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың бастамасымен 2010 жылы негізі қаланған Назарбаев Университеті әлемдік деңгейдегі зерттеу университетіне айналуды көздейтін мемлекеттің флагмандық оқу орны болып табылады. Бұл – қызметі дербестік және академиялық еркіндік қағидаттарына негізделген Қазақстандағы ең алғашқы университет.

Пайымдауы

Қазақстанға және әлемге олардың дамып, өркендеуіне қажетті ғалымдар мен мамандарды, жетекшілер мен кәсіпкерлерді дайындау

Миссиясы

Қазақстанда жоғары білім мен ғылым жүйесінде реформалар жүргізу моделі болып, Астананың инновациялар мен білімнің халықаралық орталығы ретінде қалыптасуына үлес қосу және студенттерді тұрақсыздық, белгісіздік, кешендік және көпмәнділігі ұлғайған өмірге дайындау.

Стратегиялық мақсаттар

Қазақстандағы білім беру жүйесін реформалаудағы көшбасшылық
Назарбаев Университетінің тәжірибесін қазақстандық жоғары оқу орындары мен зерттеу орталықтарына беруді қамтамасыз ету
Академиялық көшбасшылық
Академиялық көшбасшылықты дамыту және қолдау арқылы Назарбаев Университетінің миссиясына қол жеткізу
Ғылыми көшбасшылық
Әлемнің үздік ғалымдарымен және зерттеу орталықтарымен әріптестікте әлемдік деңгейдегі ғылыми зерттеулер жүйесін қалыптастыру
Денсаулық сақтаудың интеграцияланған академиялық жүйесінің моделін құру
Қазақстанның денсаулық сақтау саласында қызмет көрсету моделі ретінде Назарбаев Университетінің денсаулық сақтау жүйесін құру
Инновациялар және ғылымды өндіріске енгізу
Қазақстандағы инновациялардың негізгі қозғаушы күші болу және Астананың өңірлік инновациялар орталығының қалыптасуы үшін негіз жасау

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 01:14:14 UTC

(2) Студенттер НУ-дың басты басымдығы болып табылады. Академиялық жетістіктер негізінде қабылдау және ілгерілеу саясаты, академиялық адалдық және сыни ойлау дағдылары табысты түлектердің кепілі .

НУ сапаны сақтай отырып, өсе береді. Университет өз алдына 2025 жылға қарай студенттер санын 8000-ға дейін көбейту, шетелдік студенттердің үлесін 10%-ға дейін арттыру мақсатын қойды.

Оқытушы-профессорлар құрамы
НУ-да бәсекеге қабілетті, ғылыми-белсенді оқытушы-профессорлар құрамы жұмыс істейді, олардың көпшілігі марапаттардың иегерлері, сондай-ақ құрметті кәсіби қоғамдастықтардың мүшелері болып табылады. Барлық профессорлардың өздерінің мамандану салаларында танылған шетелдік жоғары оқу орнының докторлық дәрежесі бар.

НУ оқытушы-профессорлар құрамына (ОПҚ) әлемнің 58 елінің өкілдері кіреді. НУ-да 521 профессор (34 постдокторантты қоса алғанда) және 76 ассистент-оқытушы жұмыс істейді.

БАҒДАРЛАМАЛЫҚ АККРЕДИТТЕУ (3)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 01:20:05 UTC

NU жоғары академиялық стандарттарға қол жеткізуге тырысады және өзінің бағдарламаларын беделі ең жоғары ұйымдардан аккредиттеуден өтуге басымдық береді.

Жоғары мемлекеттік саясат мектебінің Мемлекеттік басқару және мемлекеттік саясат саласындағы магистрлік бағдарламалары 2019 жылы Мемлекеттік және муниципалды басқару бағдарламаларын аккредиттеу жөніндегі еуропалық қауымдастық (EAPAA) және 2023 жылы Мемлекеттік саясат, істер және басқару мектептерінің желісі (NASPAA) тарапынан аккредиттеуден сәтті өтті.

NU - ТМД елдеріндегі BALEAP аккредиттеуін алған алғашқы университет.

Жоғары білім беру мектебі Жоғары білім беру сапасын қамтамасыз ету агенттігінің (QAA) халықаралық бағдарламалық аккредиттеуіне (IPA) өтініш беруде. QAA, Ұлыбританиядағы жоғары білім сапасын қамтамасыз ететін тәуелсіз орган, сапаны қамтамасыз ету саласындағы әлемдік сарапшылардың бірі болып табылады.

Назарбаев Университеті (NU) Times Higher Education 2024 жылғы халықаралық университеттер рейтингі (THE WUR) бойынша халықаралық зерттеу университеттерінің үздік 30 процентінің қатарына енді. THE WUR - бұл университеттердің әлемдік рейтингтік кестесі.

Назарбаев Университеті 501-600 аралығындағы позицияда орналасып, Қазақстан, Орталық Азия және Кавказ университеттер арасында үздік көрсеткіштерге ие болды.

THE WUR зерттеуге ерекше назар аудара отырып, университеттің жұмысын жан-жақты бағалайтын деректерге негізделген әдістемені пайдаланады; бұл тәсіл әсіресе NU-нің зерттеу миссиясымен жақсы үйлеседі. THE WUR оқу мен зерттеулерді бағалау үшін Elsevier зерттеу нәтижелерінің деректерін, белсенді зерттеушілердің сараптамалық бағалауларына негізделген бедел деректерін және университеттің өзі ұсынған қаржылық және халықаралық перспективалар туралы деректерін пайдаланады.

NU 2030 жылға қарай әлемдегі ең үздік 20% университеттің қатарына кіруді мақсат етіп отыр.

Назарбаев Университетіне оқуға қабылдау

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 01:45:42 UTC

Назарбаев Университетіне оқуға қабылдау бағдарламалары меритократия (merit based) қағидатына негізделеді, бұл үміткерлерді олардың академиялық жетістіктеріне қарай таңдауды, оқуға түсу үшін барлығына тең мүмкіндіктерді қамтамасыз етуді білдіреді, бұл басқа бір факторлардың әсерінен тыс, ең үздік және дарынды студенттерді таңдауға көмектеседі.

Өз кезегінде студенттер қазіргі заманға сай білім мен дағдыларды алады, тәжірибені жинақтайды, еңбек нарығында өз ісін білетін кәсіпқойларға айналады.

Назарбаев университетіне қабылдану мына кезеңдерден тұрады:

I. British Council English Proficiency Test (BCEPT);

II. Ағылшын тілінде өткізілетін Subject Entrance Test (SET) (Пәндік тест)
III. IELTS емтиханы

NU бакалавриат студенттері жан-жақты білім алады. Бұған аудиториялық зерттеулерді тәжірибелік жобалармен үйлестіру арқылы қол жеткізіледі. Біздің барлық түлектер өз мансабында нақты жағдайларда өз дағдыларын қолдана алатын пәндік сарапшылар болады деп күтілуде

Магистратура жоғары білімнің екінші кезеңі болып табылады. Оқыту 16 айдан 2 жылға дейін созылады (ерекшелік: Медицина ғылымдарының докторы - 4 жыл және Резидентура - 3-5 жыл, мамандыққа байланысты).

Докторантура бағдарламалары студенттерге ғылым докторы дәрежесін алу үшін диссертация жазуға және қорғауға мүмкіндік береді. Бұл университеттер беретін ең беделді дәреже және жоғары деңгейдегі қабілеттер мен пәнге деген ынтаны талап етеді.

Назарбаев Университетінің жеті мектебі докторантура бағдарламаларын ұсынады

NU жоғары білім берудің көптеген нұсқаларын ұсынады. Өзіңізге лайықтысы туралы толық ақпаратты бағдарламалардың каталогынан таба аласыз.
https://nu.edu.kz/kk/admissions/typesofstudy

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 02:00:44 UTC

«Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ» КеАҚ халықаралық стандарттарға сәйкес келетін және білім алушыларға қажетті кәсіби құзыреттер алуды, практикалық дайындықты және қазақстандық, халықаралық еңбек нарықтарында олардың бәсекеге қабілеттілігін арттыратын ғылыми құрамдас бөлікті күшейтуді қамтамасыз ететін инновациялық білім беру – кәсіптік бағдарламалар әзірленді.

Осы бағдарламаларда кредиттердің басым саны пәндердің кәсіби блогына бөлінеді, ол өз кезегінде STEM-қалыптастырушы модульден (STEM – Science, Technology, Engineering, Mathematic), базалық кәсіби (міндетті) модульдерден, жеке білім беру траекториялары модулінен және пәнаралық модульден тұрады. Жеке білім беру траекторияларының элективті модульдеріне кредиттердің шамамен 25 пайызы тиесілі, бұл базалық кәсіптік даярлықты күшейтуге мүмкіндік береді.

Бүгінгі таңда университет 47 елдің 525 университеттерімен және ғылыми орталықтарымен белсенді ынтымақтастықта. Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ халықаралық, еуропалық және еуразиялық университеттер ассоциациясының мүшесі.
ҚазҰУ БҰҰ Өркениеттер Альянсының стратегиялық серіктесі және ЮНЕСКО бағдарламасы аясында Тұрақты даму жөніндегі Аймақтық Хаб – UNITWIN болып табылады.

АКАДЕМИЯЛЫҚ БІЛІМ БЕРУ БАҒДАРЛАМАСЫ

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 02:18:27 UTC

Университетте мамандар даярлау жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру бағдарламалары бойынша жүзеге асырылады.
Білім беру бағдарламасы (ББ) – қажетті дәрежесі (бакалавр, магистр немесе доктор) тағайындау үшін бекітілген модульдер жинағы немесе курс бірлігі.
Білім беру бағдарламаларын әзірлеу оқытудың күтілетін нәтижелеріне бағытталған; білім беру бағдарламасының мазмұны нақты оқу пәндерді ғана емес, сонымен бірге берілген нәтижелерге жеткізетін нақты құрылымдық рәсімдер жиынтығы мен оқыту жағдайларын қамтиды.
ҚазҰУ стратегиялық басымдықтарына – халықаралық рейтинг бойынша топ-200 кіретін университеттердің ББ сәйкестігі.
Білім беру бағдарламасын әзірлеу кезінде келесі параметрлер ескерілуі тиіс: кадрлармен қамтамасыз ету, білім беру бағдарламасын ақпараттық ресурстарын қамтамасыз етілуі, материалдық-техникалық қамтамасыз ету практика-базаларымен қамтамасыз етілуі, ББ іске асыруда ақпараттық қолдау процесі, ББ әдістемелік қамтамасыз етілуі.

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 02:37:01 UTC

Университет өмірінде интернационалдандыру үдерісі маңызды орын алады.

Әлемнің 18 елінен 524 адам біздің университетіміздің білім алушылары болып саналады. Әлемдегі 33 елдің университеттерімен 140-тан астам шарт жасалынды, оның ішінде Quacquarelli Symonds World University Rankings (QS WUR) ҮЗДІК-500 және Times Higher Education World University Rankings (THE WUR) ҮЗДІК-500 қатарына кіретін университеттермен 20 келісімшарт жасалынды.

Abai University заманауи ғылыми бағыттар мен форсайт – зерттеулердің, оның ішінде ұлттық білім беру мен ұлттық тәрбие, инклюзивті білім беру, превентивті педагогика мен психология, шетелдік педагогиканы талдау саласындағы жетекші орталыққа айналады.

Университетте өткізілетін конференциялардың кемінде 30%-ы халықаралық мәртебеге, Scopus базасында кемінде бір жыл сайынғы конференцияларға ие болады. Халықаралық ғылыми конференцияларға қатысқан ПОҚ, қызметкерлердің үлесі 30%-ға дейін өседі.

2025 жылға қарай ОПҚ-ның үштен бірі Ғылыми зерттеулерге қатысатын болады. 2025 жылға қарай ОПҚ-ның 20%-дан астамы Web of Science және Scopus базаларында индекстелетін рецензияланатын халықаралық журналдарда жарияланымдарға ие болады.

Abai University-нің бір журналы Scopus базасына енгізіледі.

Шетелдік жоғарғы оқу орындарының білім беру жүйесі (видео түсіндіру)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 07:59:24 UTC

Презентацияда Жапония мемлекетінің - Токио университеті, АҚШ мемлектінен - Нью-Йорк университеті және Ресей мемлекетінен М. В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің тарихына, жоғарғы білім беру беру жүйесінің ерекшеліктері мен артықшылықтары талданады

2-сұрақ ҚазҰУ - дегі 7М02220 – Этнология және антропология мамандығының оқытылуы

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 08:10:30 UTC

Білім беру бағдарламасының атауы - 7М02207- Археология және этнология 
Білім саласы - 7М02– Өнер және гуманитарлық ғылымдар
Дайындық бағыты -  7М022 – Гуманитарлық ғылымдар
Білім беру бағдарламаларының тобы - Тарих және археология
https://www.kaznu.kz/kz/25165/page/

БББ мақсаты - этнология және антропология теориясы мен әдіснамасы саласында жалпы мәдени, жалпы кәсіби және құзыреттілік пен іргелі білімдерге ие; мәліметтерді жинау мен талдаудың қазіргі заманғы әдістерін меңгерген, оларды практикалық жұмыста әртүрлі салаларда (антропология, этнология, әлеуметтану, экономика, саясаттану, құқықтану және т. б.) базалық теориялық біліммен ұштастыра алатын мамандарды даярлаудан тұрады.
Оқу тілі | қазақша, орысша

Кредиттердің көлемі | 120 академиялық кредит
Берілетін академиялық дәреже | «7М02 – Этнология және антропология» оқу бағдарламасы бойынша гуманитарлық ғылымдар магистрі

Ғылыми қызмет |
Білім беру бағдарламасын жүзеге асыру үшін факультетте зертханалар бар:- «Геоархеология» Халықаралық зертханасы;- студенттер археологиялық артефактілер мен этнографиялық материалдарды өңдеумен айналысатын камералық зертхана;- мамандандырылған зертхана-кабинет (археология, этнография және палеолит мұражайы);- «Қырым аралы» қалпына келтіру орталығында археологиялық артефактілерді қалпына келтіру және сақтау жұмыстары бойынша дәрістер мен іс-тәжірибе сабақтар өтеді.

Халықаралық қызмет
Академиялық ұтқырлық:- ММУ. М. В. Ломоносов;- Стокгольм Университеті, Швеция;- Германияның Рур университеті;- Стамбул университеті (Түркия);- Мимар Синан атындағы Университет, Стамбул;- Қасиетті Кирилл және Мефодий университеті, Трнава;- Томск мемлекеттік университеті;- Ресей мемлекеттік гуманитарлық университеті.

Білім беру бағдарламасы нақты жұмыспен қамту саласы үшін өзекті болып табылады:

- Археологиялық артефактілерді, этносаралық және конфессияаралық қатынастарды сараптау саласындағы этнолог-мамандар мен сарапшылар ретінде;

-Ғылыми-зерттеу мекемелерінің қызметкерлері, сарапшылар, мәдениет департаменттері мен ескерткіштерді қорғау қоғамдарының қызметкерлері;

- Гуманитарлық цикл мамандықтары бойынша оқу мекемелерінің оқытушылары, атап айтқанда тарих, археология, этнология, мәдениеттану және басқа да жеке пәндер бойынша мамандар;

- Кәсіби дайындығы бар, ғылыми ізденістер жүргізуге, жобалық құжаттама жасауға, маршруттар жасауға және т.б. қабілетті ішкі туризм саласындағы маман;

- Өңірлік өлкетану ұйымдарында ел тарихы бойынша мамандар ретінде;

- Жергілікті атқарушы органдарда сәулетшілердің консультанттары ретінде, өнертану ұйымдарында және т.б. жұмыс істей алады;

- Профиль бойынша шетелдік сарапшылармен жемісті жұмыс жасау және жүргізу бойынша халықаралық ұйымдармен жұмыс жасайтын мамандар.

ҚР жоғары білім беру мәселелері бойынша жазылған ғылыми басылымдарға таңдау бойынша ( оқулық, әдістемелік құрал, ғылыми мақала, зерттеу жобасы және т.б) ғылыми талдаудың өзектілігі мен практикалық маңызы арасындағы аспектілерді толық қамтып, сыни тұрғыда пікір жазу

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 08:29:20 UTC

ТРАНСВЕРСАЛДЫ ҚҰЗЫРЕТТІЛІК:

БІЛІМ БЕРУ ЖҮЙЕСІНДЕГІ МАҢЫЗДЫЛЫҒЫ

Мақала авторы Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің оқытушысы Т.Н. Отарова. Мақала ҚазҰУ Хабаршысы: Педагогикалық ғылымдар сериясының № (66) 2021 жылғы басылымында шыққан.

Ғылыми мақаланың құрылымы  түйін, кілт сөздер (орысша,ағылшын тілде), кіріспе, зерттеу әдістері, әдебиеттерге шолу, зерттеу нәтижелері және оларды талдау,қорытынды және әдебиеттер тізімінен тұрады

Автордың мақаланы жазудағы мақсаты білім алушылардың трансверсалды құзыреттілігін дамытудың маңыздылығы, сондай-ақ жоғары оқу орындарындағы трансверсалды құзыреттіліктің даму деңгейі қарастырған. Білім беру жүйесінің дамушы қоғамға сай білім алушылардың тұлға ретінде қалыптасуына бағытталған трансверсалды құзыреттіліктердің компоненттері, әдістері талданды.

Ең алдымен, трансверсалды  дағдылар  – нақты бір салада кеңінен қолданысқа еніп, қарыштап дами отыра, басқа сфераға оңай бейімделе алатын  қабілеттер  жиынтығы.  Бұл  дағдылар  жеке тұлғалар үшін тек оқу немесе қызмет барысында ғана емес, күнделікті өмірде де нәтижелі жұмыс болуы үшін қажет.

Мақалада автор келесі трансверсалды құзыреттіліктер жиынтығы: сыни және инновациялық ойлау, шығармашылық ойлау, цифрлық сауаттылық, ақпараттық сауаттылық, мәселелерді шешу, командада жұмыс жасау, шет тілдерін меңгеру және т.б. XXI ғасыр дағдыларының немесе «өмір сүру дағдыларының» трансверсалды құзыреттіліктермен байланысын көрсетті.

Сонымен қатар автор зерттеу барысында 50 оқытушы қатысқан TRANSMOD (2014) жобасының сауалнамасы негізінде жүргізілді.

Зерттеу нәтижесінде, еліміздегі жоғары оқу орындарындағы трансверсалды құзыреттіліктің қалыптасу және даму деңгейі анықталып, талдау жасалынды.

Бұл сауалнаманың өткізу себебі еліміздегі  жоғары  оқу орындарының   трансверсалды   құзыреттілік концептісінің қалыптасуы мен даму деңгейлерін және  оқыту  бағдарламаларына  қаншалықты кіріктірілгендігін анықтау мақсатында сауалнама жүргізілген болатын.

Зерттеуге Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия

ұлттық университетінің (40%) мен М.Х. Дулати атындағы Тараз өңірлік университетінің

(60%) педагогика және психология маман-

дықтарының 50 оқытушысы қатысты. Бұл оқытушылардың да жас және еңбек өтілі бойынша айырмашылықтары болуында.

Зерттеу нәтижесі арқылы еліміздегі жоғары оқу орындарында оқытушылар өз курстарында трансверсалды дағдыларды дамытуды жақсы қолға алып жатқандығы байқалады.

Автордың бұл сауалнаманы өткізудегі келесі мақсаты, трансверсалды құзыреттіліктің қандай компоненттерінің университет құжатнамасына енгізілгендігі анықтау. Осыған сай оқытушылардың көп бөлігі цифрлық құзыреттілікті таңдаған.

Жалпы автордың таңдап алынған тақырыбы өте өзекті, себебі қазіргі ҚР жоғарғы білім еру жүйесіндегі трансверсалды   құзыреттілікті пайдалану  қажеттілікті талап етеді. Сонымен қатар, ғылыми мақала мазмұны мен тақырыпты толық ашқан. Жүргізілген зерттеу жұмысының нәтижелері 
негізінде: жоғары оқу орындарының стратегияларында, оқыту бағдарламалары мен материалдарында трансверсалды құзыреттілікке, дағдыға 
айтарлықтай   мән   беретіндігі  мән беру керек.

ҰСЫНЫС: Зерттеу барысында анықталғандай трансверсалды құзыреттіліктің көптеген құрылымдарының әлі де толығымен оқу жүйесіне кіріктірілмеген. Енді даму үстіндегі бұл бағытты барынша қолға алып тиімді пайдалану себебі білім беру жүйесі мен
кәсіби мамандарды дайындауда шығармашылық
пен инновациялық ойлауға, сондай-ақ әлемдік еңбек нарығын бағындыра алатындай кәсіби мамандар дайындау бағытында тиімді әдіс болар еді.

Шешім: Бүгінгі таңда жалпы білім саласында педагогтардың болашақ мамандарды дайын-

дауда кәсіби құзыреттіліктермен қатар, трансверсалды құзыреттіліктерді де қалыптастыруда

алатын орны ерекше екендігі анық.

Негізгі педагогикалық ұғымдардан глоссарий

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 09:07:06 UTC

Білім беруді гуманизациялау басты идеясы – адам тұлғасының құндылығын жоғарлату, адам – барлық іс-әрекеттер өлшемі, адами фактордың сапасын жақсарту. Педагогикалық сөздікте гуманизм-адам тұл-ғасын ең жоғарғы құндылық ретінде қабылдауға негізделген көзқарастар жиынтығы; тұлғаның құқығы мен бостандығын қорғауға бағытталған және тұлғаның жан-жақты дамуын қарастыратын ілім ретінде түсіндіріледі. Гуманизм–адамның өмірлік ұстанымы, оның қағидалары адамның адами қасиеттерін сақтап, оны тек жағымды, жақсы ізгі істерге бағыттайды. Қазіргі жаһандану заманында білім беру саласының да жетекші идеясы, жоғарғы гуманистік мәні-тұлғаны ең жоғары құндылық ретінде қарастыруында. Сондықтан оқыту-тәрбиелеу үдерісін ізгілендіру мәселесіне басты назар аударылуы қажет

Білім беруді гуманитаризациялау - оқушылардың дүниетанымын қалыптастыру, оқу-тәрбие процесін гуманизм идеясымен қанықтыру мүдделерін көздейтін оқу орындарында қоғамдық ғылымдарды (философия, саясаттану, әлеуметтану, психология, экономика, құқық және т.б.) оқыту мен меңгеруді жетілдірудің мақсатты бағыттағы процесі.

Білім беруді дифференцияциялау - білім алушылардың мүдделерін, бейімділігі мен қабілеттерін ескере отырып, оқытуды саралау жəне даралау процесі, яғни білім беру процесін ұйымдастыру. Дифференциациялап оқыту жалпы оқыту процесінің құрылымын, мазмұны мен ұйымдастырылуын өзгерту арқылы білім алушылардың қызығушылығын неғұрлым толық ескеруге, олардың қабілетін дамытуға, студенттерге өздерінің кəсіби қызығушылығы мен оқуын жалғастыруға қатысты ұстанған бағыт-бағдарына сəйкес білім беру үшін жағдай туғызуға мүмкіндік береді. Қазіргі таңда студенттердің жоо-дан ағылшын тілін бірдей деңгейде меңгеріп шығып, бəсекеге қабілетті маман болуы өзекті мəселе жəне болашақта əлі де өткір болып қала бермек. Ағылшын тілін дифференциалды оқыту тілдік емес мамандық студенттерінің ағылшын тілін бірдей жоғары деңгейде меңгеріп шығуына септігін тигізеді. Бұл оқытудың түрі теория мен практиканың ұштасуы болып табылады.

Білім беруді стандарттау - білім саласындағы басқарудың нормативтік базасы сапаның талап етілетін ұғымы жəне оның сипаттамалары нормативтік құжаттарда көрсетілген. Осы құжаттар бойынша материалдық жəне рухани өндіріс саласында қызметтер жүзеге асырылады.

Білім беруді диверсификациялау - демократияландыру мен нарық жағдайында білімді ұйымдастыру принципі. Диверсификация білім беру мекемелерінің әр түрлілігі мен әр нұсқалылығына жол береді.

Білім беруді ақпараттандыру – бұл ақпараттық-коммуникациялық технологияның құралдарын білім беру саласына қолданудың методологиялық және тәжірибелік құндылықтарын зерттеп, оқыту мен тәрбиелеудің психологиялық және педагогикалық мақсаттарына бағыттап қамтамасыз ету процесі.

Білім беруді іргелендіру - қазіргі заманғы компьютерлік және телекоммуникациялық технологияларға негізделіп дәстүрлі және инновациялық оқыту әдістерін пайдалана отырып, студенттерге білім беру бағдарламасы мазмұнының негізінен тәуелсіз дамуын қамтамасыздандыру, білікті білімді өндіруді қарастырады.

Білім берудің үздіксіздігі — өмір бойы жалғасын тауып отыратын заңды процесс және онда жеке бастың ғана емес, сонымен қатар адамның әлеуметтік жақтарының да, оның қызметінің де интеграциясы басты рөл атқарады

Білім беруді кәсібилендіру - өнеркәсіп, ғылым, техника және мәдениеттің әртүрлі салалары үшін жоғары, орта және төменгі білікті мамандар даярлау оқу орны.

Білім беруді жекелендіру - - кейстерді қалыптастыру, ҚО порталын ақпараттық-техникалық жағынан қамтамасыз ету, электронды оқулықтар мультимедиялық курстар және қашықтықтан оқыту технологиясының басқа да әдістемелік құралдарын жасақтау, порталда қажетті ресурстарды жариялау, білім беру порталын ақпараттық-техникалық жағынан қамтамасыз ету, тестілеу жүйелері мен басқа білім тексеру құралдарына техникалық көмек көрсету, электронды оқулықтар мен электронды кешендерді дайындау және жасақтау, қашықтықтан білім беру үдерісі бойынша кеңес беру.

4 семинар. Қазақстандағы жоғары білім берудің дамуы (ссылка)

aizhanbakbersin91 — 2023-10-01 09:10:31 UTC